Search Results

𝐌𝐞𝐬𝐚𝐳𝐡𝐢 𝐢 𝐏𝐚𝐩𝐞̈𝐬 𝐩𝐞̈𝐫 𝐃𝐨𝐧𝐚𝐥𝐝 𝐓𝐫𝐮𝐦𝐩, në ditën e betimit të presidentit të ri amerikan, në mandatin e tij të dytë në Shtëpinë e Bardhë: "Me rastin e betimit tuaj si President i dyzet e shtatë i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, ju përshëndes përzemërsisht dhe ju garantoj lutjet e mia që Zoti i Gjithëpushtetshëm t'ju japë urti, forcë dhe mbrojtje në ushtrimin e detyrave tuaja të larta. I frymëzuar nga idealet e kombit tuaj për të qenë vend i mundësive, mikpritës për të gjithë, shpresoj që, nën udhëheqjen tuaj, populli amerikan të përparojë dhe të përpiqet gjithmonë për të ndërtuar një shoqëri më të drejtë, ku nuk ka vend për urrejtje, diskriminim apo përjashtim. Njëkohësisht, ndërsa familja njerëzore përballet me sfida të shumta, për të mos përmendur plagën e luftës, i lutem Zotit t’i udhëheqë përpjekjet tuaja në promovimin e paqes dhe pajtimit ndërmjet popujve. Me këto ndjenja, i kërkoj për ju, për familjen tuaj dhe për popullin e dashur amerikan bekime të shumta hyjnore" ~ Ati i Shenjtë Papa Francesku ~ #God_bless_Pope_Francis

UNË KAM NJË ËNDËRR! Fjalimi i plotë i Martin Luter Kingut Në 28 gusht 1963, në Uashington, Martin Luther King do të mbante një fjalim historik, që do të shndërronte përgjithmonë Shtetet e Bashkuara që ne njohim. “I have a dream” (në shqip: Unë kam një ëndërr), ishte fraza më e njohur, e një fjalimi të gjatë që denonconte racizmin dhe mungesën e shanseve të barabarta. Luther King, i vrarë disa vite më pas nga ekstremistët e bardhë, shqiptoi ato fjalë epokale përpara 250 mijë protestuesve më ngjyrë, duke i dhënë jetë një transformimi që do të shndërronte SHBA-në në një prej vendeve më demokratike të botës. 50 vjet më pas, nën mbikëqyrjen e presidentit Barack Obama, i cili e ka konsideruar luftëtarin e madh të të drejtave të njeriut si një prej shembujve më frymëzues të jetës së tij. UNË KAM NJË ËNDËRR Nga Martin Luther King Unë jam i lumtur që jam bashkuar me ju sot, në atë që do të hyjë në historinë e kombit tonë si shprehja dhe demonstrimi më të madh për lirinë. Njëqind vjet më parë, një Amerikan i madh, në hijen simbolike të të cilit qëndrojmë ne sot, nënshkroi Proklamatën e Emancipimit. Ky dekret aq shumë i rëndësishëm erdhi si një fener i madhërishëm i dritës të shpresës për miliona skllevër Negër, të cilët ishin djegur në flakët e padrejtësisë përvëluese. Ai erdhi si një agim i gëzueshme për t’i dhënë fund natës së gjatë të robërisë së tyre. Por njëqind vjet më vonë, Negri nuk është ende i lirë. Njëqind vjet më vonë, jeta e një Negri është ende dëshpërimisht e gjymtuar nga prangat e segregacionit dhe vargojtë e diskriminimit. Njëqind vjet më vonë, Negri jeton në një ishull të vetmuar të varfërisë në mes të një oqeani të prosperitetit material. Njëqind vjet më vonë, Negri është ende duke lënguar në qoshe të shoqërisë Amerikane dhe e gjen veten në ekzil në tokën e tij. Dhe ne kemi ardhur këtu ta nxjerrim në pah dramën e kësaj gjendje të turpshme. Në një kuptim, ne kemi ardhur në kryeqytetin e kombit tonë për të kthyer në para një çek. Kur arkitektët e republikës sonë shkruan fjalët e mrekullueshme të Kushtetutës dhe të Deklaratës së Pavarësisë, ata kishin nënshkruar një dëftesë borxhi, ndaj të cilës çdo Amerikan ishte bërë trashëgimtar i kësaj. Kjo dëftesë borxhi ishte një premtim për të gjithë njerëzit, pikërisht ashtu, ku zezakëve si të bardhëve, do t’ju garantoheshin të drejtat e patjetërsueshme të jetës, lirisë dhe kërkimit të lumturisë. Sot është më se e qartë se Amerika nuk e ka shlyer këtë dëftesë borxhi për deri sa qytetarët e saj me ngjyrë janë të shqetësuar. Në vend të nderimit ndaj këtij detyrim të shenjtë, Amerika i ka dhënë popullit Negër një çek të keq, një çek i cili i është kthyer mbrapsht me shënimin ” fonde të pamjaftueshme për ta paguar”. Por ne refuzojmë të besojmë se banka e drejtësisë ka falimentuar. Ne refuzojmë të besojmë se fondet janë të pamjaftueshme për një vend si ky yni me thesare gjigande mundësish. Prandaj ne kemi ardhur këtu, për ta thyer këtë çek – i cili do të na japë sipas kërkesës të drejtën e pasurive për liri dhe siguri në drejtësi. Ne kemi ardhur edhe në këtë vend të shenjtë për t’i kujtuar Amerikës urgjencën e ashpër të së tashmes. Kjo nuk është koha për t’u angazhuar në luksin e ngrirjes, as për të marrë drogën qetësuese të përshkallëzimit të ngadalshëm. Tani është koha për t’i bërë reale premtimet e demokracisë. Tani është koha për t’u ngritur nga lugina e errët dhe e shkretë e segregacionit në rrugën e ndriçuar nga dielli i drejtësisë racore. Tani është koha për ta ngritur kombin tonë nga vorbullat moçalore të padrejtësisë racore drejt shkëmbit të fortë vëllazërisë. Tani është koha për ta bërë drejtësinë një realitet për të gjithë fëmijët e Perëndisë. Do të jetë fatale për kombin dalja nga urgjenca e momentit. Kjo verë mbytëse prej pakënaqësisë legjitime të Negrit do të largohet vetëm kur të vijë vjeshta gjallëruese e lirisë dhe barazisë. Viti njëmijë e nëntë qind e gjashtëdhjetë e tre nuk është fundi, por një fillim. Ata të cilët shpresojnë se ajo që do të kishte nevojë Negri është vetëm që të shfryjë dhe se tani pas kësaj do të mjaftohet e kënaqet me këtë, do të zgjohen nga ky iluzion, nëse si zakonisht kombi kthehet në biznes. Nuk do të ketë më as prehje dhe as qetësi në Amerikë deri sa Negrit do t’i garantohen të drejtat e tij si qytetar. Shakullimat e revoltës do të vazhdojnë të shkundin themelet e kombit tonë deri në ditën të ndritshme e drejtësisë. Por ka diçka që unë duhet ta them për njerëzit e mi të cilët qëndrojnë në pragun që të çon në pallatin e drejtësisë. Në procesin për të fituar vendin tonë të merituar ne nuk duhet të jemi fajtorë për veprime të gabuara. Le të mos kërkojmë të kënaqim etjen tonë për liri duke pirë nga kupa e hidhërimit, zemërimit dhe e urrejtjes. Ne duhet ta përcjellim gjithmonë luftën tonë në rrafshin e duhur të dinjitetit e disiplinës. Ne nuk duhet të lejojmë që protesta jonë krijuese, protesta jonë e imponuar jo prej nesh, të degjenerojë në dhunë fizike. Përsëri dhe përsëri ne duhet të ngrihemi në lartësitë madhështore ku forcat fizike plotësohet me forcën shpirtërore. Militantizmi i ri i mrekullueshëm që ka përfshirë komunitetin Negër nuk duhet të na çojë në një mosbesim për të gjithë njerëzit e bardhë, sepse shumë nga vëllezërit tanë të bardhë, siç dëshmohet nga prania e tyre sot këtu, kanë ardhur për të treguar se fati i tyre është i lidhur me fatin tonë. Ata kanë ardhur për të demonstruar se liria e tyre është e lidhur pazgjidhshmërisht me lirinë tonë. Sepse ne nuk mund të ecim vetëm. Ndërsa ne ecim, ne duhet të bëjmë një premtim që gjithmonë do të marshojmë përpara. Ne nuk mund të kthehemi prapa. Ka nga ata që janë duke u kërkuar të përkushtuarve të të drejtave civile se, “Kur ju do të jeni të kënaqur?” Ne kurrë nuk mund të jemi të kënaqur për sa kohë që Negri është viktimë e tmerrit të papërshkrueshme të brutalitetit policor. Ne kurrë nuk mund të jemi të kënaqur, për aq kohë sa trupat tanë, të sfilitur nga lodhja e udhëtimit, nuk mund të gjejnë strehë as pranë moteleve të autostradave dhe as në hotelet e qyteteve. Ne nuk mund të jemi të kënaqur për aq kohë sa lëvizja e një Negri kufizohet nga një geto e vogël në një më të madhe. Ne kurrë nuk mund të jemi të kënaqur për sa kohë që fëmijët tanë janë të zhveshur nga individualiteti i tyre dhe kur dinjiteti i tyre grabitet nga kartelat ku është shënuar “Vetëm për të bardhët”. Ne nuk mund të jemi të kënaqur për aq kohë sa një Negër në Misisipi nuk mund të votojë dhe kur një Negër në Nju Jork beson se ai nuk ka asgjë për të cilën ia vlen të votojë. Jo, jo, ne nuk jemi të kënaqur, dhe ne nuk do të jemi të kënaqur deri sa drejtësia nuk do të rrjedhë si ujërat e një rryme të fuqishme në shtratin e duhur. Unë nuk jam i shkujdesur dhe i pavëmendshëm se disa prej jush kanë ardhur këtu për shkak të privimeve dhe vuajtjeve të mëdha. Se disa prej jush kanë ardhur këtu të sapoliruar nga qelitë e ngushta të burgjeve. Se disa prej jush kanë ardhur nga zona ku kërkesat tuaj për liri ju kanë lënë të goditur nga stuhitë e persekutimit dhe të tronditur nga erërat e brutalitetit të policisë. Ju jeni bërë veteranët e vuajtjes krijuese, e vuajtjes të imponuar. Vazhdoni të punoni me besimin se vuajtja e pamerituar është çliruese. Kur të kthehemi në Misisipi, kur të kthehemi në Alabama, kur të kthehemi në Karolinën e Jugut, kur të kthehemi në Xhorxhia, kur të kthehemi në Luiziana, kur të kthehemi në lagjet e varfra dhe getot e qyteteve tona veriore, jemi duke e ditur se në njëfarë mënyre kjo situatë mund dhe do të ndryshohet. Andaj le të mos zhytemi në luginën e dëshpërimit. Unë ju them sot, miqtë e mi, edhe pse ne përballemi me vështirësitë e të sotmes dhe të nesërmes, unë ende e kam një ëndërr. Kjo është një ëndërr e rrënjosur thellë në ëndrrën Amerikane. Unë e kam një ëndërr se një ditë ky komb do të ngrihet dhe të jetojë kuptimin e vërtetë të kredos së tij se: “Ne i mbajmë këto të vërteta si të vetëkuptueshme: Se të gjithë njerëzit janë krijuar të barabartë.” Unë kam një ëndërr se një ditë në kodrat e kuqërremta të Xhorxhias, bijtë e ish skllevërve dhe bijtë e ish-pronarëve të skllevërve do të mundin të ulen së bashku në tryezën e vëllazërisë. Unë kam një ëndërr se një ditë edhe shteti i Misisipit, një shtet nën trysninë e ferrit të padrejtësisë, nën trysninë e ferrit të shtypjes, do të transformohet në një oazë të lirisë dhe drejtësisë. Unë kam një ëndërr se katër fëmijët e mi të vegjël një ditë do të jetojnë në një vend ku nuk do të gjykohen nga ngjyra e lëkurës së tyre, por nga thelbi i karakterit të tyre. Unë kam një ëndërr sot. Unë kam një ëndërr se një ditë, poshtë në Alabama, me racistët e saj të mbrapshtë, me guvernatorin e saj nga goja e yndyrosur e të cilit dalin fjalë poshtëruese dhe asgjësuese; një ditë, pikërisht në Alabama, vogëlushë e vogëlushe zezake do të mundin t’i bashkojnë duart e tyre si motra dhe vëllezër me vogëlushë e vogëlushe të bardha. Unë kam një ëndërr sot. Unë kam një ëndërr se një ditë çdo luginë do të lartësohet, se çdo kodër e mal do të bëhet lehtësisht i ngjitshëm, se vendet e ashpra do të zbuten dhe vendet e honta e torturuese do të bëhen rrugë të drejta dhe lavdia e Zotit do të zbulohet e ne të gjithë së bashku do ta shohim. Kjo është shpresa jonë. Ky është besimi që unë të kthehem në Jug. Me këtë besim do të jemi në gjendje që ta shndërrojmë malin e dëshpërimitë në një gur shprese. Me këtë besim ne do të jemi në gjendje t’i transformojmë mosmarrëveshjet çjerrëse të kombit tonë në një simfoni të bukur të vëllazërisë. Me këtë besim ne do të jemi në gjendje të punojnë së bashku,t’i lutemi Zotit së bashku,të luftojmë së bashku, të shkojmë në burg së bashku,të ngrihemi në emër të lirisë së bashku, duke e ditur se ne do të jemi të lirë një ditë. Kjo ditë do të vijë kur të gjithë fëmijët e Perëndisë do të mundin ta këndojnë me një kuptim të ri, “Atdheu im, je ti tokë e ëmbël e lirisë, ty të këndoj. Toka ku etërit e mi vdiqën, toka e krenarisë së pelegrinëve, nga çdo anë, liria le të kumbojë.” Dhe nëse Amerika do të jetë një komb i madh kjo duhet të bëhet e vërtetë. Le të kumbojë liria nga majat e kodrave të pafunda të New Hampshire. Le të kumbojë liria nga malet hijerënda të Nju Jorkut. Le të kumbojë liria në vargmalet madhështore Aligeini të Pensilvanisë!1) Le të kumbojë liria nga Shkëmbinjtë me borë të përjetshme të Kolorados! Le të kumbojë liria nga shpatet e pjerrëta të Kalifornisë! Por jo vetëm aq; le të kumbojë liria nga Mali i Gurit2) në Xhorxhia! Le të kumbojë liria nga Lukaut Mauntin3) në Tenesi! Le të kumbojë liria nga çdo kodër dhe pllajë e Misisipit! Le të jehojë nga çdo anë, le të kumbojë liria! Dhe kur kjo ndodh, kur ne e lejojmë lirinë të kumbojë, kur ne e lejojmë atë të kumbojë në çdo katund e në çdo fshat, në çdo qytet e në çdo shtet, atëher’ ne do të mundim ta shpejtojmë ditën kur të gjithë fëmijët e Perëndisë, të zinjtë e të bardhët, Hebrejtë dhe Jo-hebrejtë, Protestantët dhe Katolikët, do të mundin t’i bashkojnë duart për të kënduar këngën e vjetër të Negrit, “Të lirë më në fund! Falënderim Perëndisë së Plotfuqishme, ne jemi të lirë më në fund!”

O e bukura more është një vjershë dhe një ndër këngët më të popullarizuara të Arbëreshëve të Italisë në trojet shqiptare. Dokument i kësaj kënge për herë të parë gjendet në dorëshkrimin e Kieutit botim i vitit 1708, më pas këtë material do ta ribotonte në librin e tij filologu arbëresh Dhimitër Kamarda(1821-1882), në vitin 1866. Në këtë lëndë është publikuar teksti i kësaj kënge i shkruajtur në shqip, por me alfabet grek. "E Bukura More" është një vjershë dhe këngë e njohur dhe e dashur e arbëreshëve të Italisë, që ka kaluar brez pas brezi nëpërmjet gojës dhe ka mbetur pjesë e trashëgimisë kulturore të shqiptarëve në këtë rajon. Kjo këngë, e cila ka origjinë nga trojet shqiptare, është dokumentuar për herë të parë në dorëshkrimin e Kieutit të vitit 1708 dhe më pas është ribotuar nga filologu arbëresh Dhimitër Kamarda në vitin 1866, duke e pasuruar dhe ruajtur këtë pjesë të trashëgimisë arbëreshe. Kënga është një përshkrim poetik dhe emocional, e shprehur përmes një bisedimi me "të bukurën More", që është ndoshta një figurë mitologjike apo një personifikim i bukurisë dhe ndjenjës së humbjes. Teksti i këngës është shkruar në shqip me alfabet grek, një karakteristikë e njohur për arbëreshë. Botimi i Kamardës në vitin 1866 përfaqëson një hap të rëndësishëm në ruajtjen dhe përhapjen e trashëgimisë kulturore arbëreshe, pasi përfshin materiale të tilla si kjo këngë, që ndihmojnë në ruajtjen e gjuhës dhe kulturës shqiptare, veçanërisht në një kohë kur këto tradita po shuheshin për shkak të asimilimit dhe ndikimeve të jashtme. Moj e bukura More si të lash e më ngë të pash Si të lash, si të lash siç të gjeta ngë të lash Atje kam unë zotin At atje kam unë zonjën Mëmë atje kam dhe tim vëlla gjithë mbuluar të gjithë mbuluar të gjithë mbuluar nën dhe Ah e bukura More Botim i këtij libri u realizua në Itali në vitin 1866 nga shtëpia botuese “F. ALBERGUETI E.C.” , i cili mban si titull: “Appendice al Saggio di Grammatologia Comprata Sulla Lingua Albanese” përgatitur me shumë kujdes nga filologu arbëresh Dhimitër Kamarda (1821-1882), duke pasur për bazë dorëshkrimin e Kieutit (1708).

Kjo pikturë e Marjana Eskit mund të interpretohet si një përshkrim poetik dhe simbolik i lidhjes mes artit, natyrës dhe shpirtit njerëzor. Ja disa mënyra për ta lexuar: 1. Fryma artistike: Gruaja me flaut është një simbol i artistit që përdor zërin e tij për të sjellë harmoni dhe bukuri në botë. Flauti përfaqëson muzikën, një formë universale e komunikimit shpirtëror. 2. Lidhja me natyrën: Elementet e natyrës (pëllumbat, hëna dhe bimët) pasqyrojnë paqen dhe bukurinë e botës natyrore, duke sugjeruar se arti dhe natyra janë në harmoni të përkryer. 3. Magjia dhe fantazia: Ngjyrat e gjalla dhe atmosfera ëndërrimtare krijojnë një ndjenjë magjie, ku realiteti dhe imagjinata bashkohen. Kjo mund të simbolizojë fuqinë e artit për të çuar shikuesin përtej të zakonshmes. 4. Harmonia e brendshme: Portreti i qetë i gruas tregon një gjendje të brendshme paqeje dhe ekuilibri, që mund të nënkuptojë lidhjen mes krijimit artistik dhe shpirtit njerëzor. 5. Feminiteti dhe natyra: Figura femërore mund të simbolizojë rolin krijues dhe ushqyes të grave, i cili reflekton bukurinë dhe delikatesën .

Kjo pikturë e Marjana Eskit përfaqëson një kombinim të delikatesës njerëzore dhe bukurisë natyrore. Mund ta lexoni si vijon: 1. Figura femërore: Gruaja është një simbol i bukurisë dhe elegancës. Qëndrimi i saj i qetë dhe plot butësi pasqyron një gjendje të brendshme paqeje dhe harmonie. Fustani i saj i lehtë dhe ngjyrat pastel përforcojnë idenë e një figure eterike dhe të pastër. 2. Lidhja me natyrën: Elementet natyrore si lulet dhe sfondi blu krijojnë një atmosferë të qetë, duke përfaqësuar lidhjen mes njeriut dhe natyrës. Lulet mund të simbolizojnë rilindjen, freskinë dhe kalueshmërinë e jetës. 3. Simbolika e ngjyrave: Bluja e thellë në sfond mund të përfaqësojë qetësinë, shpirtin e lirë dhe pafundësinë. Lulet e bardha mund të simbolizojnë pastërtinë, dëlirësinë dhe shpresën. 4. Pozicioni dhe qëndrimi: Gruaja duket si një figurë e zhytur në mendime ose në një botë ëndrrash. Kjo mund të simbolizojë lidhjen mes të brendshmes dhe të jashtmes, ku mendimet dhe emocionet bashkohen me bukurinë e mjedisit. Kjo pikturë krijon një ndjenjë romantike dhe meditative, duke inkurajuar shikuesin të reflektojë mbi harmoninë mes shpirtit njerëzor dhe natyrës.

Baleti “Halili dhe Hajrija” është një vepër historike dhe artistike që shënon një moment të rëndësishëm në artin shqiptar, pasi është baleti i parë i krijuar dhe vënë në skenë në Shqipëri. Ai u kompozua nga Tish Daija dhe u shfaq për herë të parë më 13 janar 1963, në skenën e Teatrit Kombëtar të Operas dhe Baletit. Subjekti i baletit bazohet në dramën me të njëjtin titull të shkruar nga Kolë Jakova në vitin 1949, e cila reflekton ngjarje historike të Malësisë së Madhe në luftën kundër pushtuesve osmanë gjatë shekullit të XVIII. Historia është ndërtuar mbi këngën popullore shkodrane "Fryni era, u çil Taraba", duke përfshirë personazhe si Halili, motra e tij dhe Sulejman Pasha, ndërsa emri i Hajrijes është krijuar për këtë vepër. Kompozimi muzikor i Tish Daija dhe koreografia e Panajot Kanaçit i dhanë baletit një karakter kombëtar duke ndërthurur elemente të muzikës dhe valleve tradicionale shqiptare me format klasike të baletit. Ndër interpretimet më të paharrueshme përmendet ai i balerinës Ganimet Vendresha si Hajrija. Baleti pati një sukses të jashtëzakonshëm, duke u shfaqur më shumë se 300 herë në Shqipëri dhe jashtë vendit, përfshirë Francën, Greqinë, Italinë dhe Kosovën. Ky sukses kontribuoi në krijimin e një tradite të re artistike në baletin shqiptar dhe siguroi një trashëgimi të qëndrueshme në artin kombëtar. Baleti “Halili dhe Hajrija” është një vepër historike dhe artistike që shënon një moment të rëndësishëm në artin shqiptar, pasi është baleti i parë i krijuar dhe vënë në skenë në Shqipëri. Ai u kompozua nga Tish Daija dhe u shfaq për herë të parë më 13 janar 1963, në skenën e Teatrit Kombëtar të Operas dhe Baletit. Subjekti i baletit bazohet në dramën me të njëjtin titull të shkruar nga Kolë Jakova në vitin 1949, e cila reflekton ngjarje historike të Malësisë së Madhe në luftën kundër pushtuesve osmanë gjatë shekullit të XVIII. Historia është ndërtuar mbi këngën popullore shkodrane "Fryni era, u çil Taraba", duke përfshirë personazhe si Halili, motra e tij dhe Sulejman Pasha, ndërsa emri i Hajrijes është krijuar për këtë vepër. Kompozimi muzikor i Tish Daija dhe koreografia e Panajot Kanaçit i dhanë baletit një karakter kombëtar duke ndërthurur elemente të muzikës dhe valleve tradicionale shqiptare me format klasike të baletit. Ndër interpretimet më të paharrueshme përmendet ai i balerinës Ganimet Vendresha si Hajrija. Baleti pati një sukses të jashtëzakonshëm, duke u shfaqur më shumë se 300 herë në Shqipëri dhe jashtë vendit, përfshirë Francën, Greqinë, Italinë dhe Kosovën. Ky sukses kontribuoi në krijimin e një tradite të re artistike në baletin shqiptar dhe siguroi një trashëgimi të qëndrueshme në artin kombëtar. Baleti "Halili dhe Hajria" është baleti i parë shqiptar, një vepër monumentale që shënon fillimin e zhvillimit të artit të baletit në Shqipëri. Kjo kryevepër përfaqëson një moment historik të rëndësishëm për kulturën shqiptare dhe përfshin elemente të trashëgimisë kombëtare. Ja disa detaje mbi këtë balet: 1. Historia dhe Skenari Tema: Baleti bazohet në një legjendë popullore shqiptare që tregon për dashurinë e madhe midis dy të rinjve, Halilit dhe Hajries. Historia zhvillohet në një kontekst epik ku nderi, dashuria dhe traditat shqiptare janë në qendër. Subjekti: Halili është një luftëtar trim, ndërsa Hajria është një vajzë e bukur dhe besnike. Historia fokusohet te sfidat që ata përballen për të mbrojtur dashurinë e tyre kundër padrejtësive dhe pengesave shoqërore. 2. Muzika Kompozitori: Baleti është kompozuar nga Tish Daija, një prej kompozitorëve më të njohur shqiptarë. Ai arriti të ndërthurë elemente të muzikës popullore shqiptare me formën klasike të baletit, duke krijuar një atmosferë emocionuese dhe autentike. Stili muzikor: Muzika përmban motive tradicionale shqiptare, si melodi të frymëzuara nga këngët epike dhe ritme popullore. 3. Koreografia Koreografi: Koreografia u krijua nga Panajot Kanaçi, një nga koreografët pionierë të baletit në Shqipëri. Ai realizoi një punë të jashtëzakonshme, duke sjellë në skenë lëvizje dhe skema që reflektonin shpirtin dhe elegancën e kulturës shqiptare. Stili: Koreografia përfshin elemente të valleve popullore shqiptare të përshtatura me teknikat klasike të baletit. 4. Premiera dhe Vlerësimi Data e premierës: Baleti "Halili dhe Hajria" u shfaq për herë të parë në vitin 1963 në Teatrin e Operës dhe Baletit në Tiranë. Vlerësimi: Ai u prit me entuziazëm nga publiku dhe kritikët, duke u bërë simbol i krenarisë kombëtare dhe një arritje madhore në artin skenik shqiptar. 5. Simbolika Kultura kombëtare: Baleti simbolizon trashëgiminë e pasur kulturore shqiptare, ku dashuria dhe nderi janë themelet e identitetit kombëtar. Përçimi i vlerave: Ai promovon vlerat tradicionale shqiptare si trimëria, besnikëria dhe sakrifica për dashurinë. 6. Trashëgimia "Halili dhe Hajria" mbetet një nga veprat më të rëndësishme të artit shqiptar. Ajo është interpretuar disa herë në Teatrin e Operës dhe Baletit dhe ka shërbyer si frymëzim për artistët shqiptarë të brezave të ndryshëm.

Zoica Haxho - Ikonë e baletit shqiptar (28.03.1933) Zoica Haxho është një ndër të parat pioniere të këtij arti, që për vite me rradhë ishte prima balerinë e TOB. Një artiste që me punën dhe artin e saj konsolidoi baletin shqiptar. Pasi kreu studimet për balet së bashku me një grup shokësh në Bashkimin Sovjetik, në vitin 1956, emërohet balerinë në TOB. Si balerinë përveç disa numrave koreografikë në Shkollën Koreografike të Moskës, kontaktin e parë me skenën shqiptare Zoica e ka në vitin 1957, në baletin “Kujdesi i kotë”, ku interpreton plot finesë rolin e Lizës. Ajo ka një aktivitet të gjatë skenik prej 33 vjetësh, që nga dalja e parë e deri në daljen në pension. Ka realizuar një galeri të pasur rolesh kryesorë si në baletet e huaja, ashtu edhe ato kombëtare. Krijoi në mendjen e spektatorit personazhe të paharruar me plastikën e lojën e saj në interpretim. Kështu përmendim role me peshë si Lola në baletin “Lola”; Fadeta e baletit me të njëjtin emër; Franceska, në “Françeska da Rimini”; Hajria, në baletin “Halili dhe Hajria”; Delina nga baleti “Delina”, Zogu, në baletin “Petja dhe ujku”; Muza, në “Paganini”; Cuca, në baletin “Cuca e maleve”, Rina, në baleti “Historia e një kënge”; Nica, nga baleti “Tokë e pamposhtur”; etj. Zoica ka marrë pjesë në rreth 20 premiera baleti dhe kjo tregon për klasin e saj të lartë të interpretimit. Zoica i është përkushtuar gjithashtu edhe punës pedagogjike në shkollën e baletit. #operahistori #arkiva #ZoicaHaxho #tkob #personazh #nationaltheaterofoperaandballet #setdesign #opera #ballet

Melania Trump rikthehet si Zonja e Parë e Shteteve të Bashkuara 19 janar, 2025 Veronica Balderas Iglesias Melania Trump, modelja e suksesshme sllovene që rikthehet si Zonja e Parë e Shteteve të Bashkuara, u vendos në qendër të vëmendjes që në vitin 2016, kur bashkëshorti i saj, Donald Trump, u zgjodh president për herë të parë. Me rikthimin e saj në Shtëpinë e Bardhë, korrespondentja e Zërit të Amerikës, Veronica Balderas Iglesias i hedh një vështrim jetës së saj dhe disa pritshmërive lidhur me të. Melania Trump rikthehet si Zonja e Parë e Shteteve të Bashkuara Prindërit e quajtën Melanija Knavs. Bota e njohu atë në rolin e Zonjës së Parë të Shteteve të Bashkuara, Melania Trump. Ajo ka lindur më 26 prill 1970 në Novo Mesto, Slloveni, pjesë e ish-Jugosllavisë. Gjatë fëmijërisë së saj në qytetin e Sevnicës, babai i saj shiste makina, ndërsa nëna e saj punonte në industrinë e tekstilit. Melania Knavs ishte megjithatë e interesuar për modën, kujton ish-shoqja e saj e shkollës, Mirjana Jelancic. "Asaj i pëlqente gjithashtu të krijonte veshje të reja nga ato të vjetra", thotë zonja Jelancic. Ajo ndërpreu studimet universitare dhe me emrin e ri Melania Knauss, ndoqi karrierën e modeles në Evropë. Në vitet 1990, suksesi i saj e solli atë në Shtetet e Bashkuara. “Si një modele mode dhe dikush që ftohej shpesh në festat luksoze në Nju Jork, me sa kuptoj kështu u takua me Donald Trump-in”, thotë profesorja e historisë Katherine Jellison, nga Universiteti i Ohajos. Melania Knauss u bë Melania Trump më 22 janar 2005 dhe lindi djalin e saj të parë dhe të vetëm, Barron, një vit më vonë. Në të njëjtin vit, ajo u bë edhe shtetase amerikane. Jeta e Melania Trump-it mori një kthesë tjetër kur burri i saj kandidoi për president i Shteteve të Bashkuara në vitin 2016 me Partinë Republikane dhe ajo iu bashkua atij në fushatën elektorale. “Është e mrekullueshme të jem këtu sot me ju dhe me bashkëshortin tim. Jam shumë krenare për të”, tha ajo në atë kohë. Donald Trump-i bëri betimin si presidenti i 45-të i Shteteve të Bashkuara në janar të vitit 2017. Si zonja e parë, Melania Trump bëri udhëtime në mbarë botën dhe ndërmori projekte si fushata "Bëhu më i miri" që fokusohet në mirëqenien e fëmijëve, sigurinë në internet dhe abuzimin me opioidet. Ajo mbajti një profil më të ulët se shumë zonja të para, por u përball megjithatë me një vëmendje intensive nga mediat, vëren profesorja Jellison. “U kritikua nga disa qarqe për zgjedhjet e saj të modës, për vendimin e saj për të mos u zhvendosur menjëherë në Shtëpinë e Bardhë, për fushatën e saj ‘Bëhu më i miri’, që nuk ishte një nga projektet më të suksesshme të shërbimit publik nga një zonjë e parë”, thotë profesorja Jellison. Pas largimit nga Shtëpia e Bardhë, Melania Trump praktikisht u largua nga sytë e publikut. Ajo u rishfaq herë pas here për të mbështetur kandidaturën e bashkëshortit të saj për rizgjedhje. Dhe për të reklamuar librin e saj me kujtime. “Shkrimi i këtyre kujtimeve ka qenë një udhëtim thellësisht personal dhe reflektues për mua”, tha zonja Trump. Votuesi nga shteti Wisconsin, Austin Smith ka votuar për kandidatin republikan Donald Trump që në vitin 2016. Ai ka aspiratat e tij për rolin që do të luante Melania Trump pas rikthimit në Shtëpinë e Bardhë. “Do të doja që ajo të merrej ndoshta me disa projekte për kafshët shtëpiake. Një gjë për të cilën jam shumë i apasionuar është p.sh. çështja e ushqimit në shkolla”, thotë votuesi Austin Smith. Votuesja demokrate Jasleen Kaur do të donte që Melania Trump të ishte një "zonjë e parë me ndikim". “Dalja dhe bisedimi me komunitetet urbane, dalja në të gjithë vendin duke e bërë veten të njohur, jo vetëm si një figurë që qëndron pas presidentit, por si një grua me një lloj pushteti”, thotë votuesja Kaur. Analistja Jellison, megjithatë, mendon se si një zonjë e parë në mandatin e dytë, Melania Trump ndoshta do të vazhdojë, në pjesën më të madhe, t'i shmanget vëmendjes.

Belvedere Korça, si rezidenca e vetme malore në vend përfaqëson një koncept të ri dhe inovator në ndërtim. Me një vendndodhje ideale, në zemër të qytetit të Korçës, kjo rezidencë ka prezantuar për herë të parë në Shqipëri një teknologji që i përshtatet më së miri klimës së ftohtë malore. Passive House, e njohur për reduktimin drastik të konsumimit të energjisë, ofron një mënyrë jetese eco-friendly me komoditet të lartë për banorët. Çfarë përfaqëson Passive House? Historia e konceptit Passive House nis nga zhvillimet e viteve 1980, kur në Suedi dhe Danimarkë standardet ligjore për ndërtesat e reja kërkonin konsum të ulët energjie, me elementë si eliminimi i urave termike, xhamat e izoluar dhe ruajtja e nxehtësisë. Nisur nga këto kërkesa, maj të vitit 1988, profesori Bo Adamson nga Universiteti i Lundit në Suedi konceptoi për herë të parë idenë e Passive House. Ndërtesa e parë që testoi këtë koncept u përfundua në Darmstadt, Gjermani, në vitin 1991, nga Dr. Wolfgang Feist dhe Dr. Bo Adamson. Teknologjia vijoi më pas të përdorej në Hanover të Gjermanisë dhe madje njihej si “Shtëpia me zero energji”, pikërisht për shkak të konsumit pothuajse zero të energjisë. Në thelb, bëhet fjalë për një teknologji që synon të minimizojë nevojën për ngrohje dhe ftohje në ndërtesa përmes izolimit, ventilimit të kontrolluar dhe përdorimit të energjisë natyrore. Përmes materialeve ndërtimore të përzgjedhura me kujdes dhe teknologjisë së sofistikuar, ndërtesat e projektuara sipas këtij standardi arrijnë të mbajnë një temperaturë të qëndrueshme gjatë gjithë vitit, me konsum minimal energjie. Në Belvedere Korça, ky koncept është kthyer në një realitet, duke u përkthyer në përfitime të ndryshme për banorët e kësaj rezidence. Materialet me performancë të lartë si ato të përdorura në izolimin termik dhe sistemet e ventilimit me rikuperim të nxehtësisë, garantojnë jo vetëm një shtëpi të qëndrueshme nga ana ekologjike, por edhe kursime të konsiderueshme financiare, kjo si rezultat i konsumimit më pak të energjisë. Gjithashtu, kësaj teknologjie i bashkëngjitet edhe arkitektura e cila është projektuar në mënyrë të tillë që të përthithë maksimumin e dritës natyrore dhe të reduktojë humbjen e energjisë përmes strukturës inovatore të fasadave. Ky kombinim i efikasitetit energjetik dhe estetikës e bën projektin Belvedere Korça një shembull në drejtimin e ndërgjegjësimit ndaj mjedisit, por edhe një mundësi investimi e shkëlqyer duke ofruar tashmë teknologjinë më inovatore në vend, që rrit akoma më shumë vlerën e pronës. Related Posts Përse të gjithë po shkojnë në Korçë? Përse të gjithë po shkojnë në Korçë? Korça, qyteti që di të të përqafojë me atmosferën e tij magjike.. Një eksperiencë 360 gradë në rezidencën e vetme malore në Shqipëri! Një eksperiencë 360 gradë në rezidencën e vetme malore në Shqipëri! Jeni në kërkim të destinacioneve të reja dhe eksperiencave unike? Belvedere Korça, me kombinimin ideal…

Kate Middleton 'nuk do të kthehet' në të njëjtin rol mbretëror. Nga Vann Princi William dhe Kate Middleton pa dyshim mezi presin një vit plot mundësi. Diagnoza, trajtimi dhe shërimi i kancerit të Kate e bënë vitin 2024 një vit të vështirë për Princin dhe Princeshën e Uellsit. Sigurisht, ajo që ndodhi ka ndikuar shumë jo vetëm tek ata, por edhe te fëmijët e tyre, princi George, princesha Charlotte dhe princi Louis. Gjatë mundimeve dhe shtrëngimeve të vitit të kaluar, Uilliami dhe Kate i dhanë përparësi jetës familjare, me mbretin e ardhshëm që e quajti vitin 2024 "të tmerrshëm". Tani, korrespondentja mbretërore Rebecca English ka dhënë një histori mahnitëse se Kate Middleton do të kthehej në detyrat mbretërore, por jo në të njëjtën shkallë si përpara diagnozës së saj c.a.n.c.e.r. Princi Uilliam dhe Kate Middleton do të vazhdojnë t'u japin përparësi fëmijëve të tyre Tani, një vit pasi Kate Middleton u zhduk nga pikëpamja e publikut në janar 2024, gjërat po duken shumë më të ndritshme. Ajo njoftoi vjeshtën e kaluar se ishte pa kancer, por që atëherë i ka marrë gjërat ngadalë, siç duhet. Pavarësisht nga statusi i tyre i rëndësishëm në Familjen Mbretërore, ajo dhe bashkëshorti i saj, Princi William, gjithmonë kanë pasur prioritet mirëqenien e fëmijëve të tyre. Gjatë gjithë c.a.n.c.e.r tr:eatme:nt dhe rikuperimin e Kate, çifti bëri çdo përpjekje për të strehuar fëmijët e tyre nga ndikimet negative. Edhe pse fëmijët e tyre janë mbretërorë dhe më i madhi i tyre, Princi George, një ditë do të jetë mbret, William dhe Kate duan t'u sigurojnë fëmijëve të tyre një fëmijëri sa më normale që të jetë e mundur. "Është shumë e frikshme për fëmijët" Siç u tha më parë, viti 2024 ka qenë një vit i vështirë për Familjen Mbretërore. Princi George, Princesha Charlotte dhe Princi Louis kanë jetuar të gjithë në merak, ndoshta duke mos e ditur se si po bën nëna e tyre apo çfarë është c.a.n.c.e.r. Si rezultat, Seward deklaroi se William dhe Kate do të sigurohen që fëmijët e tyre të kenë disa dhurata ekstra të mëdha në vitin 2025. Edhe pse William dhe Kate duan një jetë më të rregullt për fëmijët e tyre, jeta mbretërore do t'i arrijë në mënyrë të pashmangshme ata. Si anëtarë të lartë të Familjes Mbretërore, çifti mban përgjegjësi të rëndësishme. Kate Middleton është "e prirur për t'i dhënë përparësi familjes së saj edhe më shumë" Është e paqartë se si, kur dhe si Kate Middleton do të rrisë detyrimet e saj mbretërore në muajt e ardhshëm. Mbetet për t'u parë nëse ajo dhe William do të udhëtojnë ndërkombëtarisht së bashku, por koha e trazuar u ka dhënë atyre një perspektivë krejtësisht të re mbi jetën, e cila mund të ketë ndikim në jetën e Kate në të ardhmen. Në një postim për Daily Mail, shkrimtarja mbretërore Rbbeca English citoi burime që deklaruan se William dhe Kate kanë një pikëpamje krejt tjetër për jetën, duke shtuar se "trauma" ka "ndryshuar" princeshën e Uellsit si person. Kate Middleton do t'i 'japë përparësi fëmijëve mbi detyrat mbretërore', pohon burimi Për më tepër, një burim pohoi se Kate nuk do të ndjekë më të njëjtin program si ajo para sëmundjes së saj. Rebecca English gjithashtu deklaroi se Kate nuk kishte «asnjë plan, ende, për ndonjë turne mbretëror të huaj në shkallë të plotë». Megjithatë, princesha «mund ta shoqërojë të shoqin në një udhëtim të shkurtër, nëse ndihet në lartësinë e saj». Në të njëjtën kohë, William pritet të vazhdojë detyrën e tij mbretërore si zakonisht, potencialisht edhe duke marrë më shumë angazhime pasi babai i tij, mbreti Charles, i nënshtrohet c.a.n.c.e.r tr:eatme:nt. Edhe pse mund të udhëtojë vetëm jashtë shtetit për ekskursione më të shkurtra, fakti që nuk do të ndërmarrë udhëtime më të gjata jashtë vendit është «një shenjë tjetër e përparimit të Katerinës» Ju lutemi të ndani këtë artikull nëse besoni se Kate Middleton do të bëjë një mbretëreshë të shkëlqyer!

Donald Trump është betuar si presidenti i 47-të i Shteteve të Bashkuara të Amerikës në një ceremoni që po zhvillohet në Rotundën e Kapitolit, për shkak të temperaturave të ulëta jashtë. Në ceremoninë e betimit, Trump përdori Biblën e Abraham Lincoln për të bërë betimin, siç ishte njoftuar më parë nga organizatorët e inaugurimit. Kjo është e njëjta Bibël që Lincoln përdori gjatë ceremonisë së tij të betimit në vitin 1861. #DonaldTrump #donaldtrump #usapresident #diasporashqiptare #albaniandiaspora

Italia dhe Shqipëria bien dakord të ndajnë energjinë e erës dhe diellit përtej detit - si do të funksionojë? Kryeministri italian Giorgia Meloni. Emiratet e Bashkuara Arabe po huazon teknologjinë dhe ekspertizën për projektin. Italia, Shqipëria dhe Emiratet e Bashkuara Arabe nënshkruan të mërkurën një marrëveshje bashkëpunimi trepalëshe për energjinë e pastër. Ai kërkon që ekspertiza e vendit të Gjirit të përdoret në Shqipëri për të prodhuar energji diellore, të erës dhe energji të tjera të rinovueshme, disa prej të cilave më pas do të transferohen në Itali nëpërmjet një kablloje nënujore përtej detit Adriatik. Shqipëria ka punuar për të rritur kapacitetin e saj të energjisë së rinovueshme , duke rritur prodhimin me rreth 500 MW në dy vitet e fundit. Marrëveshja do të forcojë lidhjet ekzistuese të energjisë që shtrihen "430 km përgjatë shtratit të detit Adriatik, duke lidhur Italinë me Malin e Zi dhe rajone të tjera të Ballkanit," tha Kryeministri italian Giorgia Meloni në Samitin Botëror të Energjisë së Ardhshme në Abu Dh Kryeministri shqiptar Edi Rama vlerësoi marrëveshjen për energjinë në rreth 1 miliard euro dhe tha se do të jetë funksionale brenda tre viteve. Ai shpjegoi se marrëveshja do të lidhte portin shqiptar të Vlorës me rajonin italian të Pulias - pika më e ngushtë midis dy vendeve. Një 'ekuilibër' midis qëndrueshmërisë dhe inovacionit Meloni tha se marrëveshja trepalëshe do të ndihmonte Italinë të plotësonte nevojat e saj afatgjata për energji elektrike duke respektuar angazhimet e qëndrueshme të energjisë të marra në konferencat e OKB-së për klimën. Ajo e vlerësoi atë si një mënyrë pragmatike për t'u larguar nga karburantet fosile në një kohë kur nevojat për energji janë në rritje për shkak të kërkesës nga teknologjitë e gjeneruara nga AI. "E ardhmja e tranzicionit dhe dixhitalizimit të energjisë do të varet kështu nga aftësia jonë për të vendosur një ekuilibër midis qëndrueshmërisë dhe inovacionit," tha Meloni, duke shtuar se shkrirja bërthamore mund të jetë një mënyrë tjetër për të prodhuar energji të pastër dhe të sigurt. Ajo pranoi natyrën e pazakontë të marrëveshjes trepalëshe, duke vënë në dukje "partnerët në dukje të largët, të paktën duke folur gjeografikisht". Ndarja e energjisë së rinovueshme në të gjithë Mesdheun Emiratet e Bashkuara Arabe, një komb i madh prodhues i naftës, është zotuar të jetë neutral ndaj karbonit deri në vitin 2050 dhe priti samitin e klimës COP28 në 2023. Sulltan al-Jaber, ministri i industrisë dhe teknologjisë i Emirateve të Bashkuara Arabe, tha se marrëveshja do të ndihmonte në përmbushjen e qëllimit të trefishimit të energjisë së rinovueshme . "Duke shfrytëzuar ekspertizën e klasit botëror të Emirateve të Bashkuara Arabe në energjinë e rinovueshme, burimet e bollshme natyrore të Shqipërisë dhe tregun e sofistikuar të energjisë në Itali, ne po lidhim kombet në një bashkëpunim largpamës për zhvillimin dhe ndarjen e kapaciteteve të energjisë së rinovueshme në të gjithë Mesdheun," tha ai. Nga burimet e rinovueshme te lëndët djegëse fosile në Evropë: Si prodhon vendi juaj energji elektrike? Al-Jaber, kryetari i Masdar dhe CEO i Abu Dhabi National Oil Co., një firmë shtetërore që prodhon miliona fuçi naftë bruto çdo ditë, ishte president i samitit COP. Për herë të parë, marrëveshja përfundimtare përmendi lëndët djegëse fosile - qymyrin , naftën dhe gazin natyror - si shkakun e ndryshimeve klimatike dhe tha se bota duhet të "largohet" prej tyre.

Fitoi çmimin ‘Golden Globe’, Demi Moore: Më quajtën aktore kokoshkash 19:54, 06/01/2025 Aktorja Demi Moore, fitoi “Golden Globe” për interpremtimin e saj në filmin “The Substance”. Ajo mbajti një fjalim mjaft emocionues, pasi për të, kjo ishte hera e parë që vlerësohej me një çmim të tillë në 45 vite karrierë artistike. 62-vjeçarja shprehu mirënjohjen e saj me përulësi për këtë vlerësim kaq prestigjoz. “Vërtet nuk e prisja. Unë jam në shok tani. Unë e kam bërë këtë për një kohë të gjatë, mbi 45 vjet, dhe kjo është hera e parë që kam fituar diçka si aktor dhe jam kaq mirënjohëse,’ u shpreh ajo. Gjatë fjalimit të saj, Moore kujtoi një producent filmash, i cili 30 vite më parë e kishte quajtur “aktore kokoshkash”. “Mund të bëja filma që do të bënin para dhe do të ishin të suksesshëm, por nuk do të isha në gjendje të fitoja njohje. Dhe unë e adoptova dhe e besova këtë dhe ky mendim më gërreu deri në pikën ku mendova disa vite më parë se ndoshta karriera ime aq ishte. Ndoshta isha e kompletuar, ndoshta mbarova me atë që duhej të bëja. Pastaj gjeta këtë skenar magjik, të guximshëm, krejtësisht të paqartë, që erdhi në tavolinën time të quajtur “Substanca” dhe universi më tha që nuk ke mbaruar.” “Do t’ju lë vetëm me një gjë që mendoj se përcjell ky film ,” tha ndër të tjera Moore.

Golden Globes 2025 Gratë mbi 50 vjeç ishin personazhet kryesore të Golden Globes 2025 Nga Daisy Jones 6 janar 2025 Taylor Hill Nuk është sekret që Hollywood-i historikisht nuk ka qenë i sjellshëm me gratë mbi 50 vjeç. Sa më shumë të shkosh nga mosha 25 vjeçare në çdo punë publike (dhe me fytyrë private, në fakt, dhe jo vetëm në Hollywood – argëtim!), më shumë i afrohesh anashkalimit në mënyrë joceremonike. Jo aq shumë për mbi 50 femrat në Golden Globes 2025 , të cilat u shfaqën si personazhet kryesore të këtij viti. Nga veshja e spërkatur në tapetin e kuq ( Nicole Kidman në Balenciaga, Viola Davis në Gucci, Pamela Anderson në Oscar de la Renta) deri te vetë trofetë ( Jodie Foster , Demi Moore dhe Jean Smart të gjitha gongs me scooped), këtë vit dëshmoi se obsesioni i çuditshëm i Hollivudit me rininë më në fund po fillon të plaket pak. Megjithatë, nuk ishte vetëm se shumë gra të moshuara fituan çmime ose mbyllën tapetin e kuq. Kanë qenë ata që kanë bërë deklaratat. Pamela Anderson, 57 vjeç, është bërë vazhdimisht pa make-up që nga viti 2023. “Asnjë stiliste, asnjë ekip glam, jam vetëm unë”, tha ajo për Variety në tapetin e kuq (egër që një grua që shfaqet me fytyrën e saj normale konsiderohet tronditëse, por këtu jemi). Dhe në një lloj arti që imiton jetën, por anasjelltas, aktorja 62-vjeçare Demi Moore mori një çmim për performancën më të mirë për kthesën e saj të paharrueshme në horrorin trupor të Coralie Fargeat, The Substance , në të cilin ajo luan një yll të Hollivudit të "venitur". e cila është larguar menjëherë nga skuadra e saj televizive pasi ka mbushur 50 vjeç. “Njerëzit gjithmonë kërkojnë diçka të re. Në moshën 50-vjeçare, ajo ndalon”, tha ajo nga një ekzekutiv në film. Megjithatë, në jetën reale, ajo ka pësuar të gjitha llojet e rilindjeve krijuese. Reklamim Reklamim Kjo ide - që gratë kanë një datë skadence - është diçka që Moore iu referua në fjalimin e saj prekës të pranimit. “Tridhjetë vjet më parë, pata një producent që më tha se isha një aktore kokoshkash… kjo më gërryente me kalimin e kohës deri në pikën që mendova disa vite më parë se kjo ishte ajo, se ndoshta isha e kompletuar, ndoshta kam bërë atë që Unë duhej të bëja”, tha ajo në një dhomë krejtësisht të heshtur. "Unë do t'ju lë vetëm me një gjë që ky film po jep [e cila] është, në ato momente kur ne nuk mendojmë se jemi mjaft të zgjuar, ose mjaft të bukur, ose mjaft të dobët, ose mjaftueshëm të suksesshëm, ose në thelb thjesht nuk mjafton, pata një grua të më thoshte: 'Thjesht dije, nuk do të mjaftohesh kurrë, por mund ta dish vlerën e vlerës sate nëse thjesht e vendos shkopin matëse.' Dhe kështu sot e festoj këtë si një shënues të tërësisë sime dhe të dashurisë që më shtyn dhe për dhuratën e të bërit diçka që dua dhe të kujtohem se i përkas.” Video në tendencë 40 ikona të Vogue kujtoni Vogue britanike të Edward Enninful Kjo nuk është hera e parë që një aktore mbi 50 vjeç ka folur për mendimin se karriera e saj kishte mbaruar, vetëm për të përjetuar një fillim krejtësisht të ri. Kthehu në Golden Globes 2023, Jennifer Coolidge përmendi në mënyrë të famshme një zbaticë dhe rrjedhë të ngjashme. “Kam pasur ëndrra dhe pritshmëri kaq të mëdha si një person më i ri, por ajo që ndodhi është se ato u turbulluan nga jeta,” tha ajo pasi fitoi për aktoren më të mirë dytësore në një serial të kufizuar për White Lotus . Në Golden Globes të këtij viti, të gjithë sytë ishin sërish te Coolidge. Në moshën 63-vjeçare, Coolidge është ajo vajzë . Ajo është e lezetshme që të gjithë duan të jenë (ose të paktën të jenë miq me të). Reklamim Edhe si një grua jo në Hollywood, ose si një grua që shikon nga larg, është ngushëlluese të shohësh kaq shumë mbi të 50-tat përpara dhe në qendër. Kur na bëjnë kaq shpesh të ndihemi sikur një orë e madhe e padukshme që troket mbi kokën tonë, ose që nëse nuk e kemi “ia dalë” deri në 30, atëherë nuk do ia dalim kurrë fare, është fuqizuese të arrijmë në të kuptuarit se kjo nuk duhet të jetë kështu. Që në fillim ishte një gënjeshtër. Se kaq shumë gra mbi 50 vjeç, siç ilustrohet nga Golden Globes këtë vit, me të vërtetë sapo kanë filluar. Lexo më shumë Të gjithë Fituesit nga Golden Globes 2025 Nga Radhika Seth

Kështjella misterioze e përrallave moderne në Poloni që është ndërtuar në një ishull artificial në një liqen Mistere Një kështjellë gjigante e përrallave të ditëve moderne është ndërtuar në Poloni – por e zuri kombin në befasi. Ndërtimi i kështjellës misterioze të Stobnicës filloi në vitin 2015, por nuk kishte asnjë publicitet rreth objektit dhe opinioni i gjerë në Poloni nuk ishte i informuar për të derisa fotografitë e strukturës së madhe u bënë virale në vitin 2018. Sot, kështjella është pothuajse e përfunduar, me fotot që tregojnë se është një pamje befasuese për t’u parë, transmeton Telegrafi. Stobnica përmban kulla mahnitëse dhe mure të mëdha guri. Aktualisht është mbi 70 metra e lartë dhe rreth 200 metra e gjatë, sipas faqes së saj të internetit. Kalaja është e vendosur në një ishull artificial, të krijuar si pjesë e ndërtimit të saj, në periferi të pyllit Notecka në Poloninë Perëndimore, rreth një orë larg nga Poznan. Ndërsa vetë kështjella është ende një kantier ndërtimi, vizitorët mund të eksplorojnë zonën përreth. Biletat janë të disponueshme për t’u blerë për shtigjet aty pranë në faqen e internetit të kështjellës, duke filluar nga 6.5 euro. Gjatë udhëtimit, vizitorët mund të ecin nëpër ‘Shtegun Edukativ Pyjor të Kështjellës së Stobinicës’ dhe të vlerësojnë nga afër arkitekturën e mrekullueshme të saj. ✕

Giuseppe Verdi është një thesar i vërtetë i Italisë. Kulmi i popullaritetit të maestros ishte në shekullin e XIXtë. Falë veprave të Verdit, adhuruesit e muzikës klasike mund të shijonin vepra të shkëlqyera operistike. Veprat e kompozitorit pasqyronin epokën. Operat e maestros janë kthyer në kulmin e muzikës jo vetëm italiane, por edhe botërore. Sot në skenat më të mira të teatrit vihen në skenë operat brilante të Xhuzepesë. Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Fëmijëria dhe të rinjtë Ai lindi në fshatin e vogël Le Roncole, jo shumë larg qytetit provincial të Busseto. Në kohën e lindjes së Verdit, ky territor ishte pjesë e Perandorisë Franceze. Maestro lindi më 10 tetor 1813. Verdi u rrit në një familje të zakonshme. Kreu i familjes kishte një tavernë të vogël dhe nëna e tij mbante pozicionin e një tjerrëse. Ai ishte i interesuar për muzikën që në moshë të vogël. Djali tregoi interes të konsiderueshëm për instrumentet muzikore. Kur familja kishte mundësi të blinte një instrument për djalin e tyre, ata i dhanë atij një spinet. Së shpejti djali filloi të studionte notimin muzikor. Verdi studioi vetë, pasi prindërit e tij nuk kishin mundësi të punësonin një mësues muzike. Më pas ai punoi në kishën lokale. Aty mësoi të luante organo. Muzika e Verdit u mësua nga një prift lokal. Pozitën e parë e mori në moshën 11 vjeçare. Një i ri i talentuar mori një punë si organist. Pastaj fati i buzëqeshi atij. Ai u vu re nga një tregtar i pasur. Burri ishte i magjepsur nga aftësitë muzikore të djalit dhe i ofroi atij të paguante për arsimimin e tij. Verdi u zhvendos në shtëpinë e mbrojtësit të tij. Tregtari, siç i kishte premtuar, e pagoi mësuesin më të mirë të qytetit. Dhe më pas ai dërgoi për të studiuar në Milano. https://www.youtube.com/watch?v=FUstk2BA9o4 Me të mbërritur në Milano, hobi i Verdit u zgjerua. Tani ai filloi të studiojë jo vetëm muzikë, por edhe letërsi klasike. Atij i pëlqente të lexonte veprat e pavdekshme të Gëtes, Dantes dhe Shekspirit. Rruga krijuese dhe muzika e kompozitorit Giuseppe Verdi Ai nuk ishte në gjendje të hynte në Konservatorin e Milanos. Ai nuk u regjistrua në një institucion arsimor, sepse niveli i të luajturit në piano nuk ishte mjaftueshëm i lartë. Dhe mosha e djalit nuk i plotësonte standardet e vendosura për regjistrim në një institucion arsimor. I riu nuk donte të tradhtonte ëndrrën e tij. Gjatë kësaj periudhe, ai mori mësime private nga një mësues i cili i mësoi bazat e kontrapunës. Giuseppe vizitoi shtëpitë e operës në kohën e tij të lirë, dhe gjithashtu komunikoi me njerëz me mendje të njëjtë. Më pas Verdi u bë pjesë e bukuroshes kulturore të Milanos. Ai donte të kompozonte muzikë për teatrin. Kur Giuseppe u kthye në atdheun e tij historik, Barezzi organizoi shfaqjen e parë publike për pasardhësin e tij. Antonio mblodhi së bashku një numër njerëzish të famshëm. Performanca e maestros bëri një sensacion të vërtetë tek publiku. Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Antonio më pas e ftoi atë t'i mësonte muzikë vajzës së tij Margherita. Nuk mbaroi vetëm me mësimin e notacionit muzikor. Midis muzikantit dhe vajzës së re u ngrit simpatia, e cila u shndërrua në një romancë të stuhishme. Kompozitori nuk harroi të plotësojë repertorin me vepra të reja. Gjeniu shkroi ekskluzivisht kompozime të shkurtra. Më pas ai prezantoi para publikut veprën e parë domethënëse. Po flasim për operën Oberto, Comte di San Bonifacio. Shfaqja u vu në skenë në Teatrin La Scala të Milanos. Premiera e operës ishte e mahnitshme. Së shpejti maestro mori një ofertë për të kompozuar disa vepra të tjera. Në fakt, më pas ai prezantoi dy opera të tjera - "Mbreti për një orë" dhe "Nabucco". Së pari u vu në skenë opera "Mbreti për një orë". Verdi priste një pritje të ngrohtë. Megjithatë, publiku ishte shumë skeptik për punën. Drejtori i teatrit nuk pranoi të vinte në skenë veprën e dytë, Nabucco. Vetëm dy vjet më vonë, drejtuesit e teatrit ranë dakord ta vendosnin veprën në skenë. Opera Nabucco u prit ngrohtësisht jo vetëm nga publiku, por edhe nga kritikët autoritativë të muzikës. Kulmi i popullaritetit të kompozitorit Giuseppe Verdi Një pritje kaq e ngrohtë e frymëzoi maestron. Ai nuk përjetoi periudhën më të lehtë të jetës së tij. Verdi humbi gruan dhe fëmijët, madje mendoi të linte karrierën e tij krijuese. Pas prezantimit të operës Nabucco, ai arriti të rifitonte statusin e një kompozitori dhe muzikanti të talentuar. Është e vështirë të besohet, por opera është vënë në skenë në teatër më shumë se 60 herë. Biografët e Verdit ia atribuojnë këtë periudhë zhvillimit muzikor të maestros. Pas veprës për të cilën u bë i famshëm, kompozitori kompozoi disa opera të tjera të suksesshme. E kemi fjalën për “Lombardët në kryqëzatë” dhe “Ernanin”. Së shpejti publiku ishte në gjendje të shihte prodhimin e parë në teatrin francez. Vërtetë, maestro duhej të bënte disa ndryshime për ta vënë në skenë. Opera u riemërua "Jerusalem". Nëse flasim për veprën më të famshme të maestros, atëherë nuk mund të mos përmendet vepra “Rigoletto”. Opera u bazua në shfaqjen e Hugos, "Mbreti zbavit". Verdi e konsideroi kompozimin e paraqitur si një nga operat më madhështore në repertorin e tij. Adhuruesit rusisht-folës të veprës së Verdit e njohin operën "Rigoletto" me kompozimin "Zemra e një bukurie është e prirur për tradhti". Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Giuseppe Verdi (Giuseppe Verdi): Biografia e kompozitorit Disa vite më vonë, kompozitori prezantoi operën La Traviata për publikun. Vepra u prit shumë ngrohtë nga fansat dhe kritikët e muzikës. Aktivitete të mëtejshme Në vitin 1871 ndodhi një tjetër ngjarje e rëndësishme. Fakti është se Verdi mori një ofertë nga qeveria egjiptiane për të shkruar një opera për teatrin lokal. Premiera e "Aida" u zhvillua në të njëjtin 1871. Kompozitori shkroi mbi 20 opera. Punimet e tij u krijuan për segmente të ndryshme të popullsisë. Më pas teatri i operës u vizitua nga të famshëm dhe njerëz të thjeshtë. Verdi u quajt maestro i "popullit" për një arsye. Ai kompozoi një muzikë të tillë që ishte pranë të gjithë banorëve të Italisë. Kushdo që pati fatin të dëgjonte operën e Verdit përjetoi emocionet e tij. Disa dëgjuan në veprat e kompozitorit një thirrje për veprim. Verdi gjatë gjithë jetës së tij krijuese luftoi për të drejtën për t'u quajtur kompozitori më i mirë i operës me rivalin e tij Richard Wagner. Puna e këtyre kompozitorëve nuk mund të ngatërrohet. Ata krijuan kompozime krejtësisht të ndryshme në tingull dhe përmbajtje, megjithëse punonin në të njëjtin zhanër. Verdi dhe Richard kishin dëgjuar shumë për njëri-tjetrin, por ata nuk u njohën kurrë. Fansat që duan të njohin më mirë biografinë e kompozitorit mund të shikojnë dokumentarë dhe shfaqje televizive të bazuara në ngjarje reale. Filmi më i famshëm për maestron ishte "Jeta e Giuseppe Verdit" (Renato Castellani). Seriali u filmua në vitin 1982 të shekullit të kaluar. Detaje të jetës personale të Giuseppe Verdi Verdi pati fatin të përjetojë ndjesinë më të bukur në botë. Gruaja e tij e parë ishte studentja Margherita Barezzi. Pothuajse menjëherë pas dasmës, vajza solli në jetë vajzën e maestros. Një vit e gjysmë më vonë, vajza vdiq. Pothuajse menjëherë pas vdekjes së saj, Margarita lindi djalin e Verdit. Por edhe ai vdiq në foshnjëri. Një vit më vonë, gruaja vdiq nga encefaliti. Kompozitori mbeti krejtësisht i vetëm. Ai përjetoi një humbje personale shumë emocionalisht. Verdi pushoi së shkruari muzikë për një kohë. Ai mori me qira një banesë të vogël të izoluar në të cilën jetonte vetëm. Në moshën 35-vjeçare, maestro u martua përsëri. Këngëtarja e njohur e operës Giuseppina Strepponi u vendos në zemër të Verdit. Për rreth 10 vjet, çifti jetoi në një martesë civile. Kjo situatë shkaktoi një sërë dënimesh nga shoqëria. Në 1859, ata vendosën të legalizonin marrëdhënien e tyre. Pasi pikturuan, ata u zhvendosën për të jetuar në vilën e maestros, e cila ndodhej jo shumë larg qytetit. Është interesante që vetë maestro zhvilloi dizajnin e shtëpisë së tij. Vila eshte luksoze. Kopshti i të famshmëve, i mbjellë me pemë dhe lule ekzotike, meritonte vëmendje të konsiderueshme. Muzikantit i pëlqente të bënte kopshtari. Në vend, ai u qetësua dhe mori kënaqësi të furishme nga bashkimi me natyrën. https://www.youtube.com/watch?v=YqfDsjLt4Pg Gruaja e dytë e Verdit u bë shoqja dhe muza e tij e vërtetë. Kur këngëtarja e operës humbi zërin, gruaja vendosi t'i përkushtohej kujdesit për burrin dhe shtëpinë e saj. Kompozitori, duke ndjekur gruan e tij, gjithashtu vendosi të linte karrierën e tij. Në atë kohë ai arriti të fitonte një pronë të mirë. Dhe fondet e tij ishin të mjaftueshme për një jetë të rehatshme. Gruaja nuk e mbështeti vendimin e burrit të saj. Ajo këmbënguli që ai të mos hiqte dorë nga muzika. Në fakt, atëherë ai shkroi operën "Rigoletto". Giuseppina qëndroi pranë kompozitorit deri në ditët e fundit. Fakte interesante për maestro Giuseppe Verdi Verdi e trajtoi fenë me gjakftohtësi. Kompozitori kurrë nuk e kritikoi sinqerisht fenë dhe kishën, por në të njëjtën kohë ai ishte një agnostik. Gjatë gjithë jetës së tij, maestro lexoi shumë. Ai e konsideroi detyrën e tij të zhvillohej, pasi miliona njerëz në të gjithë planetin e shikonin punën e tij. Giuseppe e konsideronte veten një iluminist. Ai kishte një pozicion politik aktiv. Në komplotin e një numri të konsiderueshëm kompozimesh të Verdit kishte aludime transparente për ngjarjet aktuale në shoqëri. Ai nxirrte muzikë nga pothuajse çdo tingull. Ky ishte talenti i tij natyral. Kompozitori jetoi pasur, kështu që hapi një spital në fshatin Villanova dhe një shtëpi për muzikantët e moshuar. Vdekja e kompozitorit Giuseppe Verdi Në vitin 1901, kompozitori vizitoi Milanin. Verdi u vendos në një nga hotelet lokale. Natën vonë ai pati një goditje në tru. Ai nuk e la krijimtarinë. Më 27 janar 1901, kompozitori i njohur vdiq. Giuseppe Verdi, jo vetëm një kompozitor i madh i operas, por edhe politikan, vreshtar dhe i pasionuar i kuzhinës Ju mund të gumëzhitni me “La donna è mobile” në gjumë, dhe sigurisht e dini që Aida, Rigoletto dhe Nabucco nuk janë varietete të rrushit italian. Por a e dini se kompozitori i operës me famë botërore Giuseppe Verdi ishte gjithashtu një vreshtar, një deputet dhe një ushqimor i etur? Ne kemi zbuluar aspekte dhe fakte pak të njohura për kompozitorin. 1. “Nuk e di nëse kuarteti është i bukur apo jo, por e di që është një kuartet.” Vetëm në moshën 60-vjeçare, Verdi shkroi kuartetin e tij të parë me harqe; gjoja nga mërzia se i duhej të ndalonte punën për Aidën. Kuarteti i tij i vetëm me harqe u shkrua në një dhomë hoteli në Napoli, megjithëse ai në fakt ishte i bindur se muzika instrumentale ishte “gjë e gjermanëve dhe kuarteti i harqeve një bimë që nuk i përshtatet klimës italiane”. Megjithatë, ai e prezantoi veprën e tij në mbrëmjen e 1 prillit 1873 (si një shaka 1 prilli?) në një darkë për miqtë, të cilët megjithatë me turp u kërkoi të mos i zinte gjumi. Por kur mbaroi, të ftuarit madje kërkuan që pjesa të përsëritej. Verdi tha: “Nuk e di nëse kuarteti është i bukur apo jo, por e di që është një kuartet”. Kërkesa minimale e plotësuar. 2. Goditje fatale dhe rrëzim Bota e muzikës ishte pothuajse më e varfër nga kryeveprat e shumta operistike dhe meloditë tërheqëse. Në të 30-at e tij, Verdi ra në depresion pasi gruaja e tij e dashur Margherita dhe dy fëmijët e tij të vegjël vdiqën të gjithë brenda dy viteve. Kur opera e tij “Un giorno di regno” dështoi, ai thuhet se u zotua të mos kompozojë më kurrë. Menaxheri i teatrit dhe libretisti, Bartolomeo Merelli, megjithatë, arriti të ndryshojë mendje. Pasoi hiti i parë botëror i Verdit, “Nabucco”. 3. Verdi kundër Ëagner As Aida pothuajse nuk arriti asgjë: Verdi fillimisht hodhi poshtë komisionin për një operë të bazuar në historinë e vajzës së mbretit etiopian. Vetëm kur zbuloi se vepra do t’i ofrohej Richard Ëagner-it, ai pranoi. Megjithëse ata ishin kompozitorët më me ndikim të operës në kohën e tyre dhe nuk u takuan kurrë personalisht, Verdi dhe Wagner kultivuan njëfarë mospëlqimi për njëri-tjetrin. Verdi tha për rivalin e tij: “Ai gjithmonë, pa nevojë, zgjedh rrugën e pashkelur, përpiqet të fluturojë atje ku një njeri i arsyeshëm do të ecte me rezultate më të mira”. 4. Giuseppe dhe Giuseppina Në vitin 1839 Verdi takoi këngëtaren jashtëzakonisht të suksesshme të operës, Giuseppina Strepponi, e cila tashmë ishte mjaft e pavarur ekonomikisht në atë kohë për të financuar arsimimin e tre vëllezërve dhe motrave të saj dhe për të mbështetur nënën. Të dy fillimisht jetuan së bashku në Paris dhe Itali, por më pas u martuan. Sindikata pati krizat e veta jo më pak për shkak të asaj që ndoshta nuk ishte thjesht një marrëdhënie platonike midis Verdit dhe primadonës Teresa Stolz. Një pajtim më në fund ndodhi ndërsa Verdi po punonte për Otello (operën e tij të parafundit). Giuseppina tregoi se ishte një partnere e besueshme dhe negocioi për burrin e saj në Londër, për shembull. Shkrimtari hungarez Dezső Szomori tha për një takim me Verdis në 1894: “Një çift i bukur dhe simpatik që janë plakur së bashku në botën e muzikës”. 5. Verdi, politikani Operat e Verdit me siguri mund të interpretohen politikisht – gjë që e bë atë shumë bashkëkohës. Prandaj, censuruesit përpiqeshin rregullisht të ndërhynin në veprat e tij. Por deri më sot, nuk mund të vërtetohet përfundimisht se sa shumë Verdi ishte i interesuar për politikën. Megjithatë, në vitin 1861, ai u zgjodh deputet në parlamentin e ri italian në Torino, ku shërbeu deri në vitin 1865. 6. Viva Verdi Emri Verdi ishte megjithatë politik: në vitet e Risorgimento, lëvizjes së bashkimit italian, ai u përdor edhe si një frazë manifestimi. “Viva Verdi” u përkthye si “Viva Vittorio Emanuele Re d’Italia” (“Rroftë Vittorio Emanuele, Mbreti i Italisë”). Vittorio Emanuele II, Mbreti i Sardenjës-Piemonte në atë kohë, u bë kreu i lëvizjes së bashkimit. Me këtë slogan, mbështetësit mund t’i bënin homazhe mbretit. 7. Bujku i Shën Agatës Verdit i pëlqente të flirtonte me faktin se ai ishte në të vërtetë një “fermer opere” dhe preferonte jetën e thjeshtë në fshat. Pas sukseseve të tij të para financiare, ai ndërtoi Villa Sant’Agata pranë vendlindjes së tij, ku iu përkushtua bujqësisë: ai mbarështoi kuaj, mbolli hardhi dhe ndërtoi pellgje në formën e inicialeve të tij G dhe V, të cilat ekzistojnë edhe sot. 8. Verdi i pasionuar i kuzhinës Kompozitori me famë botërore Giuseppe Verdi, me sa duket ishte ai që ne sot do ta quanim një të pasionuar të të ngrënit. Në letra të shumta ai shkruante për pasionin e tij për ushqimin, jepte këshilla gatimi, fliste për receta dhe anekdota nga kuzhina. Ai u dërgonte miqve proshutë dhe djathë si një lloj ambasadori për rajonin e tij dhe organizonte dreka në vilën e tij. Specialiteti i tij me sa duket ishte rizoto alla Milanese. 9. Shtëpia Verdi “Ndër veprat e mia që më pëlqen më shumë është shtëpia që kam ndërtuar në Milano për të strehuar këngëtarë të moshuar.” Në vitin 1889, Verdi porositi ndërtimin e një shtëpie pensionesh për muzikantët e varfër. Rreth moshës 50-vjeçare, vetë Verdi ishte aq i pavarur financiarisht sa ishte në gjendje të tërhiqej. Meqenëse mund të kujtonte kohë të ndryshme, sjellim në vëmendje ai u përfshi shumë në shoqëri dhe organizoi trajtime ushqimore për të varfërit.

BODIAM CASTLE ANGLI Udhëtim, Vende ekzotike Bodiam Castle, Angli: Argetime, historia, fakte interesante Në mesjetë, në Mbretërinë e Bashkuar është vuajtur nga sulmet e fqinjëve. Është për këtë vend në atë kohë është një numër i madh të fortifikimeve. Njëri prej tire - Bodiam Kalaja, në shekullin e XIV, në East Sussex. Kjo është një shembull i denjë i arkitekturës ushtarake mesjetare që është në gjendje të shkëlqyer. Kalaja sot është një qytet popullor turistik për të vizituar ajo mund të jetë dikush. Historia e ndërtimit të Bodiam Kalaja 1 gotë para gjumit dhe do të humbni 15 kg në 17 ditë Slim Fit Kalaja e BodiamitEdward Dellingridzh në 1377 u kthye në vend të tij të lindjes nga fushata e luftimeve të luftës së njëqindtë vjet me Francën. Një familje e pasardhësve e lashtë, që ka pasur shumë, fitoi përpjekje të çmuar, lavdinë e luftëtar trim, dhe kishte grumbulluar një të mirë parash. Pasuria e reputacionit të mirë dhe të Eduardit të martohet Elizabeth Varley dhe për të marrë një prikë të tokës, gjeografikisht në qarkun e Sussex. Ndërsa ende në luftë njëqind vjet. Mbreti Richard Ii personalisht urdhëroi për të forcuar të gjitha pallate prej druri dhe pasuri. Edward Dellingridzh gjendet vetëm për të rindërtuar pasurinë e tij, dhe për të krijuar një fortesë të re. Faqja është përzgjedhur në afërsi të Rother lumit. Ndërtimi filloi në 1385, dhe në vitin 1388 Bodiam Kalaja ka qenë e qëndrueshme për jetën dhe për të mbrojtur kundër sulmeve të armikut. ad Përshkrimi kala New Castle u konceptua si një jetë. Kjo është kategori e veçantë nga një britanik, të cilat janë të destinuara jo vetëm për qëllime ushtarake, por edhe për jetë të rehatshme të pronarëve të saj në një kohë të qetë. Bodiam Castle (Eng. Bodiam Castle) ka pasur një numër të ndërtesave private, publike dhe zyra. Ajo ishte dhoma luksoze të pamjes, kuzhinë e dhomë, dhomë për mysafirët. Ka pasur edhe një kuzhinë, kazerma për ushtarët, një burg për të burgosurit. Krenaria e kështjellës - një dhomë të madhe, dhoma është qendra e jetës së një kompleksi mbrojtës. Këto fortesat janë konsideruar të drejta të plota homologët shtëpi zotit konvencionale së. Ato janë menduar jo vetëm për të fshehur nga armiqtë, por edhe të pranojë vizitorë, duke demonstruar mirëqenien e familjes. Në lock ka një formë për një banesë të qëndrueshme. Sot, të merrni vetëm pasi kalon urën prej druri mbi gropë me ujë. Në anët e tyre janë të gjitha të ngjashme. Bodiam - një fortesë, i mbrojtur shumë mirë. kulla të rrumbullakta, varet difektet e ngushta dhe të tjera "risive" të arkitekturës ushtarake të periudhave për të garantuar një nivel të lartë të familjes në rast të një sulmi armik. 1 gotë para gjumit dhe do të humbni 15 kg në 17 ditë Slim Fit mrekulli inxhinierike të shekullit XIV Kalaja Bodiam AngliNëse ju shikoni në Bodiam Kalaja nga larg, duket se ajo rritet nga uji. Dhe kjo nuk është një iluzion optik. Rreth ramparts hendek të thellë ka qenë i hapur, më pas e mbushur me ujë, gjerësia e saj arriti në 200 metra. për kohën e saj kalaja një nivel të lartë të rehati. Çdo dhomë ka një fireplace, të sistemeve artful e ujit furrën e kështjellës. Brenda mureve të ndërtesave janë të ndryshme në një oxhaqe të veçantë skemë. Kur ngroh furre, u mbush me ajër të nxehtë dhe muret e nxehta të mira. Një tjetër risi teknike për kohën e saj - WC plotë me kanalizim. Arkitektët kanë menduar çdo detaj për të bërë kalaja pathyeshme dhe të rehatshme për jetën. Një peshoni 80 kg? Do të arrini 56 kg! Shkruani recetën Slimfit 1 gotë para gjumit dhe do të humbni 15 kg në 17 ditë Slim Fit Ky ilaç shtëpiak vret të gjithë parazitët në organizëm për 24 orë Germostop Kalaja e Bodiamit: historia e kalasë dhe të gjithë pronarëve të saj Bodiam Castle në East Sussex të AnglisëEdward Dellingridzh, i cili ndërtoi kështjell, dhe nuk kanë kohë për të jetuar në të. Trashëguar kështjellën e kaluar të birit - Gjoni. Pas disa gjeneratave të racës lavdishme Dellingridzh ndërprerë. Pronari i ri i kalasë u bë Levknor Thomas, është i njohur për faktin se gjatë luftërave të Roses Lancaster. Mbreti Richard III në 1483 e akuzoi atë për tradhti dhe urdhëroi për të rrethuar kështjellën. Thomas Levknor u dorëzua pa luftë, dhe vetëm në sajë të kësaj fortese nuk u shkatërrua. Disa vjet më vonë, në 1485, sundimi mbretërore e Henry VII. Mbreti i ri i restauruar Familja Levknor Bodiam Kalaja. Në periudhën prej 1588 deri 1830 kalaja u zëvendësua nga katër pronarët. Për fat të keq, asnjë nga familja nuk i kushtoj kërështatshme. Në vitin 1830 kalaja në shitje, është fituar nga Dzhon Fuller. Ky njeri është shumë i kërkuar për të rindërtuar strukturën e vjetër. Gjë është se në vitet e fundit Shqip Bodiam Kalaja u braktis, ka askush askush. struktura historike tashmë mund të kthehet në gërmadha, për fat të mirë, kjo nuk ndodhi. ad Ringjallja e kalasë Dzhon Fuller, i cili e bleu kështjellën në vitin 1830, ka qenë në mënyrë aktive në restaurimin e saj. Për arsye të panjohura, ai nuk mundi të ndihmojë restaurimin, dhe së shpejti të zëvendësohet bllokohet ka dy pronarë. Secili prej pronarëve të rinj të kërkuar për të blerë dhe për të pasur statusin e blerjes tuaj. Pronari i fundit privat i ndërtimit të veçantë ishte Lord Curzon. Në testamentin e tij ai urdhëroi vdekjen e transferimit të kalasë Gardës Kombëtare Britania Monuments Fondit. Zoti vdiq në vitin 1925, dëshira e tij e fundit në vitin 1925. Ashtu si shumë të tjera kështjella angleze, Kalaja Bodiam (Bodiam Castle) është bërë public domain. Pothuajse gjetje, kjo tërheqje është bërë në gjetjen e vizitës turistike. Sot kalaja është ende Zyra Kombëtare e Trustit - arkitektura që ruan historinë e Britanisë së Madhe. fakte interesante rreth kalasë Ndërtuar si një fortifikim, Bodiam Castle (Angli) asnjëherë nuk është përdorur për qëllimin e synuar. Por në qoftë se rrethimi është ende ndodhi në mbrojtësit kështjellës kishte çdo shans për të përballuar atë. Kalaja ka një bodrum të madh për ruajtjen e ushqimit dhe pijeve. Inland gërmoj një pus që ka qenë ruajtur deri në ditët tona. Në total, janë 10 fortesa dredha-dredha shkallët guri, 33 zjarrit, jo më pak se 28 kullon ujërave të zeza. Kalaja madje ka kishëz e vet. Për ndërtimin e saj kishte një "shtytje" të vogël ramparts veri-lindore. Krahasuar me të tjera ajo vepron si një hendek i thellë në 2.7 metra. ad Jeta në kështjellë Bodiam: Mitet dhe vërtetë faktet Vlen duke i kushtuar vëmendje për faktin se, për kohën e saj, kalaja ishte tepër luksoze dhe të pajisur të qetë. Interiors ndryshonte përfundon pasur dhe e larmishme. Kjo do të duket, për të jetuar në kushte të tilla, me një pamje nga dritaret në fushat e gjelbra dhe sipërfaqen e ujit - vetëm një ëndërr. Megjithatë, shumë ekspertë pajtohen se kjo nuk është kështu. Vlen të përmendet se klima UK është krejt normale - lagështia e lartë dhe shirat e rëndë. Situata është rënduar hendek mbushur vazhdimisht me ujë rrethon kështjellën në perimetrin. Pavarësisht ngrohjes përpunuar dhe prania e një numri të madh të sistemit të zjarrit, pothuajse gjithmonë të ftohtë dhe të lagësht në dhomat e fshehta të kështjellës. Ndoshta kjo është për këtë arsye fortesë vazhdimisht ndryshuar pronarët e tyre. Përveç kësaj, shumica e ladders dhe vidhos atë shtrënguar të mjaftueshme. Shpërndarë ata dy njerëz është pothuajse e pamundur. ad Statusi i kështjellës sot Nga harlisur Pasi brendshme është zhdukur sot. Turistët hasni një mur guri pathyeshme herë fortesa. Për të marrë në kështjellë mund të ruhet në urë. Jo trim brendshme, por është e mundur që të konsiderojnë me kujdes tulla vjetër dhe madje edhe të prek duart e saj. Në ndërtesat më të ruajtura të turistëve kështjellës janë duke pritur për instalimin e përshkruanin interesante fragmente të jetës së rob në Mesjetë. Rregullisht në kështjellë ka mbajtur një shumëllojshmëri të ngjarjeve kulturore. Ajo jousting dhe festat, shfaqje nga bards dhe shfaqje teatrale mesjetare. Gjatë ngjarjeve kështjellë të tillë me të vërtetë vjen në jetë. ad Çfarë duhet të shohim gjatë një vizite në Bodiam? Turistët janë ofruar një turne udhërrëfyes e kështjellës. Gjatë programeve turistike ju mund të gjeni të gjithë historinë e një kala të lashtë dhe shumë fakte interesante. Vizitorët janë të lejuara edhe të ngjiten në ramparts dhe të gëzojnë pamje spektakolare të zonës përreth. Brendshme e brendshme e kështjellës nuk janë restauruar. Në disa dhoma ju mund të shihni në ekran të vogël. Nuk është një mini-muze të armëve dhe forca të blinduara, ku çdo turist mund të provoni në të preferuar përkrenare, forca të blinduara apo postës zinxhir. Në një nga sallat e ekspozitës - ". Mensë" Nuk është gjithmonë tryezë e shtruar me ushqime të shijshme. Kur bllokimi është hapur një dyqan suveniresh që shet një shumëllojshmëri të artikujve me simbolizmin e pamjeve. ad Informacion për turistët Ne i këshillojmë të gjithë për të vizituar Kalanë Bodiam në East Sussex (Angli) kujtohet funksionimin e tij. turne të përditshme janë ofruar gjatë periudhës nga 7 shkurt deri më 31 tetor. Nga 6 nëntori në 6 shkurt, turistët mund të vizitojnë këtë tërheqje vetëm në fundjavë, deri në 16.00. Kalaja është e mbyllur plotësisht për publikun nga 24 në 26 përfshirëse shkurt. Sezoni i aktiv turistik, ju mund të eksplorojnë kështjellën nga 10.00 në 18.00. Ku ajo është tepër e bukur dhe kalaja madhështor Bodiam? Argetime UK ky nivel nuk është e vështirë për të gjetur. Kalaja ndodhet rreth 100 kilometra nga Londra, në qarkun e East Sussex. Fshati më i afërt Qyteti i Robertsbridge (Robertsbridge). ekskursione Ekskursione në monumentet historike të arkitekturës në Angli janë tepër popullor në mesin e turistëve nga e gjithë bota. Bodiam Kalaja është e vendosur në një zonë shumë të bukur. Ajo është e rrethuar nga një park të vjetër, në muajt e ngrohtë për shkak të një protestë të mureve të kalasë gjelbërim thuajse të padukshme. Përgjatë perimetrit të mureve të kalasë gërmuan një hendek të gjerë. Nga larg duket se fortifikimi rritet direkt nga liqeni. Në një ditë të qartë muret e kështjellës janë reflektuar në pasqyrë të një liqeni artificial, të admirojnë këtë iluzion optik mund të jetë pafundësisht e gjatë. Kjo kala magjeps me atmosferën e saj të veçantë. Medieval Castle Bodiam (Angli) nuk është si shumë fortifikime të tjera të ndërtuara. Pavarësisht nga mungesa e ekspozitave brendshme dhe historike, një turne i kalasë nuk do të jetë i mërzitshëm. Shëtitës nën bedena, nuk është e vështirë të imagjinohet se si kalaja dukej si disa shekuj më parë. Mos harroni gjatë turneut për të marrë fotografi për kujtim. Nëse besoni se shqyrtimet e turistëve, nuk janë marrë fotografi shumë të bukura. Liqeni para kështjellës rritet zambakëve të ujit dhe rosa. Birds përshtatshme me besim për turistët dhe të luten për trajton. Similar articles Seychelles - një parajsë për dashamirët e ekzotikeUdhëtim Karaibe dhe destinacionet e tyre të njohuraUdhëtim Ujëvarë Jur-Jur. Krym.UkrainaUdhëtim Të Shumë Fytyrat e Tajlandë: River KwaiUdhëtim Victoria FallsUdhëtim Keshtjellat e famshme e AnglisëUdhëtim ad Trending Now "Një botë tjetër", - aktorët dhe komplot e filmitArt dhe Zbavitje Krapivin Vladislav Petrovich: biografi, bibliografi, librat më të mirëArt dhe Zbavitje Supë: kalori, receta gatimiushqim dhe pije Si të heq akullin bllokohet makina: 4 mënyraMakina Urdhri i shkarkimitLigj Figura Disney: Imazhet më të mira dhe animacion filmArt dhe Zbavitje Më të rejat çdo gjë ka një kuptim. Emri Elmira - "Princesha" ose "sovran"?Zhvillimi intelektual Subwoofer Pioneer - zgjidhje e mirë audioE teknologjisë Alergjik ndaj mugwort: çfarë duhet të bëjmë, si të trajtohen?Shëndetësor Shtrydhëse frutash e perimesh të mirë për një numër të madh të mollës: Rekomandime për zgjedhjen.Përkujdesje shtëpiake Mështekna xhuxhPërkujdesje shtëpiake Komplot i pagjumësi tek fëmijët. Si të merreni me pagjumësi?Zhvillimi intelektual ad E drejta e autorit © 2018 sq.delachieve.com. Tema e mundësuar nga WordPress.

E Shtunë, 18 Janar 2024 Konferenca e Paqes në Paris/ Ja kush ishin anëtarët e delegacionit shqiptar. “Stamboul” ka botuar, të premten e 7 shkurtit 1919, në ballinë, një shkrim për pjesëtarët e delegacionit shqiptar të nisur nga Kostandinopoja për në Konferencën e Paqes në Paris, të cilin, Aurenc Bebja, nëpërmjet blogut të tij “Dars (Klos), Mat – Albania”, e ka sjellë për publikun shqiptar: ‘’Delegacioni shqiptar i përbërë nga Shkëlqesia e Tij Halil Pasha, Komandant i Legjionit të Nderit, fisnik nga Gjirokastra; Fuat bej Dibra, filantropi simpatik i njohur në qytetin tonë, zoti Bonatti (Jul Bonati), kryetar ceremonishë, Shkëlqesia e Tij delegati apostolik, z. Malé Chani (Mihal Shani Tepelena), gazetari shqiptar, dhe avokati z. Blinishti (Benedikt Blinishti), u nis mëngjesin e sotëm në orën 10:00 në kalatën e Galatas në varkën e vënë në dispozicion të delegacionit nga autoritetet franceze, në bordin e anijes Duguay-Trouin’’. Konferenca e Paqes në Paris/ Ja kush ishin anëtarët e Ballina Gjithashtu për herë të parë në qytetin tonë u valvit zyrtarisht flamuri shqiptar (sfondi i kuq me shqiponjën dykrenare) Katërshja e Madhe në Konferencën e Parisit, më 27 maj 1919: kryeministri britanik David Lloyd George, kryeministri italian Vittorio Emanuele Orlando, kryeministri francez Georges Clemenceau dhe presidenti amerikan, Woodrow Wilson (nga e majta në të djathtë) Cilat janë ngjarjet që kanë shënuar shqiptarët dhe botën në vitin 1919? Bota ishte në paqe në brishtë, ndërsa po futej në padrejtësi të rrezikshme. Më 18 janar 1919 nis Konferenca e Paqes në Paris, në të cilën marrin pjesë 32 shtete. Shqipërisë iu mohua pjesëmarrja zyrtare. Kjo konferencë i mbaron punimet më 21 janar 1920. Gjithçka aty u bë ashtu siç donin pesë fuqitë e mëdha: Britania e Madhe, Franca, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Italia dhe Japonia. Përfaqësuesit e këtyre shteteve që takohen 145 herë, vendosin për fatin e gjithë popujve të botës. E arritura më e madhe e Konferencës është cilësuar nënshkrimi i Traktatit të Versajës më 28 qershor 1919, që kinse i dha fund luftës mes Gjermanisë dhe shteteve të Aleancës. Ky Traktat ishte barrë e rëndë për Gjermaninë që detyrohet të paguajë miliarda dollarë reparacione të luftës. Por, për këtë nuk u pyetën, madje as kur ia morën kolonitë në Afrikë, Azi dhe Paqësor, si dhe 13 për qind të territorit që do t’i dhurohet Francës dhe Polonisë. Këto padrejtësi nuk do ta gjunjëzojnë kombin gjerman që shpejtë ia del të jetë fuqi ekonomike. Por, ato nxitën një luftë të re botërore që do të shpërthejë 20 vjet më vonë. Pikturë që paraqet nënshkrimin e Traktatit të Versajës Pos Traktatit të Versajës, më 1919 nënshkruhen edhe katër traktate tjera që dënojnë shtetet e tjera të Boshtit Qendror: Perandorinë Osmane, Austrinë, Hungarinë dhe Bullgarinë. Në dëm të dy shteteve të fundit përfiton Serbia. Ajo përfiton sidomos në raport me shqiptarët, meqë mban territoret e pushtuara më 1912. Por, e kërkonte edhe veriun e Shqipërisë, e sidomos Shkodrën. Gjirokastrën dhe Korçën i donte Greqia. Ndërkaq, Italia e donte Vlorën me rrethinë. Në Paris, më 1919, niset një delegacion i Qeverisë së Përkohshme të Durrësit, por aty do të jetë edhe një delegacion i kryesuar nga Esat Pasha në cilësinë e kryetarit të vetëshpallur të qeverisë shqiptare. Shqiptarët në Paris denjësisht përfaqësohen nga: Imzot Luigj Bumçi, Atë Gjergj Fishta, Turhan Pasha, Mithat Frashëri, Mustafa Kruja, Mehdi Frashëri, Luigj Gurakuqi, Mihal Turtulli, Lef Nosi, Mehmet Konica, Dhimitër Berati etj. Për të siguruar mbështetje të fuqive perëndimore, Bumçi dhe Fishta shkuan në Vatikan për ta takuar Papa Benediktin XV. Për këta dy, “Paris-Midi” më 16 mars 1919 ka shkruar: “Këta dy delegatë të rinj, që gjatë audiencës së Papës, në Romë, morën miratimin e Atit të Shenjtë, afirmojnë në këtë Konferencë bashkimin e ngushtë të krishterëve në Shqipëri me myslimanët në lidhje me kërkesat e tyre kombëtare”. E njëjta ditore, më 7 mars 1919 ka shkruar se delegacioni shqiptar kërkon që Shtetet e Bashkuara të Amerikës të marrin dhe administrojnë për një vit Çamërinë dhe tokat shqiptare të aneksuara nga Mali i Zi dhe Serbia. Shqiptarët do të pajtoheshin që i njëjti mandat t’u jepej trupave amerikane për Epirin e Veriut, i cili i përket shtetit shqiptar, por që pretendohet nga Greqia. Mandati amerikan do të përfundonte pas dy vitesh, ndërsa banorët do të përcaktoheshin me plebishit për fatin e tyre. Kur është fjala te Kongresi i Durrësit, duhet cekur se aty shprehej ruajtja e pavarësisë, tërësia tokësore e shtetit shqiptar dhe rishikimi i kufijve të vitit 1913. Kongresi i zhvilloi punimet më 25-27 dhjetor 1918. Në të morën pjesë 53 delegatë. Nuk duhet harruar se në fund të vitit 1918, Shqipëria ishte ende e pushtuar nga shtetet fituese, ushtritë e të cilave nuk largoheshin nga tokat shqiptare edhe pse kishte mbaruar Lufta e Parë Botërore. Pas disfatës së Austro-Hungarisë, shpresat më të mëdha shqiptarët atë kohë i kishin tek Italia e cila insistonte që të mos formohej një Qeveri po një Këshill ose Komitet Kombëtar. Delegatët vinin nga pjesa më e madhe e vendit. Por, nuk merrnin pjesë ata nga qyteti i Vlorës, sepse autoritetet italiane kishin marrë udhëzime nga Roma që të mos njiheshin delegatët e atij qyteti. Në Kongres mungonin edhe përfaqësuesit e pjesës nën pushtimin serb, si nga Peshkopia e Luma, dhe as ata që ishin nën pushtimin francez, si nga qyteti i Korçës. Kështu e pasqyron këtë ngjarje gazeta “Agimi”: “Në kongres arritën të bënin propozime dhe të merrnin fjalën edhe njerëz të cilët nuk figuronin në listën e personave që kishin mandatin e të deleguarit”. Megjithatë, Kongresi u shpreh për formimin e Qeverisë së përkohshme me 14 anëtarë, edhe pse ishte vendim sfidues kundrejt diplomacisë së Romës. Fatkeqësisht, një patriot dhe intelektual si Bumçi – që ishte edhe delegat i Kongresit të Durrësit dhe ministër pa portofol në Qeverinë e Turhan Pashës që del nga ai Kongres – i cili kishte lobuar kudo për shtet në baza etnike, pra për kthimin e tokave të pushtuara, vdesë më 1945 nën torturat mizore të regjimit komunist të Enver Hoxhës. Përfaqësuesit shqiptarë në Paris: Luigj Bumçi, Gjergj Fishta dhe Dhimitër Berati Pra, më 1919, Shqipëria e cunguar rrezikonte ndarjen tjetër apo edhe zhbërjen. Fati deshi që presidenti amerikan Woodrow Wilson insistoi në parimin e vetëvendosjes së popujve, me çka përmbyten vendimet që janë marrë më 1915 gjatë Traktatit të Fshehtë të Londrës (mbrohen kufijtë e përcaktuar më 1913 në Konferencën e Londrës). Një vit më vonë, Shqipëria bëhet anëtare e Ligës së Kombeve që po ashtu është jetë produkt i Konferencës së Paqes në Parisë. Në këtë qëndrim pozitiv të palës amerikane, rol me rëndësi ka luajtur mërgata shqiptare në ShBA me në krye Fan Nolin dhe Faik Konicën. Gjatë ceremonisë së festimeve për Ditën e Pavarësisë së Amerikës, më 4 korrik 1918, Noli madje arriti të takonte presidentin Wilson i cili thuhet të ketë thënë: “Do ta kem një zë në Konferencën e Paqes dhe do ta përdor këtë zë edhe në emër të Shqipërisë”. Delegacioni shqiptar në Paris dëshmoi se shqiptarët karakterizohen nga toleranca fetare. Këtë e ka thënë edhe komandanti i Forcave Ushtarake Italiane në Shqipëri, Settimio Piacentini, i cili më 26 maj 1919 ka shkruar: “…Populli shqiptar nuk përfaqëson akoma sot një bllok të unifikuar kombëtar. Në përgjithësi, thuhet se është i ndarë kryesisht për shkak të fesë. Por, kjo nuk është plotësisht e saktë… Në Shqipërinë jugore, myslimani memorizon vuajtjet dhe masakrat e bëra nga grekët, nuk e urren ortodoksin, por urren grekun… Në Shqipërinë e Mesme, myslimanët dhe katolikët, pavarësisht se jetojnë në grupe të ndara, nuk janë armiqësorë mes tyre; ndërkohë që mes katolikëve, disa prej të cilëve i takojnë pjesëve malore në veri, ekziston smirë e hakmarrje e pamëshirshme. Arsyeja esenciale për të cilën populli shqiptar akoma nuk ka konstituuar sot një bllok unik kombëtar, nuk duhet kërkuar pra në religjionet, por tek historia…”! Më 1919 Vlora ishte nën kontrollin italian. Ata do të dëbohen një vit më vonë nga aty. Shqipëria më 1919 shpallet Zonë Lufte nga Italia Më 1919 nis Lufta Civile në Rusi, lufta mes Polonisë dhe BRSS-së, dhe Lufta e Pavarësisë së Turqisë me në krye Mustafa Kemal Ataturkun. Në Gjermani formohet Partia e Punëtorëve Gjermanë që do të jetë paraardhëse e Partisë Naziste. Këtë vit, si anëtar i asaj partie do të dalë në skenë shkaktari i Luftës së Dytë Botërore, Adolf Hitler. Lëvizjet komuniste marrin hov në shumë shtete të Evropës, sidomos në Gjermani dhe në Hungari. Nga këto lëvizje shndërrohen në legjenda të botës komuniste – Rosa Luxemburgu, Karl Liebknechti dhe Bela Kuni. Po më 1919, italiani Gabriele D’Annunzio marshon në Fiume (Rijekë). Si kundërshtar i Traktatit të Versajës që lejoi që shumë toka të huaja t’i takonin Mbretërisë së Jugosllavisë, ai e kundërshtoi aneksimin e Rijekës me shumicë italiane dhe e shpalli Regjencën Italiane të Karnaros (më vonë Shtetin e Pavarur të Fiumes/Rijekës), që pos si entitet politik ishte edhe një eksperiment kulturor. Një vit më vonë, D’Annunzio i përgjigjet pozitivisht kërkesës së Hasan Prishtinës për të dërguar armë për shqiptarët e Kosovës, por ky plan sabotohet nga Qeveria që del pas Kongresit të Lushnjës më 1920.

Mihal Grameno Mihal Grameno (Korçë, 13 janar 1871 - 5 shkurt 1931) ka qenë veprimtar i çështjes kombëtare, luftëtar me çetën e Çerçiz Topullit, botues dhe shkrimtar shqiptar. Vlerësohet se vendi i Gramenos në letërsinë shqiptare është kryesisht si publicist e pamfletist i jetës politike U lind në Korçë, i biri i Ilo Gramenos dhe Lina Mitkos, u shkollua në vendlindje dhe më 1885 mërgoi drejt Rumanisë. Në Bukuresht u lidh me lëvizjen kombëtare shqiptare, ku më 1889 u zgjodh edhe sekretar i shoqatës "Drita". Më 1907 doli kaçak dhe iu bashkua çetës së porsaformuar të Çerçiz Topullit, duke marrë pjesë në vrasjen e peshkopit grek te Guri i Cjapit për të marrë gjakun e Spiro Kosturit, vrarë nga grekët në Selanik.[3] Cilësoheshin Apostuj të shqiptarizmës ngase shkonin fshat më fshat të kuvendonin për idenë kombëtare. Grameno si gazetar bëri të mundur raportin e përleshjes së çetës në Mashkullorë. Më 1908 çeta shkoi të takonte Njazi bej Resnjën për të diskutuar më 23 korrik duke diskutuar për përparësitë që do t'i jepte shqiptarëve shpallja e një kushtetute. Po atë vit në nëntor përfaqësoi Klubin e Korçës në Kongresin e Manastirit. Më 1909 Grameno themeloi në Korçë Lidhjen orthodokse dhe redaktonte të përkohshmen e përdyjavshme me të njëjtin emër që botohej gjatë 1909–1910. Më 1910 organizata proklamoi themelimin e një kishe shqiptare, dhe nuk u njoh nga Perandoria Osmane. Grameno u arrestua më 1910 nga autoritetet osmane për punën e tij në gazetën Bashkimi i Kombit. Gjatë kryengritjeve të vitit 1911 Grameno kryente ndërlidhjen mes grupeve të çetave ndër viset shqiptare dhe prijësve të lëvizjes kombëtare në Stamboll për të koordinuar kryengritjet. Më 1 shkurt 1911 nisi të botojë një tjetër gazetë: të përjavshmen Koha të cilën edhe e redaktonte, së pari të botuar në Korçë dhe më pas në Jamestown, New York ku jetoi nga 1915 deri më 1919. U kthye në Evropë për të përfaqësuar Partinë Politike të shqiptaro-amerikanëve në Konferencën e Paqes në Paris[4] dhe si korrespondent i gazetës Albania që botonte A. G. Naçe në New York.[2] Pas një viti u kthye në Shqipëri. Pas shpërthimit të Luftës I Botërore u detyrua të largohej në SHBA, ku vazhdoi të punojë për çështjen kombëtare deri më 1920, kur u kthye në atdhe. I sëmurë, e i dëshpëruar, u tërhoq nga lëvizja shoqërore. Vdiq në Korçë më 5 shkurt, 1931. Për meritat e shquara në dobi të atdheut, i është dhënë titulli "Hero i Popullit". Krijimtaria Redakto Krijimet e para letrare e publicistike të Mihal Gramenos panë dritën e botimit në fillim të shek. XX. Hartoi këngë patriotike, disa prej të cilave, si "Për mëmëdhenë", "Lamtumirë", "Uratë për liri" u përhapën gjerësisht në popull. Është ndër nismëtarët e dramaturgjisë e të prozës (sidomos novelës) së gjatë shqipe. Shkroi novelat Oxhaku (1904-1905), Varri i pagëzimit (1909) dhe E puthura (1909), në të cilat gjeti pasqyrim me nota sentimentaliste jeta e përfaqësuesve të vegjëlisë, me brengat e saj të përditshme. Fusha ku spikati talenti i Mihal Gramenos është publicistika. Bashkëpunoi me disa organe, por shumicën e shkrimeve e botoi në gazetat Lidhja ortodokse (1909-1910) dhe "Koha" (1911-1926), të cilat i drejtoi vetë. Shkrimet e tij publicistike shquhen për idetë demokratike dhe frymën luftarake. Mihal Grameno luftoi me këmbëngulje kundër shovinizmit fqinj dhe politikës osmanizuese të xhonturqve. Në përgjithësi novelat e tij kanë natyrë sentimentale. Tek ato gjejmë përpjekje për të krijuar mjedise të besueshme shqiptare dhe personazhe nga klasat e shtresat e ndryshme të shoqërisë sonë të asaj kohe. Ka botuar dy vepra dramatike: komedinë "Mallkimi i gjuhës shqipe" (1905) dhe dramën "Vdekja e Pirros" (1906), të dyja të shkruara në vargje. Komedia "Mallkimi i gjuhës shqipe" trajton luftën e atdhetarëve shqiptarë kundër klerit reaksionar grek dhe elementëve grekomanë; te "Vdekja e Pirros" trajtohet kthimi i Pirros fitimtar nga Italia dhe vrasja e tij me të pabesë. Veprat dramatike të Gramenos vuajnë nga fragmentizmi dhe mungesa e veprimit. Megjithatë së bashku me veprat dramtike të Çajupit e të Fan Nolit, ato i çelën rrugën dramaturgjisë shqiptare. Grameno shkroi edhe vjersha të cilat i botoi më 1912, të përmbledhura në librin me titull "Këngëtore shqipe - Plagët". Poezia atdhetare e Gramenos u bëri jehonë të drejtpërdrejtë ngjarjeve të vrullshme që do të sillnin Pavarësinë e Shqipërisë. Vjersha "Për Mëmëdhenë" u bë një këngë e famshme atdhetare. Është nga publiçistët në zë të Rilindjes e të periudhës që pasoi, i cilësuar si një nga pamfletistët më të njohur të së kaluarës. Shkrimet e tij publiçistike u vunë drejtpërdrejtë në shërbim të çështjes kombëtare. Drejtoi gazetat "Lidhja ortodokse" (1909-1910) botoheshin në Shqipëri dhe diasporë, si “Lidhja ortodokse” në Korçë, “Përlindja e Shqipërisë” në Vlorë dhe "Koha" në SHBA (1911-1926), me disa ndërprerje, “Drita” në Sofje, në të cilat botoi artikuj, prozë, poezi dhe drama. Shkrimet publiçistike të Mihal Gramenos shquhen për frymën popullore, për patosin luftarak, ironinë e sarkazëm therëse. M.Gramenoja mbetet në letërsinë shqiptare, në radhë të parë, si publiçist. Shkrimet e tij dhanë ndihmesë në krijimin e novelës e të dramës. Është ndër autorët e parë që solli në letërsi në mënyrë të gjerë, personazhe nga shtresat e varfëra të shoqërisë shqiptare[5]. Gjithashtu, për t’u vlerësuar, është edhe puna studimore e Piro Takos në dekadat e fundit të shekullit që lamë pas. Ai ka meritën se përmblodhi një pjesë të mirë të veprës së Gramenos dhe e ribotoi atë në vëllime më vete. Veprimtaria publicistike e Mihal Gramenos ndahet në katër etapa: 1) Etapa e parë: Krijimtaria publicistike, që përfshin harkun kohor të viteve 1905-1912, ku përqendrohen lëvizjet për çlirim kombëtar 2) Etapa e dytë: Përfshin shkrime publicistike të viteve 1913-1920, boshtin e së cilës e përbën problemi i ruajtjes së tërësisë tokësore të shtetit shqiptar dhe ai i rifitimit të pavarësisë së humbur gjatë kohës së pushtimit të ushtrive ndërluftuese të Luftës së Parë Botërore 3) Etapa e tretë: Përfshin veprimtarinë publicistike të viteve 1921-1924, në qendër të së cilës trajtohet tema e demokratizimit të shtetit shqiptar si dhe konsolidimi i tij 4) Etapa e katërt: Përfshin shkrimet publicistike të viteve 1925-1930, kohë në të cilën Grameno hedh bazat e letërsisë dokumentare dhe shkrimit të kujtimeve me shkrimin dhe përgatitjen për botim të vëllimit “Kryengritja Shqiptare”, gjithashtu kjo mund të quhet edhe etapa e rënies ideore të Gramenos.[6] Veprat Redakto Mallkimi i gjuhës shqipe, komedia me tri akte, Bukuresht, 1905; rebotim Dh. Koti, Korçë 1921. Vdekja e Pirros, tragjedia historike me katër akte, Sofie, 1906. Oxhaku, Roman dramatik, Selanik 1909, rebotim Dhori Koti, Korçë 1913, 1943 E puthura, Roman dramatik, Selanik 1909, rebotim Dhori Koti, Korçë 1943. Varr' i pagëzimit, Roman dramatik, Korçë 1909. Këngëtore shqipe: Plagët, poezi, Manastir, 1912. Kryengritja shqiptare, G. Direttore, Vlorë, 1925. Antikat kombëtare. Kujtime, pamflete, portrete. Mbledhur, pajisur me shënime dhe pregatitur për shtyp nga Piro Tako, Naim Frashëri, Tiranë, 1974) 215 ff. Vepra 1-2. Rilindja,

Nga: Mimoza Hafizi Dihet dhe pranohet se shkenca i prin njerëzimit, por rrallëherë ndodh që një teori e vetme shkencore të orientojë thelbësisht perspektivat e zhvillimit botëror. E, megjithatë, kjo ngjau 100 vjet më parë dhe shkenca në fjalë quhet Mekanika e Kuantit ose Mekanika Kuantike. Për këtë arsye, Kombet e Bashkuara e kanë shpallur 2025-ën si Vitin Ndërkombëtar të Shkencës dhe Teknologjisë Kuantike. Kuanti u shfaq si objekt dhe lindi si term mes fizikanëve, disa dekada para se të ngrihet teoria e tij. I vogël, krejt mikroskopik, i kudopranishëm, enigmatik, ai tërhoqi shkencëtarët në vorbulla idesh, interpretimesh, eksperimentesh, hipotezash. Në vitin 1925, një fizikan i ri gjerman, me moshë sa ajo e vetë kuantit, 24-vjeçari Werner Heisenberg, shkroi një artikull me arsyetime krejt të ndryshme nga fizika e asaj kohe. Kjo ngjarje shënoi lindjen e teorisë së kuantit, pra të Mekanikës Kuantike. Përkufizimi i kuantit gjendet në çdo enciklopedi. Por, ai nuk është lehtësisht i kuptueshëm. Në këtë shkrim më duket më interesante t’ju them: hidhni sytë rreth e rrotull, çdo send që shihni është i përbërë nga grimca mikroskopike që shkëmbejnë me porcione, pra me kuante energjie dhe ekzistojnë në formë kuantesh. Kjo formë ekzistence i shpëton sendet nga tjetërsimi dhe asgjësimi. Përndryshe, natyra do të ishte pa ne, pa objektet e qeniet e gjalla që mbushin jetën tonë, pa Tokën ku jetojmë. Nuk do të kishte as Diell i cili ngroh e jep dritë përmes rrezatimit të tij në formë kuantesh, që quhen fotone. Nuk do të kishte as yje e as galaksi. Ndonëse i vogël, kuanti është i vështirë për t’u kuptuar e shpjeguar. Sisteme shumë të mëdha e të komplikuara mund të shpjegohen më thjesht, si për shembull, sistemi gjigant i komunikimit dhe informimit që ne njerëzit kemi vendosur mes njëri-tjetrit, Facebook, Instagram … televizion, radio, telefon … E, megjithatë, ky sistem nuk do të ishte ngritur kurrë nëse disa fizikanë, një shekull më parë, të mos kishin zbuluar kuantin dhe teorinë e tij. Mbase do të thoni se për dreq ky sistem gjigant ka rritur edhe mashtrues e gënjeshtarë, shantazhues e hileqarë, e në krye ka ndonjë bos që krekoset mbi platformat e tij për ta ndryshuar botën përmes të vërtetave apo gënjeshtrave që i ka marrë në monopol. Por, ky nuk është faji as i kuantit e as i baballarëve të tij që e sollën mes nesh. Me gjithë abuzuesit, ardhja e tij ishte një hap i madh në progresin e njerëzimit. Edhe energjia bërthamore, ky term kaq turbullues e ndërkohë burim i rëndësishëm për ekonominë, mund ta gjejë rrugën për t’u kuptuar. Mund të shpjegohen edhe përpjekjet e disa laboratorëve për të prodhuar energjinë termobërthamore, shumë të pastër për mjedisin dhe me burime të pamata mbi Tokë. Por, asnjëri nga këto procese nuk do të kishte hyrë në jetën tonë nëse fizikanët e shekullit të shkuar të mos zbulonin se si funksionon bota mikroskopike, ku kuanti është zot. Me siguri do të thoni se për dreq janë krijuar edhe armët bërthamore, që disa diktatorë i disponojnë dhe kanosin me shkatërrim për të bërë zap jetët e njerëzve. Por, ky nuk është faji as i kuantit e as i baballarëve të tij që e sollën mes nesh. Me gjithë përdorimin e gabuar, ardhja e tij ishte hap gjigant në dobi të njerëzimit. Më lehtë do të kisha të shpjegoja edhe inteligjencën artificiale, që po mahnit dhe frikëson me fuqinë e saj të kolosale. Por, pa revolucionin shkencor të nisur 100 vjet më parë, as kjo qenie e re marramendëse nuk do të ishte mes nesh. Fizika e kuantit është teoria më e frytshme në të gjithë historinë e njerëzimit. Si do të ishte sot bota pa këtë shkencë? Pa kompjuterë, pa internet, pa transport masiv, pa ndërlidhje të çastit, pa teknika të sofistikuara mjekimi, prodhimi, shërbimi, pa aeroplanë e trena të shpejtësisë së lartë, pa stacion hapësinor e sonda që kanë kapërcyer kufijtë e Sistemit Diellor. Askush s’ka as imagjinatë e as dëshirë për t’u përgjigjur. E ngjizur në Gtingen të Gjermanisë, në Paris të Francës, në Vjenë të Austrisë, në Krembrixh të Anglisë, në Kopenhagë të Danimarkës, në ato ditë e net të vitit 1925, kjo shkencë atipike, me simbolet dhe postulatet e saj jashtë serie, ka zotëruar çdo aspekt të jetës moderne. E nisur në laboratorë dhe artikuj fizikanësh, ajo sot është pjesë e çdo procesi të jetës moderne. Kompjuterët, komunikimi, interneti, teknologjia, inxhinieria, ndërtimi, makinat e robotika, transistorët, mikroçipat, laserat, rezonanca magnetike, super-rrjedhjet, orët atomike, super-përcjelljet, superkompjuterët, nanoteknikat janë terma që ndoshta e kam më të lehtë t’i shpjegoj sesa vetë kuantin, atë formë ekzistence të objekteve në mikrobotë. Sepse, ato janë shprehja e tij makroskopike, në botën ku ne, qeniet e gjalla, kemi lindur e jemi zhvilluar e ku intuita jonë është formuar. Kjo intuitë nuk e ka të lehtë të hyjë në një botë mikroskopike, miliarda herë më të vogël. E, megjithatë, disa njerëz ia dolën ta disiplinonin kuptimin e asaj bote të vogël në një teori, 100 vjet më parë. Në këtë vit të shkencës dhe teknologjisë kuantike do të jetë rasti të dihet e të flitet më shumë për fizikën e emrat e saj të mëdhenj, që i hapin njerëzimit horizontin për mundësi të reja. Këta zbulues si Einstein, Heisenberg, Born, Dirac, Schrödinger, Bohr, De Broglie janë pararoja e vërtetë e njerëzimit dhe vlera e tij e përhershme. Në dritën e tyre, diktatorët e epokës sonë do të duken mjeranë. Fizikanët, si dhe kërkuesit e të gjitha fushave të shkencës, e kanë bërë shkëlqyer detyrën e tyre e vazhdojnë ta bëjnë me shumë përkushtim. Të tjerët le të përpiqen që flakën e dijeve ta kthejnë në dritë mirëqenieje e jo në zjarr për të djegur njerëzimin apo në lumë mashtrimi për të përmbytur mendjet e lëna në errësirë.

Mira Murati krijon kompaninë e Inteligjencës Artificiale, rekruton emra të njohur Jonathan Lachman, ish-kreu i projekteve speciale në OpenAI, ka vendosur të largohet nga kompania dhe t’i bashkohet një laboratori kërkimor të inteligjencës artificiale të themeluar nga ish-shefja e OpenAI, shqiptarja Mira Murati. Ky është punësimi më i lartë që Murati ka bërë që nga largimi i saj nga OpenAI në shtator të vitit të kaluar, kur ajo filloi një sipërmarrje të re, e fokusuar në eksplorimin e Inteligjencës së Përgjithshme Artificiale (AGI). - Advertisement - Murati ka rekrutuar deri tani rreth 10 studiues dhe inxhinierë nga kompani të njohura si OpenAI, Character AI dhe Google DeepMind. Megjithatë, startupi i saj është ende në fazat e hershme dhe ende nuk ka një emër ose produkt të qartë, sipas burimeve të njohura me këtë kompani. Përveç kësaj, një zëdhënës i OpenAI konfirmoi largimin e Lachman, por as Murati dhe as Lachman nuk kanë bërë komentet publike në lidhje me këtë zhvillim. Kjo lëvizje vjen pas një periudhe të trazuar për OpenAI, që kulmoi me shkarkimin e papritur të CEO-s Sam Altman nga bordi i drejtorëve në fund të vitit 2023. Në atë periudhë, Murati ishte emëruar përkohësisht si CEO dhe më pas, pas një periudhe të pasigurisë, Altman u rikthye në krye të kompanisë. Kur Murati vendosi të largohej nga OpenAI, ajo e shoqëroi vendimin me një letër lamtumire, duke falenderuar Altman për mbështetjen dhe duke shpjeguar se po largohej për të nisur eksperiencën e saj personale. Pas largimit nga OpenAI, Murati filloi të punojë për një startup të ri që ka mbledhur deri tani mbi 100 milionë dollarë

Intervistè me Prof. Entela Çukani nè Universitetin e Salentos.Itali. Nga:Dr:Liliana Pere. Entela Cukani është një emër i shquar dhe një figurë e padiskutueshme e fushës juridike, një juriste shqiptare e cila ka arritur majat e suksesit në nivel ndërkombëtar. Ajo është një akademike dhe studiuese e shkëlqyer në universitete italiane, ku ka kontribuar me pasion dhe përkushtim të jashtëzakonshëm në fushën e së Drejtës Publike Krahasuese. Me një karrierë të jashtëzakonshme dhe titujt më të lartë akademikë, përfshirë "Full Professor," ajo ka ndikim të madh në zhvillimin dhe implementimin e reformave të rëndësishme që prekin jo vetëm Shqipërinë, por edhe Evropën në tërësi. Entela Cukani është një shenjë e krenarisë shqiptare, një frymëzim dhe udhërrëfyes për të rinjtë që synojnë të arrijnë sukses në fushën e drejtësisë dhe të bëhen profesionistë të angazhuar dhe të përkushtuar për zhvillimin e shoqërive të tyre. Ajo është një model i përsosmërisë dhe i përkushtimit të palëkundur ndaj ndihmës për krijimin e një shoqërie më të drejtë dhe më të barabartë, duke kontribuar me eksperiencën dhe dijen e saj të pasur. ka kontribuar në fushën e së Drejtës Publike Krahasuese dhe ka arritur të bëhet një nga profesionistet më të respektuara në fushën e saj. Ajo ka një formim dhe karrierë të shkëlqyer akademike, duke mbajtur titujt e lartë, duke përfshirë "Full Professor" dhe duke punuar për reforma të rëndësishme që prekin Shqipërinë dhe Evropën. Me një pasion të thellë për të drejtat publike, multikulturalizmin dhe zhvillimet e Bashkimit Evropian, ajo është një frymëzim për të rinjtë që synojnë të bëhen profesionistë të suksesshëm dhe të angazhuar për zhvillimin e shoqërive të tyre. Përveç arritjeve akademike, ajo gjithashtu mbështet dhe motivon brezat e rinj, duke shpërndarë eksperiencën e saj të pasur dhe duke u angazhuar për përmirësimin e reformave juridike. Entela Çukani titullin Full Professor e ka marre për të Drejtën Kushtetuese të Krahasuar në Universitetin e Salentos, Itali. Ajo ka ndikuar ndjeshëm në studimet juridike, duke analizuar reformat ligjore dhe zhvillimet. Përmes punimeve shkencore, eksperiencave ndërkombëtare dhe bashkëpunimeve me institucione shqiptare dhe evropiane, ajo kontribuon në harmonizimin e reformave dhe promovimin e dialogut midis sistemeve juridike të ndryshme. Kjo është një figurë e shkelqyer inspiruese për akademinë shqiptare dhe një shembull i suksesshëm i angazhimit të diasporës në zhvillimin e reformave dhe të drejtësisë në Shqipëri. ...ka ndihmuar të analizoj se si ndryshimet kushtetuese dhe ligjore në këto shtete po ndikojnë në konceptin e shtetit të së drejtës, dhe si këto reforma mund të krahasohen me ato të shteteve të tjera që ndjekin modele tradicionale demokratike. Kjo qasje më ka lejuar të zbuloj se reformat juridike nuk janë thjesht teknike, por shpesh reflektojnë dinamika më të thella politike, ekonomike dhe kulturore. Në veçanti, krahasimet midis vendeve të Ballkanit dhe vendeve të Evropës Qendrore dhe Lindore kanë treguar ngjashmëri dhe dallime interesante, duke përfshirë mënyrën se si shtetet ballkanike trajtojnë çështjet e pakicave, decentralizimin dhe marrëdhëniet me BE-në. Këto analiza ndihmojnë të kuptojmë më mirë edhe zhvillimet në Shqipëri dhe reformat që ajo ndërmerr për të përmbushur kriteret e anëtarësimit në BE. Entela Cukani është një studiuese në fushën e së Drejtës Publike Krahasuese, aktualisht e angazhuar në Departamentin e Shkencave Juridike në Universitetin e Salentos (Università del Salento) në Lecce, Universiteti i Salentos, një institucion i njohur për programet e tij në fushën e drejtësisë dhe shkencave juridike. Ajo èshtè është një studiues universitar në fushën e së Drejtës Publike Krahasuese, që punon në Departamentin e Shkencave Juridike në Universitetin e Salento (Unisalento), i cili ndodhet në Lecce, Itali. Prej 2018 ajo ka marre titullin Associeate Professor dhe prej dhjetor 2023 atèe tète Full Professor nèe lenden e tèe Drejtes Kushtetuese tèe Krahasuar: titulli maksimal nè rrugèetimin akademik nèe Itali. Sektori i saj disiplinor është i lidhur ngushtë me ligjin dhe studimet krahasuese, ku analizohen sistemet juridike të shteteve të ndryshme dhe krahasimi i legjislacioneve të tyre. Fusha e Ekspertizës: Fusha kryesore e ekspertizës së Entela Cukanit është IUS 21, që lidhet me të Drejtën Publike Krahasuese. Kjo fushë përfshin studimin e sistemeve dhe legjislacioneve të ndryshme të drejtat publike ndërkombëtare dhe të brendshme dhe krahasimin e tyre. . Nje pjese e mire e aktivitetit te saj akademik i dedikohet zhvillimeve te Bashkimit Evropian dhe reformave ne vendet ne pritje te hyrjes ne UE, me nje fokus te vecante mbi zhvillimet ne Shqiperi. Le te mesojme gjithshka nepermjet intervistès. Pyetjet për Intervistën 1.Kush èshtè Origjina dhe Fëmijëria juaj, ,disa mbresa ju lutem Une kam lindur ne 1982 ne Vlore. Femijeria ime ne ato vite transicioni, mund te konfirmoj se ka qenè njè palestèr e shkelqyer qe mè ka pèrgatitur mjaft mire pèr sfidat qè has nè pèrditshmerine time. Ruaj njè kujtim te bukur te asaj periudhe ku – pak a shume si ne “Kronik ne gure” – mes shkolles, shoqeve te femijerise e familjes sasia e eventeve historik qe ndodhnin ne Shqiperi nderkohe perziheshin me lojrat e femijerise. Mbaj mènd ne femijerinè e hershme, pèrgatitjet ne Pallatin e Kultures te recitaleve me kenge e marshim per regjimin e atèhereshem. Gjithcka u pasua me rènien e regjimit dhe me ndryshimin e statusit social tè prindèrve, shikimin (me syte e nje femije) te demostratave qe pasuan, eksodin dhe largimin e familjareve tè ngushtè, rènien e firmave piramidale (e pasuar me nje tjetèr ndryshim statusi ekonomik sidomos nè qyetetin e Vlores): Nje femijeri aktive, pra, ku ne komunitet u edukova se ska asgje te pa kapercyeshme dhe se kohet e rekuperimit nga nje event ne tjetrin duhet te jene domosdoshmerisht te shkurtera. Ndoshta fakti qe ato vite transicioni jane jetuar gjate periudhes se femijerise, me kane ndihmuar sot per te pare cdo veshtiresi apo ndryshim qe has si nje potencial ku e bukura dhe e mira nuk mund te mbeten preng e dickaje te papritur. E papritura merret perdore dhe perpunohet per tu plazmuar brenda nje realiteti qe me gjithè veshtiresit e rastit. Cili është qyteti juaj i lindjes dhe çfarë kujtimesh mbartni nga fëmijëria juaj? Qyeteti im i lindjes eshte Vlora. Te flasesh per Vloren nuk eshte e thjesht per nje vlonjat dhe disa gjèra janè te kuptueshme vetèm pèr ke e ka pèrjetuar vèrtet lindjen dhe rritjen aty. Njè qytet qe te mbron nga era me male e tè rrit duke te perkundur ne valet e detit pèr tè te venè nè gjumè me perendime magjepsèse nè njè nga gjiret mè tè bukura tè mesdheut. Besoj se si per cdo vlonjat, do ta kisha tejet te veshtire te jetoj ne nje qytet pa det! Ndoshta kam mèsuar me pèrpara tè notojè sesa te eci: edhe sot e kam tè nevojshèm takimin me detin nè cdo stinè tè vitit. Prej zonès adriatike tè brigjeve te Leces, shpesh duken malet e gjirit te Vlorès dhe pèr mua èshtè njè takim qè smund ta humbas. Me lidhin me Vlorèn shum kujtime: nga noti me shoqerinè ne Ujin e Ftohte, pamjet mrekulluese nga Qafa e Llogarasè, zhurma relaksuese e guarlecève nè bregdet e mbi te gjitha te qènit shpotitès po te drejtperdrejtè si nè kènget polifonike vlonjate. Pra, pèrvec bukurisè objektive te qytetit, vecoritè e qytetarève te vlorès kanè lenè nje imprint mènjane tek une qè mbetem njè prej tyre qè nè themelet e qènies time. Thuhet shpesh se “gratè labe jane tè vrazhdta”: mè vjen tè qesh sa herè e degjoj e shpesh ndalem e mendoj se pèrse èshtè krijuar ky steriotip. Cuditèrisht teksa po i pèrgjigjem kèsaj pyetjeje mèq vijne random ne mendje kenget labe: eshte e vertet, nuk ka kenge ku femra vlonjate rri e heshtur, ajo i bashkohet isos, e i pèrgjigjet nè pjesèn e saj pikè pèr pikè pjeseve te kènduara nga zèri mashkullor. Ne kenget polifonike labe gjithcka eshte shpotitese, asnjehere e sherbetosur, dhe femra labe pergjigjet: mendoj se èshtè nje pèrshkrim nè kènge tè njè barazie ne substance mes dy gjinive. Njè barazi mes dy gjinive pèr tè cilèn sot flitet si nevojè ne nivel boteror, por qè nè Vlore ndoshta èshtè dicka e lindur dhe e kènduar e qè duhet mbrojtur. Eshtè dicka – qè si vlonjate – mè karakterizon edhe sot: aftèsia per tu pèrgjigjur nè mènyrè tè drejtperdrejtè pa u tkurrur para gjinise mashkullore. Edhe per kete, falenderoje qytetin tim te lindjes. Vlora dhe vlonjatet, nuk jane te thjeshte: po te ishin, nuk do kishin shkruar historinè e Kombit shqipetare! Vetem per nje sy pak te stervitur gjithcka ndalet nè siperfaqe. Vlonjatèt janè te rrethuar nga bukuria pèr nuk mbeten tè gjumosur ne te: e jetojne; jane zhbirues, shpotitès e tè drejtperdrejtè: jo pasiv, pra, por reflektues e aktiv rreth asaj cka po ndodh. Keto, jane disa nga vecorite e vendlindjes time qe ruaj fort si thesar brenda vetes, e qè sipas meje ndihmojnè pèr te pershkruar mè se miri Vloren e vlonjatèt. 2.Kush èshte Familja juaj, dhe sa ka ndikuar si motivim. për të Ardhmen? Familja ime e origjines – mami, babi , vellai dhe motra – jane shtylla nè tè cilen jam mbèshtetur dhe mbèshtem. Njè familje e lumtur, ku edhe pse fèmija me e vogel, me eshtè mesuar se ska vènd per tè fjetur nè jastèk tè butè por nè jetè gjithcka duhet fituar duke u pèrpjekur me dinjitet pèr tè realizuar objektivat e vizionin parèsor. Pra, mè èshtè mèsuar se duhet tè arrije realizimin e objektivave brenda nje kohe te pèrcaktuar, por ama duke mos mbetur pre e pèrndjekjes spazmatike te tyre: thoshte im atè “Jeta eshte njè e duhet jetuar”. Ne linjè, pra me kete te fundit, qe eshte vizioni parimor, prindèrit e mi kanè investuar tek ne femijet e tyre duke na motivuar pèr tè ardhmen nepermjet stimulimeve nga me tè ndryshmet. Sot une flas disa gjuhè tè huaja. Kurresesi mèsimi i kètyre gjuheve pèr tim ate ka qènè njè medalje ne vetvete pèr prindin: pèrkundrazi, ai i quante “pasaporta jote e re diplomatike” dhe, si e tille, cdo gjuhè e huaj e pèrvetesuar duhej venè nè praktike nè udhetime ne Shtete tè ndryshme. Kam filluar te udhetoj qe ne moshen 18 vjecare dhe mund tè them qè ska pasuri me te madhe qe nje prind mund ti leri femijes se vet. Hyrja ne kontakt me kultura te tjera, me zakone, gjuhe, ligje, ambjente te ndryshme ku duhet tè mèsohesh tè pershtatesh pa u mbizotèruar, duhet te asimilosh e te pervetesosh, jane nje pasurim dhe nje burim frymezimi i pa masè pèr te ardhmen. Ndoshta keto metoda rritjeje, kanè qènè dorèzat mele te mira qè familja ime mè ka dhuruar pèr te ardhmen time. Nuk e di ne qofte se familja ime e origjines e kishte deshiruar apo jo karrierèn time aktuale, ajo qe mund te them me bindje te plote eshte se mè kanè mbèshtetur nè rrugetimin tim pèr tè mbèrritur kètu ku jam sot. Sot jam nenè e njè vajze 11 vjecare (Giorgia). Giorgia èshtè rritur duke me ndjekur nèpèr konferencat shkencore e ka pèrjetuar cdo arritje timen nè mènyre tè drejtpèrdrejtè. Ka mèsuar qè nuk duhet tè sorrollatet nè mbarimin e detyrave pasi aty jashtè èshtè njè botè e tèrè qe duhet eksploruar, por ama, èshtè mè mirè tè eksplorohet duke gèzuar arritjen e njè suksesi. Kam patur fatin qè Giorgen ta kem me njè baba si jati (Piergiorgio), me te cilin edhe pse te ndarè kemi njè raport bashkèpunues e suportues cuditès edhe pèr italianet. Familja ime e origjinès, Giorgia dhe i ati i saj, kane qenè e mbeten njè burim motivimi i vazhdueshèm pèr arritjet e mija. Kur dhe për çfarë arsye jeni larguar nga Shqipëria, dhe sa ju mungon ? Nga Shqiperia jam larguar ne vitin 2000-2001 per te filluar Universitetin nè Itali. Kthehem shpesh si pèr arsye personale po ashtu edhe pèr arsye pune/ bashkepunimi me universitete tè ndryshme nè Shqiperi. Pa dyshim, pastaj, pèrvec nostalgjisè vetijake, kthehem sa here eshte e mundur me time bijè pèr tè pèrcjellè edhe tek ajo bukurite, traditat dhe raportet familjare e njerèzore tè vendlindjes time. 3. Cili èshtè Arsimi juaj dhe me pas Karriera profesionale? Filloren dhe 8 vjecaren e kam kryer tek shkolla Lef Sallata, pèr te vazhduar pastaj tè mèsmen tek Ali Demi. Ne vitin akademik 2000-2001 fillova studimet nè Juridik nè Universtetin e Salentos (Lecce- Itali). Pasi pèrfundova me maksimumin e votave (110 e lode) studimet ne Juridik, vazhdova rrugètimin akademik pas fitimit te burses pèr PHD ne lènden e te drejtes kushtetuese tè krahasuar dhe njèkohesisht edhe profesionin si avokate. Prirjet e mija pèr jetèn akademike ishin mbizoteruese, prandaj karrierèn si avokate vendosa ta braktisja shume shpejt. Jeta akademike ka rregullat dhe gramatikèn e saj te cilat nuk janè aspak te thjeshta askund, pèr me tepèr pèr njè shqiptare nè Itali nè ato vite. Por sic e thashè è sipèr, fèmijeria ime ka qènè njè palester e shkèlqyer: ne 2018 une isha e para shqiptare qè mora titullin Associate professor ne IUS 21 nga Akademia e Shkencave italiane e nè dhjetor te 2023 atè te full Professor. Ndèrkohè, pèrvec bashkèpunimeve me universitete tè ndryshme nèpèr evrope dhe atyre nè shqipèri, njohurite. e fituara gjatè rrugètimit akademik mè kanè dhènè mundèsine tè ofrojè ekspertizèn time per reformat e ndryshme qè po aprovohen nè Shqiperi nè rrugètimin drejt Bashkimit Evropjan. Mes tyre, ne 2021 jam pèrzgjedhur si Konsulente ndèrkombetare IOM pèr nevojat e reformave pranè ministrires sè drejtèsisè; prej shtatorit tè 2024 vazhdoj tè mbuloj tè njeètin rol pèr reformat e kèrkuara nga Ministria e drejtesisè dhe po ashtu jam njè prej konsulenteve ndèrkombètare pranè Komisionit të Posaçëm për thellimin e reformave për mirëqeverisjen, sundimin e ligjit dhe antikorrupsionin për Shqipërinë 2030 në Bashkimin Evropian. Eshte vèrtet pèr tu lavdèruar pikasja e istitucioneve shqipetare (pa shprehur asnjè preference partiake) pèr tè angazhuar pjesetarèt e diaspores ne zhvillmin e reformave ne atdhe. Eshtè njè nder e njè kènaqesi – me gjithè problematikat e mundeshmè qè krijohen ne bashkpunimin me istitucionet evropiane dhe shqiptare – tè ofrojè ekspertizèn time nè zhvillimet aktuale nè Shqiperi. Sa libra apo punime shkencore keni botuar dhe cilat janë disa nga temat që ju kanë apasionuar më shumë? Une jam botuese e 2 librave monografik shkencore vetjak; 1 monografi e pèrbashkèt dhe mbi 50 artikuj vetijak te publikuar nè revista tè mirènjohura shkencore. Tematikat qè mè kanelè apasjonuar me shumè lidhen me zhvillimet harmonizuese horizontale ( mes shteteve te ndryshem) dhe vertikale ( organizata nderkombetare dhe shtete) nè fusha si ato te mbrojtjes sè pakicave kombètare; multikulturalizmi; autonomite dhe federalizmi; zhvillimet e kondicionalitetit evropian vis a vis shtetit te sè drejtès me njè kèndveshtrim tè vecantè ndarjes sè pushteteve e reformave nè drejtesi. Nè mènyrè tè vecantè, pata fatin e mirè tè pikas zhvillmet e tè ashtuquajturave “demokraci iliberale” si forme e re Shteti qè fillon tè qarkullojè jashte dhe brenda Bashkimit Evropian duke gjetur nè reformat nè drejtèsi te aprovuara nè kèto shtetet nje humus tè dobishem pèrmes te cilit tè analizohen zhvillimet e kondicionalitatetit brenda dhe jashtè BEsè Folèse ne konferenca shkencore kombètare e ndèrkombetare tè shumta, si dhe pjese e shumè projekteve humultues italiane e ndèrkombetar jam pèrpjekur tè jem njè urè lidhèse mes universiteteve italiane dhe atyre ne Shqiperi. Ne kete aspekt kam punuar me zell pèr tè pèrfshirè universitetet shqiptare ne projektet qè ndikojnè nè shkèmbimin e eksperiencave tè studentève dhe stafit akademik, si psh Erasmus plus dhe KA 171. Duke qenë se fokusoheni në të Drejtën Publike Krahasuese, cilat janë disa nga krahasimet më interesante që keni zbuluar ndër vite? Vet lenda, pa dyshim pèr vecorite krahasuese èshtè vertet interesante. Nè vecanti, pas viteve ’90 nè nivel humultimesh evropiane gjithcka bazohej tek nje eksportim nga qendra “ Bashkimi evropian”drejt periferise “vendet jo evropiane”. Ne kete aspekt fillova te analizoje, jo vetèm cfare eksportohej por edhe ate cfare – gjate fazave te zgjerimit te bashkimit evropian – importohej duke pasuruar atè qè quhet sot si “pasuri kushtetuese e perbashket”. Shumè nga instrumentet evropiane sot ekzistuese janè zhvilluar si pasojè e zgjerimit, pra dhe tè importimit tè bagazhit ekzistues nè vendet e reja antare. Kjo jo vetem pèrsa i perket pèr shembull krijimit tè strumenteve evropjane qè i drejtohen mbrojtjes sè pakicave kombètare (FCNM dhe ECRML), por edhe pèrsa i pèrket zhvillimeve tè njè doktrine rreth seceksionit. Ne vecanti, nè doktrine, merret pèr bazè vendimi i rastit te gjykatès kanadeze rreth Quebekut: eshtè interesante ne fakt se ai vendim vjen – dhe merret pèr baze – vedimet dhe praktikat e zhvilluara nè vèndet lindore, sidomos atyre te ish Jugosllavisè Sic e thashe dhe mè parè, zhvillimi dhe qarkullimi i nje forme te ndryshme shteti si ai i “demokracive iliberale” èshtè ndjekur prej meje me interes tè vecantè qè prej njè periudhe kur akademia dhe istitucionet ndèrkombetare nuk e konsideronin. Ndèr reformat e aprovuara nè shtetet e ndryshme qe etero identifikohen apo auto identifikohen (si psh rasti i Hungarise) si “demokraci iliberale” ato qe i perkasin pushteti gjyqèsor jane ndjekur prej meje ne menyre krahasuese qe ne fillimet e tyre. Kjo me ka ndihmuar pèr te konfiguruar ne kohè reale nje lloje tè re tè drejtèsie ne kète forme shteti e per tè pikasur se si nè te vèrtet reformat i pergjegjeshin njè nevoje qè bie nè kundèrshtim me shtetin e sè drejtes qè mbetet baza e funksionimit te Bashkimit evropian. Mund te na jepni disa mendimet tuaja pèr reformen ne drejtesi ? Reforma në drejtësi në Shqipëri është një ndër proceset më të rëndësishme dhe të ndërlikuara të realizuara në vend pas tranzicionit demokratik. Ne parim, ajo ka për qëllim pastrimin e sistemit të drejtësisë nga korrupsioni, forcimin e institucioneve dhe ndërtimin e një sistemi gjyqësor të pavarur, transparent dhe efikas. Edhe pse ky èshtè njè parim qè duhet ndjekur pa dyshim, gjithcka duhet tè lèvroje brenda njè kornize nè te cilèn ekzistojnè 3 pushtete te pavaruara. Pèr ta thene me thjeshtè, rastet ku partia qè ka pushtetin ekzekutiv ka dhe shumicèn e vendeve nè Parlament ( qe teknikisht konfiguron njè Iper – ekzekutiv) nuk jane njè vecanti è. panoramèn krahasuese. Nè tè tilla situata, gjithèsesi, pushteti gjyqèsor mbetet kundèrpesha nèpermjet te cilit sigurohet kushtetueshmèria e funksionimit te ekzekutivit. Ne rastin e Shqiperisè, reforma nè drejtèsi nè vetvete mbetet mè se e nevojshme. Skepticizmi – kur gjendet – vjen si rrjedhoje e faktit qe kjo reforme zhvillohet gjatè nje periudhe tè gjatè te funksionimit tè nje “ipèr ekzekutivi”. Nga eksperienca e krahasuar, pa dyshim qè nè njè kohè tè shkurtèr mund tè ketè njè komprimim te shtetit tè sè drejtès, por nè nje afat kohor tè gjatè, zhvillimi i njè pushteti gjyqèsor vèrtet tè pa varur ndikon ndjeshèm si kundèrpèrgjigje efikase rreth shtrembèrimeve tè mundeshem te funksionimit tè dy pushteteve te tjera: legjislativ dhe ekzekutiv. Pa dyshim, èshtè pèr tu lavdèruar fakti qè reforma nè drejtèsi - kusht i rëndësishëm për integrimin e Shqipërisë në Bashkimin Evropian – nèpèrmjet procesit tè vetingut ka ndihmuar ne pastrimin e sistemit te drejtèsisè duke rritur ndjeshèm dhe besimin e qyeteteve nè sistemin e drejtelèsise. Krahas kètyre aspekteve pozitive, situata politike nè Shqipèri e ka ndikuar kètè proces me sfida te mèdha. Ndèr kèto nuk mund tè mos pèrmèndet fakti qè bèhet fjalè pèr nje proces kompleks qè ka krijuar boshllèqe nè sistemin e drejtèsisè. Mjafton kètu tè kujtohet periudha gjatè tè cilès Gjykata kushetuese nuk ishte funksionale, pra funksionimi i “pèr ekzekutivit” ishte jashtè cfardolloje kontrolli kushtetueshmèrie. Po ashtu, mbeten persistente shqetèsimet pèr nderhyrje politike nè kètè proces. E theksoj, ne qofte se pushteti gjyqèsor nè Shqipèri do tè arrijè – nèpèrmjet reforèes – te ripèrtèrihet si njè pushtet jo i korruptuar dhe vèrtet i pavarur, do tè jetè pa dyshim ai qè do te bèjè vèrtet diferencèn e tè ardhmes sè njè Shqipèrie nè te cilèn sundon vèrtet shteti i se drejtès apo jo. Kjo si nè aspektin qè i pèrket mbrojtjes sè tè drejtave tè qytetareve por edhe nè aspektin e funksionimit nè mènyrè kushtetuese tè dy pushteteve tè tjera: ekzekutiv e legjislativ, sidomos nè rastin e nje “iper ekezekutivi”. A mendoni se procesi ka përmbushur pritshmëritë deri tani? Pergjigjia nuk eshte e thjeshtè: nè nje kohè kaq tè shkurter mund tè shikohen dhe analizohen vetèm shtremberimet e ndarjes dhe funksionimit te pushteteve, Por nèse e shohim me optimizèm nè njè kohè afatgjate, nëse reforma zbatohet me përkushtim dhe pa kompromis, mund të shërbejë si një themel i fuqishëm për një shtet ligjor të qëndrueshëm dhe për forcimin e demokracisë në Shqipëri. 5. Mesazh për Shqipërinë Situata gjeopolitike boterore aktuale èshte nele nje zhvillim aspak qetesues. Shqiperia vet, gjendet ne nje fazè reformash shumèaneshe duke vazhduar e vendosur rrugètimin drejt Bashkimit evropian. Nèse nga historia e sè shkuarès kemi mesuar dicka te dobishme, eshtè fakti qe tè qendruarit ne anen tjeter te murit te Berlinit, nuk na solli shume fat. Mesazhi im èshtè pikèrisht ky: rrugètimi drejt Bashkimit evropian mbetet e vetmja alternative pozitive e mundeshme. Refromat jane te vazhdueshme dhe duhet te aprovohen – por mbi te gjitha te aplikohen – ne njè kohè tè shkurtèr. Ju faleminderit znj.Liliana pèr mundèsinè qè mè dhatè pèr tu shprehur. Ju falenderoj unè ju, e dashur Entela, pèr kete intervistè impresionuese me ju! Pergatiti:Dr.Liliana Pere.

Intervistë me Prof.Asc.Dr Monika Fida Përgatiti: Liliana Pere. Prof. Asc. Dr. Monika Fida ka lënë një gjurmë të thellë në fushën e Dermatologjisë- Venerologjise dhe Mjekesise Estetike jo vetëm në Shqiperi por dhe në arenën ndërkombëtare, duke u shquar jo vetëm për arritjet e saj akademike, por edhe për kontributin e saj praktik në këtë disiplinë. Si profesoreshë dhe profesioniste e angazhuar, ka ndihmuar në ngritjen e nivelit të kërkimit dhe arsimimit në dermatologji, nivelin e shërbimit mjekësor të ofruar duke pasur gjithashtu një ndikim të madh në përmirësimin e shërbimeve shëndetësore dhe edukimin e brezave të rinj të mjekëve. Puna e saj ka qenë një frymëzim dhe një model për shumë kolegë dhe studentë ne vend dhe ne rajon. Prof. Asc. Dr. Monika Fida është një dermatologe e njohur dhe lektore në Universitetin e Mjekësisë në Tiranë, lektore ne Universitetin “ Zoja Keshillit te Mire” dhe lektore e ftuar ne disa Universitete jashte vendit si ne Universitetin “ Guliemo Marconi” Itali, Universiteti “Federico II” Napoli, Itali. Ajo është mjeke dermatologe specialiste në Sherbimin e Dermato-Venerologjisë në Qendrën Spitalore Universitare "Nënë Tereza" në Tiranë dhe mjeke prane klinikes private Aderma qe ne vitin 2006. Përveç angazhimit të saj akademik dhe profesional, Dr. Fida është bashkëthemeluese e disa shoqatave lokale ose boterore si Shoqata Shqipetare e Dermatologeve & Venerologeve (SHDVSH), Shoqata Shqipetare Mjekesise Estetike (ASCAD), anetare e bordit drejtues dhe bashkethemeluese e Worlwide Dermatology Collaboration WDC. Eshte perfaqesuese ne instancat me te larta te bordit shkencor ne Shoqaten Europiane te Dermato Venerologjise (EADV) qe ne vitin 2024, dhe pjese e pjesë e Taskforcës së EADV për dermatologjinë për pacientët me kancer dhe Taskforcës për lazer dhe pajisje të bazuara në energji. Anetare e bordit të Shoqatës Ndërkombëtare të Dermoskopisë që nga viti 2018 e në vijim. Dr. Fida është autore dhe bashkëautore e shumë publikimeve ( mbi 60 botime) dhe ka qenë referuese e ftuar në aktivitete ndërkombëtare kudo ne bote . Vetem gjate vitit 2024 Dr. Fida ka referuar ne aktivitete nderkombetare 20 tema. Prof.As . Monika Fida është gjithashtu pjesë e Bordit Editorial të Albanian Journal of Health Science dhe Global Journal of Dermatology Venerology. Ajo ka ndihmuar në zhvillimin dhe avancimin e fushës duke ofruar një kujdes të jashtëzakonshëm për pacientët dhe duke udhëhequr një klinikë private që ka qenë një qender ekselence e rëndësishme për trajtimin dhe menaxhimin e çështjeve dermatologjike jo vetem ne Shqiperi por dhe ne rajon. Për më tepër informacion ju drejtuam për një intervistë të thelluar me Monikën, me disa pyetje që na ndihmojnë të kuptojmë më mirë historinë e saj personale dhe profesionale për të mësuar më shumë rreth Monikës: -Kush është fëmijëria dhe familja e Monikës? Une jam e martuar dhe nene e dy femijeve binjake, rrjedh nga nje familje e perbere nga 3 femije, ku une kam qene femija me e vogel. -Si e përshkruan Monika fëmijërinë e saj? Femijeri e lumtur, e rrethuar me dashuri e perkushtim te prinderve dhe dy vellezerve me te medhenj. Dhe ne fakt shpesh kujtoj situata te nje vajze disi te llastuar per kohen. -Çfarë mund të na tregoni rreth familjes tuaj dhe ndikimit që ka pasur në zhvillimin tuaj si individ? Prinderit e mi intelektual jane perpjekur qe te tre ne femijet te merrnim nje edukim sa me cilesor por dhe te gjitheanshem duke perfshire jo vetem rezultat ne shkolle por dhe angazhimet tona ne sport ose muzike. Une si vajze i kam rene violines deri ne klase te peste dhe krahas saj kam qene soliste ne cdo festival femijesh, pasuar kjo me vone me aktivizim ne sport si nje volejbolliste e zonja. Dhe krahas tyre kam bere ski cdo vit ne dimrat e ftohte te qytetit tim Peshkopise si dhe kam luajtur dhe pingpong. -Cilat janë disa vlera që ju mbartni nga familja juaj dhe si kanë ndikuar ato ne formimin tuaj - ato që jeni sot? Te dy prinderit e mi rrjedhin nga familje te fisme veriore ku edukata familjare por dhe rregullat e malesoreve jane brumosur thelle ne genet e mia. Edukata, korrektesia, respekti por dhe mirenjohja jane cilesi qe mu transmetuan qe ne femijerine e hershme dhe keto vlera jo vetem nga prinderit por dhe nga dy vellezerit me te medhenj. Familja per ne eshte e shenjte, dashurine per njeri tjetrin ne familje ne e kemi te tejskajshme dhe pikerisht keto transmetojme tek femijet dhe niperit e mbesat tona. -Cili është qyteti ku ka lindur Monika? A ka ndonjë lidhje të veçantë me qytetin tuaj të lindjes që ju ka ndihmuar në formimin tuaj si individ? Une faktikisht kam lindur ne Kruje por jam vajze Dibre- babai eshte rikthyer ne Peshkopi kur une isha 2 vjec. Dhe une sot pavaresisht qe jetoj ne Tirane qe ne vitin 1992 jam pjese e komunitetit dibran dhe perpiqem te kontriboj per ta por dhe mbeshtetem nga ta. Sapo kemi permbushur me sukses bashke me disa mike te femijerise nismen Bijat – ku bijat dibrane se bashku ndihmuan disa gra te dhunuara ne ate zone. Sigurisht eshte nisme qe vazhdon. -Si ka ndikuar ky qytet në jetën tuaj dhe në perspektivën që keni për botën? Peshkopia eshte qyteti im qe me vlerat qe mbarte dhe njerezit intelektuale pati ndikimin me te madh ne formimin tim. Kush ka mundur te vizitoje ate qytet gjate periudhes para demokracise arrin te kujtoje dhe te kuptoje shume mire kete qe them. - Edukimi dhe arsimim janë shtylla kryesore te Monikës, qe më pas pasojne eksperiencat e saj profesionale, pershkruajini ju lutem ? Pas perfundimit me rezultate te shkelqyera ne Fakultetin e Mjekesise Tirane ne vitin 1998, ishin pikerisht kualifikimet ne disa universitete ne bote qe paten ndikim ne formimin tim te thelle profesional si mjeke dermatologe e lektore si: Universiteti i Harvardit, Universiteti i Graz, Spitali AKH ne Viene, Instituti IDI ne Rome. -Mund të flisni më me detaje per rrugëtimin juaj edukativ dhe si ka ndikuar ai në zhvillimin e karrierës suaj? Implementimi ne Shqiperi i studimeve nga disa universitete nder me te mirat ne bote si dhe kembengulja persistente per te ecur para ne rrugen e gjate te mjekesise eshte pasuar me marrjen e titujve akademike Doktor i Shkencave Mjekesore dhe Profesor i Asociuar. -A mund të na tregoni për disa eksperienca të rëndësishme që keni pasur në punë dhe si ato kanë kontribuar në aftësitë tuaja profesionale? Eksperienca shume te rendesishme kane qene per mua te isha pjese e grupeve te perbashketa te dermatologeve boterore dhe pjesemarrja aktive ne studime te ndryshme nderkombetare. Aktualisht une jam ne disa grupe dermatologesh profesore ne Europe e bote qe jo vetem trajtojme pacientet me risi ne fushen e dermatologjise por dhe kontribojme ne hartimin e protokolleve mbarekombetare. - Mund te tregoni, per mbështetjet që Monika ka marrë gjatë karrierës dhe jetës së saj ? Mbeshtetjen me te madhe une e kam marre nga dy profesore dermatologe; Profesor Ruati ish rektori i pare i Universitetit “Zoja Keshillit te Mire” me nje kontribut te jashtezakonshem ne dermatologjine shqipetare. Se dyti Profesor Kittler ne Universitetin e Vienes ku une mora njohuri te thelluara ne dermoskopi dhe ne onkologji dermatologjike. Po familja, shoqëria ose kolegët në udhëtimin tuaj profesional dhe personal si kanë ndikuar ? Kam qene me fat - sepse mbeshtetesi im kryesor ne rrugetimin tim ka qene bashkeshorti im, edhe ai mjek por qe nuk ka dashur te ushtroje asnjehere mjekesine. Dhe si gjithnje cdo dite qofte mamaja ime qofte vjerra ime kane qene aty per te me lehtesuar mua detyrat e te qenurit grua ne familje. Kam ndare me disa nga koleget e mia prej shume e shume vitesh veshtiresite e mesimit dhe aplikimit te dermatologjise ne kushtet e vitet me te veshtira te tranzicionit dhe varferise, kemi sakrifikuar cdo gje per te marre pjese ne kongreset nderkombetare, per te mesuar e per te ecur perpara. . "Si e përshkruani lidhjen tuaj me pacientët dhe si ndihmon kjo lidhje për të ofruar trajtime më të mira në fushën e dermatologjisë? Une e dashuroj profesionin qe kam dhe marredhenien mjek pacient perpiqem ta kem shume te vecante ne cdo kendveshtrim. Kam qene gjithnje e gatshme per pacientet e mi qofte dhe duke sakrifikuar nga koha e femijeve te mi. Besimi i krijuar ne shumicen e tyre ka pasuar implementimin e protokolleve me bashkekohore te fushes. .Cilat janë disa nga eksperiencat që keni pasur që kanë ndikim të veçantë në mënyrën si e praktikoni mjekësinë?" Une sot praktikoj ate mjekesi qe profesoret e medhenj si Ruatti ose Kittler ( profesoret e mi ) praktikonin ne vende si Italia dhe Viena dhe jam krenare per kete. Nga ana tjeter pjesemarrja ne cdo aktivitet shkencor permbyllet me dica te re qe duhet implementuar e praktikuar. "Në aspektin akademik, si arrini të balanconi angazhimin tuaj si lektore në Universitet dhe praktikën tuaj si dermatologe? Balancimi kerkon sakrifica dhe aq me teper te balancosh trekendeshin mjeke, lektore e kerkuese shkencore dhe familjen. Dy te parat mbeshtesin fort njera tjeter dhe jane motivuese. Nga ana tjeter pa mbeshtetjen madhore te familjes nuk do realizoheshin dy te parat. A mund të na ndani disa nga kërkimet dhe botimet që keni realizuar gjatë karrierës suaj dhe si ato kontribuojnë në fushën e dermatologjisë?" Libri i sapo- botuar per studentet e Fakultetit te Mjekesise ka nje kontribut te madh ne formimin e plejades se mjekeve te rinj. Botime te tjera me vlere jane disa artikujt shkencore te botuar ne revista prestigjioze ne bote, dhe se fundmi libri i psikodermatologjise botuar ne Amerike ku une jam bashkeautore ne 3 kapituj. Ju faleminderit për intervisten znj Liliana. Faleminderit ju e dashur Doktoresha Monika. Ishte nje kënaqësi biseda me ju. Albumi fotografik.

Princesha Kate konfirmon një lajm emocionues për Krishtlindjet Princesha e Uellsit po kthehet gradualisht në detyrat e saj mbretërore në mes të shërimit të saj Danielle Stacey Princesha e Uellsit po përgatitet të presë koncertin e saj të këngës së Krishtlindjes këtë vit në mes të frikës së saj shëndetësore, HELLO! kupton. Kate, 42, e cila zbuloi në një përditësim prekës në fillim të këtij muaji se ka përfunduar trajtimin e saj të kancerit, ndërmori një takim privat të martën. Një hyrje në Qarkoren e Gjykatës thoshte: "Princesha e Uellsit, Mbrojtësi i Përbashkët, Fondacioni Mbretëror i Princit dhe Princeshës së Uellsit, këtë mëngjes mbajti një takim në Kështjellën Windsor". Kate iu bashkua anëtarëve të ekipit të saj dhe përfaqësuesve nga Fondacioni Mbretëror për të diskutuar planet për shërbimin e saj të këngës së Krishtlindjes, i cili do të zhvillohet më vonë këtë vit në Westminster Abbey. Kjo do të jetë hera e katërt që Princesha organizon mbrëmjen festive, ku u bashkua me bashkëshortin e saj krenar, Princi i Uellsit , dhe të tre fëmijët e tyre vitin e kaluar . Edhe një herë, ngjarja do të transmetohet në ITV në prag të Krishtlindjeve. Koncerti është bërë një element i fortë në kalendarin mbretëror, pasi Kate organizoi ngjarjen inauguruese në 2021. William, George, Charlotte, Louis dhe Kate duke mbajtur qirinj në shërbimin e këngëve© Getty William dhe Kate u bashkuan nga George, Charlotte dhe Louis në koncertin e këngës në 2023 Dukesha e atëhershme e Kembrixhit befasoi shikuesit me performancën e saj të parë publike në piano , duke shoqëruar Tom Walker teksa këndoi "For They Who Can't Be Here" - një talent që ajo e shfaqi edhe për hapjen e Eurovision Song Contest në 2023. PERSHENDETJE! e kupton që Kate do të ndërmarrë një program të lehtë pune nga tani deri në fund të vitit. Krahas takimeve private, kjo do të përfshijë gjithashtu një pjesë të vogël të angazhimeve publike gjatë muajve të ardhshëm si pjesë e kthimit të saj gradual në detyrat e saj mbretërore. Princi Louis, Princi George dhe Princesha Charlotte postojnë letra në koncertin Royal Carols© Getty Louis, George dhe Charlotte postuan kartolina për Krishtlindje në koncert Kate zbuloi diagnozën e saj të kancerit në mars në një video-mesazh personal, i cili u zbulua në testet postoperative pasi ajo iu nënshtrua një operacioni të madh abdominal në janar. Nëna e tre fëmijëve iu nënshtrua një kursi kimioterapie parandaluese, të cilën ajo njoftoi se e kishte përfunduar në video-mesazhin e saj të publikuar më 9 shtator, së bashku me pamjet e saj duke shijuar bukurinë jashtë me William dhe fëmijët e tyre.

Nëse muzika ka shpirt, atëherë Enxhi Nini është mishërimi i saj. Një vajzë që nisi rrugëtimin e saj në Tiranë me një violinë në dorë, për t'u kthyer në një nga emrat më të njohur të skenës ndërkombëtare. Pas shumë përpjekjesh dhe sakrificash, ajo ka arritur majat e artit klasik, duke shkëlqyer në skenat më prestigjioze të botës. Rrënjët e një ëndrre Enxhi, e lindur në një familje të lidhur ngushtë me artin, e nisi udhëtimin e saj muzikor në Tiranë., ku fillimisht u shqua si një këngëtare e talentuar. Me një zë të veçantë dhe një prani të hijshme skenike, ajo fitoi zemrat e publikut shqiptar, duke treguar që talenti i saj nuk kishte kufij. Kënga ishte porta e parë që e futi Enxhin në botën e muzikës, por ishte violina ajo që do ta shoqëronte drejt madhështisë. Ishte pikërisht skena shqiptare ajo që i dha krahët për të ëndërruar më shumë, për të eksploruar dimensionet e tjera të artit dhe për të nisur një udhëtim që do ta çonte drejt skenave më të mëdha të botës. Enxhi Nini është bërë e njohur në Shqipëri si këngëtare e Festivalit, me elegancën e saj të papërshkueshme Tashmë kënga ka mbetur një dëshirë dhe ajo është një profesioniste e violinës. Që nga viti 2010 ka filluar ne Orkestrën e Rait në Itali ku interpreton në orkestrën e Radio Televizionit Italian pa lene menjanë angazhimet e tjera. Fillimet e saj si këngëtare në Shqipëri janë një kujtim i bukur i rrënjëve të saj artistike, një kujtim që i ka dhënë formë identitetit të saj si artiste. Bashkimi i vokalit të saj me tingujt e violinës krijoi një kombinim të rrallë, që do ta bënte atë të dallonte në çdo skenë ku do të shfaqej, qoftë në Tiranë, Sanremo, apo në sallat madhështore të "La Scala"-s. Me një përkushtim të rrallë, ajo vijoi studimet në Konservatorin e Barit dhe më pas në Konservatorin e Romës, ku u diplomua me rezultate të shkëlqyera. Por për të, diplomimi ishte vetëm hapi i parë drejt një ëndrre më të madhe – skena e famshme e "La Scala"-s. Puna e palodhur dhe dashuria për violinën e çuan drejt këtij qëllimi, duke u bërë një emër i njohur në botën e muzikës klasike. Një yll ndërkombëtar Nga "La Scala" në Milano deri në Koncertin e famshëm të Vjenës, nga Tokio në Paris, Enxhi ka magjepsur publikun me talentin e saj. Veprat që ajo ka interpretuar janë nga më të njohurat e repertorit klasik, si sonatat e Beethoven-it, koncertet e Mozart-it dhe meloditë e Brahms-it. Por, një nga veprat më të dashura për të mbetet “Largo” e Vivaldit – një melodi që, siç thotë ajo, prek shpirtin e çdo shikuesi dhe dëgjuesi. Figura madhështore e Violetës nënës që sakrifikoi per vajzën e saj. Në hijen e këtij suksesi qëndron një grua fisnike dhe e admirueshme, Violeta Gjoka, mamaja e Enxhit. Një figurë dinjitoze televizive dhe një grua me shpirt të artë, Violeta është shquar si një shkrimtare e thellë dhe një nënë e përkushtuar ndersa ajo perfshihej me nje projekt në një studio radiotelevizioni në Piacenza kurrë nuk e humbi përkushtimin ndaj vajzës së saj.Be nte me te mirën,  me nje Projekt ne Radio Inn Piacenza, kishte nje emision qe titullohej "Viaggio in Albania", ne dy gjuhe Italisht dhe shqip. Me pas ne teleLiberta, ne nje projekt me gazetare te tjere te huaj, kishim nje projekt tjeter ku secili kishte rubriken e vet! E qetë, me një zgjuarsi të rrallë dhe një përkushtim shembullor, Violeta është një model frymëzimi jo vetëm për Enxhin, por për këdo që e ka njohur. Pas një jete të mbushur me koncertet dhe emocionet e skenës, sot Enxhi dhe Violeta e duan vendin e tyre dhe shpesh e vizitojne. Megjithëse babai i Enxhit, Dorian Nini, qëndron tashmë vetëm si një kujtim i bukur dhe i paharruar, lidhja e tyre me vendin e lindjes mbetet e fuqishme. Shtëpia ku dikur frymonte arti tani ruan hijen e lavdisë së një familjeje që jetoi për artin. , Dorian Nini, një kompozitor dhe pedagog i njohur, ka lënë një trashëgimi muzikore që vazhdon të jetojë përmes vajzës së tij, e cila ka shpërndarë talentin dhe dashurinë për muzikën në skena ndërkombëtare.  Babai i Enxhi Ninit, Dorian Nini, i ka kushtuar një këngë të veçantë vajzës së tij. Kjo këngë ishte një shprehje e dashurisë dhe krenarisë për talentin dhe sukseset e saj.  Nje valixhe me kujtime qe e paraqiti ne nje emision te Pandi Lacos ne tv Klan. Kjo këngë, e krijuar me shumë ndjenjë dhe pasion, mbetet një simbol i lidhjes mes atij dhe Enxhit, një kujtim i paharruar i një babai që ka besuar në potencialin e vajzës së tij që prej fillimeve të saj. Rruga e Enxhit dhe përkushtimi i Violetës janë dëshmi se kur talenti dhe dashuria bashkohen, ëndrrat mund të kapërcejnë çdo kufi. Në violinën e saj, Enxhi bart jo vetëm tingujt e një bote, por edhe një histori frymëzimi, sakrifice dhe dashurie që do të jetojë përjetësisht. Enxhi Nini është dëshmia e gjallë se arti nuk njeh kufij dhe talenti i vërtetë gjithmonë gjen rrugën për të ndriçuar. Me violinën e saj, ajo ka ndërtuar një urë mes kulturave, duke sjellë në skenat botërore shpirtin dhe finesën shqiptare. Çdo tingull që nxjerr nga violina është një testament i pasionit, përkushtimit dhe dashurisë për muzikën. Enxhi Nini nuk është thjesht një artiste; ajo është një frymëzim i gjallë për këdo që guxon të ëndërrojë dhe të ndjekë ëndrrat me zemër të hapur dhe shpirt të palodhur. Rruga e saj na kujton se, përtej çdo sfide, arti mbetet gjuha universale e shpirtit njerëzor. Pergatiti : Dr Liliana Pere

Profili i Ina Kosturit. Pergatiti:Liliana Pere Ina Kosturi është violiniste, krijuese – interpretuese dhe publiciste. Profesor i asociuar i violinës në Universitetin e Arteve në Tiranë, pedagoge e përkushtuar dhe intelektuale që ka dhënë kontribut në promovimin e kulturës muzikore. Karriera e saj është një shembull i talentit, pasionit dhe përkushtimit që tejkalon kufijtë.  Pas përfundimit të studimeve me rezultate të shkëlqyera në violinë dhe gjithë lëndët në Liceun Artistik në Tiranë, vijoi studimet në Akademinë e Arteve të Bukura, nën drejtimin e violinistëve,  të njohur Pandush dhe Pirro Gjezi. Ndjekja e shkollës së gjuhës dhe kulturës italiane “Lorenzo de Medici” në Firence, realizimi i një audicioni të suksesshëm në Konservatorin “Luigi Cherubini” mundësuan vazhdimin e studimeve dhe diplomimin në Konservatorin “Umberto Giordano” në  Foggia -s. Cilësuar si një violiniste sensibël në  interpretim nga violinistë e pedagogë të njohur si Giovanni Tanzini, Yvette Gregorian, Enzo Mastromatteo, Gazzeta del Mezzogiorno do botonte shkrimin “Giovane albanese si e diplomata al Conservatorio”…   Karriera artistike Pas diplomimit i përkushtohet aktivitetit si soliste duke interpretuar në skenat më të rëndësishme shqiptare repertorin bazë violinistik dhe mjaft vepra premierë, nga Koncerti nr 2 i Prokofievit, Duot e Stravinskij, Copland, Elgar, Ravel, Svendsen etj. Realizuese e numri të madh recitalesh me një repertor të pasur nga klasikët tek modernët, me bashkëpunime në skenën italiane me artistë të njohur si Gianna Fratta, inauguron sezone artistike si ai i 17-të i Lucerës, vlerësuar me pergamen nga Kryetari Bashkisë. Fituese e Cmimit të tretë të konkursit “Giovanni Astarita” në Monopoli, Interpreton si soliste me orkestrat e TKOB, RTSH, orkestrat e harqeve të TKOB, UA nën drejtimin e dirigjentëve të njohur si Ermir Krantja, Eno Koço, Gianna Fratta etj.  Aktiviteti koncertor i mëvonshwm spikat me rolin si krijuese dhe interpretuese vlerësuar me çmime ndërkombëtare në konkurse të rëndësishme, shpesh si shqiptarja e parë dhe e vetme si fituese. Nderohet me Golden Award dhe çmimin e dytë në konkursin ndërkombëtar” Oskar Rieding” ( Slloveni Celje 2022) ( kategoria pedagog ), me çmimin e tretë në “Amadeus Composition Competition” në Vjenë në shtator 2023, me çmimin e parë në “Composition Competition” në Central Academy në Maltë në 2023,me çmimin e parë në “5 Swiss International Music Competition” në Lugano, Zvicër, në dhjetor 2023. Është përzgjedhur dhe ka marrë pjesë si krijuese dhe interpretuese në Music Marathon në “Women Composers Festival of Hartford” edicioni i 23 në Connecticut, USA in 2024. Në librin e këtij festivali të rëndësishëm që promovon  krijmtarinw e femrave kompozitore nga gjithë bota, krijimet dhe cv e saj qëndrojnë  krah personaliteteve muzikore që drejtojnë departamente kompozicioni në universitete muzikore në mbarë botën.     Kontributi akademik dhe pedagogjik Eshtë pedagoge e violinës në Universitetin e Arteve. Nga viti 2011 mban titullin Profesor i asociuar, udheheqëse e diplomave, bashkëhartuese e programeve të violinës, me kontribut në  pasurimin e repertorit violinistik, organizatore e aktiviteteve për studentët si “Ditët e hapura të  violinës”, “To be the best”etj .Krijmtaria e saj për violinë, Caprici për violinë solo nr 1 është  bërë pjesë e koncertit të studios së pedagoges së famshme, violinistes Ida Bieler në University of North Caroline, USA krahas pjesëve të kompozitoreve të famshme Lily Boulanger, Grazina Bawcevic .  Ajo ka marrë pjesë në shumë transmetime muzikore, ka drejtuar cikle emisionesh në Radio Tirana si dhe ciklin e emisioneve televizive “Metronom” duke interpretuar dhe komentuar muzikën violinistike. Veprimtaria publicistike dhe letrare Përtej skenës muzikore, Ina Kosturi ka ndriçuar me penën e saj të mprehtë si publiciste me mbi 200 artikuj në shtypin e shkruar nga viti 2003. Artikujt kritikë dhe analizat i referohen problemeve të  artit e muzikës, arsimit dhe historisë  duke zbuluar ngjarje si recitali i parë  shqiptar i vitit 1926. Është autore e pesë librave si “Përtej Personales” (2006), “Talente të heshtur” (2007) “Pak mall për socializmin” në 2009, “Rrëfim në Tre Kohë” (2012), “31 Capriccio artistike” në 2022 ku kritika muzikore i lë vendin herë pas here  letërsisë. Artikulli i saj për barazinë gjinore u nderua në vitin 2012 me çmimin prestigjioz të Unionit të Gazetarëve. Vizioni dhe ndikimi në kulturën shqiptare Në prill të vitit 2024 është pranuar unanimisht nga Këshilli Artistik dhe ka publikuar krijmtarinë me shtëpinë e famshme muzikore vjeneze “Universal Edition”. “ Kosturi e shikon kompozimin si një mundësi unike për të shprehur ndjenjat, për të krijuar melodi të ndërthurura me teknikë të lartë violinistike përmes fantazisë dhe intuitës “. Është ky përshkrimi që i bëhet në katalogun e dimrit (Winter Catalogue 2024 – 2025), ku Kosturi është  përzgjedhur mes 12 kompozitorësh që  botojnë me Universal Edition për të promovuar krijmtarinë muzikore. Kështu kompozimet e saj” Violin Concerto “, “7 Capriccio” për violinë solo ,“Improvisation” ,” Duo Capriccio” për violin and cello, promovohen për tu interpretuar nga muzikantë e orkestrat prestigjioze në mbarë botën. Ky është  padyshim sukses dhe për muzikën shqiptare, Kosturi është e vetmja shqiptare që  publikon krijmtarinë me “Universal Edition”.  Zyrat e kësaj shtëpie muzikore dhe katalogu ndodhen në ndërtesën historike Musikverein, Vjenë, një simbol i kulturës muzikore globale. Si drejtuese e shoqatës “Bota e Artit”realizon 12 edicione të festivalit “Violinistic greetings”, ( Violinistic Marathon Festival Albania) me pjesëmarrjen e muzikantëve nga mbarë bota. Edicionet e këtij festivali kanë zbuluar e interpretuar premiera të veprave të vjetra të panjohura të muzikës shqiptare si Noli, Nasi, Papajorgji, Kurti, kanë përkujtuar e nderuar figura historike si Lef Nosi.  Dy dvd gjenden në “Biblioteken Noliane” në Boston. “Violinistic greeting” synon ndë rkombëtarizimin e muzikës shqiptare. Është i vetmi festival në Shqipëri që i kushtohet violinës. Ina Kosturi është një ambasadore e shkëlqyer e kulturës shqiptare, një artiste që ndërthur mjeshtërinë, inteligjencën dhe ndjeshmërinë për t’u bërë frymëzim për brezat e ardhshëm. Titujt, çmimet dhe vlerësimet që ka marrë janë dëshmi e ndikimit të saj në art, arsim dhe shoqëri. Ina Kosturi është padyshim një yll në ngjitje, një artiste që bashkon në mënyrë harmonike talentin si violiniste dhe kompozitore. Aftësia e saj për të krijuar dhe interpretuar vepra muzikore unike, të cilat tashmë kanë fituar vlerësim ndërkombëtar, e bën një krenari të kulturës shqiptare. Pergatiti.Dr. Li liana Pere Albumi fotografik . Ina Kosturi ne koncert.      Me studentet -

Historia e Golden Globes Prezantimi i parë i çmimeve për arritjet e shquara në industrinë e filmit dhënë nga Shoqata e Korrespondentëve të Huaj të Hollivudit – pararendësja e Shoqatës së sotme të shtypit të huaj të Hollivudit – u zhvillua në fillim të vitit 1944 me një ceremoni joformale në 20th Century Fox. Atje, Jennifer Jones u nderua me çmimet e aktores më të mirë për "Kënga e Bernadette", e cila gjithashtu fitoi për filmin më të mirë, ndërsa Paul Lukas mori dafinat e aktorit më të mirë për "Watch on the Rhine". Çmimet u dhanë në formën e rrotullave. Një vit më pas, anëtarët e shoqatës zhvilluan një konkurs për të gjetur një dizajn për një statujë që do të përfaqësonte më së miri qëllimet e përgjithshme të organizatës. Marina Cisternas, presidente e grupit në vitet 1945-46, prezantoi idenë e një globi me shkëlqim në një piedestal cilindrik, për të përfaqësuar botën. Në lidhje me prezantimin e Golden Globes, Shoqata e Korrespondentëve të Huaj të Hollivudit mbajti ngjarjen e saj të parë gala sociale në vitin 1945 me një banket zyrtar në Hotelin Beverly Hills. Going My Way fitoi për filmin më të mirë, ndërsa Ingrid Bergman dhe Alexander Knox u shpallën Aktorja më e Mirë dhe Aktori më i Mirë për interpretimet e tyre në The Bells of St. Mary dhe President Wilson, respektivisht. Ka pasur pika të tjera të rëndësishme në historinë e Golden Globes. Në vitin 1951 shoqata vendosi të ndajë të nominuarit për filmin, aktorin dhe aktoren më të mirë në dy kategori - dramë dhe muzikore ose komedi - në mënyrë që asnjë zhanër të mos anashkalohej. Në vitin 1952, HFPA krijoi çmimin Cecil B. deMille për të vlerësuar "kontributin e jashtëzakonshëm në fushën e argëtimit". Marrësi i parë i çmimit ishte vetë DeMille. Në drejtim të akrepave të orës nga lart: Julie Andrews, Gene Kelly, Laurence Harvey, World Favorites 1968; E preferuara botërore Kim Novak, 1957; I sapoardhuri Jayne Mansfield, 1957. Arkivat HFPA Çmime të tjera unike që janë ndërprerë me kalimin e viteve ishin Favoriti i Filmit Botëror, nga viti 1951 deri në 1980 dhe çmimi Newcomer, i cili kishte disa emra të ndryshëm gjatë jetëgjatësisë së tij nga 1948 deri në 1983. Timothy Hutton, Bette Midler dhe Diana Ross ishin ndër të sapoardhurit e dalluar dhe Steve McQueen, Doris Day dhe Barbra Streisand ishin disa nga Të preferuarat e filmit botëror. Në vitin 1952 Shoqata krijoi çmimin Cecil B. DeMille për të nderuar përsosmërinë në film. DeMille ishte marrësi i parë i çmimit që mban emrin e tij. Në vitin 1956 Golden Globes përfshinë disa kategori unike: Çmimin Trailblazer për Walt Disney (tregim amerikan), Dinah Shore (këngë amerikane), Lucille Ball dhe Desi Arnaz (komedi amerikane). Kjo e fundit i hapi rrugën përfshirjes së kategorive televizive krahas filmave, traditë që ka mbetur edhe sot e kësaj dite. Në vitin 1957 pesë shfaqje televizive morën Golden Globes: Cheyenne (Western-i më i mirë amerikan); Mickey Mouse Club (shfaqja më e mirë amerikane për fëmijë); Teatri Matinee (teatri më i mirë amerikan gjatë ditës); Shtëpia e lojërave 90 (teatri më i mirë gjatë natës); This Is Your Life (shfaqja më e mirë me pjesëmarrjen e audiencës). Kategoria aktuale e Gjuhëve të Huaja i ka rrënjët në çmimin ndërkombëtar Samuel Goldwyn, i cili dalloi fotografitë jo-amerikane nga viti 1959 deri në vitin 1964 - Asnjëherë të dielën e Greqisë, The Mark e Gjermanisë dhe Divorci i Italisë, stili italian ishin disa nga marrësit e çmimit Samuel Goldwyn. Megjithatë, disa kategori nuk arritën në Globes të sotëm. Nga viti 1948 deri në vitin 1963, Globes njohën arritje në kinematografi. Nga viti 1951, në kinematografi të veçantë, Globe iu dhanë fotografive bardh e zi dhe me ngjyra. The Longest Day, High Noon dhe On The Waterfront morën të parën, ndërsa Quo Vadis, Lawrence of Arabia dhe Brigadoon ishin ndër fituesit në kategorinë e ngjyrave. Një kategori tjetër që ishte shkurtimisht aktive ishte Golden Globe për dokumentarin më të mirë, i prezantuar nga viti 1973 deri në 1977 - Elvis on Tour dhe Walls of Fire ishin dy fituesit në 1973. Në vitin 2007 u prezantua një kategori e re: Filmi më i mirë i Animuar. Të nominuarit e vitit të parë ishin Cars, Happy Feet dhe Monster House, me Makinat e Pixar që fituan globin. Në vitin 2018, çmimi Carol Burnett u krijua për të nderuar përsosmërinë në televizion – Carol Burnett ishte marrësi i çmimit të parë, në janar 2019. Sot, Golden Globes njohin arritjet në 27 kategori; 14 në filma dhe 13 në televizion. Më 10 janar 2023 u shënua ceremonia e 80-të e çmimeve Golden Globe. Golden Globes

Profili i Sopranos sè mirènjohur, Marjana Leka. Marjana Leka, një emër që shkëlqen në artin operistik shqiptar, është një ndër figurat më të ndritura të skenës së Teatrit Kombëtar të Operës dhe Baletit. Me një zë të jashtëzakonshëm dhe një prezencë magjepsëse, ajo ka dhuruar për më shumë se tre dekada interpretime të paharrueshme, duke e kthyer çdo rol në një përjetim të thellë artistik.Marjana Leka është një soprano dhe pedagoge e shquar shqiptare, Me një karrierë të gjatë dhe të suksesshme që shtrihet mbi 33 vjet, ajo ka qenë soliste e pare e Teatrit Kombëtar të Operës dhe Baletit (TKOB) dhe një nga përfaqësueset më të denja të artit vokal shqiptar. Kontributi i saj është i shtrirë jo vetëm në Shqipëri, por edhe në skenat ndërkombëtare, ku ka interpretuar role të rëndësishme te literatures operistike boterore dhe ka marre vleresime maksimale nga publiku dhe kritika. Një karrierë e ndritur dhe e pasur Marjana Leka ka qenë një figurë qendrore në botën e operës shqiptare, duke dhuruar interpretime të paharrueshme në skenën e TKOB dhe përtej kufijve të Shqipërisë. Roli i saj në përçimin e artit të lartë vokal është vlerësuar jo vetëm nga publiku, por edhe nga kritikët, të cilët kanë cilësuar interpretimet e saj si të mbushura me emocion dhe teknikë të përkryer. Dedikimi për edukimin e brezave të rinj Përveç kontributit të saj në skenë, Marjana Leka është angazhuar me përkushtim për të ndarë përvojën e saj artistike me brezat e rinj. Si pedagoge dhe mentore, ajo ka ndihmuar në formimin e shumë talenteve të reja, duke kontribuar në vazhdimësinë e traditës operistike shqiptare. Përkushtimi i saj ndaj edukimit artistik është një tjetër shtyllë e rëndësishme e karrierës së saj. Një ambasadore e artit shqiptar Performancat e Marjana Lekës në skenat ndërkombëtare kanë qenë një promovim i denjë i artit dhe kulturës shqiptare. Ajo ka sjellë në vëmendjen e publikut botëror jo vetëm fuqinë e zërit të saj, por edhe vlerat kulturore të Shqipërisë. Sopranoja rrjedh nga një familje shume e mire shqiptare,me dy prinder nenpunes te thjeshte,nena daktilografiste ndersa babai ndihmes mjek,te cilet jetuan e punuan me ndershmeri dhe percollen edukaten me te mire tek femijet e tyre me dashurine per punen, thjeshtesine, e miresjelljen. Talenti dhe muzikaliteti i saj janë trashëguar nga nëna shkodrane. Në intervistat e saj, Mariana Leka ka theksuar rëndësinë e punës dhe përkushtimit në art, duke u bërë një shembull për këngëtarët e rinj që aspirojnë të arrijnë nivele të larta në karrierën e tyre. Përkushtimi i saj ndaj Shqipërisë dhe artit e ka bërë një ikonë të kulturës kombëtare. Detaje të rëndësishme për Marjana Lekën: Repertori i pasur: Ajo ka interpretuar me sukses afro 30 role kryesore, duke u bërë e njohur për aftësitë e saj vokale dhe artistike të nivelit të lartë. Ndër rolet e saj më të spikatura janë ato nga opera të kompozitorëve të mëdhenj si Verdi, Puccini, Mozart, Bellini,Donizetti, Rossini,Gounod,e te tjere . Kontributi pedagogjik: Përveç karrierës si këngëtare operistike, Marjana Leka është gjithashtu një pedagoge me ndikim, duke u përkushtuar në formimin e brezave të rinj të këngëtarëve operistikë. Ajo ka ndarë përvojën dhe njohuritë e saj me të rinjtë, duke ndihmuar në ruajtjen dhe avancimin e traditës vokale shqiptare. Vlerësimet dhe nderimet: Për punën dhe kontributin e saj të shquar, ajo është vlerësuar me çmime dhe tituj e cmime te rendesishme kombetare dhe nderkombetare , si cmimi '' Katia Ricciarelli''Itali Mantova . Cmimi i pare ne konkursin nderkombetar te operas Italane Stuttgard Gjermani, Cmimi i pare ne festivalin operistik Marije Kraja. Cmimi'' Kult 2005'' si kengetarja me e mire lirike e viti. Titulli ''Mjeshter i Mad''h nga presidenti i Republikes .etj Përfaqësuese e artit shqiptar: Si interpretuese, ajo ka promovuar kulturën dhe artin shqiptar në skena ndërkombëtare, duke qenë një ambasadore e denjë e trashëgimisë kulturore të vendit. Puna dhe dedikimi i Marjana Lekës në operë dhe edukim janë një pasuri e madhe për kulturën shqiptare, dhe suksesi i saj është një frymëzim për artistët e rinj. E lindur me një pasion për muzikën dhe artin, Marjana Leka filloi rrugëtimin e saj drejt suksesit që në moshë të re,kur filloi studimet per kanto ne Akademine e e Arteve ku doli me rezulatte shume te mira, dhe u emerua menjehere ne Teatrin e Operas dhe Baletit duke u shquar për talentin dhe përkushtimin që do ta bënin më vonë një ikonë të operës shqiptare. Ajo ka mishëruar karaktere të fuqishme, duke i dhënë jetë arieve të pavdekshme dhe duke e ngritur artin operistik shqiptar në majat më të larta, si brenda ashtu edhe jashtë vendit. Marjana Leka mbetet një gur themeli i artit operistik shqiptar, një figurë që ka lartësuar muzikën dhe kulturën tonë përmes talentit, punës së palodhur dhe pasionit të saj të pashtershëm. Karriera e saj frymëzon jo vetëm artistët e rinj, por edhe publikun që e ka ndjekur dhe duartrokitur në skena të mëdha brenda dhe jashtë vendit. Me zërin e saj të rrallë dhe dedikimin për edukimin e brezave të rinj, ajo ka vulosur emrin e saj në historinë e artit shqiptar si një simbol i përjetshëm i përsosmërisë dhe frymëzimit. Pèrgatiti:Dr Liliana Pere.

Elizabeth Taylor për Burton! Letra e trishtë e ‘Kleopatrës’ Një nga femrat më të bukura dhe më të famshme kë kinematografisë, Lizi, shpesh identifikohet si Kleopatra. Në aspektin personal, Elizabeth Taylor është përfolur shpesh për historitë e saj të martesave dhe divorceve, një nga të cilat edhe ajo me Richard Burton. Burton dhe Taylor u martuan dhe ndanë dy herë, duke krijuar kështu idenë se, dashuria e vërtetë e saj ishte pikërisht, Richard Burton. Më poshtë, dy prej letrave të shkurtra, por plot ngarkesë emocionale që dyshja, këmbente në momente kritike: Elizabeth Taylor për Burton: “I dashur (ende) burri im, Sa do doja të të tregoja dashurinë që ndiej për ty, frikën, dëshirën e brishtë e kafshërore – (me ty) – xhelozinë time, krenarinë, inatin tim ndaj teje ndonjëherë. Të gjithë dashurinë time për ty, dhe dashurinë që ti shpalos për mua – do doja të shkruaja për të gjithë këtë, por nuk mundem. Gjithë çfarë mund të bëj, është të ziej përbrenda, e të shpresoj që ta kuptosh si ndihem në të vërtetë. (Ende) Gruaja jote. P.S. Oh, dashuri… mos na lër më kurrë, ta marrim njëri-tjetrin për të mirëqenë! P.P.S. 10 vjet, nuk janë pak! Ndërkohë, Richard Burton shkruan për Lizin: “E dashur (ende) gruaja ime, Sytë e mi të verbër janë duke pritur dëshpërimthi për shikimin tënd. Ti, sigurisht, nuk e kupton sesa e bukur ke qenë dhe sesa vend special ke siguruar në shpirtin tim”. Duket qartë dhimbja që ndiejnë për njëri-tjetrin edhe pse, duke u divorcuar së dyti. Pasioni i tyre ngjan me dashuri, në dukje platonike, ku palët edhe pse duhen, nuk qëndrojnë bashkë për arsye të tjera të jashtme. Ama nuk qe e tillë, pasi ishin të dy ata që vendosnin, si për martesat e divorcet edhe pse e dukshme se… ndjenin për njëri-tjetrin, sido që rrodhi jeta e tyre.

"Në Australi u detyrova të qëndroja brenda për të mos u djegur nga dielli. Kështu, si fëmijë, fillova të krijoja argëtimin tim: do të recitoja nga kujtesa dramat e Çehovit në dhomën time të gjumit. E bëja për orë e orë të tëra, ditë dhe ditë dhe natën nuk e dija që lëkura ime e lehtë do të më ndihmonte të bëhesha aktore. Pastaj u transferuam në Amerikë, por nuk kishim asgjë. Mbaj mend që kemi marrë edhe një dyshek nga Salvation Army, mbi të cilin kemi fjetur të gjithë. Sot jam aktore dhe kam privilegjin t'u jap ëndrra dhe dashuri njerëzve që nuk i njoh, por jeta është një film shumë më i madh dhe më i ndërlikuar se një shfaqje kinematografike." -Nicole Kidman -

Princi Harry dhe Meghan Markle hapin shtëpinë e Montecito për të evakuuarit, bëjnë donacione për përpjekjet e ndihmës nga zjarri Buletini Princi Harry dhe Meghan Markle hapin shtëpinë e Montecito për të evakuuarit, dhurojnë për përpjekjet e ndihmës nga zjarri Rebeka Lewis Korrespondent i Los Anxhelosit Ndërsa zjarret e Los Anxhelosit vazhdojnë të shkatërrojnë qytetin, Princi Harry dhe Meghan Markle kanë bërë donacione për përpjekjet e ndihmës përmes Fondacionit të tyre Archewell dhe kanë hapur shtëpinë e tyre në Montecito për të dashurit që u detyruan të evakuoheshin, PËRSHËNDETJE! mund të konfirmojë. Dyshja dhuruan veshje, sende për fëmijë dhe furnizime të tjera thelbësore për të prekurit nga zjarret dhe kanë qenë në kontakt të drejtpërdrejtë me kuzhinierin José Andrés dhe World Central Kitchen, e cila u ofron ushqime komuniteteve në vazhdën e fatkeqësive natyrore, për të ofruar ndihmë. aty ku nevojitet. PERSHENDETJE! gjithashtu kupton se Duka dhe Dukesha po punojnë në mënyrë aktive me ekipin e tyre në Fondacionin Archewell për të identifikuar mënyrat për të mbështetur komunitetet më të prekura, duke përfshirë vullnetarizmin dhe rimëkëmbjen e shëndetit mendor. Meghan, Dukesha e Sussex-it dhe Princi Harry, Duka i Sussex-it flasin në skenë në The Archewell Foundation Parents© Getty Images për Project Healthy Meghan dhe Harry po kërkojnë mundësi vullnetare Lajmet për shtrirjen e tyre vijnë pasi ata ndanë një deklaratë rrëqethëse teksa zjarret po shpërthejnë në të gjithë Kaliforninë jugore. Në një mesazh në faqen e tyre të internetit , çifti shkroi: "Në ditët e fundit, zjarret në Kaliforninë Jugore kanë shpërthyer nëpër lagje dhe kanë shkatërruar familje, shtëpi, shkolla, qendra të kujdesit mjekësor dhe shumë më tepër - duke prekur dhjetëra mijëra nga të gjitha fushat. të jetës. Shikoni: Një zjarr i ri shpërthen në Hollywood ndërsa flakët vdekjeprurëse digjen jashtë kontrollit "Është shpallur një gjendje e jashtëzakonshme. Nëse ndiheni të detyruar të ndihmoni, këtu janë disa burime dhe ide." . Princi Harry dhe Meghan Markle dalin vullnetarë në LA mes zjarreve të furishme

Kjo pikturë e Alketa Muzhaqit është një peizazh dimëror që përçon qetësi dhe një ndjesi natyraliteti. Ja disa mënyra për ta lexuar dhe interpretuar atë: 1. Atmosfera dhe Emocionet: Ngjyrat e ftohta të bardhës dhe grisë krijojnë një ndjesi të qetë dhe të kthjellët. Duket sikur peizazhi ka një heshtje dimërore, duke na ftuar të ndjejmë një lloj paqeje. Përroi i ngushtë në qendër sugjeron rrjedhën e jetës, edhe në mes të dimrit apo vështirësive. 2. Kompozimi: Pemët e zhveshura me trungjet e tyre të errët ofrojnë kontrast me bardhësinë e dëborës. Kjo tregon natyrën e pastër dhe fuqinë e saj të thjeshtë. Përdorimi i vijave diagonale të përroit i jep dinamizëm pikturës, duke udhëhequr syrin drejt horizontit. 3. Mesazhi i Pikturës: Mund të simbolizojë kalueshmërinë e stinëve dhe ciklin e natyrës. Edhe pse është dimër dhe gjithçka duket e ngrirë, uji vazhdon të rrjedhë, duke treguar jetë dhe vazhdimësi. Kjo mund të përçojë një mesazh shprese, duke na kujtuar se edhe në periudhat e vështira ka lëvizje dhe energji. 4. Teknika: Piktorja përdor brushstrokes (goditje peneli) të thjeshta, por të sigurta, për të krijuar një efekt të ndjerë natyror. Ky stil e bën pikturën më ekspresive dhe të sinqertë. A ke ndonjë pyetje më specifike për këtë punim?

Kjo pikturë e Alketa Muzhaqit paraqet një peizazh vjeshtor plot ngjyra dhe harmoni. Mund ta lexosh dhe interpretoh këtë pikturë në mënyrat e mëposhtme: 1. Ngjyrat dhe Emocionet: Ngjyrat e ngrohta të vjeshtës (e verdha, portokallia, dhe e kuqja) kontrastojnë me nuancat e gjelbërta të pemëve dhe barit. Kjo krijon një ndjesi përzierjeje midis kalimit të stinëve dhe gjallërisë së natyrës. Piktura përcjell një ndjesi qetësie, sikur të jesh duke shëtitur në një ditë të bukur vjeshte. 2. Kompozimi: Përroi në qendër tërheq syrin dhe udhëheq shikuesin përmes skenës. Reflektimet në ujë theksojnë bukurinë e natyrës dhe krijojnë një ndjesi simetrie. Pemët e larta që shtrihen drejt qiellit i japin peizazhit thellësi dhe gjallëri. 3. Mesazhi i Pikturës: Piktura mund të simbolizojë bukurinë dhe kalueshmërinë e jetës, duke e krahasuar ciklin e stinëve me ndryshimet natyrale të jetës njerëzore. Rrjedha e përroit mund të përfaqësojë rrjedhën e kohës, e cila vazhdon përpara pavarësisht nga ndryshimet që ndodhin rreth nesh. 4. Teknika dhe Stili: Piktorja përdor teknika të buta dhe të detajuara për të krijuar teksturën e gjethes dhe sipërfaqen e ujit. Goditjet e penelit duken të menduara mirë për të sjellë një efekt të gjallë. 5. Ndjesia personale: Kjo pikturë mund të të ftojë të reflektosh mbi lidhjen tënde me natyrën dhe momentet e vogla të qetësisë që ajo ofron. A të përcjell kjo pikturë ndonjë emocion të veçantë apo mendim për stinën e vjeshtës?

Aktori ikonë feston 83 vjetorin e lindjes! Robert Ndrenika feston sot ditëlindjen e 83-të. Vitet kalojnë, por aktori i madh vetëm sa fiton gjithnjë e më tepër dashurinë e publikut shqiptar. Pa të, arti do të ishte më i paplotë, shpirtrat më të varfër. Aktori tejet i dashur për të gjithë brezat, sjell gjithnjë mesazhe me peshë dhe aktuale me rolet e tij. Të gjithë e duan dhe e admirojnë thjeshtësinë e tij. Të gjithë e vlerësojnë për sjelljen në jetën reale, por edhe për personazhet që tashmë i përkasin. Askush s’i harron batutat e tij në teatër apo filma, dy botë që Ndrenika s’i ndau kurrë. Robert Ndrenika lindi në Tiranë, në vitin 1942. Talenti i tij spikati që në vitet e para të jetës, kur ai kultivonte pasionin e tij për teatrin në Shtëpinë e Pionerit në Tiranë. Pas përfundimit të gjimnazit “Qemal Stafa”, në vitet ai 1960-1964 nis studimet për aktor në Shkollën e Lartë “Aleksandër Moisiu”. Nga ky vit, deri më 1970, punon si aktor në Teatrin “Skampa” të Elbasanit. Në vitet 1970-1974 punon si aktor në Teatrin e Institutit të Lartë të Arteve (sot Akademia e Arteve), më pas në Teatrin Kombëtar, deri sa doli në pension. Për shumë vite punoi si aktor i lirë (pas pensionit). Midis të tjerash, ka interpretuar: “Besa” e Sami Frashërit, “Ura” e Minush Jeros, “Prefekti” i Besim Levonjës, “Familja e peshkatarit” e Sulejman Pitarkës, “Bashkë me agimin” e Kolë Jakovës, “Midis dy njerëzve” e Kiço Blushit, “Skënderbeu” i Lec Shllakut, “Gjenerali i ushtrisë së vdekur” dhe “Stinë e mërzitshme në Olimp” të Ismail Kadaresë, “Lumi i vdekur” i Jakov Xoxës, “Fytyra e dytë” dhe “Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo” të Dritëro Agollit, “Shkallët” dhe “Shtëpia me dy porta” të Ruzhdi Pulahës, “Shumë zhurme për asgjë”, “Nata e dymbëdhjetë” dhe “Zbutja e kryeneçes” të Shekspirit, “I sëmuri për mend” dhe “Kopraci” të Molierit, “Udha e largët” e Arbuzovit, “Luiza Miler” e Shilerit, “Prometeu” dhe “Njeriu që pa vdekjen me sy” të Viktor Eftimiut, “Dashuri e tillë” e Kohoutit, “Banja” e Majakovskit, “Arturo Ui” e Brehtit, “Vdekja e një komisioneri” e Millerit, “Vizita e damës plake” e Dyrrenmatit, “Magjia e madhe” dhe “Cilindri” të De Filipos, “Darka e të marrëve” e Veberit, “6 vjet shtatzënë” e Cikliropulosit, “Pulëbardha” e Anton Çehovit, “Histori zooparku” e Ollbit, etj. Në vitin 1979, Ndrenikës iu akordua titulli “Artist i Merituar” dhe në vitin 1988 titulli “Artist i Popullit”. Është nderuar me Kupën për Aktorin më të Mirë në Festivalin Kombëtar të Teatrit, më 1994, për rolin e Di Spetes në shfaqjen “Magjia e Madhe”, te De Filipos dhe në Festivalin e Filmit te vitit 1979, për rolin e Prefektit në filmin “Koncert në vitin 1936”. Për disa vite, punoi si pedagog i mjeshtërisë së aktorit dhe fjalës artistike, në degën e aktrimit, në Institutin e Lartë te Arteve. Robert Ndrenika ka dy vajza. Ai kishte një histori mjaft të bukur dashurie me gruan e tij, Polikseni. Ai e adhuronte bashkëshorten e tij. Por edhe ajo e adhuronte të shoqin, dhe e shoqëronte gjithmonë në prova. Por pasi Polikseni u sëmur dhe vdiq, Robert Ndrenika e vuajti shumë largimin nga jeta të bashkëshortes së tij. Aq sa për katër vite nuk shkeli më në teatër. Por në prill të vitit 2012 ai fitoi mbi vuajtjen dhe iu rikthye fuqishëm teatrit me rolin e doktor Shuster. Ai nderohet nga presidenti i asaj kohe, Bamir Topi me titullin “Nder i Kombit” ( ne 2012). Ne 2014 ai futet në botën e një personazhi kapriçoz përmes premieres “Djemtë gazmore”, pjesë e shkruar nga shkrimtari amerikan Neil Simon. Në 2015, u shpall Aktori i Vitit dhe gjatë marrjes së çmimit, publiku u ngrit në këmbë dhe duartrokiti gjatë në nder dhe respekt të tij. Robert Ndrenika, “Artist i Popullit” meritoi çmimin vjetor nga Akademia e Artit dhe Kulturës “Kult”. Robert Ndrenika përfaqëson jo vetëm nderin e dhe krenarinë e kombit por historinë e jashtëzakonshme të një njeriu të madh, që ka bërë histori përmes thjeshtësisë së madhështisë së tij. Filmat: Kronikë provinciale (2009) Tifozët – (2004) komedi Njerëz dhe fate – (2002-2 Tirana, viti zero Parullat – (2001), Lleshi Bolero – (1997) Nata e dymbëdhjetë Edhe kështu edhe ashtu Botë e padukshme -azi Përrallë nga e kaluara – (1987), Vangjeli Vrasje në gjueti Dhe vjen një ditë – (1986) si vëllai i Llano Bletës Gurët e shtëpisë sime – (1985) Tre njerëz me guna – (1985) Shi në plazh – (1984) teater-komedi Shirat e vjeshtës – (1984) , Sotiri Nxënësit e klasës sime – (1984), Kristofori Kohë e largët – (1983), Anastas Grigori Besa e kuqe – (1982), Gjoni Era e ngrohtë e thellësive – (1982) (TV) Nëntori i dytë – (1982), karrrocieri i Ismail Qemalit Prefekti, komedi, Qazim Mulleti /Vëllezër dhe shokë – (1982), Sokrati Një shoqe nga fshati – (1980) Agushi Ditët që sollën pranverën – (1979) (TV) Mësonjëtorja – (1979), kocka Në shtëpinë tonë – (1979), Stefi Koncert në vitin 1936 (1978), Fotaqi (n/prefekti) Shembja e idhujve – (1977), kapteri Emblema e dikurëshme – (1976) (TV) Duke kërkuar 5-orëshin – (1974) Zeqo Rrugë të bardha – (1974), Ganiu Shtigje të luftës – (1974), Shabani Kryengritje në pallat – (1972) Odiseja e tifozave – (1972) Kapedani – (1972), i biri i xha Sulos I teti në bronx – (1970), Xhemali Horizonte të hapura – (1968), Azemi Oshëtimë në bregdet – (1966), Gjergjiekti komedi , Qazim Mulleti

VALENTINA HYSI Historitë e vërteta shkruhen në libra Zylyftar Hoxha Në një lagje të heshtur të Tiranës, Valentina Hysi kujton ende zhurmën e orëve të stërgjatura të punës dhe copëzat e letrave të mbetura në tavolinën e vjetër të shkrimit. Për të, çdo ditë ishte një betejë e re, një përpjekje për të rindërtuar jetën pas një humbjeje që i ndryshoi rrënjësisht ekzistencën. Dikur një administratore e aftë në botën e ngurtë të burokracisë shtetërore, Valentina nuk e kishte menduar se, në moshën pesëdhjetë e tetë vjeçare, do të zhytej në botën e artit letrar. Në vend të dorëzimit ndaj trishtimit, ajo zgjodhi të ndërtojë me durim rrëfimet e saj—një grua që nuk e njohu humbjen si mbyllje, por si një kapitull të ri për t'u shkruar. Me një përkushtim të hekurt dhe vullnet të pashtershëm, rrëfimet e saj u kthyen në tregime të thella, që nuk kanë nevojë për fjalë të mëdha, por për të vërtetën e thjeshtë të një shpirti që nuk u dorëzua kurrë. Valentina Hysi ka lindur në Tiranë, më 11 janar 1958. Është vajza e një oficeri karriere nga Panariti i Korçës. Ka kryer studimet e larta në degën e Gjuhë – Letërsisë. Ka një karrierë të gjatë pune në administratën shtetërore në fushën e menaxhimit të burimeve njerëzore, sidomos në Ministrinë e Brendëshme. Valentina Hysi është bashkëshortja e Vladimir Hysit, i cili karrierën profesionale zyrtare e mbyll si Ministër i Brendshëm i Qeverisë së Stabilitetit,  Në 17 janar 2017 Ladi, siç e thërrisnin, humb jetën në një incident, duke u kthyer në një kujtim të bukur të një ushtaraku idealist dhe ëndërrimtar, Valit, mes tronditjes së fuqishme, i zgjohet një ëndërr e brishtë, e fjetur, ëndrra e krijimtarisë letrare, të cilën e kishte lënë në sirtar, as e kishte filluar dhe as e kishte prekur ndonjë herë sadopak. Ajo u bë njëkohësisht edhe autore, por edhe një nga personazhet kryesore të librit, duke mos e gjetur veten kurrë të vetmuar. Për një kohë fare të shkurtër, hedh në letër me shpejtësi impresionet dhe në vitin 2020 boton librin “Kthesa” , një libër kur shpaloset dhimbja për humbjen e madhe, por edhe një energji të përsosur pozitive. Mulliri s’është më, por era është akoma, janë kujtimet, ëndrrat, idetë e kohëve që shkuan.  “Të mbyt, të rraskapit fakti që të duash një person që nuk është më, zë që nuk të thërret më, shikimi, kujtimi i të cilit të rrënqeth akoma”, thotë personazhi kryesor i librit, Eva, por më pas ajo e mbledh veten, braktis vetminë tibetiane që e kishte kllaposur dhe vendos ta jetojë dhe shijojë jetën si dikur. Vali (Eva) punon dhe jeton mes njerëzve të saj të dashur, flet me admirim për ta, sepse, më shumë se askush tjetër se sa ajo, e di dhe e ndjen që miqësia dyfishon gëzimet dhe përgjysmon dhimbjet; e di më shumë se askush tjetër se sa ajo, se në këtë mënyrë bonifikon shpirtin dhe merr energji të pasosur për të përballuar dhe jetuar jetën. Krahas librave, me një bashkëpunim të gjatë dhe të përhershëm me regjisorin Artistin e Merituar Ylli Pepo dhe operatorin Xhemal Reçi shkruan skenare dokumentarësh historikë, redakton dhe kuron filma yë dtë dy mjeshtrave të mësipërm Nuk vonoi shumë dhe dhe pas tre vjetësh Vali doli me librin e saj të dytë “Ditënetët e Mirela J”., një roman me temë bashkëkohore që si dhe “Kthesa” i shtohen letërsisë shqiptare. Të dy librat janë ndër ata  librat e rrallë të shkruar me vërtetësi dhe sinqeritet, që të harbojn ë e befasojnë në çdo rresht, duke ngritur pak nga pak në këmbë një përmendore jete interesante, të thjeshtë, të besueshme dhe motivuese jo vetëm për personazhet dhe autoren e librit, por edhe për lexuesin e gjerë. Veprimtaria letraro - artistike Valentina Hysi është autore e dy romaneve të pritur mirë nga publiku: "Kthesa" “Ditënetët e Mirela J”. Është autore  dhe  skenariste  e filmave dokumentarë:  “Misioni i pamundur”,  “Mes tallazeve të kohës…”,  “6 personazhe kanë gjetur atorin” (Ali Asllani).  Producente  e filmit dokumentar “J. X. 100”, kushtuar shkrimtarit të madh, Jakov Xoxa Redaktore në filmat dokumentarë: “Një shqiptar i madh” (Ndre Mjeda);  “Kolosi i historiografisë shqiptare” (Kristo Frashëri);  “Kujtesë e gurëveve” (Andrea Aleksi – Epirotasi i Durrësit);  “Shkëndia, një histori tiranase”;  Një lowe story shqiptar” (Tefta Tashko Koço & Kristaq Koço) etj. Pasazhe & Mesazhe Kthesa   Libri “Kthesa” i Valentina Hysit është ndër ata libra të shkruar me vërtetësi dhe sinqeritet, që të harbon në çdo rresht, duke ngritur pak nga pak në këmbë një përmendore jete interesante, të thjeshtë, të besueshme dhe motivuese jo vetëm për personazhet dhe autoren e librit, por edhe për lexuesin e gjerë. Në kuptimin alegorik dhe metaforik, është një kthesë që ia diktuan rrethanat, atëhere kur fundi i gotës ishte shumë larg buzëve: në fillim drejt një jete murgu, të mbyllur, të errët, me një vegjetacion të zbehtë mbijetues, jetë pa thelb, sa për ta shtyrë, në një kthesë 360 gradshe, për ta rinisur jetën nga fillimi me një amplitudë të re suksesi në të gjitha aspektet e jetës njerëzore, për të rigjetur vrullin, guximin dhe shëndetin shpirtëror të dikurshëm (Foto e librit Kthesa) Ditënetët e Mirela J. Pas sproves se pare me romanin “Kthesa”, Valentina Hysi vjen me nje tjeter roman “Ditënetët e Mirele J”, si nje perpjekje për të mbajtur gjallë historitë që vetëm dashuria mund t’i mbajë ne përjetësi.... Histori dashurie, elegji për dashuri ende të gjalla. Nuk e kam kapërcyer magjinë se sa e rëndësishme mund të jetë një dashuri e madhe dhe brenda jetës së një personi krejtësisht të pavarur. Shpaloset gruaja brenda saj, gruaja pjesë e padukshme, gruaja e fortë dhe e dobët njëkohësisht. Një dashuri e ndarë oqeanesh, e destinuar të harrohej. Ngelur muzë kujtimesh. Por fatet çuditërisht përsëriten…. (Foto e librit Ditënetët e Mirela J.) Fket autorja për librat e saj “Shpesh jam gjendur diku në kufijtë mes trillimit dhe realitetit. Atëhere mendoja se pas një libri duhej të qëndronte një skuadër gjigante që përpunonte idetë, zgjidhte dinamikën, stilin, por unë pata mbledhur gjithçka të shkruar andej e këndej, copëza dhimbjesh të fshehura pas buzëqeshjeve, pa bërë skica e sinopse. Shpesh e më shpesh mbyllesha në vetvete, Diku ngjitëte një ëndërritje, një rrethanë, diçka tjetër thellohej vetëm në mendje. Një personazh hynte, ndërsa tjetri dilte. Sa herë e kam shkruar nga fillimi, shtrihesha dhe për orë të tëra nuk më zinte gjumi. Një mori gjërash, mendime, personazhe, përshkrime, grimca bisedash, përballje, sa shumë kam patur ndër mendje. Personazhet vuanin, qeshnin, gabonin, ëndërronin. U ndodhnin ngjarje të thjeshta të përditshme. I vizatoja një e nga një. Me pak fjalë këtu zuri të tirreshin librat”.

Me një rekord prej më shumë se 20 vitesh përvojë në Administratën Publike, Angela është një profesioniste e arritur që ka kryer Programin e Lidershipit Ekzekutiv Bashkiak në Shkollën e Biznesit Ivey dhe mban një Certifikatë Planifikimi Kulturor nga Universiteti i British Columbia, Kanada. Me një gradë Master në Histori dhe një Diplome Universitare në Gazetari, ka mbajtur disa pozicione Drejtuese ne Bashkine e Tiranës, Shqipëri dhe aktualisht udheheq departamentin e Arteve dhe Kulturës ne Bashkine e Qytetit te Burlingtonit në Ontario, Kanada. Gjatë karrierës se saj, Angela eshte vleresuar me cmimin Elitë e Gruas Shqiptare në Botë për integritetin e saj profesional. Ekspertiza dhe pasioni i Angeles për artin dhe kulturën dhe përvoja e saj e gjerë e kane pajisur me aftësinë për të drejtuar me sukses strategji, politika, plane, programe dhe veprimtari të ndryshme në këtë fushë. Ajo eshte nje drejtuese e certifikuar në Procesin e Përfshirjes Publike nga Shoqata Ndërkombëtare për Pjesëmarrje Publike (IAP2). Aftësitë e saj udhëheqëse dhe kuptimi i industrisë, kanë dhënë një kontribut të madh në arritjet dhe rritjen e vazhdueshme të grupit te punes qe ajo drejton. Përveç kësaj, Angela eshte anetare e Bordit Drejtues të Organizatave te sukseshme Shqiptare dhe Kanadeze si “Alternativa e Zhvillimit Shqiptar - Kanadez”, “Shoqata Rajonale e Turizmit RTO3”, “Qendra për Arte Performuese të Burlingtonit”, dhe udhëheq Komitetin e Drejtimit te Strategjisë së Emigranteve te Rinj të Rajonit te Haltonit - Partneriteti Lokal për Emigracionin. Angela eshte e pergjedhura nga Kanadaja dhe Zevendeskryetarja e Këshillit Koordinues të Diasporës dhe perfaqeson interesat e shqiptareve te larguar nga vendlindja duke krijuar ura lidhese me vendin amë. Ajo mban lidhje te vazhdueshme me shoqatat Shqiptaro-Kanadeze dhe merr pjese aktivisht ne shume organizime te komunitetit te diaspores. Angela kontribuon ne ruajtjen, kultivimin dhe perhapjen e gjuhes, kultures dhe traditave Shqiptare dhe në zbatimin e Strategjisë së Diasporës

Thënie për nënën, fjala më e bukur në buzët e njeriut “Nëna është ajo që mund të zërë vendin e kujtdo, por vendin e saj nuk mund ta zërë askush”. “Çdo mbretëreshe ka madhështinë e saj, por madhështia e nënës është mbi të gjitha mbretëreshat e botës”. “Nënë është fjala më e bukur në buzët e njerëzimit”. “Nuk gjen në botë jastëk më të mirë se sa prehëri i nënës, e as trëndafil më të bukur sesa thellësia e shpirtit të saj”. “Në këtë botë egoiste, vetëm nëna dëshiron të të shohë gjithmonë të lumtur”. “Një nënë shikon gjithçka, flet pak, sakrifikon çdo gjë , ankohet pak, jep shumë dhe pret pak. Gjithçka që ajo dëshiron është që fëmijët e saj të jenë të lumtur”. “Gjithçka që është e bukur te njeriu, është krijuar prej rrezeve të diellit dhe prej qumështit të nënës, dhe kjo na mbush me dashuri, përjetësisht…”. “Dora që përkund djepin, është ajo që rrotullon fatin e njerëzisë, sepse ajo dhe vetëm ajo e drejton jetën drejt horizonteve të ndritura ose të errta”. “Nëntë muaj je ushqyer nga gjaku i saj, ke marrë frymë nga oksigjeni i saj. Në hapat e para të jetës je mbajtur nga duart e saj… Mundohu që pjesën tjetër të jetës të bëhesh shkaku i lumturisë së saj…”. Shqip.info “Gjëja më me rëndësi që babai mund të bëjë për fëmijën është ta dashurojë nënën e tyre!”  –  Theodore Hesburgh “Gjithçka që jam apo shpresoj se do të jem, ia kam borxh nënës time engjëllore!”  –  Abraham Lincoln “Dashuria e nënës është paqja. Nuk ka nevojë të fitohet, nuk ka nevojë të meritohet!”  –  Erich Fromm “Nëna është emri i Zotit në buzët dhe zemrat e fëmijëve të vegjël!”  –  William Makepeace Thackeray “ Jeta fillon duke u zgjuar dhe dashuruar fytyrën e nënës!”  –  George Eliot “Kemi lindur nga dashuria; dashuria është nëna jonë!”   – Rumi “I lumtur është djali besimi i të cilit te nëna mbetet i pandryshuar!”  –  Louisa May Alcott “Nuk keni nevojë të meritoni dashurinë e nënës; keni nevojë të meritoni dashurinë e babait!”  –   Robert Frost “ Dashuria e nënës është karburanti që lejon një person të thjeshtë për të arritur të pamundurën!”  –  Marion C. Garretty “Burri e do të dashurën më së shumti, gruan më së miri, e nënën më së gjati!”  –  Proverb irlandez “Në veshët e një fëmije, fjala “nënë” është magjike në të gjitha gjuhët!”  –  Arlene Benedict “Ka mijëra gra, por vetëm një nënë!”  –  Proverb bolivian “ Kur je nënë, nuk je kurrë vetëm në mendimet e tua. Një nënë gjithmonë duhet të mendojë dy herë. Një për vete dhe një për fëmijën e saj!”  –  Sophia Loren “Në momentin që lind një fëmijë, lind edhe nëna. Ajo nuk ekzistonte më parë – gruaja ekzistonte, por kurrë nëna. Nëna është qenie e re!”  –  Osho “Nëna mban duart e fëmijës për pak… e zemrat përgjithmonë!”  –  Anonim “Nëna: çdo dashuri fillon dhe përfundon atje!”  –  Robert Browning “Fati i ardhshëm i një fëmije, është gjithmonë rezultat i punës së nënës së tij!”  –  Napoleon Bonaparte “Zemra e nënës është një humnerë e thellë, në fund të së cilës gjithmonë do të gjesh falje.”  –  Honore de Balzac “Nëna është drita e shtëpisë! ” –  Proverb shqiptar “Pa diell nuk ka lule, pa dashuri nuk ka fat, pa grua nuk ka dashuri, pa nënë nuk ka poetë, as heroj!”  –  Maxim Gorky “Është veç një fëmijë i bukur në botë dhe çdo nënë e ka atë!”  – Proverb kinez “Mjekët më thanë se kurrë nuk do të mund të ecja përsëri, por nëna ime ishte e sigurt se do të ecja përsëri. E, dhe unë besova nënën time!”  –  Willma Rudolph “Zoti nuk mund të ishte kudo, prandaj i krijoi nënat!”  –  Proverb hebraik “Disa nëna puthin, të tjera janë më të rrepta, por dashuria është gjithmonë e njëjtë. Përveç kësaj, shumica e nënave puthin dhe qortojnë në të njëjtën kohë!”  – S. Back “ Nuk e kuptoni se sa ju do nëna juaj , derisa të zbuloni në sirtar të gjitha pikturat dhe kartat që i keni dhënë!”  –  Pam Brown “ Nëna e mirë nuk pyet a dëshiron, por jep!”  –  Prover anglez “ Nëna: banka që depozituam të gjitha dhimbjet dhe shqetësimet tona.”  –  Thomas De Witt Talmage “Lotët e nënës janë fuqia më e madhe hidroelektrike në botë!”  –  George Bernard Shaw “Dashuria e nënës nuk vjetrohet kurrë!”  –  Seneka “Kur je një nënë e mirë, gjithçka falet!”  –  Emile Zola “Nëna është gjithçka – ajo është ngushëllimi ynë në pikëllimin, shpresa jonë në mjerimin tonë dhe fuqia jonë në dëshpërim; është burimi i dashurisë, mëshirës, dhembshurisë dhe faljes. Ai që humbet nënën e vet humb një shpirt të pastër që e bekon dhe e mbron vazhdimisht!”  –  Khalil Gibran “Fëmijët janë spirancat që mbajnë nënën gjallë!”  –  Sofokliu “Duart e nënës janë bërë nga brishtësia dhe fëmijët flen rehat në to!”  –  Victor Hugo “Sa herë lind fëmija, lind edhe nëna!”  –  Gilbert Parker “Amësia ka efekte humane. Gjithçka reduktohet te thelbësorja!”  –  Meryl Streep “Amësia: Çdo dashuri lind dhe përfundon aty!”  –  Robert Brownin “Babai më thoshte: “Rri i përulur, dhe duhet të punosh më shumë se secili”. Nëna më thoshte: “Bëhu vetja”. Ajo gjithmonë më mësonte se veç Zoti mund të më gjykojë!”  –  Nate Robinson “Në momentin kur kishte shumë paqe në Qiell, por zërat nga Toka mund të dëgjoheshin dhe fëmija me ngut pyeti: “Zot, po të largohem tani, më thuaj emrin e engjëllit tim”. “Ju thjesht do ta quani atë, ‘Nënë”!  –  Anonim “Nëna kupton atë që nuk e thotë fëmija!”  –  Proverb hebraik “Dashuria e nënës të çliron!”  –  Maya Angelou “Kurrë nuk e dija se sa shumë dashuri mund të mbante zemra ime, derisa dikush më quajti: “Nënë”!”  – Anonim “Pas çdo gjëje, ka një histori, por pas çdo historie tuajën gjithmonë është historia e nënës, sepse te e saj fillon e jotja!”  –  Mitch Albom “Dora që përkund djepin është ajo që rrotullon fatin e njerëzve, sepse ajo dhe vetëm ajo e drejton jetën kah horizontet e ndritura ose të errëta!”  –  Haki Stërmilli “Nëna është personi i vetëm në botë që të do para se të të shohë!”  –  Johann Heinrich Pestalozzi Tags Thënie për nënën , thënie shqip

Parashqevi Simaku Lindur 1 shtator 1966 (58 vjeç) Profesioni Këngëtare Këngë popullore tradicionale Këngë pop Vite aktive 1982–2006 Kavajë, PR Albania Ka nje femije. Parashqevi Simaku (lindur më 1 shtator 1966, në Kavajë ) është një këngëtare shqiptare e njohur për punën e saj në vitet 1980. Ajo ka fituar çmime të shumta dhe ka punuar me disa nga kompozitorët dhe muzikantët më të mirë në Shqipëri. Simaku ka marrë pjesë në Festivalin e Këngës në vitet 1982, 1983, 1985, 1986, 1987, 1988 dhe 1990. Simaku bashkëpunoi profesionalisht me ish-bashkëshortin e saj, Robert Nolfe, një muzikant dhe producent hebre amerikan që kishte lidhje me Sony Music . Në vitin 2006 ajo nënshkroi një kontratë me Sony dhe BMG për CD-në e saj në gjuhën shqipe me titull Echoes from Iliria ( shqip : Jehonë nga Iliria ) të cilën ajo e bashkëprodhoi me Nolfe. Albumi ndërthuri folklorin tradicional shqiptar me ndikimet bashkëkohore. Pas divorcit të tyre, Nolfes thuhet se iu dha kujdestaria e djalit të tyre përmes procedurave gjyqësore. Në vitet më pas, Simaku u përball me vështirësi personale dhe përfundimisht u zbulua se jetonte në të pastrehë, në dhjetor 2024. Një video nga WABC 7 News e kapi atë duke mbledhur pako ndihme në rrugët e Nju Jorkut, ku emri i saj ishte shkruar gabim si "Simaku Nohfe" në vend të “Simaku Nolfe”. Klipi qarkulloi në internet, duke tërhequr vëmendjen e përdoruesve të internetit që punuan për të konfirmuar identitetin dhe historinë e saj, ndërsa u tronditën kur gjetën një yll të njohur të muzikës shqiptare në kushte të tilla. Në SHBA, Simaku dihet gjithashtu se preferon variacione të emrit të saj, duke përfshirë "Via Simaku", "Paravia" ose thjesht "Simaku", në vend të emrit të saj të plotë, Parashqevi. Diskografia Këngë popullore tradicionale "Kënga e Qamiles" "Këndon kumrija" "Fustanin që ta solla mbrëmë" "Ky marak, maraku i shkretë" "Doli goca në penxhere" "Kur del goca në pazar" "Po më rreh zemra" "Çelin manushaqet" "Këndo qyqe se po vjen behari" "Këndon gjeli pika pika" "Si lule zambaku" "2 Këngë Popullore të Shqipërisë së Mesme" "Potpuri Këngësh Popullore" "Këngë Arbëreshe" Këngë pop "Gëzimi i shtepisë së re" (1983) "Në moshën e rinisë" (1985), Festivali i Këngës winner "Një mëngjes" (1986) "Kur lulëzon bliri" (1986) "Me sytë e tu" (1987) "Çdo mëngjes" "Çdo gjë bashkë ne e ndajmë" "Buzë detit jemi rritur" "Bashkëmoshatarët" (1987) "Koha nuk na pret" (1987) "E duam lumturinë" (1988), Festivali i Këngës winner "Gusht e prush" (1988) "Jetoj" (1989) "Nuk jam vetëm" (1989) "Sonetë për vete" (1990) " Lejla " (1990) "Dëgjoma këngën" (1991) "Se dashuria" "Kur të prisja ty" " Tick Tick Tock " "Mes nesh është dashuria" "Më the të dua" "Në sytë e tu" "Qyteti im" "Shoqet" "Bashkë ne të dy" "Sytë e një vogëlushi" "Dashuria e vërtetë" "Pyes veten" Jehona nga Iliria (2006) "Haxhireja" "Ura e Shijakut" "Pranvera do të vijë" "Anës lumenjve" "Dashuria" " Se-sa " " Jug-Veri " " Kur jam me ty " "Pak më shumë" "Dielli" Çmimet Festivali i Këngës viti I emëruar / punë Çmimi Rezultati 1982 "Gëzuar shokë (ft. Lindita Theodhori)" Çmimi i dytë Fituar 1985 "Në moshën e rinisë" Çmimi i parë Fituar 1986 "Një mëngjes" Çmimi i tretë Fituar 1988 "E duam lumturinë" Çmimi i parë Fituar 1989 "Jetoj" Çmimi i tretë Fituar Trëndafili sot është trend, por Parashqevia e mbante që në vitet '80! 16 Dhjetor 2024, 11:34 Trëndafili sot është trend, por Parashqevia e mbante që në vitet '80! Moda ndryshon por shpesh detaje rikthehen, dhe në videot e fundit të ripublikuara ku Parashqevi shihet duke kënduar në skenë, na solli në vëmendje që aksesori i trëndafilit që tashmë është një trend i momentit, artistja e mirënjohur i ka përdorur që në vitet ’80. Më bukurinë, zërin, performancat, Parashqevi Simaku ka qenë modeli i vajzës që të gjithë e adhuronin kur ajo ngjitej në skenë. Përveç një kèngetare e mirè e padiskutueshme e muzikës shqiptare, ka qenë edhe me stili veshje te perparuar, pasi në të gjitha performancat e saj ajo shihet e veshur bukur me një elegancë të admirueshme për kohën. Ikja e saj në Amerikë bëri që ajo të shkëputej totalisht nga Shqipëria dhe mediat shqiptare, por së fundmi Parashqevi Simaku sërish ka qenë kryefjalë e çdo medjeje dhe çdo shqiptari kudo ndodhet, por këtë herë për gjendjen e saj jo të mirë. Pas videos të publikuar nga Blendi Fevziu, ku ajo shfaqej në një televizion amerikan duke marrë ndihma si e pastrehë për festat e fundvitit, të shumta kanë qenë komentet e më pas videot që pasuan njëra-tjetën. Më në fund modeli i njohur Elton Ilirjani, i cili jeton në Amerikë, mundi ta gjejë artisten e mirënjohur duke i siguruar strehim e duke premtuar se ëndrrën e saj, se do te kendonte sèrish , do ta bëjë realitet. Ata darkuan së bashku dhe të shumta kanë qenë momentet që ai ndau nga ajo darkë e bukur, ku nuk munguan as momentet ku Parashevia shfaqej duke kënduar shqip. Elton Iliriani dhe shumè shqiptarè tè tjerè, si dhe strukturat shteterore, vazhdojnè ta mbeshtesin qè ajo tè ringrihet perseri Pasi ajo ka bere jetè te veshtirè kèto vite e vetme dhe e pastrehè. Nga:Liliana Pere. Albumi fotografik.

Kjo ngjarje është një reflektim shumë i fuqishëm dhe i ndjeshëm. Është e vërtetë që aspiratat dhe ëndrrat janë pjesë e natyrshme e jetës së çdo individi. Dështimi nuk duhet të shihet si fund, por si mundësi për rritje dhe mësim, dhe ringritje. Pjesa më e rëndësishme është që individët, sidomos gratë, të ndihen të mbështetur dhe të respektohen, veçanërisht kur kalojnë periudha të vështira ose përballen me traumë. Sfidat mund të jenë të mëdha, por me mbështetje të fortë dhe me besimin për ringritje, mund të krijohen mundësi për një të ardhme më të mirë. Ky është një mesazh i fuqishëm dhe i domosdoshëm për shoqërinë dhe individët që janë të prekur nga vështirësitë. Takimi i Kengetares me djalin. Ky moment prekës është një histori që mund të ngjajë me një film, ku nëna kërkon djalin e saj pas shumë vitesh ndarjeje. Parashqevi Simaku, një artiste e madhe, simbolizon dashurinë dhe forcën e pafundme të nënës që nuk ndalet kurrë në kërkimin e lidhjes me fëmijën e saj, pavarësisht kohës dhe pengesave. Ky ribashkim, i ndihmuar nga Elton Ilirjani, është një testament i fuqisë së dashurisë familjare dhe dëshmisë se, edhe pas shumë vitesh, ndjenjat e thella mbeten të pakrahasueshme. Takimi është një moment filmik, një histori që frymëzon besimin te forca e dashurisë dhe përkushtimit të nënës, një mesazh që shkon përtej çdo bariere. Takimi i shumëpritur mes këngëtares Parashqevi Simaku dhe djalit të saj, Luke Nolfe, ishte një moment shumë emocionues për ta dhe për publikun që e ndoqi nëpërmjet Instagram-it të biznesmenit Elton Ilirjani, i cili ndihmoi në realizimin e këtij ribashkimi. Ilirjani shpërndau disa momente nga takimi i nënës dhe djalit, ku ishte i pranishëm edhe ish-bashkëshorti i këngëtares, Robert Nolfe, babai i Luke. Në këtë takim emocionues, Parashqevi e përshëndeti djalin e saj me dashuri dhe e pyeti nëse mban mend ndonjë gjë nga Shqipëria, por ai iu përgjigj: "Jo". I pyetur nga Elton Ilirjani, Luke tha se ndihej mirë që e takoi nënën pas shumë vitesh. Ai gjithashtu tha se i pëlqente pamja përreth. Luke dëgjoi këngën e nënës së tij "E duam lumturinë" gjashtë herë gjatë takimit dhe reagimi i tij ishte shumë pozitiv, duke shprehur krenari për nënën e tij. Ky moment ishte një dëshmi e fuqisë së dashurisë, siç e theksoi edhe Ilirjani, i cili tha se "Dashuria nuk blihet me para", duke e bërë të qartë se ky ribashkim nuk ishte për arsye financiare. Pas takimit, Parashqevi falënderoi Eltonin për ndihmën që dha dhe shprehu mirënjohjen për Robertin, babanë e Luke, për përkrahjen e tij në realizimin e këtij momenti të mrekullueshëm. Ajo gjithashtu vlerësoi nënën e Eltonit, Hanko Ilirjanin, që i kërkoi atij të bashkonte Parashqevi Simakun me djalin e saj, pavarësisht gjendjes së saj shëndetësore. Elton Ilirjani ndau një reflektim të thellë për rolin e nënave, duke thënë se ato janë simboli i dashurisë së pakushtëzuar dhe se çdo plagë që ato mbajnë është një plagë që lë gjurmë në të ardhmen tonë. Ai nënvizoi se duhet të kujdesemi për nënat dhe t’i respektojmë për sakrificat e tyre të pafundme. Ky moment ishte një dëshmi e fortë e lidhjes së pashkëputur ndërmjet nënës dhe djalit, që tregon se dashuria, falja dhe ribashkimi mund të triumfojnë mbi çdo pengesë, duke i dhënë një mesazh të fuqishëm për vlerësimin e lidhjeve familjare dhe dashurisë që nuk njeh kufij. “Nënat, syri i tyre i pagjumë dhe zemra e tyre e pafund, janë simboli më i madh i dashurisë së pakushtëzuar në këtë botë. Lëndimi i një nëne është lëndimi i vetë jetës, sepse çdo nënë është burimi i parë i dashurisë dhe përkushtimit që formon qenien tonë. Kur një nënë qesh, fëmijët e saj ndiejnë ngrohtësinë e botës; kur ajo qan, bota duket më e ftohtë. Syri i saj është dëshmia e përkujdesjes dhe sakrificës së saj, një flijim i heshtur që ndonjëherë merret i mirëqenë. Por çdo lot që rrjedh nga sytë e saj është një thirrje për dashuri, respekt dhe mirënjohje. Mos lëndoni nënat. Çdo plagë që ato mbajnë në shpirt është një plagë që lë gjurmë në të ardhmen tonë. Kujdesuni për ta, respektojini dhe vlerësojini për sakrificat e tyre të pafundme. Dashuria e tyre është dhurata më e çmuar që kurrë nuk mund të zëvendësohet.” Ky është një mesazh i fuqishëm dhe i thellë. Lidhja mes nënës dhe fëmijës është një nga lidhjet më të shenjta dhe më të forta që ekzistojnë. Askush nuk ka të drejtë të ndërhyjë apo të ndajë një nënë nga fëmija i saj, sepse dashuria e saj është e pafundme, e pakushtëzuar dhe e pazëvendësueshme. Kjo lidhje është themeli i jetës dhe zhvillimit të fëmijës, dhe ajo duhet të mbrohet me çdo çmim. Pergatiti:Liliana Pere

Historia e vërtetë pas propozimit sekret të princit Philip për Mbretëreshën Elizabeth Plus, si princi i mërguar (dhe relativisht pa para) erdhi për t'u martuar me mbretëreshën e ardhshme. Nga Sarah Schreiber Publikuar më 30 Dhjetor 2024 09:10 Agjencia Topical Press / Stringer / Getty Images Mbretëresha Elizabeta II dhe Princi Filip, Duka i Edinburgut, patën martesën mbretërore më të gjatë në histori ; ata u martuan për 73 vjet, nga viti 1947 deri në vdekjen e Filipit në prill 2021. Mbretëresha i referohej në mënyrë të famshme burrit të saj si "forca dhe qëndrimi" i saj në vitin 1997 – diçka që do të argumentonim se e dinte që nga momenti kur ndjenjat e saj u thelluan ndaj tij në Viti 1946, viti i lidhjes dhe fejesës së tyre (të fshehtë). Dyshja e kishin njohur njëri-tjetrin që nga fëmijëria e Elizabeth (kishte një hendek moshe pesëvjeçare mes tyre), gjatë së cilës ajo ushqeu dashurinë e një nxënëseje me princin e mërguar. Filipi, djali i Princit Andrew të Greqisë dhe Princeshës Alice of Battenberg, ishte larguar nga atdheu kur ishte vetëm 18 muajsh, pasi babai i tij u akuzua për tradhti; ai kaloi pjesën më të madhe të jetës së tij të hershme duke lëvizur midis vendeve përpara se të vendosej në Angli - dhe u bashkua me Marinën Mbretërore përpara Luftës së Dytë Botërore - në fund të viteve të adoleshencës.  Sidoqoftë, lindja e tij mbretërore siguroi që rrugët e tij dhe të Elizabeth-s të kryqëzoheshin disa herë – dhe kur mbretëresha e ardhshme arriti të 20-at, marrëdhënia e tyre (e cila kryesisht përbëhej nga letra miqësore të dërguara gjatë luftës, të cilave Filipi herë pas here do të “denjonte t’u përgjigjej”, një veçori e vitit 1957 në Time ) ndryshoi. Ajo i pohoi babait të saj, mbretit Xhorxh VI, se Filipi ishte "i vetmi burrë që mund ta dashuroja ndonjëherë". Elizabeth - jeta dhe trashëgimia e së cilës u ndryshuan në mënyrë të pakthyeshme kur xhaxhai i saj, Mbreti Eduard VIII, abdikoi nga froni britanik kur ajo ishte 10 vjeç, një vendim që e pozicionoi atë si një trashëgimtare të papritur - ishte e vendosur në zgjedhjen e saj. Mbretëresha Elizabeth mori një dhuratë martese prej 6.2 milionë dollarësh—plus, 9 fakte të tjera befasuese rreth saj dhe dasmës mbretërore të Princit Philip Shtypi qendror / Stringer / Getty Images Megjithatë, familja e saj ishte skeptike. Propozimi i Filipit për martesë nuk përfshinte që ai të merrte leje jashtëzakonisht entuziaste nga mbreti; në fakt, babait të Elizabeth-it i duhej të bindte se përputhja e vajzës së tij me një princ relativisht pa para, i cili ishte dëbuar nga vendi i tij, nuk do të ishte i dëmshëm për sundimin e saj të ardhshëm. "Mbreti dhe mbretëresha ishin të tmerruar," tha Lady Pamela Hicks, vajza e Lord Louis Mountbatten, xhaxhai i Filipit, për Vanity Fair në 2013. Mediat, megjithatë, patën një ditë në terren; kur Philip dhe Elizabeth u fotografuan duke u dukur komode në dasmën e motrës së Hicks (ai e ndihmoi atë të dilte nga xhaketa!), shtypi u shtyp, gjë që rezultoi në një vlerësim prej 64 përqind për martesën e tyre, për Newsweek . Megjithatë, mbreti kishte disa kushte kur Filipi erdhi tek ai për dorën e vajzës së tij : Ai duhej të bëhej një shtetas britanik i natyralizuar dhe Elizabeta duhej të priste deri në ditëlindjen e saj të 21-të përpara se të shpallte zyrtarisht lajmin. Po si u zhvillua propozimi? Megjithëse nuk i kemi specifikat, pranohet gjerësisht se bashkëshortja e ardhshme mori miratimin nga George (i cili dha lejen e përmendur me kusht) në verën e vitit 1946. Filipi, i përgatitur me një unazë fejese diamanti të bërë nga gurët e çmuar të njërit prej nënës së tij diademat, u ulën në një gju në Balmoral (vendi i preferuar i mbretëreshës) pas një pushimi veror njëmujor në kështjellën skoceze me familje mbretërore. Filipi ishte i entuziazmuar dhe tha po aq në një letër drejtuar nuses së tij të ardhshme menjëherë pasi i bëri pyetjes: “Jam i sigurt se nuk i meritoj të gjitha gjërat e mira që më kanë ndodhur. Të jesh i kursyer në luftë dhe të pashë fitoren… të jesh dashuruar plotësisht dhe pa rezerva, i bën të gjitha problemet personale dhe madje edhe të botës të duken të vogla dhe të vogla.” Hulton Deutsch / Kontribues / Getty Images Siç ishte premtuar, dyshja e mbajtën të fshehtë qëllimin e tyre për t'u martuar deri në vitin e ardhshëm, dhe zyrtarisht shpallën fejesën e tyre më 9 korrik 1947 (disa muaj pas ditëlindjes së mbretëreshës). Dyshja u martuan katër muaj më vonë, në një ceremoni televizive të mbajtur në Westminster Abbey që tërhoqi miliona shikues - dhe nisi martesën 73-vjeçare të çiftit, e cila vlerësohet si një nga bashkimet më të shquara të epokës sonë. Një vështrim prapa në dasmën mbretërore që thyen rekord që ndryshoi historinë Tregime të ngjashme Kate Middleton dhe Princi William sapo lëshuan kartën e tyre të Krishtlindjes 2024 - dhe ka një gabim që duhet ta shmangni me çdo kusht në ditën tuaj të dasmës Mbretëresha Elizabeth mori një dhuratë martese prej 6.2 milionë dollarësh—plus, 9 fakte të tjera befasuese rreth saj dhe dasmës mbretërore të Princit Philip Thuhet se Princesha Diana "kishte frikë" t'i kalonte Krishtlindjet me vjehrrit e saj mbretëror Si i propozoi vërtet John F. Kennedy Jackie Kennedy-t? A e ka ende Celine Dion unazën e saj të fejesës nga René Angélil? Çfarë bëri Nicole Kidman me unazën e saj të fejesës nga Tom Cruise? Ku është unaza e fejesës së Grace Kelly në Cartier tani? Kate Middleton sapo riveshi një nga dhuratat e dasmës së Mbretëreshës Elizabeth II Chloë Grace Moretz në dukje e butë nis fejesën me modelen Kate Harrison duke ndezur unazën e diamantit në Instagram Ku është diadema ikonë e dasmës së princeshës

Nje lajm i trishte për mjekesinë e vëndit tonë. Ne 5 Janar 2025 ndahet nga jeta mjeku specialist i Radiollogjise së Pergjithshme Dr. Piro Paskal Dhono , me banim ne Windsor, Canada; Ku ai jetonte me familjen. Me pikellim morëm lajmin e hidhur, për vdekjen e Dr Piro Dhonos Dr. Pirua u lind në fshatin Lëngëz të Kolonjes, në vitin 1942. Arsimin fillor dhe shtatvjeçar i kreu në Lëngez e në qytetin e Ersekës, mandej vazhdoi Teknikumin Mjekesor në Tiranë , e mbaroi atë me rezultate të larta ne vitin 1962. I kujtonte me shumë respekt shokët dhe petagoget e perkushtuar të teknikumit. Ne vitet 1962-1967 vazhdoi fakultetin e Mjekësisë në Universitstin e Tiranës, me rezultate të larta. Ishin këto vite kur po ndërtohej spitali i ri i qytetit të Ersekës, që do hapte dyert për një shërbim cilësor për banorët e rrethit të Kolonjës. Dr Pirua ishte mjeku i parë në Kolonjë, që u dërgua për specializim. Ai u specializua në vitet 1967 - 1969, në fushën e Radiollogjisë të Përgjthshme nën kujdesin dhe përkushtimin e madh të profesorit te shquar Petrit Selenica (që më pas u bënë shumë miq të ngushtë). Prof. Selenica ngeli një idhull që me mesimet dhe keshillat e fjalët e tij të mënçura e udhëhoqi Dr. Piron në gjithë jeten e tij profesinale por edhe private dhe shoqërore. Dr. Piro shpesh i kujtonte dhe citonte fjalët dhe thëniet e tij në biseda shoqërore dhe profesionale. Dr. Piro, sherbeu per gati 42 vjet në këtë profesion të bukur, por të vështirë, në kryerjen e mijra vizitave para ekranit rrezatues, që në heshtje ndikoi për t'ju bërë shkak e për ti dëmtuar sistemin leukocitar, me pasojë vdekje prurse. Punoi me pasion, perkushtim, me dashuri dhe humanizem të lartë në spitalin e Ersekës, duke qënë në atë staf të kompletuar, specialistësh të viteve 1970 -1980, që e bënë këtë spital nga më cilësorët në rrethet e kategorisë së tretë. Më pas në vitin 1985, Dr Pirua transferohet në Klinikën Qëndrore të qytetit të Korçes, e punoi aty deri sa doli në pension. Banoret e Kolonjës, punonjesit e shendetsisë, do ta kujtojnë me dashuri Dr Piron. Ai erdhi mjek në Ersekë, në vitin 1969,me energji rinore, djalë simpatik, i pashem, i veshur bukur, energjik, i dashuruar me mjekesinë dhe dëshirën e pafund për të ndihmuar të gjithë njerëzit pa dallim. Ai ngjallte një ngacmim për drejtusit e nomeklaturës të asaj kohe, dhe ata e shikonin me sy kritikues, e i thërrisnin: "Doktori me syze të errëta"; sepse nuk e kuptonin se syzet e errëta ai i perdote për shkak të profesionit. Ndihmonte të sëmurët, ju bëhej krah në hallet dhe problemet që kishin dhe jo vetëm nga ana shëndetsore. Dr Pirua krijoi famile në moshë shumë të re. Ai u dashurua me Znj. Natasha Tole Adhami, vajzen e tenorit të dëgjuar të Grupit Lira, mësuesen e talentuar e të dashur të matematikes, për shumë breza gjimnazistësh të shkollës "Petro Nini Luarasi” në Ersekë. Ata ishin një çift i bukur, marrëzisht të dashuruar, të bukur, të lumtur, plot jetë e pasion, emancipues dhe për çiftet e reja që të gjithë i adhuronin e i kishin zili. Ata lindën, rritën, edukuan dhe shkolluan dy vajzat e tyre të mrekullushme, Klorinda dhe Stela. Pas daljes në pension, Dr Pirua u bashkua me vajzat dhe banoi pranë tyre dhe niperve e mbesave, në Windsor Canada. Ai gjithmonë kishte mall të thellë e të pa shuar për vendlindjen, për vendin ku punoi dhe sakrifoi gjithë jetën e tij. Kishte mall për Lëngëzin, Kolonjën dhe Korçën, vinte shpesh çmallej me të afërmit, miqtë shokët dhe punonjësit e shëndetësisë. I shprehim ngushellime bashkëshortes /shoqes se jetes së tij, Natashes, vajzave Klorindes dhe Steles, të afërmve , shokëvë, e kolegeve te tij. Me ikjen e tij nga jeta, Kolonja dhe gjithë Shqipëria humbi nje mjek të aftë, të talentuar, të përkushtuar, dhe shumë human. U Prehtë në Paqe Dr Piro Dhono. Të rrojmë dhe ta kujtojmë. Redaksia Prestige Info - Vajza. Klorinda Dhono Hibbert.

Kate dhe William janë të prirur të shfrytëzojnë sa më shumë kohën e familjes përpara se William të bëhet Mbret(Imazhi: Getty) Princi dhe Princesha e Uellsit thuhet se po përgatisin tre fëmijët e tyre të vegjël, Princin George , Princeshën Charlotte dhe Princin Louis për një ndryshim kolosal.Çifti mbretëror thuhet se po e shfrytëzojnë sa më shumë kohën e tyre familjare përpara se Princi William të bëhet Mbret dhe duan ta bëjnë tranzicionin sa më të qetë për hir të fëmijëve të tyre.Autorja mbretërore, Ingrid Seward, tha: "Kate e di që po vjen një përgjegjësi masive, por ajo nuk mund të bëjë asgjë për këtë, kështu që ajo vetëm duhet të sigurohet që familja që ajo rrit është në gjendje të përballet me të. "Princesha Kate ka pasur një vit të vështirë, duke u diagnostikuar me një formë të pazbuluar të kancerit në vitin 2024 . Siç raportohet në Hello! Revista, autori mbretëror shtoi: "Unë mendoj se sëmundja e ka bërë atë të prirur për t'i dhënë përparësi familjes së saj edhe më shumë, sepse ata janë e ardhmja. Natyrisht, ajo dëshiron të mbështesë burrin e saj dhe monarkinë, por ajo do të sigurohet që ta bëjë këtë. në mënyrë të tillë që të mos e largojë shumë nga familja.

Kjo pikturë e Alketa Muzhaqit paraqet një peizazh natyror plot qetësi dhe harmoni. Ja si mund ta lexoni këtë pikturë: 1. Ngjyrat dhe drita: Ngjyrat e ndritshme dhe të ngrohta të vjeshtës, së bashku me reflektimin e tyre mbi sipërfaqen e ujit, krijojnë një ndjenjë gjallërie dhe paqeje. Ato pasqyrojnë ndërlidhjen mes natyrës dhe shpirtit njerëzor. 2. Reflektimi në ujë: Uji është i qetë dhe pasqyrues, duke simbolizuar pastrim shpirtëror dhe reflektim personal. Ai krijon një ndjesi harmonie mes tokës dhe qiellit. 3. Drurët dhe pylli: Pemët në të majtë, me gjethe të ndritshme dhe të verdha, përfaqësojnë jetën dhe ndryshimin. Pylli i largët jep një ndjesi thellësie dhe të panjohurës. 4. Kompozimi: Ndërtimi i qetë dhe i balancuar i pikturës fton shikuesin të ndalet dhe të meditojë mbi bukurinë e natyrës dhe kalueshmërinë e kohës. 5. Qielli dhe horizonti: Qielli i hapur dhe nuancat e gjelbra sugjerojnë shpresë dhe një ndjenjë pafundësie. Kjo pikturë përçon qetësi dhe thirrje për t'u lidhur me natyrën, duke kujtuar bukurinë e thjeshtë dhe transformuese të botës rreth nesh. Ajo është një pasqyrim i harmonisë mes njeriut dhe mjedisit.

Kompjuteri i parë elektronik ishte ENIAC (Integruesi Numerik Elektrik dhe Kompjuter), i lëshuar në shkurt të vitit 1946. Sot, mund të themi se teknologjia e këtij kompjuteri korrespondon me atë të një kalkulatori të thjeshtë, megjithatë, për kohën, ishte një shpikje revolucionare që rezultoi në krijimin e kompjuterëve të rinj dhe më efikas. Karakteristikat e kompjuterit të parë ENIAC, ishte një makinë gjigante dhe shumë e shpejtë për kohën. Ndër karakteristikat kryesore ishin pesha e përgjithshme prej 30 ton, përafërsisht rreth peshës së 5 ose 6 elefantëve së bashku, kishte një kapacitet prej 500 shumëzimesh në sekondë, ndërsa llogaritjet mund të zgjasin 8 orë ose më shumë nëse bëhen me dorë. Historia e krijimit të kompjuterëve është rezultat i evolucionit njerëzor në krijimin dhe operacionalizimin e teknologjisë. Mund të themi se kompjuterët e parë u karakterizuan si makina llogaritëse dhe klasifikuese, të lidhura fort me matematikën. Përkundër shoqërimit të ENIAC me një kalkulator, është interesante të theksohet se ai konsiderohej një kompjuter elektronik sepse ishte i programueshëm dhe ndryshonte nga llogaritësit mekanikë që ekzistonin në atë kohë. ENIAC Sfondi historik Kompjuteri i parë lidhet drejtpërdrejt me Luftën e Dytë Botërore, i urdhëruar nga ushtria amerikane, u zhvillua nga John Eckert dhe John Mauchly nga Universiteti i Pensilvanisë. Projektuar për të llogaritur trajektoret balistike, u përdor, pas Luftës së Dytë Botërore, për llogaritjet në zhvillimin e bombës me hidrogjen bërthamor. Shkencëtarët amerikanë që zhvilluan ENIAC John Eckert dhe John Mauchly John Eckert (fizikan) dhe John Mauchly (inxhinier elektrik) ishin shkencëtarët që morën famën më të madhe për krijimin e ENIAC. Të dy u lidhën me shkollën Moore në Universitetin e Pensilvanisë, kur John Mauchly sugjeroi zhvillimin e këtij kompjuteri të ri, i cili u miratua nga ushtria amerikane. John Eckert më pas shërbeu si inxhinier kryesor. Eckert dhe Mauchly punuan në biznesin e kompjuterëve për vite me një kompani që ata themeluan, duke kontribuar në evolucionin e kompjuterëve, me krijime të tjera novatore, të tilla si UNIVAC, e cila kishte një kasetë magnetike me kapacitet të madh ruajtës. Të dy u shpërblyen disa herë gjatë karrierës së tyre. Gratë që programuan kompjuterin e parë Programeret e ENIAC Kjo pjesë e historisë ENIAC është mjaft e diskutueshme, pasi me kalimin e viteve programueset gra nuk kanë marrë aq shumë njohje sa shkencëtarët që kanë zhvilluar kompjuterin. Pavarësisht nga mungesa e njohjes, puna e tyre ishte themelore, pasi ato ishin përgjegjës për llogaritjen e ekuacioneve diferenciale të nevojshme për trajektoret balistike. Në fakt, në fillim, rreth 80 gra që punonin si programuese u quajtën “kompjuterë”. Pas krijimit të ENIAC, gjashtë gra u thirrën për të testuar dhe programuar kompjuterin e parë: Frances Spence, “Betty” Holberton, Jean Bartik, “Kay” McNulty, Marlyn Wescoff dhe Ruth Lichterman. Ato mësuan të programojnë pa gjuhë programimi ose mjete (pasi asnjë nuk ekzistonte), vetëm diagrame logjike. Kur mbaruan, ENIAC bëri një trajektore balistike, një ekuacion llogaritje diferenciale, në sekonda. Sidoqoftë, kur ENIAC u prezantua në shtyp dhe publik në vitin 1946, gratë nuk u përmendën kurrë, ato mbetën të padukshme. Kuriozitete për ENIAC Deri në fund të Luftës së Dytë Botërore, ENIAC konsiderohej një sekret. Pas fillimit të tij zyrtar në vitin 1946, ai u përdor vetëm për dhjetë vjet. Pas tij, erdhi EDVAC (llogaritësi automatik i ruajtjes me vonesë elektronike), kompjuteri i parë me kapacitet ruajtës. Si pasojë, pas një kohe të shkurtër, ENIAC u konsiderua i vjetruar. Është vlerësuar se ENIAC kishte një kosto ndërtimi prej 500 mijë dollarë (afërsisht 6.300.000 dollar sot). Sot, ENIAC është çmontuar dhe disa nga pjesët e tij janë në Shkollën Moore në Universitetin e Pensilvanisë, ku është zhvilluar, ndërsa të tjerat në Muzeun Smithsonian në Uashington DC dhe gjithashtu në Muzeun e Historisë Kompjuterike në Kaliforni. Si ishte evolucioni i kompjuterëve pas ENIAC Evolucioni i kompjuterëve ishte jashtëzakonisht i shpejtë dhe, në vitet ’80, filluan të shfaqen kompjuterë për përdorim personal. Ishte në atë kohë që u themelua Microsoft dhe u lançua Macintosh (kompjuteri me miun dhe tastierën e integruar) nga Apple.

10 vendet më të mira në botë sipas fuqisë kompjuterike SHBA ka 173 superkompjuterë në renditjen TOP500 Nga Britney Nguyen . Rreshtat e serverëve të superkompjuterit Fugaku Superkompjuteri Fugaku në Kobe, Japoni më 9 mars 2021. Foto : The Yomiuri Shimbun ( AP ) Ndërsa gara e inteligjencës artificiale nxehet, po ashtu nxehet edhe konkurrenca globale për fuqinë kompjuterike – diçka pa të cilën bumi do të ishte i pamundur. Superkompjuteri, i cili është një lloj llogaritjeje me performancë të lartë , përfshin njësi të shumta të përpunimit qendror, ose CPU , të grupuara në nyje llogaritëse që komunikojnë për të zgjidhur problemet. Kjo teknologji është përdorur për të zbuluar materiale të reja për zhvillimin e baterive dhe çipeve, në kërkimin e sëmundjeve dhe gjithnjë e më shumë për të ekzekutuar ngarkesat e punës së AI. SHBA është shtëpia e pesë nga 10 superkompjuterët më të fuqishëm në botë dhe ka 173 nga sistemet kryesore në mbarë botën, sipas edicionit të 64-të të TOP500. Këta superkompjuterë përpunojnë informacionin me shpejtësi marramendëse, të matura në "flops", numri i llogaritjeve që mund të bëjnë çdo sekondë. Për ta vënë atë në perspektivë, ndërsa telefonat inteligjentë modernë mund të përballojnë triliona llogaritje në sekondë, superkompjuterët kryesorë të sotëm punojnë në petaflops, e barabartë me një mijë trilion llogaritje çdo sekondë. Dhe ky nuk është as kufiri: tre superkompjuterët më të fuqishëm në botë – të gjithë të vendosur në SHBA – kanë arritur në llogaritjen ekzaskale, duke kryer të paktën një kuintilion llogaritje në sekondë. Këtu janë 10 vendet kryesore sipas performancës maksimale, të matur në teraflops, ose një trilion operacione me pikë lundruese në sekondë, bazuar në renditjen e superkompjuterëve të TOP500. Numerimi fillon nga fundi 10. Koreja e Jugut Seul, Koreja e JugutFoto : Mongkol Chuewong ( Getty Images ) Koreja e Jugut ka 13 superkompjuterë në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 213,091 teraflops. 9. Spanja pamje ajrore e serverëve të superkompjuterëve MareNostrum 5 Superkompjuteri MareNostrum 5 në Qendrën Superkompjuterike në Barcelonë, Spanjë më 15 dhjetor 2023.Foto : JOSEP LAGO/AFP ( Getty Images ) Spanja ka tre superkompjuterë në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 221,873 teraflops. 8. Franca Superkompjuter AtoS BullSequana XH Superkompjuteri BullSequana XH3000 hibrid i gjeneratës së ardhshme të klasit exascale, krijuar nga kompania franceze e shërbimit dhe konsulencës së teknologjisë së informacionit, Atos në Paris, Francë më 16 shkurt 2022.Foto : ERIC PIERMONT/AFP ( Getty Images ) Franca ka 24 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 298,086 teraflops. 7. Kinë një punëtor ndërtimi duke ecur mes serverëve të një superkompjuteri të markës Huawei Një server superkompjuteri Huawei në qendrën e zgjeruar informatike të Universitetit Zhejiang në Hangzhou, Provinca Zhejiang, Kinë më 22 nëntor 2023.Foto : CFOTO/Future Publishing ( Getty Images ) Kina ka 63 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 319,062 teraflops. 6. Finlanda pamje ajrore e një qyteti me borë, me pamje industriale Espoo, FinlandëFoto : ShaoChen Yang ( Getty Images ) Finlanda ka tre superkompjuterë në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 391,388 teraflops. Sistemi Lumi, i cili është i instaluar në një qendër EuroHPC në CSC — IT Center for Science në Espoo, Finlandë, është superkompjuteri i tetë më i fuqishëm në botë dhe funksionon me 379.7 petaflops (ose 379.7 kuadrilion llogaritje për sekondë). 5. Gjermania pamje lart e rafteve të zeza të serverëve Sistemet e ruajtjes së kompjuterit me performancë të lartë CARA (Computer for Advanced Research in Aerospace) nga Qendra Gjermane e Hapësirës Ajrore (DLR) në Dresden, Gjermani më 10 maj 2023.Foto : Robert Michael/dpa ( Getty Images ) Gjermania ka 40 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 399,728 teraflops. 4. Zvicra pamje ajrore e ndërtesave të vjetra dhe një kullë e sahatit të kishës në një ditë me diell me një trup uji dhe male në sfond Lugano, ZvicërFoto : Werner Büchel ( Getty Images ) Zvicra ka pesë superkompjuterë në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 473,517 teraflops. Sistemi i Alpeve, i cili është i instaluar në Qendrën Kombëtare të Superkompjuterit Zviceran në Lugano, Zvicër, është superkompjuteri i shtatë më i fuqishëm në botë dhe arrin 434.9 petaflops (ose 434.9 kuadrilion llogaritje në sekondë). 3. Italia një burrë që qëndron në një podium i veshur me një brez të kuq, të bardhë dhe jeshil përpara një sfondi që thotë LEONARDO CINECA Kryetari i Bashkisë së Bolonjës Matteo Lepore në ceremoninë e inaugurimit të Superkompjuterit Leonardo në CINECA Tecnopolo më 24 nëntor 2022 në Bolonjë, Itali.Foto : Roberto Serra - Iguana Press ( Getty Images ) Italia ka 14 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 849,088 teraflops. Sistemi Leonardo, i cili është i instaluar në një vend CINECA EuroHPC në Itali jep 241.2 petaflops (ose 241.2 kuadrilion llogaritje në sekondë), duke e bërë atë superkompjuterin e nëntë më të fuqishëm në botë. 2. Japonia fundi i një rreshti të serverëve të superkompjuterit fugaku me një skicë të malit Fixhi Superkompjuteri Fugaku në Qendrën RIKEN për Shkenca Kompjuterike në Kobe, Japoni më 16 qershor 2020.Foto : The Yomiuri Shimbun ( AP ) Japonia ka 34 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 940,710 teraflops. Sistemi Fugaku, i cili është i instaluar në Qendrën RIKEN për Shkencën Kompjuterike në Kobe, Japoni, është superkompjuteri i gjashtë më i fuqishëm në botë. Në standardin e Gradientit të Konjuguar me Performancë të Lartë, Fugaku ka qenë superkompjuteri i renditur në krye që nga qershori 2020, duke performuar me 442,0 petaflops (ose 442,0 kuadrilion llogaritje në sekondë). 1. Shtetet e Bashkuara sinjalistikë për Laboratorin Kombëtar Lawrence Livermore të rrethuar me pemë dhe gurë Laboratori Kombëtar Lawrence Livermore në Livermore, Kaliforni më 12 dhjetor 2022.Foto : David Paul Morris/Bloomberg ( Getty Images ) Shtetet e Bashkuara kanë 173 superkompjutera në renditjen TOP500, duke arritur një performancë maksimale prej 6,477,869 teraflops. Sistemi El Capitan, i cili është i instaluar në Laboratorin Kombëtar Lawrence Livermore në Livermore, Kaliforni, është superkompjuteri më i fuqishëm në botë i aftë për 2.74 ekzaflops (ose 2.74 kuintilionë llogaritje në sekondë).

Kisha e Shën Mërisë ndodhet ne liqenin e Prespës, në ishullin e Maligradit! E ndërtuar në shekullin XIV është një nga monumentet më me vlerë të trashëgimisë kulturore. Ishulli ka një gjatësi prej rreth 800 m e gjerësi rreth 200 m dhe rrethohet nga shpatie shume të pjerrët e mahnitëse, me përjashtim të pjesës perëndimore të tij dhe ka një bimësi natyrore barishtore dhe shumë pak shkurre, si dhe shpella. Mund të vizitohet duke ndjekur itinerarin Korçë – Zvezdë – Liqenas, ku për t’u futur në ishull përdoren varkat e peshkatarëve apo së fundmi edhe ato turistike. Udhëtimi me varka nëpër liqen është një tjetër kuriozitet për vizitorët e shumtë. Prespa në stinën e nxehtë tërheq pushues nga zona rreth saj për të bërë plazh në ujërat e liqenit, por edhe turist të largët që interesohen për historinë, kulturën, biodiversitetin për dhe për gastronominë e kësaj zone.

8 Janar 1826 lindi Gavril Dara i Riu 1826 në Palermo të Sicilisë në një familje të trashëguar bujarësh shqiptarë, që kishin kaluar përtej Adriatikut pas vdekjes sëSkënderbeut. Po kështu Dara i Riu bëhet poeti trashëgimtar, pra brezi i tretë i një familjeje me kulturë kombëtare, ku kishin bërë emër gjyshi i tij Gavril Dara Plaku, dhe i ati Andrea, veçanërisht në mbledhjen e folklorit arbëresh. Kjo trashëgimi kulturore familjare, ashtu dhe talenti i tij do të përbëjnë shtratin krijues që prodhoi poezinë e tij të madhe. Dara mbaroi seminarin shqiptar të Palermos dhe kreu studimet për drejtësi dhe punoi si avokat. Si njeri i zoti në fjalë e në veprime, mori pozita administrative në disa qytete. Botoi një fletore letrare me emër Paligenesi, që merrej me letërsi italiane. Në Romë, në vitet 1871–1874, drejtoi të përkohshmen La riforma. Fundin e jetës e kaloi në qytetin Xhirxhenti, në të cilin vdiq më 1885. Dara u mor me drejtësi, gazetari e poezi, duke pasur interes të veçantë për filozofi e arkeologji. Ai u mor me jetën e me kulturën italiane. Po si trashëgimtar i brezave të kulturuar të familjes, ai u mor me folklor dhe letërsi shqipe. Veprat i mbetën në dorëshkrim. Në dorëshkrim mbeti edhe kryevepra Kënga e sprasme e Balës, që u botua e plotë më 1906 në Katancaro. Më parë Zef Skiroi kishte nisur botimin e poemës më 1887, mirëpo një botim në vazhdime u bë në La Nazione Albanese gjatë viteve 1900–1902. Dara kishte shkruar edhe Alcune Poesie (1848) dhe I nostri mali (1870). Kënga e sprasme e Balës është pandan i Milosaos të De Radës : ka figurën poetike të freskët si ajo, por ka një strukturë artistike më të lidhur. Është një kryevepër e poezisë romantike shqipe. Zanafillën e vet lëvizja letrare arbëreshe e pati në ngulimet e Siçilisë, me studjues e letrarë të ndryshëm, si: Matrënga në shekullin e XVI, Brankati, Filja, Keta, Gavril Dara (plaku) dhe Andrea Plaku në shekullin e XVIII. Në kohën kur kjo lëvizje fitoi karakter të ri kombëtar u përfaqësua nga Gavril Dara (i riu), që vijoi traditën e nisur nga i ati dhe i gjyshi. Lindi në Palermo më 6 janar 1827. Mësimet e para i mori në seminarin shqiptar të Palermos. Po në këtë qytet ai kreu studimet e larta për drejtësi. Udhën e krijimtarisë e nisi herët, në moshën 13-15 vjeçare. Në fillim shkroi vjersha që më tepër ishin intime. Shkëndia që i dha zjarr talentit të tij, ishin idetë liridashëse, ideali i bashkimit të Italisë dhe dëshira për ndryshime demokratike. Këto ide janë derdhur në vëllimin “Disa poezi”, shkruar në italisht, që doli në dritë në vitin më të zjarrtë të revolucionit më 1848. Vëllimi është si një ditar i lëvizjes revolucionare të asaj kohe. Në të spikat një brendi ideore e pasur dhe disa tipare të individualitetit krijues të Darës, si fryma luftarake optimizmi dhe begatia e figuracionit. Vlerën artistike të vëllimite dëmtojnë karakteri abstrakt dhe retorizmi. Në shkurt 1858 Dara u bë themelues dhe drejtues i një gazete që ishte si një manifest kryengritës, “Palingenesi” (Përtëritja e jetës). Në artikujt që botoi aty ai tregoi aftësi prej prozatori, kritiku, esteti dhe historiani. Në çastet më të rëndësishme të luftës për çlirimin e Italisë ai, si edhe arbëreshët e tjerë, mori pjesë aktive në lëvizjen revolucionare italiane kundër zgjedhës austriake dhe sundimit të Burbonëve. Madje ishte një nga udhëheqësit krahinor të asaj lëvizjeje, si anëtar i komunitetit revolucionar të Xhirxhentit dhe sekretar i përgjithshëm i qeverisë revolucionare të Garibaldit, më 1860. Në të njëjtën kohë ai s’i ndahet krijimtarisë letrare. Më 1864 shkruan një poemë të gjatë italisht, po me subjekt shqiptar “Ana Maria”. Poema është shkruar në vargje njëmbëdhjetërrokësh, është e gjatë (1.300 vargje) dhe e ndarë në dy pjesë. Ka dy protagonistë: Bozdar Stresin, nipin e Skënderbeut, të cilit i kushtohet pjesa e parëdhe Ana Maria Kominiatën, mbesën e Donikës, gruas së Skënderbeut, së cilës i kushtohet pjesa e dytë, më e gjatë. Dara mishëron në këto dy personazhe idealin e burrit dhe të gruas shqiptare. Poema tingëllon si një himn për atdheun e të parëve. Këto personazhe i patëm gjetur edhe te De Rada, po ai i paraqet si heronj romantikë që kryejnë një faj tragjik dhe shkojnë për këtë drejt fundit tragjik, kuse Dara i ri thekson aspektin heroik të karakterit të tyre. Në poemë spikatin për vlerën e tyre estetike pjesët lirike. Në vitet 1871-74 Darën e gjejmë në Romë ku drejton gazetën politike “La Reforma”(Reforma), që shpreh ide përparimtare të së majtës. Më vonë, ndoshta i shtyrë nga pakënaqësia e përgjithshme e arbëreshëve për rezultatet e arritura për bashkimin e Italisë, Gavrili la gazetarinë dhe politikën. Pikërisht në këto vite Dara shkruan italisht vjershën epistul “Të zezat tona”, ku jepet një tabllo rrëngjethese e gjendjes së vendit, e shtypjes dhe e mjerimit të dyfishuar që rëndonte mbi popullin. Ai e pikturon këtë tablo me epitete epitete dhe metafora nga më të vrazhdat, nga më të ashprat, që të kujtojnë penën e Dantes në përshkrimin e skenave të Ferrit. Vjersha demaskon me realizëm të mprehtë shtetin e ri borgjez, me mjerimin, taksat, gënjeshtrën dhe korrupsionin. Patosi mohues është tepër i fuqishëm, ndihet revolta e poetit demokrat. Tema politike trajtohet sërish në poemën “Djalli dhe Muza”. Vitet e fundit të jetës së Dara i Ri i kaloi në Xhirxhenti, ku punoi si avokat dhe u mor me arkeologji e me studime filozofike. Aty vdiq në nëntor të vitit 1885 në mjerim duke lënë gjashtë fëmijë ende të mitur. Ai e kishte ndjekur hap pas hapi lëvizjen tonë kombëtare, duke marrë anën e Lidhjes Shqiptare të Prizerenit dhe duke kuptuar me mprehtësi rrezikun e synimeve të shovinistëve fqinjë si dhe të imperialistëve austriakë dhe italianë ndaj Shqipërisë. Ai ishte për një bashkëpunim të ballkanasve, kundër zgjedhës osmane. vepra e gav Pas Jeronim De Radës, Gavril Dara i Riu mbetet poeti më i shquar arbëresh. Vepra e vetme në shqip që na ka arritur prej tij, “Kënga e sprasme e Balës” është një ndër kryeveprat e letërsisë sonë. Duke ndjekur hap pas hapi lëvizjen tonë kombëtare, Dara e mbështeti atë fuqmisht. Ashtu si De Rada, edhe Dara temën e poemës së vet e mori nga e kaluara e lavdishme e popullit tonë , e ngriti në art këtë epokë, duke e bërë shprehëse të ideve patriotike, për t’i shërbyer sa më mirë tokës mëmë dhe vëllezërve të tij të përtejdetit. Dara është mjeshtër i madh i artit të fjalës. Vepra e tij shquhet për pasuri mjetesh artistike, për gjuhë të gjallë e të bukur e mbi, të gjitha, për mbështetjen e gjerë e të gjithanshme në folklorin arbëresh. Dara qe një njeri i gjithanshëm. Ai dha ndihmesa në fusha të ndryshme si: drejtësi, filozofi, arkeologji, gjuhësi, histori, kritikë, po kryesisht shkëlqeu si poet. Në letërsinë tonë ai ka hyrë me “Këngën e spasme të Balës”, të cilën me modesti e paraqet si të popullit, po që, për nga fryma aktuale, uniteti i brendshëm e tiparet e stilit, si dhe romantika që e përshkron duket që është fryt i talentit të Darës. Vepra shoqërohet nga një parathënie e një pasthënie, ku autori, shpreh synimet e veta patriotike, duke hedhur zërin e kushtrimit për shqiptarët. Poema doli në dritë më 1906 si libër më vete, pasi ishte botuar pjesë-pjesë në shtypin arbëresh. Aty trajtohen probleme aktuale të kohës, duke iu drejtuar së kaluarës historike, kohës së Skënderbeut. Fryma aktuale është edhe më e ndjeshme sesa në veprat e De Radës. Vepra ka në bazë dy ide qëndrore: njëra ngjan me idenë e shprehur nga De rada te “Këngët e Milosaos” se nuk mund të ketë lumturi vetjake kur vuan atdheu, dhe ideja tjetër është se atdheu mund të çlirohet vetëm me luftë të armatosur. Ideja e parë shtjellohet nëpërmjet linjës së dashurisë. Së dytës i kushtohet një linjë e veçantë me tablo të gjalla nga betejat e shqiptarëve me osmanët. Ide të tjera që rrezaton ideja qendrore, janë ideja e domosdoshmërisë së një udhëheqjeje të fortë dhe ideja e bashkimit të shqiptarëve, ideja e vitalitetit të kombit, e virtyteve të larta që e dallojnë atë, ideja e luftës për ta ruajtur të pastër, duke e mbrojtur nga rreziku i asimilimit prej kombeve të tjera. Këtë tematikë dhe problematikë, këto ide i patëm ndeshur edhe te De Rada. Elementi i ri që sjell në këtë drejtim Dara është forcimi i frymës aktuale, e cila jepet në mënyrë shumë më të drejtpërdrejtë sesa te De Rada në pjesët lirike, kryesisht rritja e frymës luftarake e karakterit aktiv militues. Ndonëse pasqyron në poemën e vet edhe tragjizmin e luftës së pabarabartë të shqiptarëve me një fuqi të madhe ushtarake si Turqia, përmes përshkrimit të tablove rrënqethëse të betejave dhe fati tragjik të herojve kryesorë, poeti e vë theksin te qëndresa e madhërishme e atdheut, te fitorja. Heroikja këtu jepet nëpërmjet tablove të betejave të cilat kanë edhe bazë objektive historike , si beteja e Beratit, dhe ajo e Valkalit. Dhe mbirja simbolike e pemëve në fund të veprës mund të kuptohet si pohim i një vitaliteti të pashtershëm, vitalitetit të një populli në luftë të përhershme me ata që duan ta shuajnë. Dara shpreh dhe tragjedinë e arbëreshëve të mërguar jashtë atdheut duke i dhënë letërsisë sonë përmes figurës së plakut Balë një tip të ri, tipin e arbëreshit të mërguar në dhè të huaj. Idetë e veta patriotike autori i ka mishëruar te personazhet kryesore, Niku dhe Pali, te personazhet e Balës dhe të Darës si dhe te Skënderbeu, i cili, megjithëse personazh episodik, luan një rol të veçantë në poemë. Niku dhe pali janë heronj të frymëzuar nga folklori, që kanë marrë veçoritë e heronjve romatikë atdhetarë. Që të dy janë trima dhe patriotë. Kështu, Niku i thotë Darës me vendosmëri: Sa shpalosur në er’ mbi kodrat Të valoj’ flamur i Arbrit Gjersa n’vesht e mi të mbrijë Hingëllima e kuajve t’huaj, t’i o pris i moçëm luftrash k’tu t’vendosur do më gjesh. Pa asnjë ngurrim (dhe këtu paraqitet më i vendosur në krahasim me Milosaon e De Radës) ai flijon lumturinë e vet familjare për hir të atdheut. Kurse në prag të vdekjes, gëzimi për fitoren ia shuan dhëmbjen për rininë që po i këputet në lulëzim e sipër. Trimëria dhe patriotizmi i Palit shkëlqejnë në betejën e Valkalit, ku ai futet thellë në prapavijat e armikut dhe bie vetëm pasi ka arritur të zmbrapsë turqit. Ato shkëlqejnë veçanërisht në amanetin kuptimplotë që ai i lë Darës duke kërkuar që armët e tij të varen në një pemë dhe të vazhdojnë t’u kallin tmerrin osmanëve. Të dy heronjtë kanë veçori që i dallojnë. Niku del më i plotë si personazh. Ai është i ndjeshëm dhe ëndërrimtar, poet dhe këngëtar i talentuar, fizikisht i pashëm, i aftë për një dashuri të madhe e të thellë, siç e shohim në marëdhënie me Marën, krenar dhe gjaknxehtë. Po aq krenar dhe gjaknxehtë është edhe Pali, tek i cili deri diku shfaqet sedra klasore e feudalit. Kjo ndjenjë e fundit gjen shprehje në qëndrimin e tij përbuzës ndaj Nikut, të cilin e fyen rëndë, duke e quajtur “zot i dy zallishteve”, “ushtarth ballukedredhur”. Këto dy personazhe i plotëson Bala që nuk është vetëm zëdhënës i autorit, po ka edhe një jetë të vetën. Në luftë ai është i pamëshirshëm me armiqtë, po pas betejës është plot ndjenja të buta njerëzore. Qëllimi patriotik i poetit shprehet edhe te figura e luftëtarit Darë, i cili e qorton Nik Petën, që kërkon të martohet me një të huaj. Ideali atdhetar i Darës spikat veçanërisht tek figura e Skënderbeut. Heroi përshkruhet kryesisht si prijës ushtarak, strateg e luftëtar, prandaj vendoset në skena të tilla që i bëjnë të dalin në dritë më qartë këto anë të figurës së tij; në këshillin e luftës dhe në betejë. Gjithashtu, ai zbulohet në marrëdhënie me të tjerët, duke theksuar ndikimin e fjlaëve dhe veprimeve të tij mbi këta të fundit. Skënderbeu i Darës del njeri më tepër i veprimit sesa i fjalës, vigjilent e largpamës (porosia që i jep Balës për të kontrolluar rojet, qëndrimi i tij ndaj plakur Harun, të cilin nuk e lë të ikë menjëherë, duke dyshuar për ndonjë pabesi nga ana e tij, po ia dorëzon Pal Golemit që ta ruajë, fjalët që i thotë Nikut kur e lejon të shkojë për të çliruar Marën); që di të falë edhe gabime kur e kërkon e mira e atdheut (skena me Moisiun). Në luftë me armiqtë ai është i rreptë dhe i tmerrshëm, kurse në marrëdhëniet me ushtarët i dashur dhe i kujdesshëm. Dara nënvizon autoritetin e e madh të Skënderbeut përmes një skene kuptimplotë (që ka analogji me një skenë të ngjashme te “Skënderbeu i pafat” i De Radës, po, megjithatë është origjinale): mjafton një vështrim i tij që t’i bëjë të ndahen të turpëruar Nikun e Palin, kur po nisnin dyluftimin për shkak të Marës; nënvizon dashurinë e ushtarëve për heroin, dashuri e cila është aq e madhe, sa i bën që edhe mendimet e fundit para vdekjes t’ia drejtojnë atij. Megjithëse Dara nuk thellohet në botën shpirtërore të heroit, Skënderbeu i tij është i gjallë si karakter dhe, ndoshta, më i afërt me realitetin historik sesa paraqitet në veprat e rilindësve të tjerë. Te Mara megjithëse e paraqet si të huaj. Dara ka mishëruar disa nga cilësitë e gruas shqiptare. Ajo është e bukur, e urtë, e mençur, e zjarrtë dhe e qëndrueshme në dashurinë e saj. Ajo shquhet për trimëri të rrallë, çka shfaqet në kohën kur, e dorëzuar te Ballbani nga i ati i pabesë, mbrohet nga turqit me thikë në dorë. Poeti jep edhe një portret kolektiv të grave shqiptare, të cilat “tisi i nderit i mbështjell…/kanë si dasëm luftrat/andej syresh lindin trima.” Personazhet negative janë vizituar me vija të lehta, po shprehëse. Kauri Balës është njeriu që, për të kënaqur lakmitë, shkel edhe mbi dashurinë prindërore; ai është njeri i pabesë që të vret pas shpine. Dara i jep personazhet kryesisht përmes veprimit dhe herë pas here përmes zbulimit të portretit të tyre fizik, siç është rasti i Nikut ose i Marës. Ndikimi i poezisë popullore, e cila është burim i pashtershëm për autorët arbëreshë, në këtë vepër është shumë i madh. Dara merr nga poezia popullore heronjtë kryesorë, Nik Petën dhe Pal Golemin, mjaft veçori të figurës së Skënderbeut dhe asaj të Ballabanit, ndërthur në veprën e vet shumë motive nga poezia popullore arbëreshe, si ndarja e dy të dashurëve, që të kujton legjendën e Kostandinit të vogël; motivi i rrëmbilit të vajzës nga “qeni turk”; motivi i shkëmbimit të unazës midis bashkëshortëve, kur burri niset për luftë ose vritet; motivi i vjehrrës që e qorton nusen për parandjenjat e saj të këqija; motivi i amanetit të trimit që e shoqja të martohet; motivi i vdekjes së përnjëherëshme të njerëzve shumë të afërt; motivi i mbirjes së një peme mbi varr. Po tërë këtyre motiveve ai u jep një formë origjinale, duke i lidhur ngushtë me idetë e veprës dhe duke plotësuar e forcuar ato tipare që u jep folklori heronjve të vet. Pra, në thelb, Dara mori thjeshtësinë dhe frymën e thellë patriotike të poezisë popullore arbëreshe. Në formë ai merr vargun karakteristik trokaik pa rimë larminë ritmike, figuracionin e gjallë, stilin, muzikalitetin e rallë që të tërheq dhe, nganjëherë, vargje të tëra. Dara është një poet piktor në veprën e të cilit shkrihen muzikaliteti me ngjyrat e gjalla. Ai shquhet si në përshkrimin e tablove të ashpra të betejave, ashtu edhe në vizatimin e skenave lirike. Mjeshtërisë së poetit i shërben figuracioni i pasur dhe konkret. Dara dallohet në përdorimin e antitezave, krahasimeve, metaforave, epiteteve, E fuqishme është antiteza e këngës së dytë midis trimave të Skënderbeut, që gëzojnë pranë zjarrit, dhe Moisi Golemit, që rri mënjanë, “Te hija e lisit të helmit”. Me një antitezë tronditëse flitet për trimat e rënë në sheshin e betejës. Krahasimet e poetit dallohen nga forca përshkruese dhe nga njomësia e ndjenjave, kurse epitetet-kompozita janë konçize. Me një epitet të vetëm, ai shpreh një karakter të tërë. Kështu, p.sh., Moisiu është “ballëfshehur”, Vrana Konti “zemër e krah lisi” etj. Si të gjithë romantikët, Dara ka një ndjenjë të thellë për natyrën, të cilën e përdor si element të gjallë, që shoqëron veprimin dhe ndalet në anët e saj më të të ashpra e më të rrepta, që përputhen me madhështinë tragjike të epokës së përshkruar. Ndikimi i poezisë antike dhe i poemave kalorsiake, nga një anë e kanë disiplinuar vrullin e poetit romantik, dhe, nga ana tjetër, kanë sjellë në vepër edhe disa shenja të veçanta në ndërtimin e saj dhe në figuracion. Në këtë poemë, në krahasim me veprat e mëparshme të letërsisë arbëreshe, janë rritur fryma luftarake dhe ajo aktuale në pasqyrimin e epokës së Skënderbeut, ngjyra historike, epizmi dhe uniteti i veprimit. Ky unitet është i dukshëm edhe pse vetë poeti, për ta paraqitur veprën si popullore, mistifikim i zakonshëm ky romantik, përpiqet që të krijojë me disa shënime iluzionin e copëtimit. Në krahasim me De Radën, Dara është më i ekuilibruar, ndonëse di të shprehë tallazet e pasioneve, sepse ka një përfytyrim më real për botën dhe jetën. “Kënga e sprasme e Balës“, në të cilën poeti derdh tërë diturinë e frymëzimin e vet, mbetet një nga veprat më të mira të letërsisë shqiptare Pas Jeronim De Radës, Gavril Dara i Riu mbetet poeti më i shquar arbëresh. Vepra e vetme në shqip që na ka arritur prej tij, “Kënga e sprasme e Balës” është një ndër kryeveprat e letërsisë sonë. Duke ndjekur hap pas hapi lëvizjen tonë kombëtare, Dara e mbështeti atë fuqmisht. Ashtu si De Rada, edhe Dara temën e poemës së vet e mori nga e kaluara e lavdishme e popullit tonë , e ngriti në art këtë epokë, duke e bërë shprehëse të ideve patriotike, për t’i shërbyer sa më mirë tokës mëmë dhe vëllezërve të tij të përtejdetit. Dara është mjeshtër i madh i artit të fjalës. Vepra e tij shquhet për pasuri mjetesh artistike, për gjuhë të gjallë e të bukur e mbi, të gjitha, për mbështetjen e gjerë e të gjithanshme në folklorin arbëresh.

Piktura e Aljeta Muzhaqit paraqet një skenë vjeshte të mbushur me ndjenja melankolie dhe bukuri natyrore. Leximi i kësaj vepre mund të bëhet duke analizuar disa elemente të saj: 1. Ngjyrat e ngrohta të vjeshtës: Gjethet e kuqe dhe portokalli që mbulojnë degët dhe tokën krijojnë një atmosferë të butë dhe romantike. Kjo ngjyrë simbolizon ndryshimin, ciklin e jetës dhe kujtimet. 2. Lumi dhe ura: Ura dhe reflektimi i saj mbi lumin sugjerojnë një kalim kohor ose ndërlidhje mes së shkuarës dhe së tashmes. Urat shpesh interpretohen si lidhje simbolike mes dy realiteteve ose dy anëve të ndryshme të jetës. 3. Stoli i boshatisur: Një stol i vetmuar mund të nënkuptojë një ndjenjë vetmie ose hapësirë për reflektim. Është një thirrje për shikuesin që të ndalojë dhe të meditojë për natyrën dhe jetën. 4. Rrethojat prej hekuri: Ato mund të simbolizojnë kufizimet ose mbrojtjen, një barrierë mes botës njerëzore dhe natyrës së pakufishme. 5. Atmosfera e mjegullt: E sfondi mjegullor sjell një ndjesi misteri dhe qetësie, duke nxitur reflektimin për atë që është përtej të dukshmes. Kjo pikturë duket si një ftesë për të ndjerë ritmet e ngadalta të natyrës dhe për të medituar mbi kalueshmërinë e kohës. Ajo përçon një mesazh qetësie dhe introspeksioni.