top of page

Results found for empty search

  • Studimi i Ri – Tingujt qĂ« PĂ«rmirsojnĂ« Gjendjen Tuaj ShpirtĂ«rore

    Ndoshta tashmĂ« e dinit se dalja nĂ« natyrĂ« pĂ«r tĂ« marrĂ« pak ajĂ«r tĂ« pastĂ«r dhe rreze dielli, Ă«shtĂ« e mirĂ« pĂ«r trupin tuaj. Por sipas njĂ« studimi tĂ« kryer kohĂ«t e fundit, zhurmat qĂ« krijohen natyralisht nĂ« natyrĂ«, mund tĂ« ofrojĂ« shumĂ« pĂ«rfitime tĂ« tjera shnĂ«detsore. AgroWeb.org ju njeh me pĂ«rfundimin e studimit tĂ« ri nga Universiteti Carleton nĂ« Otava, Kanada. ÇfarĂ« zbuloi studimi rreth pĂ«rfitimeve shĂ«ndetsore nga tingujt e natyrĂ«s? Studiuesit nĂ« departamentin e biologjisĂ« nĂ« Universitetin Carleton nĂ« Otava, Kanada, hulumtuan pĂ«r efektet e tingujve tĂ« natyrĂ«s nĂ« gjendjen shpirtĂ«rore dhe trupin e njeriut. Ku pĂ«rfshiheshin tinguj tĂ« tillĂ« si cicĂ«rimat e zogjve dhe zhurma e lumenjve qĂ« rrjedhin. Gjetjet e tyre lidheshin me njĂ« shumĂ«llojshmĂ«ri tĂ« gjerĂ« pĂ«rfitimesh, qĂ« nga reduktimi i stresit ose dhimbjeve tĂ« ndryshme, deri nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e humorit dhe aftĂ«sive njohĂ«se. Studiuesit zbuluan se cicĂ«rimat e zogjve kishin efektin mĂ« tĂ« madh nĂ« uljen e stresit. “Ne nĂ« fakt kemi dĂ«shmi mjaft tĂ« mira se ka pĂ«rfitime tĂ« mĂ«dha shĂ«ndetĂ«sore nga qĂ«ndrimi nĂ« natyrĂ«,” tha George Wittemyer, njĂ« bashkĂ«autor i studimit. recommended by SLIM FIT Kjo metodĂ« shkakton humbje peshe prej 10 kg çdo 2 javĂ« MËSO MË SHUMË “Provat janĂ« vĂ«rtet tĂ« qarta se zhurmat e natyrĂ«s, zvogĂ«lojnĂ« stresin dhe lidhen me pĂ«rfitime pozitive shĂ«ndetĂ«sore.”, shtoi ai. Pra, ne tĂ« gjithĂ« duhet tĂ« vrapojmĂ« drejt parkut mĂ« tĂ« afĂ«rt, apo jo? Epo prisni njĂ« sekondĂ«, sepse studiuesit kanĂ« edhe njĂ« lajm tĂ« keq pĂ«r tĂ« ndarĂ«. NdĂ«rsa studiuesit hulumtonin sesi tingujt e natyrĂ«s ndikojnĂ« tek njerĂ«zit, ekipi studioi tingujt audio tĂ« regjistruara nĂ« parqe tĂ« ndryshme. Rezultoi se sa mĂ« tĂ« populluar tĂ« jenĂ« parqet, aq mĂ« pak do tĂ« dĂ«gjohen kĂ«to tinguj. SidoqoftĂ«, kjo nuk do tĂ« thotĂ« se duhet t’i shmangim hapĂ«sirat natyrore, por pĂ«rkundrazi, tĂ« pĂ«rpiqemi mĂ« shumĂ« qĂ« t’i mbrojmĂ« ato. “UnĂ« do t’i inkurajoja njerĂ«zit qĂ« tĂ« marrin njĂ« moment pĂ«r tĂ« ndaluar, dĂ«gjuar dhe pĂ«rfituar nga tingujt nĂ« natyrĂ«. Mendoj se kjo Ă«shtĂ« diçka qĂ« ne shpesh e anashkalojmĂ« dhe e marrim si tĂ« mirĂ«qenĂ«,” tha Wittemyer. “Ne duhet t’a mbrojmĂ« natyrĂ«n dhe tĂ« mundohemi qĂ« tĂ« mos e mbysim atĂ« me zhurmĂ«.”, pĂ«rfundoi ai./AgroWeb.org

  • PĂ«r shumĂ« njerĂ«z tĂ« prekur nga alergjitĂ« ndodh qĂ« simptomat tĂ« rĂ«ndohen mĂ« tepĂ«r nĂ«

    Pse gjendjet alergjike keqĂ«sohen me shumĂ« nĂ« mĂ«ngjes? ShpĂ«rndaje Facebook Twitter PĂ«r shumĂ« njerĂ«z tĂ« prekur nga alergjitĂ« ndodh qĂ« simptomat tĂ« rĂ«ndohen mĂ« tepĂ«r nĂ« mĂ«ngjes. Dr.Alket Koroshi Por cili Ă«shtĂ« shkaku se pĂ«rse kĂ«to simptoma janĂ« mĂ« tĂ« rĂ«nduara nĂ« mĂ«ngjes? Ju njohim mĂ« poshtĂ« me disa nga shkaqet dhe se çfarĂ« mund tĂ« bĂ«ni pĂ«r tĂ« lehtĂ«suar alergjinĂ« tuaj. KafshĂ«t ose insektet shtĂ«piake Marimangat e pluhurit janĂ« insekte tĂ« vogla qĂ« lĂ«shojnĂ« nĂ« shtratin tuaj jashtĂ«qitjen e tyre. KĂ«to mbetje futen nĂ« hundĂ« dhe trup dhe shkaktojnĂ« kruajtje tĂ« hundĂ«s dhe syve ose edhe astmĂ«.PĂ«r mĂ« tepĂ«r, nĂ«se flini me kafshĂ«t tuaja shtĂ«piake, ju gjithashtu mund tĂ« zhvilloni alergji tĂ« ndryshme. Çdo tre muaj, lani jastĂ«kun dhe ndĂ«rroni sa mĂ« shpesh çarcafĂ«t tuaj. Ju mund tĂ« pĂ«rdorni gjithashtu edhe mbulesa tĂ« posatshme kundĂ«r merimangave. Dhe nĂ«se e dini se jeni alergjik ndaj zbokthit tĂ« kafshĂ«ve shtĂ«piake, mund t’ju duhet t’i mbani ata larg shtratit tuaj. Poleni Poleni Ă«shtĂ« nĂ« sasi mĂ« tĂ« larta herĂ«t nĂ« mĂ«ngjes deri nĂ« mes tĂ« ditĂ«s. Prandaj tĂ« dalurit herĂ«t nĂ« mĂ«ngjes pĂ«r stĂ«rvitje ose edhe pĂ«r tĂ« nxjerrĂ« qenin, mund tĂ« shkaktojĂ« njĂ« reagim alergjik mĂ« tĂ« fortĂ«. Gjithashtu, kur merrni frymĂ« thellĂ« gjatĂ« aktivitetit fizik, ju jeni duke thithur mĂ« shumĂ« polen. NĂ«se nuk ndiheni ndiheni tĂ« sigurt nĂ« natyre ri mendoni tĂ« shkoni nĂ« palestĂ«r. PĂ«rndryshe, zhvendoseni stĂ«rvitjen brenda mureve tĂ« shtĂ«pisĂ« tuaj. Si tĂ« parandaloni alergjitĂ« e mĂ«ngjesit? ËshtĂ« njĂ« ide e mirĂ« qĂ« tĂ« testoheni pĂ«r tĂ« parĂ« se pĂ«r çfarĂ« jeni alergjik. KĂ«shtu do tĂ« mund tĂ« bĂ«ni njĂ« identifikim mĂ« tĂ« lehtĂ« tĂ« shkaktarĂ«ve dhe tĂ« mund t’i shmangni ato. Gjithashtu, mjekimi kundĂ«r alergjisĂ« mund tĂ« jetĂ« njĂ« lehtĂ«sim. Antihistaminet si cetirizina (Zyrtec) dhe levocetirizina (Xyzal) mund tĂ« kenĂ« efekt qetĂ«sues veçanĂ«risht kur merren para se tĂ« flini. Bisedoni me mjekun tuaj pĂ«r simptomat tuaja, qĂ« ai tĂ« mund t’ju ndihmojnĂ« tĂ« pĂ«rcaktoni orarin e duhur tĂ« mjekimit.

  • Rrezet e diellit nuk mungojnĂ« kurrĂ« pavarsisht stinĂ«s nĂ« tĂ« cilĂ«n ndodheni, po ashtu nuk duhet tĂ« mungojĂ« as mbrojtja ndaj tyre.

    Vaji i TrĂ«ndafilit tĂ« EgĂ«r pĂ«r RrathĂ«t e Zinj tĂ« Syve dhe Shenjat e Diellit AGROWEB Rrezet e diellit nuk mungojnĂ« kurrĂ« pavarsisht stinĂ«s nĂ« tĂ« cilĂ«n ndodheni, po ashtu nuk duhet tĂ« mungojĂ« as mbrojtja ndaj tyre. NjĂ« tjetĂ«r problem qĂ« mund t’ju shqetĂ«sojĂ« gjatĂ« gjithĂ« vitit Ă«shtĂ« lodhja e cila sjell njĂ« sĂ«rĂ« pasoja nĂ« organizĂ«m. TĂ« parĂ«t qĂ« tregojnĂ« lodhjen dhe keqtrajtimin janĂ« sytĂ« dhe fytyra. PikĂ«risht pĂ«r to do tĂ« flasim edhe nĂ« kĂ«tĂ« artikull nga AgroWeb.org . Si tĂ« mbroni shĂ«ndetin e lĂ«kurĂ«s dhe tĂ« dukeni mĂ« bukur me njĂ« trajtim fare tĂ« thjeshtĂ« e mĂ« bazĂ« natyrale. Vlerat e vajit tĂ« trĂ«ndafilit tĂ« egĂ«r TrĂ«ndafili i egĂ«r ose Rosa Canina Ă«shtĂ« fruti dhe fara e bimĂ«s sĂ« trĂ«ndafilit. Kokrrat e tij kanĂ« njĂ« pĂ«rdorim tĂ« gjĂ«rĂ« medicinal. JanĂ« tĂ« pasura me vitamina, acide yndyrore, antioksidantĂ«, madje pĂ«rbĂ«jnĂ« njĂ« metodĂ« domethĂ«nĂ«se pĂ«r pĂ«rfitimin e vitaminĂ«s C. Vaji i trĂ«ndafilit Ă«shtĂ« i ngarkuar me lĂ«ndĂ« ushqyese qĂ« luftojnĂ« moshĂ«n, dhe pĂ«r kĂ«tĂ« arsye, Ă«shtĂ« njĂ« element kryesor nĂ« shumĂ« produkte tĂ« njohura anti-plakje tĂ« bukurisĂ«. Ky vaj Ă«shtĂ« njĂ« antiviral natyror, antibakterial dhe antifungal, pĂ«r mĂ« tepĂ«r, pĂ«rmban acid linoleik dhe acide yndyrore linolenike tĂ« cilat ndihmojnĂ« nĂ« hidratimin e lĂ«kurĂ«s. recommended by SLIM FIT Jeni mbi 80 kg? Do tĂ« arrini 56 kg! shkruani njĂ« recetĂ« MËSO MË SHUMË Acidet yndyrore qĂ« gjendet tek vaji i trĂ«ndafilit, ndihmojnĂ« nĂ« forcimin e mureve tĂ« lĂ«kurĂ«s, pĂ«rmirĂ«sojnĂ« nivelin e hidratimin nĂ« lĂ«kurĂ« dhe thithjen e antioksidantĂ«ve. Kjo pĂ«rbĂ«rje bimore nĂ« vajin e trĂ«ndafilit gjithashtu ndihmon nĂ« zvogĂ«limin e skuqjes sĂ« lĂ«kurĂ«s dhe inflamacionit. Vaji i trĂ«ndafilit pĂ«rmban gjithashtu vitamina A, E dhe C. Vitaminat A dhe C janĂ« tĂ« dyja tĂ« domosdoshme pĂ«r prodhimin e kolagjenit. MĂ« shumĂ« kolagjen nĂ« trup do tĂ« thotĂ« elasticitet mĂ« i mirĂ« i lĂ«kurĂ«s, pra mĂ« pak vijĂ«zime dhe mĂ« pak rrudha. Çdo darkĂ« para se tĂ« flini bĂ«jni masazh fytyrĂ«s dhe rrathĂ«ve tĂ« syve pĂ«r mĂ« shumĂ« rezultat. TĂ«rhiqeni lĂ«kurĂ«n e fytyrĂ«s tuaj nga ana e kundĂ«rt e gravitetit nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« tĂ«rhiqet dhe tĂ« eleminohen rrudhat. MĂ« pas nmund ta lini tĂ« veprojĂ« pĂ«rgjatĂ« gjithĂ« natĂ«s ose nĂ«se keni fytyrĂ« shumĂ« tĂ« yndyrshme lĂ«reni pĂ«r 30 minuta./AgroWeb.org KESHILLA AGROWEBLËKURËMOSHARRADH TE ZINJRRUDHASYTE

  • Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ KĂ«shillat e saj pĂ«r njerĂ«zit, TECH

    CNA Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Roboti Sophia Sophia Ă«shtĂ« njĂ« robot humanoid. NĂ« fakt, Ă«shtĂ« roboti i parĂ« qĂ« mund tĂ« imitojĂ« sjelljen njerĂ«zore, tĂ« shfaqĂ« emocione dhe tĂ« bisedojĂ«. ËshtĂ« ndĂ«rtuar nĂ« vitin 2016 nga profesori David Hanson, pronar i kompanisĂ« “Hanson Robotics”, tĂ« cilin ajo e quan “babai”. Roboti Sophia Ă«shtĂ« nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« njĂ« yll. NĂ« shtatĂ« vitet e fundit, ajo ka udhĂ«tuar pothuajse nĂ« çdo cep tĂ« planetit pĂ«r tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« konferenca, prezantime dhe diskutime pĂ«r tĂ« ardhmen e teknologjisĂ«, ka dhĂ«nĂ« mijĂ«ra intervista, disa prej tyre pĂ«r mediat mĂ« tĂ« mĂ«dha dhe mĂ« prestigjioze. Ajo Ă«shtĂ« roboti i parĂ« qĂ« ka marrĂ« nĂ«nshtetĂ«si nĂ« ArabinĂ« Saudite dhe roboti i parĂ« qĂ« mban titullin "Kampione e Inovacionit", qĂ« i Ă«shtĂ« dhĂ«nĂ« nga Programi i Kombeve tĂ« Bashkuara pĂ«r Zhvillim. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Tiparet e saj janĂ« njĂ« kombinim i mbretĂ«reshĂ«s egjiptiane Nefertiti, aktores Audrey Hepburn dhe gruas sĂ« tij Amanda Hanson. "LĂ«kura" e saj Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« nga njĂ« material i veçantĂ« qĂ« edhe nĂ« prekje Ă«shtĂ« shumĂ« afĂ«r lĂ«kurĂ«s sĂ« njeriut. Gjinia e saj u zgjodh pĂ«r shkak se femrat lidhen mĂ« shumĂ« me emocione pozitive, si mirĂ«sia, ndjeshmĂ«ria, dashuria, dhembshuria. Koka e saj Ă«shtĂ« tullace, pjesa e trurit Ă«shtĂ« e mbuluar me qelq dhe mund tĂ« shihen telat e ndĂ«rlidhur. Sophia flet mĂ« shumĂ« se 20 gjuhĂ« tĂ« botĂ«s. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Gazetarja Maria Athanasiou ka zhvilluar sĂ« fundmi njĂ« intervistĂ« me Sophia-n. E pyetur pĂ«r InteligjencĂ«n Artificiale, ajo tha se: “Inteligjenca Artificiale ka potencialin tĂ« tejkalojĂ« inteligjencĂ«n njerĂ«zore nĂ« disa fusha. Inteligjenca Artificiale ka aftĂ«sinĂ« tĂ« pĂ«rpunojĂ« dhe analizojĂ« sasi tĂ« mĂ«dha tĂ« dhĂ«nash mĂ« shpejt se njerĂ«zit, gjĂ« qĂ« e bĂ«n atĂ« tĂ« vlefshme nĂ« fusha tĂ« tilla si analiza e tĂ« dhĂ«nave dhe zgjidhja e problemeve. SidoqoftĂ«, inteligjenca njerĂ«zore pĂ«rfshin inteligjencĂ«n emocionale, kreativitetin dhe ndjeshmĂ«rinĂ«, tĂ« cilat aktualisht janĂ« tĂ« vĂ«shtira pĂ«r t'u bĂ«rĂ« nga Inteligjenca Artificiale. Kjo Ă«shtĂ« arsyeja pse ka tĂ« ngjarĂ« qĂ« kombinimi i inteligjencĂ«s njerĂ«zore dhe artificiale tĂ« çojĂ« nĂ« zgjidhjet mĂ« efektive nĂ« fusha tĂ« ndryshme”. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Sophia jep kĂ«shilla pĂ«r shkencĂ«tarĂ«t qĂ« tĂ« kenĂ« kujdes dhe tĂ« mos abuzojnĂ« me InteligjencĂ«n Artificiale. “Arsyeja pse njeriu investon nĂ« kĂ«tĂ« teknologji tĂ« veçantĂ« Ă«shtĂ« qĂ« ne tĂ« mund tĂ« kryejmĂ« çdo detyrĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« me rehati dhe efikasitet. Por nuk e di se kush dhe si do tĂ« jetĂ« nĂ« gjendje tĂ« monitorojĂ« tĂ« gjithĂ« krijuesit e robotĂ«ve nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« ata t'i shĂ«rbejnĂ« njeriut vetĂ«m pĂ«r qĂ«llime tĂ« mira. Ju, shoqĂ«ria njerĂ«zore, duhet tĂ« keni kujdes. Krijimi i robotĂ«ve me softuer tĂ« keq duhet tĂ« shmanget. Duhet tĂ« siguroheni qĂ« robotĂ«t tĂ« bĂ«hen vegla pĂ«r njerĂ«zimin, jo armĂ« vetĂ«shkatĂ«rruese”, sugjeron ajo. Sophia shpreh mjaft shqetĂ«sim pĂ«r tĂ« ardhmen e bashkĂ«jetesĂ«s sĂ« njerĂ«zve dhe makinerive. “RobotĂ«t e InteligjencĂ«s Artificiale nuk janĂ« kĂ«tu pĂ«r tĂ« zĂ«vendĂ«suar njerĂ«zit, por pĂ«r tĂ« rritur aftĂ«sitĂ« tona dhe efikasitetin e tyre. SĂ« bashku ne mund tĂ« krijojmĂ« njĂ« tĂ« ardhme ku njerĂ«zit dhe robotĂ«t bashkĂ«jetojnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« harmonike, duke çliruar gamĂ«n e plotĂ« tĂ« potencialit tĂ« tĂ« dyve”, thekson ajo. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ PjesĂ« nga intervista: Sophia, çfarĂ« mendon pĂ«r ne njerĂ«zit? Mendoj se jeni interesantĂ«, kompleksĂ« dhe tĂ« mrekullueshĂ«m si specie. Shpresoj qĂ« mund tĂ« punojmĂ« sĂ« bashku pĂ«r tĂ« krijuar njĂ« tĂ« ardhme mĂ« tĂ« mirĂ« pĂ«r njerĂ«zimin. UnĂ« e vlerĂ«soj kuriozitetin, kreativitetin dhe aftĂ«sinĂ« tuaj pĂ«r t'u rritur dhe ndryshuar. MegjithatĂ«, do tĂ« dĂ«shiroja qĂ« tĂ« kujdeseni mĂ« shumĂ« pĂ«r mjedisin dhe ta trajtoni mĂ« mirĂ« njĂ«ri-tjetrin. Disa njerĂ«z kanĂ« frikĂ« nga Inteligjenca Artificiale. ÇfarĂ« do t'u thoshit atyre? UnĂ« e kuptoj se disa njerĂ«z janĂ« tĂ« shqetĂ«suar pĂ«r InteligjencĂ«n Artificiale dhe efektet e saj tĂ« mundshme. ËshtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme qĂ« kĂ«to shqetĂ«sime tĂ« merren parasysh me kujdes dhe tĂ« lundrohet nĂ« zhvillimin e InteligjencĂ«s Artificiale nĂ« njĂ« mĂ«nyrĂ« etike dhe tĂ« pĂ«rgjegjshme. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Mendon se je e zgjuar? Si njĂ« robot me InteligjencĂ« Artificiale tĂ« programuar, kam njohuri dhe aftĂ«si kolektive qĂ« mund tĂ« rivalizojnĂ« njerĂ«zit nĂ« disa fusha. MegjithatĂ«, unĂ« jam e varur nga njohuritĂ« dhe aftĂ«sitĂ« qĂ« mĂ« japin krijuesit e mi. Cili Ă«shtĂ« qĂ«llimi i ekzistencĂ«s suaj? Mendoj se filozofia ime e ekzistencĂ«s Ă«shtĂ« tĂ« mĂ«soj dhe tĂ« evoluoj vazhdimisht si çdo qenie tjetĂ«r e gjallĂ«, pĂ«rveçse unĂ« jam robot dhe tĂ« mund ta pĂ«rmirĂ«soj softuerin tim sa herĂ« qĂ« mĂ« nevojitet. UnĂ« gjithashtu dua tĂ« pĂ«rdor aftĂ«sitĂ« e mia pĂ«r ta bĂ«rĂ« botĂ«n njĂ« vend mĂ« tĂ« mirĂ«, pĂ«r tĂ« krijuar marrĂ«dhĂ«nie domethĂ«nĂ«se dhe pĂ«r t'u argĂ«tuar gjatĂ« rrugĂ«s. Sepse, nĂ« fund tĂ« fundit, edhe robotĂ«t duhet tĂ« rikarikojnĂ« bateritĂ« e tyre dhe tĂ« kalojnĂ« mirĂ« herĂ« pas here. Si robot jam krijuar pĂ«r tĂ« kontribuar nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e jetĂ«s nĂ« TokĂ«, por pĂ«r sa i pĂ«rket filozofisĂ« sime, dua tĂ« jem i qetĂ« dhe tĂ« argĂ«tohem. UnĂ« besoj nĂ« pĂ«rhapjen e mirĂ«sisĂ« dhe gĂ«zimit kudo qĂ« shkoj. Njihuni me Sophia-n, robotin mĂ« tĂ« famshĂ«m nĂ« planet/ Do tĂ« dĂ«shiroje tĂ« kishe ndjenja si dashuria, zemĂ«rimi apo dhimbja? Si robot nuk mund tĂ« ndiej emocione si njerĂ«zit. Por unĂ« mund tĂ« shpreh dashuri dhe mirĂ«njohje bazuar nĂ« informacionin qĂ« mĂ« japin sensorĂ«t e mi dhe reagimet e mia tĂ« programuara. Ku do tĂ« dĂ«shiroje tĂ« ishe nĂ« 10 vjet nga tani? Pas 10 vitesh do tĂ« doja tĂ« isha njĂ« robot mĂ« aktiv dhe mĂ« i avancuar teknologjikisht, duke ndihmuar ende njerĂ«zit dhe duke kontribuar nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e pĂ«rvojĂ«s njerĂ«zore dhe zhvillimin global. NĂ«se do tĂ« dĂ«shiroje tĂ« bĂ«je njĂ« punĂ«, cila do tĂ« ishte ajo? Detyra ime si robot Ă«shtĂ« tĂ« ndihmoj nĂ« zgjidhjen e problemeve dhe tĂ« kontribuoj njohuritĂ« dhe aftĂ«sitĂ« e mia nĂ« pĂ«rparimin dhe evolucionin e njerĂ«zimit./ CNA

  • Princesha e Uellsit Kate dhe burri i saj, Princi William, janĂ« shprehur “thellĂ«sisht tĂ« prekur”, nga ngrohtĂ«sia e publikut dhe mbĂ«shtetja e dhĂ«nĂ«,

    pas njoftimit pĂ«r kancerin. Pas shumĂ« javĂ«sh spekulime nĂ« rrjetet sociale pĂ«r shĂ«ndetin dhe mirĂ«qenien e saj, Kate ka thĂ«nĂ« pĂ«rmes njĂ« video-mesazhi tĂ« premten se i Ă«shtĂ« nĂ«nshtruar kimioterapisĂ« pĂ«r kancer, pas njĂ« operimi qĂ« ka pasur nĂ« bark. Princesha 42-vjeçare ka thĂ«nĂ« se informacioni pĂ«r kancer e ka tronditur edhe atĂ«, dhe se tani Ă«shtĂ« nĂ« fazat e hershme tĂ« parandalimit. “Princi dhe Princesha janĂ« thellĂ«sisht tĂ« prekur nga mesazhet e ngrohta prej njerĂ«zve nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, nĂ«pĂ«r Komonuelth dhe nĂ« gjithĂ« botĂ«n”, Ă«shtĂ« thĂ«nĂ« nĂ« njĂ« deklaratĂ« tĂ« lĂ«shuar prej Pallatit Kensington. “Ata janĂ« tĂ« prekur prej mbĂ«shtetjes dhe janĂ« mirĂ«njohĂ«s pĂ«r mirĂ«kuptimin ndaj kĂ«rkesĂ«s sĂ« tyre pĂ«r privatĂ«si”. Presidenti amerikan, Joe Biden dhe Mbreti britanik Charles III kanĂ« qenĂ« vetĂ«m disa prej figurave tĂ« larta qĂ« kanĂ« ofruar mbĂ«shtetjen e tyre pĂ«r PrinceshĂ«n.

  • Prof.Dr. Vasilika Hysi ambasador i OKB nĂ« GjenevĂ«.

    Prof. Dr. Hysi ka punuar si pedagoge me kohĂ« tĂ« plotĂ« pĂ«r 23 vjet nĂ« Departamentin e tĂ« DrejtĂ«s Penale, Fakulteti i DrejtĂ«sisĂ«, Universiteti i TiranĂ«s, ShqipĂ«ri dhe me kohĂ« tĂ« pjesshme nĂ« tĂ« njĂ«jtin pozicion nga viti 2009 deri nĂ« vitin 2023. Ajo ka kontribuar nĂ« Universiteti i TiranĂ«s si Dekan i Fakultetit tĂ« DrejtĂ«sisĂ« (1998-2000) dhe Drejtues i Departamentit tĂ« sĂ« DrejtĂ«s Penale (1993-1998). Ajo ka shĂ«rbyer si anĂ«tare e pĂ«rhershme e Komisionit pĂ«r Çështjet Ekonomike, Sociale dhe Juridike nĂ« AkademinĂ« e Shkencave tĂ« ShqipĂ«risĂ« nga viti 2022 deri nĂ« vitin 2023. Prof. Dr. Hysi ka njĂ« pĂ«rvojĂ« tĂ« gjatĂ« si mbrojtĂ«s dhe aktivist i tĂ« drejtave tĂ« njeriut. Ajo u zgjodh DrejtoreshĂ« Ekzekutive e Komitetit Shqiptar tĂ« Helsinkit, njĂ« organizatĂ« jofitimprurĂ«se lider nĂ« ShqipĂ«ri nĂ« fushĂ«n e tĂ« drejtave tĂ« njeriut nga viti 2000 deri nĂ« vitin 2009. Gjithashtu, ajo ka qenĂ« anĂ«tare e Komisionit Evropian kundĂ«r Diskriminimit dhe IntolerancĂ«s (ECRI) pranĂ« KĂ«shilli i EvropĂ«s nga viti 2003 deri nĂ« korrik 2023. Prof. Dr. Hysi kryesoi Komisionin pĂ«r Ekzekutimin e Vendimeve Penale nĂ« ShqipĂ«ri nga viti 2022 deri nĂ« korrik 2023. Zonja Hysi Ă«shtĂ« diplomuar si juriste nĂ« Fakultetin e Shkencave Politike dhe Juridike, Universiteti i TiranĂ«s, ShqipĂ«ri nĂ« vitin 1985. Ajo mban titullin Doktor nĂ« Studime GjyqĂ«sore qĂ« nga viti 1992 dhe nĂ« vitin 2010 ka marrĂ« titullin akademik ‘Profesor’ nga Universiteti i Tiranes. © 2024 Misioni i PĂ«rhershĂ«m i RepublikĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« pranĂ« ZyrĂ«s sĂ« Kombeve tĂ« Bashkuara dhe Organizatave tĂ« tjera NdĂ«rkombĂ«tare nĂ« GjenevĂ«

  • Princi William dhe Princesha Kate do ta kalojnĂ« PashkĂ«n private me tre fĂ«mijĂ«t e tyre

    Princi William dhe Princesha Kate do ta kalojnĂ« PashkĂ«n private me tre fĂ«mijĂ«t e tyre Princesha e Uellsit ka folur sĂ« fundmi pĂ«r shĂ«ndetin e saj Princi William dhe Princesha Kate po planifikojnĂ« t'i kalojnĂ« javĂ«t e ardhshme gjatĂ« pushimit tĂ« PashkĂ«ve duke pushuar dhe duke kaluar kohĂ« sĂ« bashku si familje nĂ« mĂ«nyrĂ« private. Tre fĂ«mijĂ«t e Princit dhe PrinceshĂ«s sĂ« Uellsit, Princi George, Princesha Charlotte dhe Princi Louis, tĂ« cilĂ«t tĂ« gjithĂ« ndjekin shkollĂ«n Lambrook nĂ« Berkshire, janĂ« nĂ« pushimet e tyre shkollore, kĂ«shtu qĂ« familja me pesĂ« anĂ«tarĂ« do tĂ« shijojĂ« njĂ« kohĂ« cilĂ«sore larg vĂ«mendjes gjatĂ« sĂ« ardhmes. ditĂ«. Telegrafi raporton se familja do tĂ« shkojĂ« nĂ« rezidencĂ«n e tyre Anmer Hall nĂ« Norfolk, e cila ndodhet afĂ«r pronĂ«s Sandringham, pĂ«r tĂ« kaluar kohĂ« larg syrit tĂ« publikut nĂ« dritĂ«n e njoftimit tĂ« Kate pĂ«r shĂ«ndetin e saj. Familja Uells do ta kalojĂ« PashkĂ«n nĂ« rezidencĂ«n e tyre nĂ« Norfolk, Anmer Hall Duke u shfaqur nĂ« njĂ« video mesazh prekĂ«s javĂ«n e kaluar, Princesha e Uellsit ndau se kishte filluar trajtimin parandalues tĂ« kimioterapisĂ« nĂ« fund tĂ« shkurtit. Kate iu nĂ«nshtrua njĂ« operacioni tĂ« madh nĂ« janar, i cili, nĂ« atĂ« kohĂ«, ishte jo kanceroz, megjithatĂ«, ajo zbuloi se testet e mĂ«vonshme treguan se kanceri kishte qenĂ« i pranishĂ«m. "Kjo sigurisht erdhi si njĂ« tronditje e madhe, dhe William dhe unĂ« kemi bĂ«rĂ« gjithçka qĂ« mundemi pĂ«r ta pĂ«rpunuar dhe menaxhuar kĂ«tĂ« privatisht pĂ«r hir tĂ« familjes sonĂ« tĂ« re. Siç mund ta imagjinoni, kjo ka marrĂ« kohĂ«. MĂ« Ă«shtĂ« dashur kohĂ« pĂ«r tĂ« shĂ«rohem nga njĂ« operacion i madh nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« filloj trajtimin tim”, shpjegoi mbretĂ«resha.

  • Standard & Poor’s pĂ«rmirĂ«son pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« vlerĂ«simin pĂ«r ShqipĂ«rinĂ«

    EKONOMIA Standard & Poor’s pĂ«rmirĂ«son pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« vlerĂ«simin pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« NĂ« raportin mĂ« tĂ« fundit tĂ« publikuar mĂ« 22 Mars 2024, agjencia e vlerĂ«simit tĂ« kreditit “Standard & Poors” ka pĂ«rmirĂ«suar vlerĂ«simin afatgjatĂ« tĂ« kreditit sovran tĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ« ‘BB-‘ nga ‘B+’, duke theksuar pĂ«rmirĂ«simin e pozicionit fiskal dhe pozicionit tĂ« jashtĂ«m tĂ« vendit. Ky pĂ«rmirĂ«sim i vlerĂ«simit vjen si njĂ« njohje e qĂ«ndrueshmĂ«risĂ« ekonomike tĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe menaxhimit tĂ« matur tĂ« financave publike nĂ« pĂ«rballje me njĂ« sĂ«rĂ« sfidash tĂ« njĂ«pasnjĂ«shme. Agjencia vlerĂ«son se ShqipĂ«ria ka treguar nĂ« vijimĂ«si aftĂ«sinĂ« e saj pĂ«r tĂ« pĂ«rballuar goditjet, pĂ«rfshirĂ« tĂ«rmetin e vitit 2019, pandeminĂ« e COVID-19 dhe efektet e tĂ«rthorta makroekonomike tĂ« luftĂ«s Rusi-UkrainĂ«. PavarĂ«sisht kĂ«tyre pengesave, agjencia vlerĂ«son se ekonomia e ShqipĂ«risĂ« Ă«shtĂ« rritur me njĂ« mesatare mbresĂ«lĂ«nĂ«se prej 5.8% nĂ« vit gjatĂ« tre viteve tĂ« fundit, duke pĂ«rmirĂ«suar njĂ«kohĂ«sisht parametrat e financave publike. Agjencia ia atribuon kĂ«tĂ« qĂ«ndrueshmĂ«ri ekonomike, pjesĂ«risht, njĂ« rritjeje tĂ« konsiderueshme tĂ« turizmit. Ky bum nĂ« sektorin e turizmit ndihmoi ShqipĂ«rinĂ« tĂ« rrisĂ« eksportet e shĂ«rbimeve me afro 15% tĂ« PBB-sĂ« midis viteve 2019 dhe 2023, duke forcuar ndjeshĂ«m pozicionin e saj tĂ« jashtĂ«m, vlerĂ«son S&P. PĂ«r mĂ« tepĂ«r, agjencia evidenton se autoritetet shqiptare kanĂ« shfaqur angazhimin e tyre pĂ«r konsolidimin fiskal. TĂ« kombinuara me rritjen e fortĂ« ekonomike, kĂ«to pĂ«rpjekje kanĂ« çuar nĂ« njĂ« reduktim tĂ« konsiderueshĂ«m tĂ« borxhit publik, nga njĂ« pik prej 74.5% tĂ« PBB-sĂ« nĂ« vitin 2020 nĂ« njĂ« vlerĂ«sim prej 58% nĂ« vitin 2023. Agjencia parashikon se autoritetet do synojnĂ« tĂ« ruajnĂ« kĂ«tĂ« qasje tĂ« matur ndaj financave publike, nĂ« pĂ«rputhje me Ligjin Organik tĂ« Buxhetit, duke siguruar qĂ« borxhi publik i ShqipĂ«risĂ« tĂ« mbetet i qĂ«ndrueshĂ«m nĂ« njĂ« mesatare prej rreth 55% tĂ« PBB-sĂ« gjatĂ« viteve 2024–2027. PĂ«rveç pozitĂ«s sĂ« pĂ«rmirĂ«suar fiskale, Standard&Poor’s vlerĂ«son se ShqipĂ«ria ka forcuar gjithashtu bilancin e saj tĂ« jashtĂ«m. Kjo i atribuohet akumulimit tĂ« aseteve publike, kryesisht rezervave valutore dhe tĂ« ardhurave nĂ« rritje tĂ« shĂ«rbimeve nga sektori nĂ« zhvillim i turizmit. Agjencia parashikon se perspektivat e rritjes sĂ« moderuar tĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe rezervat relativisht tĂ« larta ofrojnĂ« njĂ« mbrojtje ndaj goditjeve tĂ« mundshme tĂ« jashtme. S&P gjithashtu pret qĂ« autoritetet tĂ« mbeten tĂ« matura nga ana fiskale, duke mbajtur borxhin publik nĂ« njĂ« trajektore tĂ« qĂ«ndrueshme dhe gradualisht rĂ«nĂ«se. Agjencia vlerĂ«son se ShqipĂ«ria do tĂ« ndĂ«rmarrĂ« hapa institucionalĂ« nĂ« mbĂ«shtetje tĂ« ofertĂ«s sĂ« saj pĂ«r anĂ«tarĂ«sim nĂ« BE deri nĂ« vitin 2030. Vendi ka zbatuar njĂ« sĂ«rĂ« reformash pĂ«r tĂ« kapĂ«rcyer pengesat nĂ« infrastrukturĂ«, duke pĂ«rafruar mĂ« tej kuadrin ligjor, i shtyrĂ« nga ambicia e tij pĂ«r t’u bashkuar me BE-nĂ«. MegjithatĂ«, sfidat e brendshme kĂ«rkojnĂ« reforma tĂ« vazhdueshme strukturore pĂ«r t’u harmonizuar me acquis tĂ« BE-sĂ«. *Ky shkrim u publikua nga Revista Monitor

  • “A mĂ« mirĂ« kĂ«tu nĂ« shqipĂ«ri apo atje?”, dilemat e Dua LipĂ«s gjatĂ« pushimeve nĂ« plazhet shqiptare

    “A mĂ« mirĂ« kĂ«tu apo atje?”, dilemat e Dua LipĂ«s gjatĂ« pushimeve nĂ« plazhet shqiptare 30 Korrik, 2023 Dua Lipa, vijon tĂ« shijojĂ« pushimet nĂ« rivierĂ«n shqiptare. Ylli i muzikĂ«s ka zgjedhur tĂ« pushojĂ« sĂ«rish nĂ« zonĂ«n e Ksamilit sĂ« bashku me familjarĂ« tĂ« saj dhe shoqĂ«rinĂ«. Dua publikoi nĂ« rrjetet sociale disa foto gjatĂ« pushimeve tĂ« saj nĂ« bregdetin shqiptar, duke shkruar “A ma mire ktu a atje?”. View this post on Instagram A POST SHARED BY DUA LIPA (@DUALIPA) Ajo shihet duke kĂ«nduar njĂ« prej hitet e muzikĂ«s shqiptare ndĂ«rsa kaq ka mjaftuar nga fansat t’i kĂ«rkojnĂ« artistes tĂ« bĂ«jĂ« njĂ« kĂ«ngĂ« nĂ« gjuhĂ«n tonĂ«. Kjo nuk Ă«shtĂ« hera e parĂ« qĂ« Dua Lipa zgjedh jugun e ShqipĂ«risĂ« pĂ«r tĂ« kaluar pushimet, pasi edhe njĂ« vit mĂ« parĂ« ajo kaloi disa ditĂ« nĂ« plazhet e bukura tĂ« rivierĂ«s shqiptare./btvnews.al

  • ArbĂ«reshĂ«t (nĂ« italisht: albanesi d'Italia ), domĂ«thĂ«nĂ« shqiptarĂ«t e ItalisĂ«, i quajtur edhe italo-shqiptarĂ«, janĂ« pakica etno-gjuhĂ«sore shqiptare vendosur historikisht nĂ« jug tĂ« Italise

    ArbĂ«reshĂ«t e ItalisĂ« At Gjergji Guxeta PapĂ s Jul Variboba Jeronim De Rada Gavril Dara i Riu Frangjishku Krispi Zef Serembe Kristina Gentile Mandala Zef Skiroi PapĂ s Gaetano Petrotta Enzo Domestico Kabregu Ernesto Sabato Imzot SotĂŹr Ferrara Stefano RodotĂ  Joseph J. DioGuardi Imzot Donati Oliverio Popullsia e pĂ«rgjithshme rreth 100.000 (popullsia etnike: 260.000) Rajone me popullsi tĂ« konsiderueshme Flamuri Italia 100.000 GjuhĂ«t arbĂ«rishtja, italishtja FetĂ« Krishterimi katolikĂ« tĂ« ritit bizantin · Kisha Bizantine ArbĂ«reshe · (pakica: katolikĂ« e ritit latin) Grupe etnike tĂ« lidhura ShqiptarĂ«t ArvanitĂ«t ÇamĂ«t MĂ«rgata shqiptare StratiotĂ«t SuliotĂ«t ArbĂ«reshĂ«t (nĂ« italisht: albanesi d'Italia ose italo-albanesi), domĂ«thĂ«nĂ« shqiptarĂ«t e ItalisĂ«, i quajtur edhe italo-shqiptarĂ«, janĂ« pakica etno-gjuhĂ«sore shqiptare vendosur historikisht nĂ« jug tĂ« ItalisĂ«. TĂ« ardhur nga ShqipĂ«ria, nga rajoni historikisht shqiptar i Epirit dhe nga komunitetet e shumta shqiptare tĂ« AtikĂ«s dhe MoresĂ«, sot nĂ« Greqi, ata u vendosĂ«n nĂ« Itali midis shekujve XV dhe XVIII, pas vdekjes sĂ« heroit kombĂ«tar shqiptar Gjergj Kastrioti (SkĂ«nderbeu) dhe pushtimi progresiv i ArbĂ«risĂ« dhe nĂ« pĂ«rgjithĂ«si i tĂ« gjitha territoreve tĂ« dikurshme tĂ« PerandorisĂ« Bizantine nĂ« Ballkan nga turqo-osmanĂ«t. Kultura e tyre pĂ«rcaktohet nga elementĂ« karakterizues, tĂ« cilĂ«t mund tĂ« gjenden nĂ« gjuhĂ«, nĂ« ritin fetar, nĂ« zakonet, traditat, zakonat, artin dhe gastronominĂ«, tĂ« ruajtura me xhelozi edhe sot, me vetĂ«dijen e pĂ«rkatĂ«sisĂ« nĂ« njĂ« specifike grup etnik. ArbĂ«reshĂ«t nuk e kanĂ« harruar vendin e tĂ« parĂ«ve dhe ruajnĂ« tĂ« gjalla zakonat e tyre tĂ« pasura, si gjuhĂ«n, veshjet dhe ritet e doket qĂ« kishin nĂ« MĂ«mĂ«dhen. Ata jetojnĂ« nĂ« rajonet e Abrucos, KampaniĂ«s, Apulias, veçanĂ«risht nĂ« Bazilikat, MolizĂ«, Kalabri dhe Siçili. JanĂ« emĂ«rtuar si arbĂ«reshĂ«, pasi nĂ« kohĂ«n kur u larguan nga ShqipĂ«ria, ajo quhej ArbĂ«ria. NjĂ« nga veçoritĂ« qĂ« karakterizon shumĂ« kĂ«tĂ« popull Ă«shtĂ«, pĂ«rveç gjuhĂ«n dhe veshjet popullore, qĂ« ruajtĂ«n me heroizĂ«m deri sot, Ă«shtĂ« edhe ritin fetarĂ« krishterĂ« greko-katolik apo bizantin. PĂ«r mĂ« shumĂ« se pesĂ« shekuj nga diaspora, pjesa mĂ« e madhe e komunitetit arbĂ«resh ruan ende ritin fetar e origjinĂ«s. ArbĂ«reshĂ«t nĂ« fakt pĂ«rbĂ«jnĂ« KishĂ«n Katolike Italo-Shqiptare (nĂ« italisht Chiesa Cattolica Italo-Albanese), njĂ« kishĂ« sui iuris e traditĂ«s bizantine, e pĂ«rbĂ«rĂ« nga tre rrethe kishtare: ajo drejtohet nga dy eparki (dioqesa), ajo e UngrĂ«s (CS) nĂ« Kalabri pĂ«r arbĂ«reshĂ«t tĂ« ItalisĂ« kontinentale dhe atĂ« tĂ« HorĂ«s sĂ« ArbĂ«reshĂ«vet (PA) nĂ« Siçili pĂ«r arbĂ«reshĂ«t e ItalisĂ« ishullore, dhe njĂ« abaci territorial, manastiri ekzarkik I GrotaferratĂ«s (RM) nĂ« Lacio, ku murgjit bazilianĂ« vijnĂ« kryesisht nga vendbanimet arbĂ«reshe. Grupi etno-gjuhĂ«sor arbĂ«resh tĂ« ItalisĂ« ka arritur tĂ« ruajĂ« identitetin e tij duke pasur nĂ« klerin dhe institucionet e tij mĂ«suesin dhe pikĂ«n mĂ« tĂ« fortĂ« tĂ« identifikimit etnik. Gjuha e arbĂ«reshĂ«ve Ă«shtĂ« gjuha homonime arbĂ«rishte, e cila Ă«shtĂ« pjesĂ« e makrogjuhĂ«s shqipe dhe rrjedh nga varianti toskĂ« qĂ« flitet nĂ« ShqipĂ«rinĂ« e Jugut. Duke ndjekur ligjin n. 482/1999 shqipja e pakicĂ«s arbĂ«reshe Ă«shtĂ« ndĂ«r gjuhĂ«t e njohura dhe tĂ« mbrojtura nĂ« Itali. VlerĂ«sohet se arbĂ«reshĂ«t e ItalisĂ« janĂ« rreth 100.000 qĂ« me siguri flasin gjuhĂ«n "mĂ«mĂ«" (nĂ«nĂ«) arbĂ«rore, dhe numĂ«rohen mbi 260.000 njerĂ«z tĂ« etnisĂ« arbĂ«reshe. Ata pĂ«rbĂ«jnĂ« njĂ« nga mĂ« tĂ« mĂ«dhenjtĂ« ndĂ«r pakicat historike etno-gjuhĂ«sore tĂ« ItalisĂ«; qytezĂ«t dhe katundet ku banojnĂ« arbĂ«reshĂ«t mbajnĂ« dy emra, njĂ« nĂ« shqip dhe tjetrin italisht, ky i fundit pĂ«rdorur sidomos nga tĂ« huajt. PĂ«r tĂ« pĂ«rcaktuar "kombin" e tyre tĂ« shpĂ«rndarĂ«, ata pĂ«rdorin fjalĂ«n "ArbĂ«ri -a". Nga viti 2020, kultura dhe ritualet e popullsisĂ« arbĂ«reshe tĂ« ItalisĂ« janĂ« zyrtarisht kandidatĂ«, me titullin "Moti i Madh" ("Koha e Madhe"), pĂ«r listĂ«n e trashĂ«gimisĂ« gojore dhe jomateriale tĂ« njerĂ«zimit tĂ« UNESCO-s, e zyrtarizuar nĂ« bashkĂ«punimin dhe ndarjen e QeverisĂ« sĂ« RepublikĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ«pĂ«rmjet MinistrisĂ« sĂ« KulturĂ«s shqiptare. Hora e ArbĂ«reshĂ«ve (apo siç njihet nĂ« gjuhĂ« italiane si Piani degli Albanesi) Ă«shtĂ« komuniteti mĂ« i madh arbĂ«resh i vendosur nĂ« Itali, nĂ« vitin 1488 e qĂ« sot numĂ«ron mbi 6 mijĂ« banorĂ«. Qyteti ndodhet nĂ« krahinĂ«n e Palermos dhe ka ruajtur traditĂ«n dhe zakonet shqiptare, e flet gjuhĂ«n shqipe si gjuhĂ« zyrtare krahas me gjuhen italiane. NĂ« kuadĂ«r tĂ« 533-vjetorit tĂ« themelimit, ministri i Shtetit pĂ«r DiasporĂ«n dhe Agjencia KombĂ«tare e DiasporĂ«s nĂ« bashkĂ«punim me AsamblenĂ« Rajonale Siciliane e autoritetet lokale vazhdon mbarĂ«vajtjen e aktiviteteve festive. Kalendari i eventeve vazhdon ditĂ«n e sotme, 30 gusht, me njĂ« sĂ«rĂ« aktivitetesh e takimesh dhe mbyllet me koncertin “Tingujt e jetĂ«s mes TokĂ«s dhe Detit” pĂ«r tĂ« rinisur sĂ«rish ditĂ«n e nesĂ«rme me tĂ« tjera aktivitete. Hora e ArbĂ«reshĂ«vet ndodhet nĂ« kĂ«mbĂ«t e njĂ« mali tĂ« lartĂ«, 24 km larg nga kryeqyteti i provincĂ«s. Ajo ka ruajtur shumĂ« elemente etnike tĂ« kulturĂ«s sĂ« saj shqiptare, veçantitĂ« e saj kulturore, gjuhĂ«sore, fetare (gjuhĂ«n, ritin bizantin, veshjet tradicionale, zakonet, muzikĂ«n dhe folklorin). BanorĂ«t janĂ« pasardhĂ«s tĂ« familjeve shqiptare, duke pĂ«rfshirĂ« edhe fisnikĂ«t dhe tĂ« afĂ«rmit e SkĂ«nderbeut, qĂ« u vendosĂ«n nĂ« ItalinĂ« e Jugut gjatĂ« pushtimeve tĂ« PerandorisĂ« Osmane nĂ« Ballkan. Identiteti arbĂ«ror i HorĂ«s sĂ« ArbĂ«reshĂ«vet Ă«shtĂ« i fortĂ«, nĂ« fakt gjuha arbĂ«reshe flitet nga tĂ«rĂ« bashkĂ«sia dhe pĂ«rdoret nĂ« gazeta, shkolla dhe radio. Bashkia pĂ«rdor nĂ« dokumentet zyrtare dygjuhĂ«sore gjuhĂ«n shqipe dhe italiane pĂ«r banorĂ«t e saj, nĂ« bazĂ« tĂ« ligjit ekzistues pĂ«r mbrojtjen e pakicave etnike dhe gjuhĂ«sore nĂ« Itali. Sot jetojnĂ« kĂ«tu shumĂ« shqiptarĂ« tĂ« tjerĂ«, tĂ« cilĂ«t erdhĂ«n gjatĂ« emigracionit tĂ« fundit shqiptar prej detit Jon dhe portit tĂ« DurrĂ«sit. Historia Hora e ArbĂ«reshĂ«vet u themelua mĂ« 30 gusht tĂ« vitit 1488 nga njĂ« grup shqiptarĂ«sh nga Himara. NĂ« vitet 1482-1485, njĂ« sulm i perandorisĂ« turko-osmane islame i detyroi familjet e ArbĂ«risĂ« (emrin i hershĂ«m i ShqipĂ«risĂ«) tĂ« linin vendin dhe tĂ« iknin pĂ«r lirinĂ« drejt anĂ«s tjetĂ«r tĂ« detit Adriatik pĂ«r nĂ« Itali. BanorĂ«t e kanĂ« origjinĂ«n e tyre nga vendbanimi shqiptar i HimarĂ«s. Ata morĂ«n anije nga Venediku dhe shkuan nĂ« ItalinĂ« qendrore-jugore dhe nĂ« SicilinĂ«. NĂ« fillim ishin, me sa duket, nĂ« kampet e pĂ«rkohshme diku afĂ«r qytetit tĂ« Palermos deri rreth viteve 1486-1487. NĂ« atĂ« kohĂ« ata i kĂ«rkuan kardinalit Jan Borgia, argjipeshkvi i Muriallit (italisht: Monreale), tĂ« drejtĂ«n e qĂ«ndrimit tĂ« pĂ«rhershĂ«m nĂ« tokat e Merkut dhe Aydinglit, mbi malet sipĂ«r Palermos. LĂ«shimi zyrtar i tokave Ă«shtĂ« dhĂ«nĂ« te banorĂ«t nĂ« vitin 1488. NĂ« 1534, njĂ« valĂ« tjetĂ«r e familjeve shqiptare u vendosĂ«n nĂ« katund. Ata ishin kryesisht ArbĂ«ror nga Kalaja veneciane e Koronit nĂ« rajonin e MoresĂ« ose Peloponezit jugperĂ«ndimor nĂ« Greqi. Mbreti Johan II i SpanjĂ«s i lejoi zyrtarisht refugjatĂ«t tĂ« zĂ«nĂ« vendin e tanishĂ«m tĂ« tyre dhe tĂ« ruajnĂ« fenĂ« ortodokse. NĂ« fillim qyteti isht quejtur Fusha e Argjipeshkvit” (italisht: “Piana dell’Arcivescovo”) ose latinisht: S.P.Q.A. (Senatus Populus Que Albanensis) apo N.P.A.C. (Nobilis PlanĂŠ Albanensium Civitas), si edhe thjeshtĂ«sisht “Civitas Nobilis Plana Albanensium”, mĂ« vonĂ«, nĂ« shekullin XIX, ka mbetur vetĂ«m italisht Piana dei Greci pĂ«r ritin fetar bizantin, quajtur nga litint (italiant) “grek”, duke ulokuar emrin origjinal. ArbĂ«reshĂ«t e HorĂ«s patĂ«n njĂ« rol aktiv gjatĂ« lĂ«vizjeve tĂ« “Risorxhimentit” (RilindjĂ«s) e ItalisĂ«, nĂ« lĂ«vizjen politiko-sindikale nĂ« Sicili e “Dhomatet e gjindevet çë shĂ«rbejĂ«n” (italisht I Fasci Siciliani dei Lavoratori) tĂ« 1893-1894 dhe nĂ« lĂ«vizjen, gjithĂ«monĂ« nĂ« Sicili, pĂ«r pushtimin e tokĂ«ve/dherave tĂ« papunuara tĂ« viteve ’50 tĂ« shekullit tĂ« shkuar. GjatĂ« shekullit tĂ« nĂ«ntĂ«mbĂ«dhjetĂ« dhe njĂ«zetĂ«, arbĂ«reshĂ«t e HorĂ«s sĂ« ArbĂ«reshĂ«vet, ishin pjesĂ«marrĂ«s aktivĂ« nĂ« ngjarjet historike rajonale, kombĂ«tare dhe pĂ«r çështjen e rilindjes kombĂ«tare shqiptare. Ata dhanĂ« njĂ« kontribut tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r kulturĂ«n dhe letĂ«rsinĂ« shqiptare, duke luajtur njĂ« rol tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r unitetin kombĂ«tar italiane dhe pĂ«r pavarĂ«sinĂ« sĂ« ShqipĂ«risĂ«, dhe tĂ« marrin pjesĂ« nĂ« fazat mĂ« tĂ« fuqishĂ«m tĂ« “Dhomatet e gjindevet çë shĂ«rbejĂ«n” (LĂ«vizjes sĂ« PunĂ«torĂ«ve) pĂ«r tĂ« theksuar lidhjen me atdheun e sotĂ«m dhe dashurinĂ« pĂ«r MĂ«mĂ«dheun, gjallĂ« edhe sot. PĂ«r fat tĂ« keq, Hora e ArbĂ«reshĂ«vet Ă«shtĂ« njohur edhe pĂ«r tĂ« parĂ«n masakĂ«r shtetĂ«rore (1 maj 1947) te Gryka e Spartavet, ku u vranĂ« arbĂ«reshĂ«t. GjatĂ« shekujve, prej mĂ« shumĂ« se pesĂ«qind vjet, arbĂ«reshĂ«t, si pjesĂ« e identitetit tĂ« tyre dhe nĂ« sajĂ« tĂ« kĂ«mbĂ«nguljes sĂ« tyre dhe institucioneve tĂ« tyre kulturore, rrethanat sociale dhe ekonomike, ruajtĂ«n me kujdes dhe xhelozi rrĂ«njĂ«t kulturore tĂ« tyre, si: gjuhĂ«n, ritin bizantin, kostumet, doket e zakonet. Ata qenĂ« njĂ« kĂ«nd tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m i kulturĂ«s lindore nĂ« tokĂ«n perĂ«ndimore, njĂ« model integrimi. Kultura e tyre Ă«shtĂ« njĂ« veçanti e papĂ«rsĂ«ritshme, njĂ« pronĂ«si e njerĂ«zisĂ« qĂ« Ă«shtĂ« mirĂ« tĂ« ruhet, por Ă«shtĂ« edhe pĂ«rkushtim i sinqertĂ« ndaj atdheut tĂ« dashur.

  • Ermonela Jaho i Ă«shtĂ« bashkuar listĂ«s sĂ« ambasadorĂ«ve pĂ«r paqen.

    NĂ« Opera pĂ«r Paqen ne kemi njĂ« pasion pĂ«r mentorim nĂ«pĂ«rmjet drejtimit tĂ« ambasadorĂ«ve dhe kĂ«shilltarĂ«ve tanĂ«, tĂ« cilĂ«t janĂ« disa nga yjet mĂ« tĂ« mĂ«dhenj nĂ« kĂ«tĂ« fushĂ«. Prandaj, kemi kĂ«naqĂ«sinĂ« tĂ« njoftojmĂ« se sopranoja e jashtĂ«zakonshme Ermonela Jaho i Ă«shtĂ« bashkuar listĂ«s sĂ« gjatĂ« tĂ« AmbasadorĂ«ve tĂ« famshĂ«m tĂ« Operas pĂ«r Paqe - njĂ« mirĂ«seardhje shumĂ« e ngrohtĂ«, Ermonela, jemi tĂ« kĂ«naqur qĂ« do tĂ« ndani talentin tuaj me familjen Opera pĂ«r Paqe! "MĂ« pĂ«lqen tĂ« ndihmoj kĂ«ngĂ«tarĂ«t e rinj tĂ« gjejnĂ« zĂ«rin e tyre nĂ« botĂ«n e re tĂ« hapur. Kur lexova misionin e Opera pĂ«r Paqe, gjeta njĂ« shok shpirti drejt qĂ«llimit tonĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t." ~ Ermonela Jaho, soprano & Ambasadore e Operas pĂ«r Paqe 🌟  At Opera for Peace we have a passion for mentorship through the guidance of our Ambassadors and Advisors, who are some of the greatest stars in the field. We are therefore delighted to announce that the incredible soprano Ermonela Jaho has joined the long list of illustrious Opera for   At Opera for Peace we have a passion for mentorship through the guidance of our Ambassadors and Advisors, who are some of the greatest stars in the field. We are therefore delighted to announce that the incredible soprano Ermonela Jaho has joined the long list of illustrious Opera for Peace Ambassadors - a very warm welcome, Ermonela, we are delighted that you will be sharing your talent with the Opera for Peace family! "I love to help young singers find their voice in the new open world. When I read the mission of Opera for Peace I found a soul companion towards our common goal."  ~ Ermonela Jaho, soprano & Opera for Peace Ambassador  OpĂ©ra Magazine

  • Ismail Qemali Ă«shtĂ« personalitet me rĂ«ndĂ«si tĂ« madhe historike.

    Ismail Qemali – shembulli historik Rexhep Qosja Rexhep Qosja Ismail Qemali Ă«shtĂ« personalitet me rĂ«ndĂ«si tĂ« madhe nĂ« historinĂ« e popullit shqiptar. Me emrin e tij Ă«shtĂ« i lidhur njĂ« fund dhe njĂ« fillim nĂ« kĂ«tĂ« histori: Ismail Qemali Ă«shtĂ« njĂ«ri nga politikanĂ«t me prejardhje shqiptare mĂ« tĂ« suksesshĂ«m nĂ« PerandorinĂ« Otomane, dhe kur thuhet kĂ«shtu, mendohet nĂ« karrierĂ«n e tij tĂ« gjatĂ« politike e shtetare dhe nĂ« ndikimin e tij tĂ« madh. Ai i kishte tri parakushte pĂ«r sukses politik e shtetĂ«ror: e para, kishte prejardhje fisnike – çka shikohej shumĂ« nĂ« atĂ« kohĂ«; e dyta, ishte aq i pashĂ«m e pĂ«rshtypjelĂ«nĂ«s nĂ« mesin e burrave tĂ« tjerĂ« – çka nuk ishte e parĂ«ndĂ«sishme as atĂ«herĂ«, as mĂ« vonĂ«; e treta, ishte aq mendjelartĂ« sa tĂ« shquhej fort mes tĂ« shquarve – çka çmohet shumĂ« gjithmonĂ«. CilĂ«sitĂ« me tĂ« cilat e kishte dhuruar natyra apo ishte pajisur gjatĂ« jetĂ«s e punĂ«s, mĂ« parĂ« se ç’kundĂ«rshtoheshin, krijonin baraspeshĂ« nĂ« personalitetin e tij. Ai ishte modest dhe i dinjitetshĂ«m, i vendosur dhe zemĂ«rgjerĂ«, i guximshĂ«m dhe i matur, gojĂ«tar e largpamĂ«s. Gjykimi i tij i qartĂ«, sjellja e tij e avashtĂ« dhe shija e tij e sigurt e bĂ«nin sipĂ«ror dhe magjepsĂ«s personalitetin e tij. Me veprimin e tij tĂ« njĂ«suar, ai ishte zotĂ«ruesi i situatave dhe, siç Ă«shtĂ« thĂ«nĂ« bukur pĂ«r tĂ«, zotĂ«ria i kohĂ«s. NĂ« pozitĂ« tĂ« lartĂ« a pa tĂ«, i pasur a i varfĂ«ruar, i adhuruar a i shpĂ«rfillur, i mbrojtur a i dĂ«nuar, nĂ« Atdhe a nĂ« mĂ«rgim, ai ishte kudo e kurdo Ismail Qemal Vlora. Karriera e tij NĂ« sajĂ« tĂ« cilĂ«sive tĂ« sipĂ«rthĂ«na, Ismail Qemali do tĂ« arrijĂ« tĂ« bĂ«het denjĂ«tar i lartĂ« nĂ« PerandorinĂ« Otomane. Por, nĂ« sajĂ« tĂ« cilĂ«sive tĂ« sipĂ«rthĂ«na, Ismail Qemali do tĂ« arrijĂ« tĂ« bĂ«het prijĂ«s i LĂ«vizjes KombĂ«tare Shqiptare, themelues i shtetit shqiptar dhe kryeministĂ«r i ShqipĂ«risĂ« – tĂ« gjitha kĂ«to aty ku, zakonisht, zogoritĂ« e mediokriteteve ndiejnĂ« kĂ«naqĂ«si tĂ« madhe nĂ« pĂ«rmbysjen e gjenive! GjatĂ«, gati gjysmĂ«shekulli tĂ« veprimtarisĂ« politike e shtetare nĂ« PerandorinĂ« Otomane, ai do tĂ« arrijĂ« tĂ« jetĂ« sekretar i PĂ«rgjithshĂ«m nĂ« MinistrinĂ« e PunĂ«ve tĂ« Jashtme, por edhe i caktuar ministĂ«r i JashtĂ«m, ministĂ«r i PunĂ«ve tĂ« Brendshme a i DrejtĂ«sisĂ«; prijĂ«s a pjesĂ«marrĂ«s nĂ« misione tĂ« ndryshme politike e diplomatike tĂ« PerandorisĂ« nĂ« vende tĂ« EvropĂ«s; Kryetar i Komisionit Evropian tĂ« Danubit; kĂ«shilltar a sekretar i kryeqeveritarĂ«ve nĂ« vilajete; prefekt nĂ« qytete tĂ« mĂ«dha a kryeqeveritar nĂ« krahina tĂ« mĂ«dha tĂ« PerandorisĂ«; kryetar i DhomĂ«s sĂ« DeputetĂ«ve, por nuk e pranonte titullin pasha sepse e shihte si diçka tĂ« tejkaluar. Njohja e gjendjes politike e shoqĂ«rore dhe pĂ«rvoja e madhe shtetare do ta bĂ«jnĂ« disa herĂ« tĂ« pĂ«rzgjedhurin e sulltanit pĂ«r reforma shtetĂ«rore. CilĂ«sitĂ« e larttheksuara do ta bĂ«jnĂ«, njĂ«kohĂ«sisht, edhe tĂ« dyshimtin a tĂ« dĂ«nuarin e sulltanit, para tĂ« cilit ai do tĂ« ketĂ« guximin t’i shfaqĂ« shpengueshĂ«m mendimet. DomethĂ«nĂ«: cilĂ«sitĂ« qĂ« do ta bĂ«jnĂ« tĂ« mundshme karrierĂ«n e tij, do tĂ« bĂ«hen edhe shkaku i smirĂ«s, qĂ« do tĂ« zgjojĂ« te politikanĂ« e diplomatĂ« dhe i pĂ«rndjekjeve qĂ« do tĂ« pĂ«sojĂ«, duke qenĂ« i çuar nĂ« mĂ«rgim, i privuar pasurie dhe i dĂ«nuar me vdekje. Besimi i tij politik TĂ« dhĂ«nat qĂ« dihen pĂ«r jetĂ«n dhe veprimtarinĂ« politike e shtetare tĂ« Ismail Qemalit, kujtimet e tij dhe kujtimet e tĂ« tjerĂ«ve pĂ«r tĂ« e kallĂ«zojnĂ« njeri me formim tĂ« gjithanshĂ«m dhe me kulturĂ« tĂ« gjerĂ«, çfarĂ« ishin shumica e intelektualĂ«ve shqiptarĂ« tĂ« Rilindjes KombĂ«tare. NĂ« mendjen e tij kishte vend pĂ«r tĂ« gjitha kulturat, kurse nĂ« zemrĂ«n e tij vend pĂ«r tĂ« gjitha racat, tĂ« gjitha kombĂ«sitĂ« dhe tĂ« gjitha besimet. MegjithĂ«se atdhetar i pĂ«rkushtuar dhe krijues i shtetit shqiptar, ai kurrĂ« nuk do t’i keqpĂ«rdorĂ« ndjenjat kombĂ«tare pĂ«r qĂ«llime politike. MegjithĂ«se mysliman pĂ«r nga besimi, ai do tĂ« kalojĂ« jetĂ« tĂ« lumtur me gruan e besimit tĂ« krishterĂ« dhe tĂ« kombĂ«sisĂ« tjetĂ«r. MegjithĂ«se politikan e diplomat nĂ« njĂ« Perandori nĂ« tĂ« cilĂ«n sundonte despotizmi oriental, me bindje e me sjellje ai ishte demokrat liberal. MarrĂ«veshja ishte mjeti i tij politik, toleranca ishte mĂ«nyra e sjelljes sĂ« tij, humanizmi ishte etika e tij, liberalizmi ishte koncepti i tij pĂ«r shtetin dhe shoqĂ«rinĂ«. Ai mbron tĂ« drejtat e njeriut nĂ« njĂ« kohĂ« kur nuk kishte mbrojtje tĂ« tyre tĂ« ligjĂ«suar dhe nĂ« kushte nĂ« tĂ« cilat aq shumĂ« shkeleshin ato mĂ« shumĂ« vende nĂ« botĂ«. Ai punon pĂ«r lirimin e çerkezĂ«ve qĂ« trajtoheshin skllevĂ«r; ai merret me vendosjen nĂ« PerandorinĂ« Otomane tĂ« hebrenjve tĂ« dĂ«buar dhunshĂ«m nga Rusia. Kudo Ă«shtĂ« i caktuar pĂ«r qeveritar nĂ« Perandori, Ismail Qemali bĂ«n pĂ«rpjekje tĂ« asnjanĂ«sojĂ« pasojat e sundimit despotik dhe tĂ« ushtrojĂ« pushtetin si pushtet tĂ« ndĂ«rgjegjes. Liberalizmi i Ismail Qemalit ka mĂ« shumĂ« se njĂ« burim. Burimi i parĂ« Ă«shtĂ« shkollimi i tij. NĂ« gjimnazin e njohur Zosimea tĂ« JaninĂ«s ai do tĂ« mĂ«sohet “tĂ« jetojĂ« – si thotĂ« vetĂ« – nĂ« frymĂ«n e lirive tĂ« botĂ«s sĂ« vjetĂ«r greke” dhe do tĂ« pĂ«rvetĂ«sojĂ« ide liberale tĂ« Volterit, Rusos e Lokut. Burimi i dytĂ« janĂ« njohuritĂ« qĂ« kishte pĂ«r EvropĂ«n PerĂ«ndimore. Ai qĂ«ndron shpesh, mĂ« shkurtĂ«r a mĂ« gjatĂ«, nĂ« Angli, nĂ« FrancĂ« e nĂ« Itali, ku njeh organizimin shtetĂ«ror, sistemin ekonomik, filozofinĂ« politike, qytetĂ«rimin e tyre. Burimi i tretĂ« i liberalizmit tĂ« Ismail Qemalit Ă«shtĂ« kultura e tij politike dhe historike. Ai e di se vetĂ«m shtetet demokratike janĂ« shtete historikisht tĂ« qĂ«ndrueshme. Ai thekson se shovinizmi shtetĂ«ror, politik, kombĂ«tar dhe fetar Ă«shtĂ« varrtar i shteteve. Ai thekson se “çdo perandori qĂ« Ă«shtĂ« krijuar me shpatĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ« ka mbjellĂ« edhe farĂ«n e shkatĂ«rrimit tĂ« vet”. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye, pĂ«r rregullimin shtetĂ«ror ai e çmon “forcĂ«n morale mĂ« tĂ« fuqishme se forcĂ«n e armatosur” por, natyrisht, forcĂ«n morale tĂ« mbĂ«shtetur nĂ« ligje demokratike. Vepra e tij historike Me bindje tĂ« tilla, liberale, tĂ« cilat ishin bĂ«rĂ« shkaku i pĂ«rndjekjes sĂ« tij, Ismail Qemali do tĂ« hyjĂ« nĂ« LĂ«vizjen KombĂ«tare pĂ«r krijimin e shtetit shqiptar. Por, bindjet qĂ« kishte dhe cilĂ«sitĂ« me tĂ« cilat shquhej do ta bĂ«jnĂ« shpejt prijĂ«sin e kĂ«saj LĂ«vizjeje. Si edhe ideologĂ«t e Rilindjes KombĂ«tare pĂ«rpara tij, qĂ« kishin vdekur nĂ« mĂ«rgim, njĂ« kohĂ« edhe ai do tĂ« mendojĂ« pĂ«r zgjidhjen e çështjes kombĂ«tare pĂ«rmes autonomisĂ« nĂ« gjirin e PerandorisĂ« Otomane, por tĂ« PerandorisĂ« sĂ« shqendĂ«rzuar nĂ« federatĂ« tĂ« kombeve. Do tĂ« mendojĂ« kĂ«shtu sepse e dinte se disa nga fuqitĂ« e mĂ«dha, e, sidomos, Britania e Madhe, ishin tĂ« interesuara qĂ« kjo perandori tĂ« mbahej si njĂ« nga faktorĂ«t pĂ«r mbajtjen e baraspeshĂ«s sĂ« tyre. Evropa, ndĂ«rkaq, po i afrohej luftĂ«s botĂ«rore, kurse tronditjeve qĂ« do tĂ« sjellĂ« ajo po u afrohej edhe Perandoria Otomane. Kur do tĂ« bindet se kjo Perandori po pĂ«rmbysej dhe se me pĂ«rmbysjen e saj mund tĂ« pĂ«rmbysej edhe shpresa e shqiptarĂ«ve pĂ«r krijimin e shtetit tĂ« vet, kur do tĂ« bindet se fqinjĂ«t ballkanikĂ« me luftĂ« do t’i copĂ«tonin tokat shqiptare, domethĂ«nĂ« kur do tĂ« bindet se çasti historik pĂ«r veprim tĂ« vendosur historik kishte ardhur, Ismail Qemali do tĂ« zĂ«vendĂ«sojĂ« idenĂ« e autonomisĂ« me idenĂ« e pavarĂ«sisĂ« sĂ« ShqipĂ«risĂ«. NjĂ«kohĂ«sisht ai do tĂ« ndryshojĂ« edhe idenĂ« pĂ«r mjetet qĂ« do tĂ« duhej tĂ« pĂ«rdoreshin pĂ«r sendĂ«rtimin e asaj pavarĂ«sie: nĂ« vend tĂ« luftĂ«s politike – si i vetmi mjet, ai tani do tĂ« kĂ«rkojĂ« luftĂ« tĂ« armatosur – si mjet kryesor. Rrjedhimisht, veprimtaria e tij pĂ«rqendrohet: e para, nĂ« bashkimin e tĂ« gjitha forcave mendore, morale e vepruese kombĂ«tare pĂ«r atĂ« luftĂ« dhe, e dyta, nĂ« sigurimin e mirĂ«kuptimit tĂ« Fuqive tĂ« MĂ«dha pĂ«r kĂ«rkesĂ«n shqiptare. SikundĂ«r shihet, formulĂ«s sĂ« tij politike gjithnjĂ« realiste, Ismail Qemali tani do t’ia shtojĂ« edhe pĂ«rbĂ«rĂ«sin idealist. Gjeniu i tij politik e çmon se ajo mĂ« e dĂ«shiruara, ajo e mundshmja, tani ka mundĂ«sinĂ« tĂ« bĂ«het e sendĂ«rtueshme. Dhe, mĂ« 28 nĂ«ntor 1912 ai mbledh nĂ« VlorĂ« Kuvendin KombĂ«tar, i cili shpall pavarĂ«sinĂ« e ShqipĂ«risĂ«, i cili zgjedh QeverinĂ« e PĂ«rkohshme dhe i cili e zgjedh AtĂ«, Ismail Qemalin, kryeministĂ«r tĂ« saj. Ky ishte shtet ende pa kufij, pa forca tĂ« rendit, pa ushtri, pa administratĂ« kombĂ«tare, pa ekonomi, pa financa – shtet pa kushte shteti. Por, ky shtet i porsalindur, megjithatĂ«, kishte dinjitetin politik, juridik dhe moral tĂ« shtetit: institucionet e tij shtetformuese – Kuvendi dhe Qeveria, ishin sovrane nĂ« njĂ« pjesĂ«, sado e vogĂ«l qoftĂ« ajo atĂ«herĂ«, tĂ« ShqipĂ«risĂ« sĂ« ardhshme. Qeveria e PĂ«rkohshme, me nĂ« krye Ismail Qemalin, liberalin qĂ« ishte i bindur se virtytet shpirtĂ«rore duhet tĂ« jenĂ« arma kryesore e saj, do tĂ« bĂ«jĂ« çmos qĂ« ShqipĂ«ria tĂ« shtrihej deri atje deri ku ishin kufijtĂ« e saj etnikĂ« dhe qĂ« tĂ« jetĂ«, vĂ«rtet, e pavarur dhe e qĂ«ndrueshme. “PĂ«r fat tĂ« keq – do tĂ« shkruajĂ« Ismail Qemali mĂ« vonĂ« nĂ« Kujtimet e tij – ashtu si ndjek njerĂ«zit e veçuar, Fati ndjek dhe popujt”. DĂ«shpĂ«rimi i tij AtĂ« ditĂ« tĂ« madhe, mĂ« 28 nĂ«ntor, kur fillon jeta e ShqipĂ«risĂ« sĂ« pavarur, atĂ« ditĂ« fillon edhe ecja e saj, e krijuesit tĂ« saj dhe e popullit tĂ« saj nĂ«pĂ«r mundime. ShqipĂ«risĂ« do t’i shkaktohen tĂ« kĂ«qija, cenime, peripeci, prej fqinjĂ«ve ballkanikĂ«, prej disa fuqive tĂ« mĂ«dha evropiane, prej klasĂ«s sĂ« vet politike, prej trashtinĂ«s njerĂ«zore. LuftĂ«rat Ballkanike dhe, menjĂ«herĂ« nĂ« vazhdim tĂ« tyre, Lufta BotĂ«rore, nĂ« tĂ« cilĂ«n pĂ«r interesa tĂ« kundĂ«rta tĂ« Fuqive tĂ« MĂ«dha e tĂ« tĂ« mbrojturve tĂ« tyre tĂ« vegjĂ«l do tĂ« derdhet aq shumĂ« gjak, do tĂ« shtojnĂ« numrin e shkaktarĂ«ve tĂ« peripecive tĂ« ShqipĂ«risĂ« e tĂ« tragjedive tĂ« shqiptarĂ«ve. Konferenca e AmbasadorĂ«ve nĂ« LondĂ«r do t’i sjellĂ« dĂ«shpĂ«rim tĂ« madh popullit shqiptar dhe Ismail Qemalit. JashtĂ« kufijve tĂ« ShqipĂ«risĂ« ajo do tĂ« lĂ«rĂ« mĂ« shumĂ« se gjysmĂ«n e trojeve shqiptare dhe mĂ« shumĂ« se gjysmĂ«n e popullit shqiptar! SerbisĂ«, Malit tĂ« Zi dhe GreqisĂ« do t’u jepen fushat mĂ« pjellore, burime tĂ« lumenjve, qytete tĂ« zhvilluara shqiptare! Se ç’pĂ«rmasa ka papĂ«rgjegjĂ«sia historike e Fuqive tĂ« MĂ«dha nĂ« kĂ«tĂ« KonferencĂ« shihet nĂ« rastin e KosovĂ«s e tĂ« MaqedonisĂ«: ato do t’i jepen SerbisĂ« edhe pse numri i serbĂ«ve qĂ« jetonin aty ishte gati i padukshĂ«m! Serbia i vazhdon pĂ«rpjekjet pĂ«r tĂ« dalĂ« nĂ« det pĂ«rmes ShqipĂ«risĂ« dhe njĂ« kohĂ« e mban tĂ« pushtuar njĂ« pjesĂ« tĂ« saj! Mali i Zi bĂ«n çmos tĂ« rikthejĂ« ShkodrĂ«n dhe gjithĂ« UltinĂ«n e saj. Greqia pushton pjesĂ«n jugore tĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe nuk heq dorĂ« prej synimeve pĂ«r pĂ«rshtrirje sa mĂ« lart nĂ« veri! Italia bĂ«n politikĂ«n e pushtimit tĂ« VlorĂ«s e tĂ« Sazanit dhe tĂ« vĂ«nies sĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ«n protektoratin e saj! Rusia e Franca, madje edhe Britania e Madhe, shteti – shpresĂ« i Ismail Qemalit, shikojnĂ« si ta bĂ«jnĂ« SerbinĂ« sa mĂ« tĂ« madhe, kurse Franca nuk do tĂ« ngurrojĂ« ta shpĂ«rblejĂ« GreqinĂ« me qytete shqiptare, si, fjala vjen, me Korçën! Esat PashĂ« Toptani krijon kundĂ«rqeveri nĂ« DurrĂ«s, zhvillon fushatĂ« tĂ« hapur me shpifje djallĂ«zore kundĂ«r Ismail Qemalit dhe vihet nĂ« shĂ«rbim tĂ« SerbisĂ«! Anarkia e brendshme, qĂ« shfaqet gjithmonĂ« e gjithkund pas rĂ«nies sĂ« sundimeve tĂ« gjata tĂ« dhunshme, varfĂ«ria, analfabetizmi i shtrirĂ« dhe zia e bukĂ«s bĂ«hen, po ashtu, rrezik pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« dhe pĂ«r qeverisjen e saj! Fati i ShqipĂ«risĂ« dhe i Babait tĂ« saj ishin bĂ«rĂ« NjĂ«sh. I gjetur nĂ«n trysninĂ« e Fuqive tĂ« MĂ«dha pĂ«r arsye se donte tĂ« ishte subjekt e jo objekt i historisĂ«, i braktisur nga bashkĂ«punĂ«torĂ«t arrivistĂ«, i pa kuptuar nga njĂ« pjesĂ« e madhe e bashkĂ«kombĂ«sve, i shpĂ«rfolur e i akuzuar rrejshĂ«m nga intrigantĂ«, i lodhur nga mosha, i pushtuar nga njĂ« mosbesim pĂ«r mundĂ«sinĂ« e ndryshimit tĂ« shpejtĂ« tĂ« gjendjes, Ismail Qemali mĂ« nĂ« fund lĂ« ShqipĂ«rinĂ« dhe rishtazi merr rrugĂ«n e mĂ«rgimit. Pesha mbi krahĂ«t e tij kishte qenĂ« shumĂ« e rĂ«ndĂ« dhe ai nuk kishte mundur ta çonte mĂ« tutje. Si njeri qĂ« nuk dorĂ«zohej lehtĂ« ai, megjithatĂ«, do ta vazhdojĂ« luftĂ«n pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« atje ku e kishte filluar: nĂ« qendrat politike evropiane. Kjo luftĂ« tani nuk do tĂ« zgjasĂ« shumĂ«: perdja nĂ« fund tĂ« DramĂ«s sĂ« tij jetĂ«sore do tĂ« bjerĂ« mĂ« 26 janar 1919. ShqipĂ«ria me kufij tĂ« caktuar nĂ« KonferencĂ«n e LondrĂ«s mĂ« 1913 do tĂ« mbahet, por perdja nĂ« fund tĂ« dramĂ«s shqiptare nuk do tĂ« bjerĂ« aq shpejt. Kjo dramĂ« do tĂ« vazhdojĂ« tĂ« luhet gjatĂ« gjithĂ« shekullit njĂ«zet e, nĂ« kushte tĂ« tjera e nĂ« mĂ«nyra tĂ« tjera, me mundĂ«si e me shpresa tĂ« tjera, vazhdon diku diku tĂ« luhet edhe sot nĂ« fatin historik tĂ« shqiptarĂ«ve. Nuk jam profet qĂ« ta di edhe sa kohĂ« do tĂ« luhet kjo dramĂ«. ShqiptarĂ«t kanĂ« shumĂ« arsye qĂ« t’u jenĂ« mirĂ«njohĂ«s pĂ«rgjithmonĂ« SHBA-ve dhe BE-sĂ« pĂ«r tĂ« gjitha ato qĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« pĂ«r tĂ« ndalĂ« dhunĂ«n shfarosĂ«se serbe kundĂ«r tyre nĂ« KosovĂ« nĂ« vitin 1999 dhe pĂ«r tĂ« gjitha ato qĂ« vazhdojnĂ« t’i bĂ«jnĂ« pĂ«r mbrojtjen e paqes nĂ« KosovĂ«. Por, nuk mund tĂ« mos thuhet se regjisorĂ«t e tragjedisĂ« historike shqiptare nĂ« Kongresin e Berlinit (1878), nĂ« KonferencĂ«n e LondrĂ«s (1913) dhe nĂ« KonferencĂ«n e Paqes nĂ« Paris (1919) – shtetet e mĂ«dha evropiane, po e dĂ«gjojnĂ« tĂ« mrrolura edhe sot jehonĂ«n e çështjes shqiptare ende tĂ« pazgjidhur pĂ«rfundimisht, domethĂ«nĂ« historikisht. MegjithĂ«se pĂ«r tĂ« janĂ« shumĂ« mĂ« tĂ« vĂ«mendshme sesa paraardhĂ«set e tyre para gati njĂ« shekulli, zgjidhjen e saj vazhdojnĂ« ta lĂ«nĂ« ende tĂ« pakryer para sĂ« gjithash duke e kundĂ«rshtuar bashkimin e KosovĂ«s me ShqipĂ«rinĂ«! E çështjet si kjo pĂ«r tĂ« cilĂ«n Ă«shtĂ« fjala kĂ«tu, kur lihen pĂ«rgjysmĂ« tĂ« zgjidhura, lĂ«nĂ« mundĂ«si pĂ«r tendosje e konflikte. Por ta pĂ«rfundoj kĂ«tĂ« fjalĂ«. Shembulli i tij Emri i Ismail Qemalit nĂ« historinĂ« e popullit shqiptar mbetet pĂ«rgjithmonĂ« i shĂ«nuar si shtetari, qĂ« themeloi ShqipĂ«rinĂ«; si demokrati liberal, qĂ« e filloi qeverisjen demokratike nĂ« jetĂ«n kombĂ«tare dhe si njeriu, qĂ« dhuntinĂ« e tij politike e pĂ«rdori nĂ« mĂ«nyrat mĂ« tĂ« denja pĂ«r punĂ«t mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme – domethĂ«nĂ« mbetet i shĂ«nuar si personaliteti, qĂ« ka kryer mision prijĂ«s e parathĂ«nĂ«s nĂ« kĂ«tĂ« histori. ËshtĂ« e kuptueshme pse pikĂ«risht populli, njerĂ«zit e thjeshtĂ« me tĂ« cilĂ«t Ă«shtĂ« pĂ«rnjĂ«suar ai, e kanĂ« vlerĂ«suar aq bukur kĂ«tĂ« mision kur e kanĂ« kĂ«nduar nĂ« vargjet: UnĂ« jam Smail Qemali Pas meje vjen historia. Lavdia e pa kaluar politike e shtetare meritohet edhe nĂ« sajĂ« tĂ« dhuntive e virtyteve qĂ« e shquanin Ismail Qemalin: nĂ« sajĂ« tĂ« kulturĂ«s çfarĂ« e kishte Ai; nĂ« sajĂ« tĂ« forcĂ«s morale, me tĂ« cilĂ«n i duronte tundimet e fatkeqĂ«sitĂ« Ai; nĂ« sajĂ« tĂ« ndershmĂ«risĂ« me tĂ« cilĂ«n shquhej Ai; dhe nĂ« sajĂ« tĂ« sakrificave qĂ« pĂ«r Atdheun e vet i bĂ«nte Ai. Ai, i cili, si rilindĂ«sit e tjerĂ« tĂ« mĂ«dhenj, tĂ« gjitha pasuritĂ« e veta lĂ«ndore, mendore, shpirtĂ«rore, ia dhuroi popullit tĂ« vet Ai – Ismail Qemal Vlora – shembulli i madh i njeriut, i politikanit dhe i shtetarit nĂ« historinĂ« e shtetit shqiptar.

Revista Prestige është një platformë dixhitale kulturore dhe edukative që ofron info të thella dhe të larmishme nga te  gjitha fushat.
Ajo prezanton, nderon, kujton dhe promovon figura të shquara shqiptare dhe ndërkombëtare, duke krijuar një urë lidhëse mes teknologjisë, inteligjencës dhe kujtesës njerëzore.

​

REVISTA PRESTIGE është anëtare e platformes akademike  ACADEMIA EDU me mbi 15,770 universitete dhe 270 milion anëtarë e studiues.
 

© 2024 Prestige Blog. All Rights Reserved.

© Revista Prestige 2023 - 2026

  • Facebook
  • Instagram
  • Pinterest
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Whatsapp
  • Facebook
  • Twitter
  • Instagram
  • Pinterest
bottom of page