ADÈLE ROMANY – GRUAJA QË MBETI ZGJUAR NË KOHËN E SAJ.

ADÈLE ROMANY – GRUAJA QË MBETI ZGJUAR NË KOHËN E SAJ.

Në Parisin e fundit të shekullit XVIII, kur arti ishte ende një botë ku emrat e burrave zinin pjesën më të madhe të historisë, një grua zgjodhi të fliste me gjuhën e saj: me penel.

Quhej Adèle de Romance, e njohur si Madame Romany. E lindur më 1769 dhe e ndarë nga jeta më 1846, ajo jetoi në një Francë që ndryshonte me ritme të jashtëzakonshme – nga Revolucioni Francez te epoka e Napoleonit dhe transformimet e mëdha të shoqërisë parisiene.

Në një kohë kur për një grua rruga drejt një karriere artistike nuk ishte aspak e lehtë, Adèle zgjodhi pikturën. Dhe veçanërisht portretin.

Ajo pikturoi figura të kohës së saj, duke përfshirë njerëz të shoqërisë, të teatrit dhe të jetës kulturore franceze. Në telajot e saj nuk mbetën vetëm fytyrat. Mbetën edhe veshjet, gjestet, qëndrimet dhe atmosfera e një epoke.

Portreti që shohim këtu tërheq vëmendjen pikërisht për këtë qetësi.

Një grua e veshur me të kuqe, e ulur në një peizazh të gjelbër e të qetë, me një letër në dorë.

Drita i prek fytyrën dhe shikimi i saj është i butë, por i sigurt.

Ajo nuk duket sikur kërkon të na impresionojë.

Duket sikur po mendon.

Dhe ndoshta aty qëndron një pjesë e magjisë së portretit.

Një grua e panjohur për ne sot, e vendosur në telajo më shumë se dy shekuj më parë, vazhdon të na shikojë nga një kohë tjetër. Veshja i përket epokës së saj, peizazhi i përket botës së saj, por shikimi… ai duket çuditërisht modern.

Pastaj vjen interneti.

Dhe mbi këtë portret elegant vendos një meme me humor të kohës sonë:

“Legjenda thotë se nëse nuk mund të flesh natën, është sepse je zgjuar në ëndrrën e dikujt tjetër.”

Dhe përgjigjja, me atë ironi të ëmbël:

“Pra, nëse të gjithë do të ndalonin së ëndërruari , kjo do të ishte fantastike.”

Ndoshta kjo është pjesa më e bukur e historisë.

Adèle Romany pikturoi njerëzit e kohës së saj që ata të mos humbnin krejtësisht nga kujtesa.

Dhe sot, më shumë se dy shekuj më vonë, është vetë emri i saj që rikthehet në vëmendje.

Një portret i vjetër, i qetë dhe aristokratik, bashkohet papritur me humorin e një bote dignitale.

Dhe mes dy shekujve na mbetet një mendim i thjeshtë:

Koha ndryshon fytyrat, modën dhe mënyrën se si qeshim.

Por arti ka një mënyrë të vetën për të mos na lënë të harrojmë.

Disa gra mbeten gjatë në kujtesë.

Mjafton të lënë gjurmën e tyre te mirè!