Licia Albanese – zëri arbëresh që u bë legjendë e operës botërore.

Licia Albanese – zëri arbëresh që u bë legjendë e operës botërore.

Me rastin e 117-vjetorit të lindjes, kujtojmë me respekt dhe admirim një nga figurat më të ndritura të artit lirik botëror, sopranon arbëreshe Licia Albanese, e cila me talentin, përkushtimin dhe interpretimin e saj të jashtëzakonshëm u shndërrua në një nga ikonat e pavdekshme të operës së shekullit XX.

E lindur në vitin 1909, në Torre Pelosa, pranë Barit, Licia Albanese e nisi rrugëtimin e saj artistik me një pasion të jashtëzakonshëm për muzikën. Në vitin 1934, ajo bëri debutimin në skenën legjendare të Teatro alla Scala në Milano, duke zëvendësuar një soprano në operën Madama Butterfly të kompozitorit të madh Giacomo Puccini. Ishte pikërisht ky rol ai që do të bëhej simboli i karrierës së saj dhe do ta shoqëronte në skenat më prestigjioze të botës.

Suksesi i saj ishte i menjëhershëm. Interpretimet në Madama Butterfly, Carmen dhe L’amico Fritz e vendosën shpejt mes artisteve më të vlerësuara në Itali, Francë dhe Angli. Publiku dhe kritika u mahnitën nga zëri i saj i ngrohtë, ndjeshmëria artistike dhe eleganca e rrallë skenike.

Një moment historik në karrierën e saj erdhi më 9 shkurt 1940, kur debutoi në Metropolitan Opera të Nju-Jorkut. Vetëm 26 vjeçe, me një shtat të vogël, por me një prani skenike imponuese dhe një mjeshtëri të shkëlqyer të traditës italiane të interpretimit, Albanese fitoi zemrat e publikut amerikan. Rolin e saj të debutimit ajo e interpretoi mbi 300 herë, duke e bërë atë një nga personazhet më të dashura të repertorit të saj.

Licia Albanese u dallua për një teknikë vokale të jashtëzakonshme dhe për një aftësi të rrallë dramatike. Emri i saj lidhet ngushtë me veprat e Giacomo Puccinit dhe Giuseppe Verdit, ku interpretoi me madhështi personazhe të pavdekshme si Cio-Cio-San në Madama Butterfly, Mimi në La Bohème dhe Violetta në La Traviata, duke u bërë model i interpretimit operistik për breza të tërë artistësh.

Gjatë karrierës së saj të pasur, ajo ndau skenën me tenorët më të mëdhenj të kohës, si Franco Corelli, Beniamino Gigli, Tito Schipa, Jussi Björling dhe Giacinto Prandelli.

Po ashtu, ajo ishte një nga artistet më të vlerësuara nga dirigjenti legjendar Arturo Toscanini, i cili çmonte lart interpretimin dhe profesionalizmin e saj.

Dashuria e Licia Albaneses për artin nuk u kufizua vetëm në skenë. Në vitin 1974, ajo themeloi Licia Albanese–Puccini Foundation, një fondacion i krijuar për të mbështetur dhe inkurajuar këngëtarët e rinj në rrugëtimin e tyre artistik, duke lënë kështu një trashëgimi që vazhdon edhe sot.

Puna dhe kontributi i saj u vlerësuan me disa nga nderimet më të larta në Shtetet e Bashkuara.

Më 5 tetor 1995, Presidenti Bill Clinton i akordoi National Medal of Arts, vlerësimi më i lartë amerikan për artistët. Në vitin 2000, kryebashkiaku i Nju-Jorkut Rudolph Giuliani e nderoi me Handel Medal, dekorata më e lartë e qytetit, për kontributin e saj të jashtëzakonshëm në jetën kulturore të Nju-Jorkut.

Pas më shumë se një shekulli jetë të mbushur me art, sukses dhe përkushtim, Licia Albanese u nda nga jeta më 5 gusht 2014, në moshën 105-vjeçare, duke lënë pas një trashëgimi të jashtëzakonshme që vazhdon të frymëzojë artistë dhe adhurues të operës në mbarë botën.

Licia Albanese mbetet një krenari e komunitetit arbëresh dhe një emër i artë në historinë e muzikës klasike botërore. Me zërin e saj të paharrueshëm dhe interpretimet plot shpirt, ajo dëshmoi se arti nuk njeh kufij dhe se talenti i vërtetë jeton përgjithmonë.

Pergatiti: Prestige.