Search Results

“Nëna” – Poezi nga Agim Doçi Një jetë tek nëna, kokën e mbështeta Nga gjoksi i saj, unë kurrë s’u ndava Një jetë të tërë, më rriti malli.. Dhe kurrë me nënën, unë nuk e çmalla! Kur isha i vogël, nëna më thoshte; – do bëhesh gjysh, e s’do jetë vonë.! Më mori malli, për të gjith’ nënat sa shumë mallë kam, sa më mungojnë…. Kur isha i vogël, mes qiellit e tokës Më dukej se nëna, më e mirë e botës.. Ish nëna ime …. askush tjetër… Legjenda e nënës, e re dhe e vjetër….. S’je mbretëreshë, as perëndi Ndonëse e gjithë bota, të bie nën gjunjë Fjala e nënës, si me magji Dritë i jep jetës, të bën fatlum.! Do ishte qielli dhe më i kaltër…!? Do ishte hëna më pak e zbehtë?… Do ishte toka, ndoshta më e pasur?! Kur mungon Nëna…nuk është e lehtë. Më merr shpesh malli, ta puth në duar. Më merr shpesh malli, t’ia dëgjoj zërin para pasqyrës… s’e kam harruar Kur Nëna merrte në duar krehërin… Dhe zbukurohej, siç di veç nëna… Kur nga shërbimi kthehej babai. Ia kish zili, madje dhe hëna…! Nga malli i madh..më vjen te qaj. Tani jam plakur, zbardhur nga thinjat Madje dhe mbesat : – O GJYSH! – më thonë. Seç NDJEVA MALL, PËR TË GJITHË Nënat.!!! Sa shumë kam mall…sa më mungojnë. Ju nuk e keni njohur nënën time Ajo hijeshon e buzëqeshur në fotografi Më vjen në ëndrra…më vjen në kujtime Ajo ishte si të gjitha Nënat – det me dashuri Nuk e mbaj mend, të zemëruar Me mall kujtoj, fjalën e ngrohtë Sa dashuri, më ka dhuruar. Në sytë e saj, nuk pashë kurrë lotë. Ndaj themi Nënë, kur na ther zemra! Ndaj vjen çdo natë, nëna në ëndrra! Dorën e saj, e ndjej në gjumë…. Ndonëse më fal, kurrë s’i thashë unë!… Në ëndrra Nënë, po më vjen rrallë Ndonëse tek varri, kam ardhur shpesh Çdo lot i imi, pikon veç mallë Ti nuk më flet, vetëm buzëqesh….. PROMOTED CONTENT Agim Doçi ka lindur më 9 maj 1948.vdiq 24 .06. 2024 Është një poet dhe autor këngësh shumë i njohur shqiptar. Ēshtë arsimuar në Shkodër deri në gjimnaz dhe ka vazhduar më pas studimet e larta në Universitetin Shtetëror të Tiranës në Fakultetin e Inxhinierisë Elektrike. Ka punuar si inxhinier në Montimet Industriale duke marrë pjesë në shumë objekte të rëndësishme si Fabrika çimentosh, Metalurgjik, Superfosfat Laç, Poligrafik Tiranë etj. Në vitet e fundit të '80 ka punuar pranë Kombinatit të Drurit "Misto Mame" si kryeinxhinier për energjinë. Në 1989 dënohet duke u caktuar të punojë me tre turne në fabriken e letër-kartonit. Përfshihet në lëvizjet e dhjetorit 1990. Ēshtë autor i shumë teksteve të këngëve shqipëtare, fituesi i mbi 50 çmimeve, ndër to dhe dy herë perfaqësues me tekstet e tij në Eurovizion. Veçohet bashkëpunimi me kompozitorin Edmond Zhulali në shumë këngë të festivaleve në Shqipëri dhe me mbi 100 këngë për luftën e Kosovës. Mund të përmenden kënge shumë të njohura si "Marrshi i UCK-së", "A vritet pafajsia". Ka botuar disa libra me poezi si 'Hajde dru me pre', 'Rrëzuar mbi vetminë', 'Rituali i kryqëzimit'. Pergatiti. Liliana Pere

Imazhe fantastike dhe ndjesi magjike, që të fal Kep Merli, në Jug të Sarandës, i njohur më herët si “Kepi i Zogut të Zi”, pasi shekuj më parë në këtë vend magjepsës strehoheshin koloni zogjsh shtegtarë, ndërsa shkurret e dendura të mërsinës njiheshin si bimët mitike të Afërditës, Perëndeshës së Dashurisë dhe Bukurisë. Kepi i Stillos (gjerësi 39° 41′ 03” V gjatësi 19° 59′ 02”L). Është kepi më jugor i Shqipërisë dhe del për në det nga vija e përgjithshme me largësi 7 kabël në drejtim jugperëndim. Kepi është shkëmbor dhe duke u larguar nga bregu, formon një majë të rrumbullakët, ku 2.0 milje në V .V L të tij arrin lartësinë 269 m mbi nivelin e detit. Brigjet e kepit janë të lartë dhe thellësitë afër vijës bregdetare janë të mëdha. Barasthellësia 5 m kalon nga vija bregdetare e kepit 40-50 m, kurse barazthellësia 20 m i kalon 220-225 m. Kepi i Stillos eshtë i pastër nga rreziqet e nënujshme. Kepi lidhet me një rrugë këmbësore me fshatin e Vrinës. Ishulli i Vogël Stilo. Ndodhet rreth 3 kabël në juglindje të kepit me të njëjtin emër. Ishulli është shkëmbor dhe pjesërisht i veshur me shkurre me një shtrirje paralele me bregun dhe rreth një kabël në jug të këtij të fundit. Ka një gjatësi rreth 150 m dhe gjerësi 60-65 m. Përreth ishullit thellësitë janë të njëllojta dhe barasthellësia 5 m kalon nga bregu i ishullit 20-25 m. Thellësia ndërmjet bregut e ishullit është 7.3 m. Gryka e Batit. Është grykë e vogël, që formohet ndërmjet kepit të Stilos në jug dhe kepit të Shën Mëhillit, në veri. Kjo grykë futet në kontinent me drejtim VL me gjatësi 3.0 kabël dhe gjerësi të hyrjes 0.6 kabël. Anijet e vogla gjejnë mbrojtje nga erërat dhe deti në drejtim verior, lindor dhe juglindor. Kjo grykë është e hapur nga jugperëndimi dhe pjesërisht nga jugu. Në dy kepet që formojnë grykën e Batit në distancën 3 kabel nga bregu janë instaluar 3 grupe vaskash për rritjen e peshkut, ato janë të rrethuara me shenja për ditën dhe me ndriçim për natën. Lundërtarët duhet të bëjnë kujdes për të kaluar në distancën 2-3 kabël nga vaskat e peshkut. #AlbaniaAllSenses #KepMerli #BeautifulAlbania

Faik Konica: Shqipëria, kopshti shkëmbor i Evropës Juglindore Shqipëria gjendet e vendosur gjeografikisht në pjesën juglindore të Evropës, në mes të Greqisë dhe Jugosllavisë, me të cilat ka kufij tokësorë dhe e ndan nga Italia deti “i shqetësuar” Adriatik, i quajtur dikur nga Horaci “inquietus Hadriaticus”. Në pjesën ku afrohen më tepër të dy vendet, tek Kanali i Otrantos, një largësi prej vetëm gjashtëdhjetë miljesh e ndan Italinë nga Shqipëria. Italianët e Puljes shpeshherë e quajnë Shqipërinë “I latra sponda”, që do të thotë “bregu tjetër”. Shqipëria u njoh si shtet i pavarur në vitin 1913. Deri në atë kohë ishte skaji më perëndimor i Perandorisë turke otomane. Sikundër u vendos nga ish atëherë gjashtë fuqitë e mëdha, vendi ka një sipërfaqe prej afro 11.000 miljesh katrore, me një gjatësi veri-jug prej afro 180 miljesh dhe nga perëndimi deri në skajin më lindor prej 85 miljesh. I Në kohët e lashta Shqipëria quhej Iliri dhe deri në mesjetën e vonë, pikërisht deri në shekullin e njëmbëdhjetë ajo njihej vetëm me këtë emër. Pastaj, për disa qindra vjet me radhë nisën të përdoren njëkohësisht emrat Arbëri (Albania) dhe Iliri; vetëm nga fundi i shekullit të katërmbëdhjetë emri Arbëri (Albania) fitoi mbi emrin e vjetër. Është interesante të kujtojmë se Shekspiri e ka vendosur në Iliri ngjarjen e një prej komedive të tij më të bukura me titull “Nata e dymbëdhjetë”; shumica e lexuesve nuk e dinë se aty bëhet fjalë për Shqipërinë e sotme. Populli vetë e quan vendin Shqipëri. Nuk dihet çfarë do të thotë emri Iliri. Emri “Arbëri” (Albania) është shpjeguar sikur ka lidhje me rrënjën alp, prandaj do të thotë “vend malor”. Porse kjo është një etimologji popullore; sipas mendimit të dijetarëve një fis me emrin Arbër (Albanë) i dha emrin të gjithë vendit në një epokë të caktuar. Ky proces i shtrirjes së një emri është i njohur edhe për vende të tjera; për shembull krahina e Heladës në Thesali i dha emrin të gjithë Greqisë, emri i fisit të Anglëve në Britaninë e Madhe arriti të përfshinte të gjithë Anglinë, emri i kantonit të vogël Shvic u shtri për të treguar të gjithë Helvetinë, nën formën e re Svicerland. Dyshimi në rastin tonë lind nga fakti se Arbërit (Albanët) nuk kanë luajtur ndonjë rol të veçantë në histori dhe është e vështirë të kuptohet si arritën të mënjanojnë një emër aq të njohur si atë të Ilirisë. Besohet përgjithësisht se emri Shqipëri do të thotë vend i shqipeve; disa të tjerë e lidhin me fjalën shkëmb, pra “vend shkëmbor”. Të dyja këto janë etimologji popullore, të cilat dijetarët i shikojnë me një farë përbuzjeje tallëse. Sipas këtyre dijetarëve emri Shqipëri rrjedh nga fjala shqipe shqiptoj.1 Pra Shqipëri do të thotë “vendi ku njerëzit e kuptojnë njëri-tjetrin”; por edhe kjo etimologji profanëve u duket artificiale. Kjo vjen sikur Anglia të quhej Jes-land. Kjo është diçka për t’u krenuar. Poeti i madh Dante, a nuk e quajti Italinë, në një varg të pavdekshëm “vendi i bukur ku tingëllon si-ja”? (il bel paese dove il si suona). Sido që të jetë puna, etimologjitë popullore, megjithëse nuk mund të merren seriozisht nga pikëpamja filologjike, janë me interes për faktin se shumë herë shërbejnë si pikënisje opinionesh dhe besëtytnish të ndryshme. në Shqipëri është kaq rrënjësor besimi që kjo fjalë do të thotë “vendi i shqipeve”, saqë një besëtytni e çuditshme e ndalon vrasjen e shqipeve; ky shpend për popullin është po aq i shenjtë sa ishte dikur ujkonja për romakët e vjetër. Kjo etimologji popullore duhet të jetë shumë e vjetër, sepse historianët na kanë lënë të shkruar një pohim të sulltan Mehmetit II, i cili pushtoi Kostandinopolin më 1453 dhe i drejtoi vetë ushtritë kundër Shqipërisë. Kur po thyhej qëndresa e një kalaje shqiptare, ai thirri: “Më në fund do të hyjmë në folenë e shqipes”. Etimologjia tjetër popullore, sipas së cilës Shqipëri do të thotë vend shkëmbor, i ka bërë të besojnë shumë njerëz (për çudi edhe disa shqiptarë) që Shqipëria qenka një vend i thatë, joprodhues. Më kujtohet këtu një ngjarje e vogël në Londër më 1913. Një anglez, me qëndrim miqësor ndaj Shqipërisë, e pyeti një delegat në Konferencën e Ambasadorëve, çfarë do të eksportonte Shqipëria për të nxjerrë shpenzimet e mbajtjes së qeverisë. Ai delegati, që kishte lindur jashtë shtetit nga prindër shqiptarë dhe që nuk kishte qenë ndonjëherë në vendin e vet, u përgjigj më shumë me humor se me takt dhe vërtetësi, se Shqipëria do të eksportonte gurë. Kështu pra kemi dy etimologji, që ndonëse asnjëra nuk i përgjigjet së vërtetës, na interesojnë mbasi nga ato kanë zënë fill shumë besime të çuditshme. Më mirë ta lëmë mënjanë çështjen e etimologjisë dhe të mbajmë një qëndrim shkencor, duke pohuar që nuk kemi dokumente të na ndriçojnë me saktësi në lidhje me kuptimin e fjalës Shqipëri (Albania). Le të kujtojmë vetëm tri gjëra; që ky vend në kohët e vjetra u quajt Iliri, në kohët e reja u njoh me emrin Arbëri (Albania), kurse vetë banorët e quajnë atdheun e tyre Shqipëri. Shqipëria rrethohet në të tri anët nga male të papërshkueshme, të cilat kanë formuar një si mur të natyrshëm të paracaktuar për ta veçuar vendin. Në dëm të zhvillimit të marrëdhënieve tregtare dhe të përparimit shoqëror. Nga ana tjetër, pikërisht ky veçim (izolim) ka ndihmuar për ruajtjen e gjuhës, të zakoneve dhe të individualitetit kombëtar. Izolimi i Shqipërisë në të kaluarën ka qenë kaq i madh, saqë historiani i njohur i shekullit të tetëmbëdhjetë Eduard Gibbon pat shkruar se “Shqipëria është një vend që shikohet nga Italia, por është më pak e njohur se brendësia e Amerikës”. Një shkrimtar i sotëm e ka quajtur Shqipërinë “Tibeti i Evropës”. Në letërkëmbimin e Lord Bajronit me Shellin (Shelly), gjendet një letër në të cilën Shelli mundohet të bindë Bajronin të mos shkojë në Shqipëri, për shkak të rreziqeve që mund t’i ndodhin aty. Mendimi i Shellit për Shqipërinë pasqyrohet në këto vargje të Bajronit në veprën “Hailld Harold” Po nisej për në trevë të panjohur, Shumëkush e mburr, pakkush guxon ta shohë Me sa duket Bajroni nuk ua vuri veshin këshillave të mikut dhe u bë një nga miqtë më besnikë që ka pasur ndonjëherë Shqipëria. Rruga më e lehtë për të hyrë në Shqipëri nga deti është të nisesh nga Bari, liman i Italisë. Avullorja komode italiane niset vonë në mbrëmje dhe arrin në limanin e Durrësit në mëngjes herët kur: Agimi lind: me të po çohen brigjet E Shqipërisë së rreptë, shkëmbi i Sulit, Dhe larg të Pindit çuka mjegull veshur, Të lara përrenjsh, të bardhë si dëbora, Me ngjyra mashkullore e kuqërreme, Dhe ndërsa retë nisin të shpërndahen, Spikasin tëbanat e malësorëvet: Këtu bredh ujku, shqipja sqepin mpreh, Zogj, bish, njerëz t’egër zënë e duken, Stuhitë rrotull tundin motin që mbaron. I përmenda vargjet e bukura madhështore nga “Çailld Haroldi”, mbasi aty zënë një vend nderi malet e Shqipërisë, shumë prej të cilave kapin lartësinë tetëmijë këmbë. Madhështia e tyre i bëri kaq shumë përshtypje natyralistit romak Plinit Plakut, saqë disa herë në shkrimet e tij thotë për to se “janë të lakuara si një amfiteatër”. Edhe në ditët tona madhështia e tyre e egër i ka dhënë Shqipërisë emrin “Kopshti Shkëmbor i Evropës Juglindore”2. Mali i Shqipëri, qoftë i lartë ose i ulët, është diçka unikale për profilin e tij me prerje të qartë, për hijeshinë me të cilën drejtohet nga qielli. Ke përshtypjen sikur gjendesh para monumentesh të ndërtuara nga vetë natyra. Këtu e njëqind vjet më parë një piktor peizazhist anglez, Eduard Lir (Lear), vizitoi Shqipërinë dhe ja si e përshkruan Tomorin, malin më të lartë të vendit: “Atje lart ngrihet forma e çuditshme e malit vigan, me njëmijë të çara e gremina, i cili me një thjeshtësi të madhe sundon me vetminë e tij vijat e fushës së pandërprerë”. Nëse udhëtari nuk dëshiron të hyjë nga Veriu ose nga Jugu, por parapëlqen të hyjë nga perëndimi, atëherë, pasi të ketë përshkuar vetëm njëzet milje nga Durrësi, do të arrijë në Tiranë, kryeqyteti i Shqipërisë, një vend me pamje natyrore shumë të bukur. Këtu, si padashur të vete mendja menjëherë tek shatërvanët e Trevit të Romës. Artisti që ndërtoi ato shatërvanë kishte ndërmend të paraqiste ujin në të gjitha aspektet: duke rrjedhur si përrua, duke zbritur si ujëvarë ose të qetë si kënetë. Duket sikur Tiranën e ka zgjedhur vetë natyra për të paraqitur të gjitha tipet e maleve, të cilat e rrethojnë qytetin në të katër anët. Mund të shihni shkëmbinj të zhveshur, kodra me pemë, maje të mbuluara me borë dhe çdo gjë që mund të krijojë imagjinata, duke vënë në përdorim ngjyrat dhe hijet. Shqipëria numërohet si një nga vendet më të pasura me ujë të Evropës. Një shumicë përrenjsh dhe burimesh rrjedhin në çdo drejtim. Dhe ata që në tekstet e gjeografisë quhen lumenj – qofshin Drini i Bardhë në Veri, Shkumbini në Shqipërinë e Mesme ose Vjosa në Jug – në të vërtetë janë rryma të fuqishme uji që zbresin nga malet poshtë në lugina drejt detit Adriatik, me një oshtimë të veçantë që i bën të duken si persona të gjallë. Këto janë gjëra piktoreske, por që e vështirësojnë shumë ndërtimin e rrugëve dhe i rritin shumë shpenzimet për ato. Pak kohë më parë autoritetet përuruan një rrugë të re afro dyzet milje të gjatë, dhe për një largësi kaq të vogël ishte dashur të ngriheshin jo më pak se njëqind ura me madhësi të ndryshme. Aty ku nuk ka ura ose lumi është tepër i thellë për ta kaluar më këmbë, kalimi me not është e vetmja mënyrë për të dalë në bregun tjetër njerëz e kafshë. Në Shqipëri lumenjtë më të shumtën e herës bëhen pengesë për komunikacionin. Shumica prej tyre janë të cekët për lundrim dhe gjatë stinës së shirave dalin nga shtrati dhe përmbytin e izolojnë fshatra të tëra për javë e javë me radhë. Tashti në Shqipëri ka mbi njëmijë milje rrugë automobilistike, një pjesë të ndërtuara nën regjimin turk dhe të tjerat nga ushtritë austro-hungareze në Veri dhe forcat italiane në Jug, për qëllime ushtarake gjatë Luftës Botërore.3 Këtyre qeveria shqiptare u ka shtuar edhe qindra milje rrugë të reja. Kështu tani vendi përshkohet nga një rrjet i mirë rrugësh malore, që duke marrë parasysh natyrën e përthyer të vendit dhe lumenjtë e përrenjtë e furishëm, është një sukses i rëndësishëm.4 Për të pasur një ide për rëndësinë e këtyre rrugëve për një vend si Shqipëria, mund të sjellim si shembull faktin se, për të shkuar në qytetin e Jugut Korçë, duhen tri ditë me kalë dhe deri tani vonë kjo ishte e vetmja mënyrë udhëtimi. Me rrugë automobilistike duhen vetëm shtatë orë për të përshkuar të njëjtën largësi, kurse me vënien në veprim të aeroplanit mjaftojnë vetëm dyzetë e pesë minuta. Megjithatë të vetmet rrugë komunikimi në mes të vendeve të vogla të largëta dhe qendrës mbeten akoma shtigjet e ngushta malore, nëpër të cilat nganjëherë mezi kalon edhe mushka. Edhe ato shtigje shpesh bëhen të pakapërcyeshme gjatë muajve të rreptë të dimrit. Është me interes të vihet në dukje se disa milje të rrugës së përmendur Egnatia janë edhe sot në gjendje të mirë përdorimi, një fakt i gjallë ky i gjeniut ndërtues të Romës. Rruga Egnatia (kjo duhet kujtuar) ishte vazhdimi i rrugës së madhe romake Appia, e cila shkonte nga Roma në Brindisi, fillonte rishtas në Durrës e pastaj vazhdonte për në Elbasan, Ohër, Selanik, Bizanc e Jeruzalem; një rrugë me rëndësi të madhe, që, si të thuash, ruan ende gjurmët e këmbëve të legjioneve të Cezarit e të Pompeut. Megjithëse vetëm një pjesë e vogël e vendit është e zhveshur, mbasi në pjesën më të madhe mbulohet nga një bimësi e dendur, prapëseprapë drunjtë e lartë janë relativisht të pakët në Shqipëri; nga këta të fundit gjenden më shumë lisi dhe ahu. Në disa vende ahet janë viganë dhe arrijnë të kenë diametrin dhjetë këmbë. Për çudi fauna është tepër e varfër, me përjashtim të disa kafshëve si: dhelpra e kuqe, shqarri e sidomos derri i egër, i cili gjendet kudo dhe është armiku i ujqve, por shkakton dëme ndër ara. Nga ana tjetër bariu duhet të jetë kurdoherë syhapët për të ruajtur tufën nga sulmet e ujqve, kafshë të egra grabitqare, të cilat, kur bën dimër i fortë, futen deri brenda në fshatra për të bërë pre në njerëz dhe në kafshë. Me shumicë gjenden në Shqipëri edhe dhitë e egra, të cilat gjahtarët i ndjekin këmba-këmbës me javë të tëra; këtë e bëjnë për sport por edhe nga nevoja, sepse kanë një mish shumë të mirë. Një hartograf gjerman, dr. Herbert Luis (Louis), i cili u porosit nga qeveria shqiptare të studionte topografinë e vendit, dhe mbas dy vjet studimesh botoi të vetmen hartë të Shqipërisë të saktë nga pikëpamja shkencore, shkruan se ka kaluar përjashta ditë e net pa mundur të takojë ndonjë kafshë të egër, me përjashtim të një ose dy lepujve5. Kjo shpjegohet me faktin që në të kaluarën nuk ekzistonte asnjë ligj për kufizimin e gjuetisë; dhe gjuetia e vazhduar gjatë tërë vitit mund ta ketë varfëruar vendin në gjah. Por duhet shqyrtuar edhe një aspekt tjetër i kësaj çështjeje. Disa dyshojnë që të ketë pasur ndonjë herë në Shqipëri kafshë të egra me shumicë. Më kanë tërhequr vërejtjen duke më thënë se nga mungesa e drurëve, të cilët janë shkatërruar nga shpërdorimet gjatë shekujve, në një vend ku gjithkush pret por askush nuk mbjell dhe dhitë e egra kanë dëmtuar kudo bimët e reja, është vështirësuar patjetër mbirrojtja e gjahut. Përkundrazi liqenet dhe lumenjtë janë të pasur me trofta, blinj, shojza, peshq të njohur për mishin e tyre të shijshëm. Karakteristikë e klimës shqiptare është ndryshueshmëria e madhe. gjatë bregut të Adriatikut do të takosh të ashtuquajturën klimë mesdhetare, që në vija të trasha, mund të krahasohet me atë të Kalifornisë së Jugut. Në brendësi të vendit mbizotëron ajo klimë që gjeografët e quajnë klimë kontinentale. Këtu lartësia e maleve e ftoh mjaft klimën. II Mbasi dhamë një përshkrim të shkurtër të Shqipërisë fizike, le të shohim tani çfarë i kanë shtuar natyrës shqiptare duart e njerëzve, çfarë qytetesh dhe shtëpish kanë ndërtuar, përveç rrugëve që përmendëm më lart. Shtëpitë shqiptare, me përjashtim të godinave prej qerpiçi të Tiranë dhe të kasolleve prej balte e kashte të Veriut, janë ndërtesa një ose dykatëshe të ngritura me gurë dhe të rrethuara me oborre ose me kopshte. Në pjesën e sipërme kanë ca të çara që populli i quan mazgalla; këto s’janë gjë tjetër veçse frëngji të gjera nga brenda dhe të ngushta përjashta, që shërbenin për t’u mbrojtur, kur hakmarrjet vetjake ishin ngjarje të përditshme. Të gjithë udhëtarët, këtu e një shekull më parë e deri në ditët tona, shtëpinë shqiptare të të varfrit ose të të pasurit, e kanë cilësuar si një kështjellë më interesante brenda se përjashta. J. C. Hobhauz (Hobhouse), më vonë Lordi Brautën (Broughton), i cili udhëtoi nëpër Shqipëri së bashku me Lord Bajronin në fillim të shekullit të nëntëmbëdhjetë, ka botuar një libër të vëllimshëm, ku na jep edhe një përshkrim të shtëpive; “Shtëpitë e shqiptarëve janë shumë të pastra edhe banesat e tyre rrallëherë kanë më tepër se një kat, … gjithashtu janë të fshira mirë dhe, meqë i kanë ndërtuar me kujdes nuk mbajnë lagështirë… Shtëpitë nuk mbështeten njëra tek tjetra, por secila rrethohet nga kopshti i vet. Shtëpia ku bujtëm ne ka përreth një copë tokë prej disa dynymësh, të mbjellë me duhan, rrush dhe pemë frutore; rreth e rrotull kishte një mur prej guri, kurse vetë shtëpia gjendej brenda një oborri, edhe ky i rrethuar nga një mur tjetër, kështu që krijohej një farë fortese. Na ranë në sy në shumë frëngji të vendosura në largësi të barabartë njëra nga tjetra në muret e dhomës ku na pritën. Na thanë se ato frëngji shërbenin për të nxjerrë grykët e pushkëve.6 Brendësia e një banese shqiptare zakonisht paraqitet fare e thjeshtë. Nuk sheh zbukurime të tjera, përveç ikonave në shtëpitë e kristianëve dhe shkronja në ato të myslimanëve. Shumë pak familje kanë tryeza dhe karrige, kurse për fjetje përdorin dyshekë të mbushur me lesh, me pambuk ose me kashtë, që i përgatitin vetë në shtëpi. E vetmja orendi që të bie në sy, shpeshherë është një arkë e gdhendur prej druri lisi, me prejardhje venedikase; në këtë arkë ruhen gjëra të tilla me vlerë si gërshetat e nuses, thesaret e familjes dhe stoli të ndryshme. Praktikisht pjesa kryesore e një dhome dhe qendra e jetës familjare është vatra. Aq i shenjtë është zjarri i ndezur në vatër, saqë një nga betimet kryesore të shqiptarëve është “për këtë zjarr”. Në këto shtëpi vërehet diçka e veçantë, “një notë personale” një shije artistike shpeshherë e pavetëdijshme. Miss Edith Durham na ka lënë këto përshtypje nga një shtëpi shqiptare, kur sapo ishte larguar nga Mali i Zi dhe kishte hyrë në Shqipëri; “Në Podgoricë e takova përsëri karrocierin shqiptar Shanin, i cili në vizitat e mëparshme më kishte shërbyer me besnikëri të madhe. më mori në familjen e vet, ku më ra në sy kontrasti me shtëpitë e malazezëve. Këtu çdo gjë ishte e re flakë, madje e hijshme, sepse shqiptarët kanë prirje artistike, kurse malazeztë jo. Shija e këtyre të fundit është e vajtueshme”.7 Një shkrimtar tjetër anglez thotë këto fjalë për shtëpinë shqiptare ku kaloi një ditë: “Megjithëse shtëpia ishte e një të varfri, ajo ma kënaqi shijen time artistike, jo vetëm me paraqitjen e saj të jashtme piktoreske, por edhe me diçka më tepër. Mbasi u mendova më gjatë, arrita në përfundimin se ajo më pëlqente, ngaqë çdo gjë ishte e punuar nga duart e të zotërve të shtëpisë: qilimi ku ishim ulur, veshjet e punuara me leshin e dhenve të rritur në shtëpi. Edhe gurët e gdhendur, me të cilët ishin ndërtuar muret, kishin kaluar nëpër duart e të zotit të shtëpisë. Çdo gjë aty ishte fryti i një punë dore të ndershme, e një arti të ndershëm, në të vërtetë më të kulluar nga ajo që quhet me këtë emër në rrethet artistike të Evropës, me një qytetërim më të lartë”.8 Qytetet dhe fshatrat shqiptare janë në përgjithësi një grumbull shtëpish me nga një kopsht përreth; por arat i kanë të vendosura ndonjë milje larg shtëpisë dhe çdo shtëpi zotëron disa dynymë tokë. Por ka edhe një tip tjetër shtëpie; ajo që gjendet në mes të tokave të pronarit dhe kështu atë e ndan një largësi e konsiderueshme nga shtëpitë e tjera të fshatit. Një tip të tillë shtëpie e shohim në krahinën e Mirditës (në Veri), ku mund të themi se nuk ekzistojnë në fakt as qytete as fshatra, por mijëra shtëpi të veçuara njëra nga tjetra dhe që i përballojnë vetë nevojat e jetesës. Emrat e vendeve që shohim në hartë tregojnë vetëm qendrën e famullisë ose kishën (e gjithë krahina e Mirditës është katolike). Njëherë më ndodhi t’i bëj një vizitë priftit të një fshati të quajtur Gomsi qe, ku ishte famullitar Atë Kostantin Gjeçovi, një françeskan i ditur, me karakter fisnik, i cili vdiq më vonë në mënyrë tragjike nga dora e vrasësve serbë. Ishte vizita ime e parë në Mirditë dhe më shoqëronte edhe një françeskan tjetër; Atë Gjergj Fishta, poeti kombëtar i Shqipërisë. Pasi admirova koleksionin me objekte e monedha të vjetra greke e romake të Atë Gjeçovit, bëra propozim që të dilnim e të shikonim fshatin. Atë Gjeçovi vuri buzën në gaz. Më tregoi se shtëpia më e afërme ishte dhjetë minuta më këmbë larg; e kështu me radhë edhe të tjerat; me pak fjalë do të na duheshin nja dy orë të mira për të shikuar “katundin”. Në disa fshatra shtëpitë janë aq të shpërndara, saqë priftit i duhet të bëjë deri në gjashtë orë rrugë për t’u gjetur pranë ndokujt në çastet e vdekjes. Ato vende ku shtëpitë janë të grumbulluara afër njëra-tjetrës, shpesh kanë një panoramë shumë të bukur; një udhëtar i shekullit të nëntëmbëdhjetë e solli një fshat shqiptar si model për t’u kopjuar edhe në vende të tjera. Miss Durham na e jep me këto fjalë përshtypjen e parë që i bëri një fshat i vogël shqiptar. “Leskoviku është një vend shumë i vogël; me ndërtesat e tij prej guri i përngjan më tepër një fshati të Uellsit të Veriut, por është i pastër dhe i rregullt”. Disa nga qytetet kryesore të Shqipërisë do t’i përshkruajmë shkurt për rëndësinë e tyre historike. Durrësi, në breg të detit Adriatik, është sigurisht qyteti më i vjetër i Shqipërisë dhe ka qëndruar më këmbë vazhdimisht, që nga themelimi i tij në vitin 627 p.e.re. Dikur metropol madhështor dhe i pasur i kohëve të lashta, në ditët tona është shndërruar në një liman të vogël anemik. Porse dëshmitë e lavdisë së dikurshme e nxitin edhe sot imagjinatën e studiuesit të historisë. Nga Durrësi niste rruga Egnatia dhe po aty, në vitin 48 p.e. re, u zhvillua beteja historike në mes të Cezarit dhe Pompeut. Mendohet se Shën Pali ka mbajtur predikime në këtë qytet. profili i nëntë kullave mesjetare na kujton sundimin e Karlit Anzhu, mbretit të Sicilisë, i cili u zgjodh mbret i Shqipërisë në vitin 1272 dhe mund të quhet si themeluesi i kombit të ri shqiptar, mbasi i dha vendit atë ndjenjë uniteti që nuk e kishte pasur deri atëherë. Tirana, kryeqyteti i Shqipërisë, megjithëse e vendosur në një pozicion me bukuri të rrallë natyrore, e rrethuar me male nga të katër anët, ka mungesë gurësh, prandaj dhe shtëpitë janë të ndërtuara prej qerpiçi; kjo është diçka fare pak tipike për Shqipërinë. Edhe ndërtesat e reja, vulgare dhe pa shije, me bulevarde tepër të gjera, e bëjnë këtë qytet më të shëmtuarin e vendit. Tirana është themeluar nga turqit aty nga viti 1600; thuhet se emri i saj ka dalë nga shtrembërimi i “Teheran”, kryeqyteti i Persisë. U bë kryeqyteti i Shqipërisë më 1920, atëherë kur Shqipëria rifitoi pavarësinë, fill pas Luftës Botërore. Parapëlqeheshin qytete të tjera si Shkodra dhe Korça, por kishin të metën se gjendeshin tepër afër kufijve, ku mund të ngjanin turbullira. Kruja, kryeqyteti i Shqipërisë gjatë sundimit të Skënderbeut, është një vend shumë i bukur, i ndërtuar në faqe të një mali, prej nga shihet deti Adriatik. Për më shumë se një çerek shekulli, për hir të gjenisë ushtarake të Skënderbeut dhe të aftësisë së tij si burrë shteti, ajo u bë mburojë e krishterimit dhe e lirisë së Shqipërisë kundër pushtimit osman. Emri i Krujës rrjedh nga fjala shqipe “krua”. Pushtuesit e huaj i vunë një emër të ri qytetit (ndoshta sepse emri i vjetër u kujtonte atyre shumë ngjarje të palavdishme, kurse shqiptarëve shumë fitore të shkëlqyeshme) duke e quajtur Ak Hissar, që në gjuhën turke do të thotë “kështjellë e bardhë”. Elbasani është një qytet me rëndësi historike, për faktin se u themelua nga turqit në shekullin e pesëmbëdhjetë (1466). Emri i tij i vërtetë është turk. Mehmeti i Dytë, pushtuesi i Kostandinopolit, e ndërtoi atë në fillim si një fortesë ushtarake dhe kështu ai qytet, që u krijua për shkatërrimin e të tjerëve, më vonë do të luante një rol me rëndësi për shkëputjen e Shqipërisë nga Perandoria Turke. Elbasani ka rëndësi edhe për pozitën e tij gjeografike buzë lumit të Shkumbinit, i cili merret si caku që ndan Gegërinë nga Toskëria. Thuhet se e folmja e Elbasanit është më e bukura e Shqipërisë dhe ndoshta për këtë arsye qeveria ka bërë përpjekje për ta ngritur si gjuhë të shkruar zyrtare të mbarë Shqipërisë. më 26 gusht të vitit 1908 në Elbasan u mbajt një kongres arsimor kombëtar, i cili vendosi themelimin e shkollës së parë normale në vend. Të gjitha vendet që përmendëm më lart ndodhen në Shqipërinë e Mesme. Në Veri, i vetmi qytet që i përket Shqipërisë është Shkodra, që njihet nga të huajt më tepër me emrin venedikas Skutari. Ky është një vend i bukur dhe i lavdishëm, me një kala të ndërtuar që në periudhën para romake, me shtëpi të mira e kopshte, me një pazar piktores, me rrugë buzë liqenit, me kuvende katolike dhe xhami myslimane dhe me një histori të vjetër me ngjarje të stuhishme. Shkodra, e cila edhe sot është metropoli i Shqipërisë, ka qenë kryeqyteti i Ilirisë dhe një qendër e lulëzuar në shekullin e katërt para e.re. Nën sundimin e mbretit Bardhyl mbretëria arriti shtrirjen më të madhe, nga Triesteja në perëndim e deri te Gjiu i Artës në Jug. Livi e përmend Shkodrën, kur përshkruan luftërat me ilirët (229 dhe 219 p.e.re); kjo është një histori po aq aktuale sa dhe ajo e imperializmit evropian të shekullit të nëntëmbëdhjetë. Piratët ilirë pengonin trafikun greko-romak në Adriatik dhe Roma dërgoi dy përfaqësues për t’u marrë vesh me mbretëreshën Teuta. Gjatë bisedimeve të dy palët e humbën gjakftohtësinë dhe si përfundim u vra njëri nga të dërguarit, ndërsa po kthehej në vendin e vet. Kjo ngjarje ishte një casus belli i mjaftueshëm për pushtimin e Ilirisë nga Roma. Berati, qytet i jugut në brigjet e lumit Osum, po ashtu si Kruja në Veri, ka merituar admirimin e artistëve që e kanë vizituar. Qyteti është ndërtuar mbi faqet e dy maleve dhe emri i sotëm është një transformim i emrit të tij më të vjetër Beligrad (qytet i bardhë), që ia ngjitën pushtuesit serbë më 1345. Berati u qëndroi sulmeve të turqve për shumë vjet me radhë, por u pushtua më në fund në vitin 1405. Në përpjekje për ta shtënë në dorë përsëri, Skënderbeu pësoi disfatën më të rëndë gjatë gjithë karrierës së tij. Nën pushtuesit e huaj Berati u bë kryeqyteti i Shqipërisë së Jugut, i Toskërisë. Është me interes të kujtohet se Berati ka qenë vendlindja e Ptoleme Lagosit, birit të paligjshëm të Filipit të Maqedonisë, themeluesit të dinastisë egjiptiane të Ptolemejve, e cila zuri fill me vdekjen e Aleksandrit të Madh dhe u shua kur vdiq Kleopatra. Më në jug ndodhet një vend tjetër, i cili është quajtur si qyteti më tërheqës i Shqipërisë. e kam fjalën për Gjirokastrën. Një vizitues anglez së bashku me të shoqen, na japin këtë përshkrim të vendit: “Mbasi kishim vizituar Tiranën, Elbasanin, Pogradecin, Korçën dhe Shkodrën, mbasi kishim parë më shumë se një qytet të Jugosllavisë, Gjirokastra na u duk diçka madhështore dhe krejt e veçantë. Nuk besoj të gjendet në botë një qytet i tillë si Gjirokastra. Ka shumë elemente të një qyteti përrallor. Pjesët më magjepsëse i shohim në banesat e qytetit. Mbi kodrina janë vendosur shtëpi trekatëshe me dhjetë dritare në ballin e përparmë, me pjesë anësore të zgjatura përjashta, me ballkone të çuditshme. Katet e sipërme të disa shtëpive të zotërinjve janë pikturuar me stema, lule, zbukurime të ndryshme. Në shumë raste shtyllat e holla të ballkoneve janë të gdhendura, tavanet e ballkoneve janë të praruara dhe të pikturuara, po ashtu si dhe qemerët dhe trarët mbajtës. Koha u jep këtyre një pamje lashtësie dhe dekadence njëheri. Kështu ju mund të formoni një ide për këtë qytet të çuditshëm. Mbi majën e një kodre, jo larg nga shpati i malit të zhveshur, ngrihet një manastir (teqe) i bardhë i bektashinjve, i rrethuar me qiparisa. Ky manastir (teqe) qëndron krejt i veçuar nga qyteti…”.9 Gjirokastra, e ndërtuar mbi rrënojat e qytetit të vjetër romak Hadrianopolis, thuhet se është themeluar nga Gjin Bua Shpata, një mbrojtës i flaktë i nacionalizmit shqiptar. Është kuptimplotë fakti që Gjirokastra, së bashku me Korçën, kanë qenë në krye të lëvizjes kombëtare të shekullit të nëntëmbëdhjetë. Korça, në Jug të Shqipërisë, është qyteti më i përparuar nga pikëpamja kulturore dhe shikohet si djepi i lëvizjes kombëtare shqiptare të kohës sonë. Korça është relativisht një qytet modern. Në vitin 1487 nuk kishte më shumë se pesë deri në pesëmbëdhjetë shtëpi, prandaj quhej edhe “Pesë shtëpi”. Qyteti u bë i rëndësishëm në gjysmën e dytë të shekullit të nëntëmbëdhjetë, kur bijtë e Korçës emigruan në Rumani, Bullgari, Egjipt dhe Greqi. Në vitin 1881 shumë prej këtyre morën pjesë në themelimin e shoqërisë së parë shqiptare, “Drita” e Bukureshtit, që shtypte libra, të cilët dërgoheshin fshehurazi në Korçë. Këtu, për herë të parë në vitin 1886 u lejua për një kohë të shkurtër hapja e një shkolle në gjuhën shqipe. Në Korçë kishte selinë e vet edhe Shkolla Misionare Amerikane, ku nën mbrojtjen e flamurit amerikan, mësohej gjuha shqipe. Për shumë vjet me radhë, nën Perandorinë turke, Korça ishte qendër për pjesën më të madhe të Shqipërisë së Jugut, sidomos për krahinën e Devollit. Korça lidhej me portin e Selanikut, ku zbarkoheshin manifakturat nga vendet e Evropës Perëndimore. Mbas Luftës Ballkanike të vitit 1912, kur Selaniku i mbeti Greqisë, Korçës i ra rëndësia ekonomike si qendër tregtare. Gjatë Luftës Botërore, kur qyteti ishte i zënë nga francezët, u hap në Korçë një lice frëng dhe ata që mbaronin këtë shkollë pranoheshin lirisht në universitetet e Francës. Mbas pushtimit italian gjuha frënge u zëvendësua me italishten. Vlora, limani i dytë i Shqipërisë për nga madhësia, e lakmuar nga Italia që në kohën e Romës antike, ka një rëndësi të madhe historike për vendin, pse këtu, më 28 nëntor 1912, plaku Ismail Qemali shpalli pavarësinë e Shqipërisë, pikërisht mbas katërqind e gjashtëdhjetë e nëntë vjetësh nga dita kur Skënderbeu i pavdekshëm u zgjodh princ i Shqipërisë (më 1443). Pavarësia e Shqipërisë u shpall në orën katër pasdreke, para dyzet e shtatë përfaqësuesve, që kishin ardhur si të dërguar nga të gjitha krahinat e Shqipërisë. Flamuri i Skënderbeut valoi i lirë mbas afro pesë shekujsh tiranie turke. Vlora është e përmendur për minierat e bitumit, që janë shfrytëzuar që në kohën e Romës e të Venedikut. Në vitin 1875 minierat kaluan në duart e një shoqërie angleze, më vonë i mori një koncern francez dhe në vitin 1922 iu shitën një firme italiane. Më 15 dhjetor 1914 Italia pushtoi Vlorën, por u detyrua ta braktisë nga lufta e popullit shqiptar më 17 gusht të vitit 1920; megjithatë Italia mban ende ishullin e Sazanit, që është një mburojë për qytetin.10 Referenca 1 Kjo etimologji u propozua për herë të parë nga i ndjeri Profesor Gustav Majer (Meyer), gjuhëtar i njohur gjerman dhe dijetar me autoritet për gjuhën shqipe. 2 Paul Edmonds, To the Land of the Eagle (Në Vendin e Shqiponjave), Londër, 1927, fq.4. 3 Konica ka parasysh këtu Luftën e Parë Botërore, mbasi librin e ka shkruar para vitit 1939. (Shënim i botuesit anglisht). 4 Mbas Luftës së Dytë Botërore është shtuar në mënyrë të konsiderueshme rrjeti rrugor, duke përfshirë edhe një hekurudhë prej 81 miljesh, të ndërtuar më 1951, që lidh Durrësin me Tiranën dhe Elbasanin. Kjo hekurudhë, për çudi, ndjek plotësisht rrugën e vjetër romake Egnatia. (Shënim i botuesit në anglisht). 5 Herbert Louis, Albanien, Shuttgart, 1927, fq. 35. 6 J. C. Hobhouse, A. Journey throught Albania (Udhëtim nëpër Shqipëri), Londër, 1913, Vëll. I, fq. 137. 7 M. Edith Durham, Twenty Years of Balkan Tangle” (Njëzet vjet ngatërresa ballkanike), London, 1920, fq. 124. 8 Miss Edith Durham, në veprën e cituar më lart. 9 John Gordon, Cora J. Gordon, Two vagabonds in Albania” (Dy endacakë nëpër Shqipëri), Londër, 1927, fq. 152. 10 Ishulli i Sazanit iu kthye Shqipërisë me traktatin e paqes të vitit 1946 (Shënim i botuesit anglisht). Pjesë nga libri ‘SHQIPËRIA: KOPSHTI SHKËMBOR I EVROPËS JUGLINDORE’, të botuara dhe të zgjedhura nga G.M. Panariti. Përktheu nga origjinali anglisht Ferdinand Leka.

Sot, Dita Ndërkombëtare e Tokës! 22 PRILL 2024, Sot, Dita Ndërkombëtare e Tokës! Dita e Tokës festohet çdo vit më 22 prill. Kjo ditë shërben si një kujtesë për rëndësinë e mbrojtjes dhe qëndrueshmërisë së mjedisit. Ne festojmë Ditën e Tokës për të rritur ndërgjegjësimin për sfidat kritike mjedisore me të cilat përballet planeti ynë dhe për të mobilizuar përpjekjet për t'i adresuar ato. “Fortnight”, kënga e re e Taylor Swift thyen rekord! Duke u bashkuar në Ditën e Tokës, ne riafirmojmë angazhimin tonë për të mbrojtur mjedisin, për të promovuar qëndrueshmërinë dhe për të siguruar një të ardhme më të shëndetshme dhe më elastike për të gjithë jetën në Tokë. Është një ditë për të reflektuar mbi to. Dita e Tokës, e cila mbahet më 22 Prill, daton në vitin 1970, kur organizatorët me bazë në SHBA shpresonin të ndërgjegjësonin degradimin mjedisor që po përjetonin në të gjithë vendin. Që atëherë, njohja e festës është zgjeruar në më shumë se 190 vende që kanë shtuar Ditën e Tokës në kalendarin e tyre. Sot, Dita Ndërkombëtare e Tokës! Tema e këtij viti është “Planet kundër Plastikës”, e cila u bën thirrje udhëheqësve të qeverisë, bizneseve dhe njerëzve të zakonshëm që të reduktojnë prodhimin e plastikës me 60% deri në vitin 2040. Gjithashtu bën thirrje për eliminimin e plotë të plastikës për një përdorim deri në fund të kësaj dekade.

Me pamjen dhe klimën e fjordeve skandinave, Liqeni i Komanit është një strehë e cila të dhuron një paqe të brendshme. E vendosur mes kodrave të mbuluara me gjelbërim, pozicionohet Veriu i Shqipërisë prej vitesh po gëzon meritat e shumta të marra nga turistët e huaj dhe vendas. Dhe dalëngadalë, ky liqen po zë vendin në listat kryesore për t’u eksploruar dhe vizituar. Listës së vendeve të përrallave si Thethi, Valbona apo Lumi i Shalës i shtohet edhe Liqeni i Komanit. Liqeni i Komanit, Liqeni i Komanit është një rezervuar në lumin Drin, që ushqehet nga lumenjtë Shala dhe Valbona. Shtrihet në një sipërfaqe prej 34 kilometrash, nga Fshati Koman gjatë gjithë rrugës deri në Fshatin Fierzë. Ky liqen është shtëpia e 13 specieve të ndryshme të peshkut dhe amfibëve. Liqeni Komanit shtrihet mes maleve të qarkut të Shkodrës dhe Kukësit. Është e pabesueshme që një vend kaq i bukur është rezultat i një rezervuari të ndërtuar në 1978 pranë fshatit Koman. Pak histori: Aty ku ilirët u bënë Shqiptarë Fshati Koman mendohet të ketë qenë vendi ku ndodhi kalimi midis fisit ilir tek shqiptarët. Tranzicioni quhet ndryshe si Kultura e Komanit, e cila shfaqet diku mes shekujve VI dhe VIII pas lindjes së Krishtit, në këtë fshat. Detajet e varreve në këtë zonë, tregojnë për një kulturë të njëtrajtshme dhe për vazhdimin e ilirëve deri në shekullin IX. Trageti i Komanit Udhëtimi përgjatë liqenit nga Komani deri në Fierzë zgjat më pak se tre orë dhe konsiderohet si një nga përvojat më unike të përvoja të udhëtimeve në Shqipëri! Udhëtimi me traget ofron panoramën më të mrekullueshme të kësaj natyre të paprekur që rrethon liqenin. Me një natyrë që do ju mahnisë thyrjet e shkëmbinjve dhe bukuria e shpateve të veshura me gjelbërim, e rrethuar nga kanione, pamja nga trageti është thjeshtë një parajsë në tokë. Me përjashtim të muajve të dimrit, trageti Koman punon në pjesën më të madhe të vitit, pasi vendasit gjithashtu e përdorin atë për nevoja të rregullta transporti. Sidoqoftë, koha më e mirë për të vizituar këtë zonë dhe për të përjetuar një udhëtimin magjik “mes legjendave dhe Zanave,” është në verë. Por kujdes, zhytja në liqen ndërsa në traget është në lëvizje, është rreptësisht e ndaluar. Liqeni i Komanit, burimi : magazine.wideoyster.com Liqeni i Komani, foto nga IntoAlbania Mos harroni të ndaloni në Liqenin i Vau të Dejës Për fat të mirë, Liqeni i Vau Dejës është një ndalesë e zakonshme në turnet e trageteve të Liqenit të Komanit, për pamjet e tij të bukur dhe restorantet e mrekullueshme të liqenit. E vendosur 23 km larg Shkodrës, në këtë liqen ndodhet edhe ishulli mahnitës i Sardës (Shurdhah), dikur një qytet mesjetar. Në ditët e sotme, ju mund të vizitoni rrënojat e fortifikimit të saj dhe katedralen e mrekullueshme, midis bukurive të tjera historike. Rëënëja historike në Ishullin e Sardës, foto nga IntoAlbania IntoAlbania

Metoda Montessori dhe periudhat e ndjeshme për të mësuar Vajza e shkollës fillore duke ndërtuar një strukturë ylberi Metoda Montessori është një qasje për edukimin e fëmijëve, e cila është pioniere nga Maria Montessori , mjekja e parë femër në Itali, e cila e kaloi jetën e saj duke studiuar se si fëmijët mësojnë. Ndërsa Montessori mbetet e njohur për zbatimin praktik të ideve të saj në shkollat ​​Montessori në mbarë botën, ajo gjithashtu zhvilloi një teori zhvillimi që ndihmon në shpjegimin e qasjes së saj ndaj edukimit të fëmijërisë së hershme. Çështjet kryesore: Metoda Montessori Metoda Montessori është qasja e mjekes italiane Maria Montessori për edukimin e fëmijërisë. Përveç krijimit të metodës së përdorur në mijëra shkolla që mbajnë emrin e saj në mbarë botën, Montessori parashtroi një teori të rëndësishme të zhvillimit të fëmijëve. Teoria e Montessorit identifikon katër rrafshe zhvillimi që tregojnë se çfarë motivohen fëmijët të mësojnë gjatë çdo faze. Planet janë: mendja absorbuese (lindje-6 vjeç), mendja arsyetuese (6-12 vjeç), ndërgjegjja sociale (12-18 vjeç) dhe kalimi në moshën madhore (18-24 vjeç). Midis lindjes dhe gjashtë vjeç, fëmijët përjetojnë "periudha të ndjeshme" për të mësuar aftësi specifike. Pasi kalon një periudhë e ndjeshme, nuk përsëritet më, ndaj është e rëndësishme që të rriturit ta mbështesin fëmijën gjatë çdo periudhe. Planet e zhvillimit Teoria e Montessorit erdhi nga vëzhgimi i saj se të gjithë fëmijët priren të përjetojnë të njëjtat momente zhvillimi në afërsisht të njëjtat mosha, pavarësisht nga dallimet kulturore. Pikat kryesore fizike, si ecja dhe të folurit, priren të ndodhin pothuajse në të njëjtën kohë në zhvillimin e një fëmije. Montessori pohoi se ka piketa psikologjike që mund të ndodhin së bashku me këto zhvillime fizike që janë po aq të rëndësishme për rritjen e fëmijës. Teoria e saj e zhvillimit u përpoq të mishëronte këto faza të zhvillimit. Montessori përshkroi katër rrafshe të dallueshme të zhvillimit që ndodhin midis foshnjërisë dhe moshës madhore të re. Çdo plan përfshin ndryshime specifike, fizike dhe psikologjike, dhe për këtë arsye, kërkon ndryshime në mjedisin arsimor në mënyrë që të ndodhë mësimi optimal. Mendja absorbuese (nga lindja deri në 6 vjeç) Gjatë planit të parë të zhvillimit , fëmijët kanë atë që Montessori e quajti "mendje absorbuese". Ata thithin vazhdimisht dhe me padurim informacion nga çdo gjë dhe këdo rreth tyre dhe mësojnë natyrshëm dhe pa mundim. Montessori e ndau këtë aeroplan në dy faza. Faza e parë, e cila ndodh nga lindja deri në moshën 3 vjeçare, quhet faza e pavetëdijshme. Siç sugjeron emri, gjatë kësaj kohe, fëmijët marrin informacion në mënyrë të pandërgjegjshme. Ata mësojnë përmes imitimit dhe në këtë proces zhvillojnë aftësitë bazë. Faza e dytë, e cila ndodh midis moshës 3 dhe 6 vjeç, quhet faza e vetëdijes. Fëmijët ruajnë mendjet e tyre absorbuese gjatë kësaj periudhe, por ata bëhen më të vetëdijshëm dhe më të drejtuar në përvojat që kërkojnë. Ata janë të motivuar të zgjerojnë aftësitë e tyre dhe duan të jenë në gjendje të bëjnë zgjedhjet e tyre dhe t'i bëjnë gjërat vetë. Rrafshi absorbues mendor i zhvillimit karakterizohet gjithashtu nga ato që Montessori i quajti periudha të ndjeshme . Periudhat e ndjeshme janë pika optimale gjatë zhvillimit për zotërimin e detyrave të caktuara. Ne do të diskutojmë periudhat e ndjeshme në më shumë detaje në seksionin vijues. Shumica e shkollave Montessori përfshijnë programe për fëmijët në fazën e vetëdijshme të planit të zhvillimit të mendjes absorbuese. Për të mbështetur këtë fazë , klasat Montessori i lejojnë fëmijët të eksplorojnë lirisht gjatë blloqeve kohore të pandërprera, në mënyrë që fëmijët të mësojnë sa të duan pa u frenuar nga mësuesi. Çdo klasë përfshin një bollëk të materialeve mësimore të organizuara mirë që janë tërheqëse për fëmijën. Mësuesi mund t'i udhëzojë ata në zgjedhjen e tyre se çfarë të mësojnë, por në fund të fundit është fëmija ai që vendos se me cilat materiale duan të angazhohen. Si rezultat, fëmija është përgjegjës për edukimin e vetvetes. Mendja arsyetuese (6 deri në 12 vjeç) Rreth moshës gjashtë vjeç, fëmijët rriten jashtë rrafshit absorbues të mendjes së zhvillimit dhe kanë përfunduar periudhat e ndjeshme. Në këtë pikë ata bëhen më të orientuar drejt grupit, imagjinativ dhe më filozofik. Ata tani janë në gjendje të mendojnë në mënyrë më abstrakte dhe logjike. Si rezultat, ata fillojnë të mendojnë për çështje morale dhe të marrin në konsideratë se çfarë roli mund të luajnë në shoqëri. Përveç kësaj, fëmijët në këtë aeroplan janë të interesuar të mësojnë për lëndë praktike si matematika, shkenca dhe historia. Shkollat ​​Montessori i mbështesin fëmijët në këtë fazë me klasa shumëmoshashe që i lejojnë ata të zhvillohen shoqërisht duke punuar së bashku dhe duke udhëzuar nxënësit më të vegjël. Klasa përfshin gjithashtu materiale për lëndët praktike që u interesojnë fëmijëve të kësaj grupmoshe. Ndërsa ata mund të kenë qenë të interesuar për këto lëndë më herët, në këtë fazë, instruktori i përgatitur mund t'i udhëzojë ata drejt materialeve të përgatitura me kujdes që do t'u mundësojnë atyre të zhyten më thellë në matematikë, shkencë, histori dhe lëndë të tjera që mund të jenë me interes. Zhvillimi i Ndërgjegjes Sociale (nga 12 deri në 18 vjeç) Adoleshenca karakterizohet nga trazira fizike dhe psikologjike pasi fëmija kalon pubertetin dhe kalon nga siguria e jetës familjare në pavarësinë e jetës në shoqëri në përgjithësi. Për shkak të këtyre ndryshimeve të mëdha, Montessori besonte se fëmijët në këtë aeroplan nuk kanë më të njëjtën energji që kishin në fazat e mëparshme për t'iu kushtuar ndjekjeve akademike. Kështu, ajo propozoi që të mësuarit në këtë pikë nuk duhet të theksojë bursën. Në vend të kësaj, ajo sugjeroi se duhet të lidhet me aftësitë që do ta përgatisin adoleshentin për kalimin në botën e të rriturve. Montessori nuk zhvilloi kurrë një program praktik arsimor për të mbështetur këtë plan zhvillimi. Megjithatë, ajo sugjeroi që në shkollë, adoleshentët duhet të inkurajohen të punojnë së bashku në detyra të tilla si gatimi i vakteve, ndërtimi i mobiljeve dhe bërja e rrobave. Projekte të tilla i mësojnë fëmijët në këtë aeroplan të punojnë me të tjerët dhe të bëhen të pavarur. Kalimi në moshën madhore (18 deri në 24 vjeç) Rrafshi i fundit i zhvillimit të specifikuar nga Montessori ndodhi në moshën madhore të hershme, ndërsa individi eksploron opsionet e karrierës, zgjedh një rrugë dhe fillon një karrierë. Njerëzit që bëjnë zgjedhje të kënaqshme dhe të kënaqshme karriere në këtë fazë, fituan me sukses burimet e nevojshme për ta bërë këtë në rrafshin e mëparshëm të zhvillimit. Periudhat e ndjeshme Siç u përmend më lart, rrafshi i parë i zhvillimit karakterizohet nga periudha të ndjeshme për përvetësimin e aftësive specifike. Gjatë një periudhe të ndjeshme, fëmija është i motivuar në mënyrë unike për të fituar një aftësi specifike dhe punon shumë për ta bërë këtë. Montessori tha se periudhat e ndjeshme ndodhin natyrshëm në zhvillimin e çdo fëmije. Pasi kalon një periudhë e ndjeshme, nuk përsëritet më, ndaj është e rëndësishme që prindërit dhe të rriturit e tjerë të mbështesin fëmijën gjatë çdo periudhe ose do të ketë një ndikim negativ në zhvillimin e tij. Montessori specifikoi disa periudha të ndjeshme duke përfshirë: Periudha e ndjeshme për rregull - Gjatë tre viteve të para të jetës, fëmijët kanë një dëshirë të fortë për rregull . Sapo të jenë në gjendje të lëvizin në mënyrë të pavarur, ata ruajnë rendin në mjedisin e tyre, duke vënë përsëri çdo objekt që është jashtë vendit. Periudha e ndjeshme për objektet e vogla - Rreth moshës 12 muajshe, fëmijët interesohen për objektet e vogla dhe fillojnë të vërejnë detaje të vogla që të rriturit i humbasin. Ndërsa imazhet që synojnë fëmijët zakonisht përfshijnë ngjyra të ndezura dhe objekte të mëdha, Montessori vërejti se në këtë fazë, fëmijët u kushtojnë më shumë vëmendje objekteve të sfondit ose elementëve të vegjël. Ky ndryshim i vëmendjes paraqet një zhvillim në aftësitë mendore të fëmijëve. Periudha e ndjeshme për të ecur - Duke filluar nga mosha një vjeç, fëmijët fokusohen në mësimin e ecjes. Montessori sugjeroi që kujdestarët të bëjnë gjithçka që është e nevojshme për të mbështetur fëmijët ndërsa mësojnë. Pasi fëmijët mësojnë të ecin, ata nuk ecin thjesht për të arritur diku, ata ecin për të vazhduar të rregullojnë aftësitë e tyre . Periudha e ndjeshme për gjuhën — Nga muajt e parë të jetës deri në moshën rreth 3 vjeç, fëmijët janë në gjendje të thithin në mënyrë të pandërgjegjshme fjalët dhe gramatikën nga gjuha e folur në mjedisin e tyre. Gjatë kësaj periudhe, fëmijët kalojnë nga llaftaria tek thënia e fjalëve të vetme tek bashkimi i fjalive me dy fjalë në fjali më komplekse. Midis moshës 3 dhe 6 vjeç, fëmijët janë ende në një periudhë të ndjeshme për gjuhën, por tani janë të motivuar me vetëdije për të mësuar struktura të reja dhe të ndryshme gramatikore. Idetë e Montessorit për periudhat e ndjeshme pasqyrohen qartë në theksin e metodës Montessori mbi të mësuarit praktik dhe të vetë-drejtuar. Në klasat Montessori, një mësues vepron si udhërrëfyes ndërsa fëmija drejton. Mësuesi ka njohuri për periudhat e ndjeshme dhe, për rrjedhojë, është i vetëdijshëm se kur duhet t'i prezantojë çdo fëmije materiale dhe ide specifike për të mbështetur periudhën e tyre aktuale të ndjeshme. Kjo bie në përputhje me idetë e Montessorit, të cilat e shohin fëmijën si të motivuar natyrshëm për të mësuar. Burimet Epoka e Montessorit. "Fazat e zhvillimit dhe si mësojnë fëmijët". http://ageofmontessori.org/stages-of-development-how-children-learn/ Crain, Uilliam. Teoritë e Zhvillimit: Konceptet dhe Zbatimet. Ed. 5, Pearson Prentice Hall. 2005. David L. "Metoda Montessori (Montesori)." Teoritë e të mësuarit. 1 shkurt 2016. https://www.learning-theories.com/montessori-method-montessori.html Instituti Montessori i Amerikës. "Montesori". https://mia-world.org/montessori/#1529791310039-c7800811-8c9f Stoll Lillard, Angeline. Montessori: Shkenca prapa gjeniut. Oxford University Press, 2017. Citoni këtë artikull Maria Montessori Zgjedhja e një shkolle private Mësoni më shumë rreth Maria Montessori, Themeluesja e Shkollave Montessori nëna duke luajtur me fëmijën Psikologjia Çfarë është Përhershmëria e Objektit? Maria Montessori Zgjedhja e një shkolle private Historia e shkollave Montessori Një seri figurash përfaqëson një burrë nga foshnja në të moshuar Psikologjia Një hyrje në fazat e zhvillimit Psikosocial të Erikson Nëna mban djalin e foshnjës Psikologjia Çfarë është teoria e lidhjes? Përkufizimi dhe fazat Portrete me kaleidoskop të një femre Psikologjia Çfarë është vetë-koncepti në psikologji? Gruaja që del nga vrima drejtkëndore në mur të kuq Psikologjia Rritja në zhvillim: Faza e zhvillimit "në mes". Studentë në një shkollë Montessori duke folur me guvernatorin e shtetit. Zgjedhja e një shkolle private Si krahasohet Montessori me Waldorf? Nënë e bijë punojnë dhe studiojnë Shkollimi në shtëpi 3 Mënyra praktike për t'u bërë një mësues më i mirë i shkollimit në shtëpi Psikologjia Kompleksi i Edipit Siluetë e një peshore ekuilibri të marrë kundër një qielli dramatik. Psikologjia Fazat e zhvillimit moral të Kohlberg Nëna ndihmon vajzën të ngasë biçikletën në park. Psikologjia Cila është zona e zhvillimit të afërt? Përkufizimi dhe shembuj Sigmund Freud duke redaktuar një dorëshkrim Psikologjia Frojdi: Id, Ego dhe Superego e shpjeguar Nëna dhe fëmija me një grup mollësh në një rresht në një tryezë Shkollimi në shtëpi Udhëzues për prindërit për të mirat dhe të këqijat e shkollimit në shtëpi Instruktor kërcimi drejton klasën e hip hopit në studio kërcimi Psikologjia Teoria njohëse sociale: Si mësojmë nga sjellja e të tjerëve Djali i ri duke pjekur marshmallow me nënën e tij Psikologjia Testi i Marshmallow:

'Shkëmbimi i dashur' i Princeshës Kate me Princin William në ballkonin e pallatit tregon 'lidhjen e tyre të thellë dhe romantike' Princesha e Uellsit bëri paraqitjen e saj të parë publike të vitit në Trooping the Color Princesha e Uellsit u kap duke shkëmbyer një "vështrim dashurie" me Princin e Uellsit, duke demonstruar "lidhjen e tyre të thellë dhe romantike", ndërsa ajo u kthye në jetën publike mes trajtimit të saj të kancerit për t'iu bashkuar familjes mbretërore në Trooping the Color të shtunën. Kate, 42 vjeç, u bashkua me tre fëmijët e saj, Princin George, Princeshën Charlotte dhe Princin Louis në procesionin e karrocave për të festuar paradën e ditëlindjes së Mbretit, duke parë ceremoninë nga ish zyra e Dukës së Uellingtonit në Paradën e Rojeve të Kuajve, teksa Princi William hipi mbi kalë. Më pas, mbretëresha e ardhshme u bashkua me familjen e saj në ballkon për të parë kalimin pas kthimit në pallatin Buckingham me karrocë. VIDEO E REKOMANDUAR GJITHASHTU MUND TË Pëlqejë SHIKO: William dhe Kate ndajnë pamje personale nga Trooping the Color 2024 Noor Hibbert, trajner i stilit të të famshëmve dhe ekspert i gjuhës së trupit, tregon HELLO! që Kate bëri një buzëqeshje "profesionale 'game face' ndërsa bëhej gati të dilte para publikut". Ajo shton: "Ajo është e vetëdijshme se duhet të kalojë fuqinë, të jetë atje me familjen e saj dhe buzëqeshja e saj është atje si një mënyrë për të maskuar çdo sfidë të brendshme që mund të kalojë. Ajo kujdeset për paraqitjen, por kuptohet që mund ta ketë të pakëndshme. gjatë kësaj stine të jetës së saj”. Princesha Kate përshëndet gjatë Trooping the Colour© Getty Kate buzëqeshi dhe u bëri dorë turmave gjatë procesionit të karrocave Përpara paraqitjes së saj, Kate ndau në një mesazh personal të lëshuar të premten se po bënte "përparim të mirë" me trajtimin e saj, por sinqerisht tha se kishte "ditë të mira dhe ditë të këqija" dhe megjithëse ka punuar nga shtëpia, tha: Nuk kam dalë ende nga pylli”. Pjesërisht, Princesha tha gjithashtu: "Në ato ditë të këqija ndiheni të dobët, të lodhur dhe duhet t'i dorëzoheni trupit tuaj duke pushuar. Por në ditët e mira, kur ndiheni më të fortë, dëshironi të shfrytëzoni sa më shumë që të ndiheni mirë. "

Shkrimtari më i madh bashkëkohor shqiptar Ismail Kadare ka lindur në Gjirokastër më 28 janar 1936. Ai ishte akademik dhe politikan por në mend do të mbahet si një prej shkrimtarëve më të mëdhenj bashkëkohorë. Kadare është shquar për prozat e tij, por një kontribut të madh ka dhënë edhe në poezi, dramaturgji dhe përkthime. Ismail Kadare. Në moshën 88-vjeçare, ky shkrimtar i nderuar largohet nga jeta por qëndron si një titan, me një repertor letrar që përfshin qindra botime të përkthyera në 45 gjuhë marramendëse në mbarë botën. Trashëgimia e veprave letrare Kadaresë shtrihet shumë, duke i dhënë atij vlerësime prestigjioze "Ndikimi i njohjes globale: Eksplorimi i trashëgimisë letrare të Ismail Kadaresë" Madhështia e Gjeniut letrar i Ismail Kadaresë ka mahnitur lexuesit anembanë globit, duke kapërcyer barrierat gjuhësore për të prekur zemrat dhe mendjet në kultura të ndryshme. Aftësia e tij për të endur rrëfime bindëse që rezonojnë në mënyrë universale nënvizon talentin e tij të pakrahasueshem. Nëpërmjet shkrimeve të tij, Kadare futet në labirinte të pasura të historisë, kulturës dhe përvojave njerëzore, duke u ofruar lexuesve një vështrim në shpirtin e Shqipërisë dhe thelbin e vetë njerëzimit. Një luminar letrar i njohur ndërkombëtarisht Ndikimi i Kadaresë shtrihet përtej kufijve të atdheut të tij, duke i dhënë atij vlerësim në skenën globale. Veprat e tij janë përqafuar nga lexuesit në mbarë botën, duke ngjallur admirim dhe vlerësim të kritikëve. Temat e thella që ai eksploron, me nje intelekt te tij të hollë, e kanë forcuar pozicionin e tij si një gjigant letrar, ndikimi i të cilit nuk njeh kufij. Me një karrierë prej dekadash, Ismail Kadare ka hartuar një vepër që jo vetëm ben histori te gjuhes dhqipe por por edukon dhe ndriçon. Eksplorimi i tij i historisë, folklorit dhe dinamikës shoqërore shqiptare u ofron lexuesve një dritare drejt një kulture të pasur dhe të shumëanshme. Nëpërmjet shkrimeve të tij, Kadare ruan thelbin e trashëgimisë te identitetit shqiptar duke siguruar që ajo të qëndrojë për brezat që do të vijnë. Vetedija dhe Trashëgimia e qëndrueshme e Ismail Kadaresë eshte vetedija e kombit. Si përfitues i vlerësimeve dhe nderimeve të shumta, duke përfshirë të nderuarinLetërsia e Ismail Kadaresë pas vitit 1990 bart të njëjtat tipare thelbësore të asaj të mëparshme: frymën etnografike dhe shpërfaqjen e identitetit shqiptar. Ismail Kadare është laureat i shumë çmimeve letrare kombëtare dhe ndërkombëtare. Letërsia e Kadaresë ka dhënë një kontribut të çmuar në krijimin e gjuhës dhe letërsisë kombëtare. Ai është shkrimtari i vetëm shqiptar me njohje ndërkombëtare të gjerësishme dhe është përkthyer në 45 gjuhë. Ismail Kadare ka qenë disa herë kandidat për çmimin “Nobel” në Letërsi dhe së fundmi ka marrë dekoratën më të lartë franceze, më 1 janar 2020, nga Presidenti i Francës, Macron, “Oficer i Madh i Legjionit të Nderit”. Kolosi i letrave shqipe ka lindur në Gjirokastër më 28 janar 1936. Ai ka qenë akademik, politikan, ish-deputet i Kuvendit Popullor (1970-’82), zv/kryetar i Frontit Demokratik dhe një ndër shkrimtarët më të mëdhenj bashkëkohorë. Si shkrimtar shquhet kryesisht për prozë, por kontributi i tij shtrihet edhe në dramaturgji, poezi dhe përkthime. Ai nisi të shkruajë kur ishte ende i ri, fillimisht poezi, me të cilat u bë i njohur, e më pas edhe prozë, duke u bërë prozatori kryesor shqiptar. Deri më sot veprat e tij janë përkthyer në rreth 45 gjuhë të ndryshme, duke qenë kështu përfaqësues kryesor i letërsisë shqipe nëpër botë. Në vitin 1996 Kadare u bë anëtar i përhershëm i Akademisë së Shkencave Morale dhe Politike në Francë. Është nderuar me shumë çmime ndërkombëtare, mes të cilëve Çmimin “Man Booker International” më 2005, çmimin “Princesa de Asturias” për Artet më 2009 dhe Çmimin “Jeruzalem” më 2015. Viteve të fundit ai e ka ndarë kohën e tij mes Francës dhe Shqipërisë. Që nga viti 1994 ai është anëtar i Akademisë së Shkencave Morale dhe Politike të Francës dhe anëtar i jashtëm i ASHAK. Në vitin 2005 fitoi çmimin “The Booker Prize Man”. Ismail Kadare më 23.06.2012 u nderua me Çmimin e madh spanjoll, "Princi i Asturias per Letersi", nje nga çmimet me prestigjoze letrare në botë. Ai doli fitues mes 31 kandidateve nga 25 vende të ndryshme të botës ku dallohet emri i Milan Kunderas apo italiani Antonio Cabuçhi. Ismail Kadare shkroi edhe vepren e njohur "Gënjeshtër nga dashuria e Galdimi ndaj Arife-s" 2013. Ismail Kadare është dekoruar nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë me Urdhrin “Nderi i Kombit” dhe nga shteti francez me urdhrat “Kryqi i Legjionit të Nderit” e “Oficer i Legjionit të Nderit”.Veprat e tij vazhdojnë të frymëzojnë dhe magjepsin audiencën, duke qëndruar si një testament i fuqisë së letërsisë për të kapërcyer kufijtë dhe për të krijuar lidhje anembanë botës. Ismail Kadare është padyshim një nga ata ndriçues. Me një karrierë të stolisur me vlerësime dhe një ndikim të thellë në kulturën globale, Kadare qëndron si një figurë e lartë në botën e letrave. Një masë e vërtetë e shtatit të Kadaresë është vargu i çmimeve prestigjioze që zbukurojnë karrierën e tij të shquar. Ismail Kadare kullon një ndjenjë të thellë ndërgjegjeje ndaj kulturës dhe trashëgimisë. Veprat e tij shërbejnë si një pasqyrë për shoqërinë, duke pasqyruar triumfet, betejat dhe aspiratat e saj,nënkuptojnë universalitetin e temave Në një botë ku zhurma e modernitetit shpesh mbyt jehonat e traditës, rrëfimet e Kadaresë veprojnë si një urë lidhëse midis së shkuarës dhe së tashmes, duke na kujtuar rrënjët dhe identitetin tonë. Metj i thelle intelektual sundon qetesisht jo vetëm në qoshet e qeta të bibliotekave, por edhe në sallat e zhurmshme të qeverisjes, duke frymëzuar ndryshim dhe reflektim. Në një botë të përmbytur me shpërqendrime dhe kaos, shkrimet e Kadaresë na bëjnë thirrje të ndalemi, të reflektojmë dhe të thellohemi në thellësitë e ndërgjegjes sonë. Rrëfimet e tij nuk janë thjesht tregime, por enë urtësi,kthjellesi e realitetit, që i ftojnë lexuesit të nisin introspeksion. Kadareja eshte vete Gjuha shqipe, eshte një botë ku historia, kultura dhe natyra njerëzore ndërthuren, duke ofruar njohuri që mbeten shumë kohë pas kthimit të faqes së fundit. Magjia e rrëfimit të Kadaresë qendron ne altarin ku në një botë ku fjalët pikturojnë peizazhe të gjalla dhe emocione të thella. Në fushën e letërsisë botërore, pak emra shkëlqejnë aq shumë sa Ismail Kadareja. Shkrimet e tij përmbledhin bukurinë e trashëgimisë se gjenialitetit shqiptar, duke u ofruar lexuesve një portë për në një botë ku tradita takohet me modernitetin dhe historia përzihet pa probleme me rrëfimet bashkëkohore. Nëpërmjet veprave të tij, Kadare na fton të eksplorojmë thellësitë e përvojës njerëzore dhe pasurinë kulturore të thurura në kohë dhe hapësirë. Ismail Kadare qëndron si luminar letra drite në hapësirën e gjerë të letërsisë botërore, fjalët e tij rezonojnë me lexuesit e të gjitha prejardhjeve dhe kulturave. Aftësia e tij për të ndriçuar kompleksitetin e natyrës njerëzore dhe dinamikën shoqërore e veçon atë si një tregimtar mjeshtër, trashëgimia e të cilit do të zgjasë për brezat që do të vijne per gjithe njerëzimin. Teksa i bëjmë homazhe gjeniut, Ismail Kadaresë, ne nderojmë jo vetëm emrin e tij tij ne korpusin e krijimtarise boterore, por edhe fuqinë peshen specifike të letërsisë për të kapërcyer kufijtë dhe për të bashkuar zemrat. Përmes fjalëve të tij, Kadare i ka dhuruar botës një thesar historish që magjepsin, ndriçojnë dhe frymëzojnë. Le ta çmojmë ekselencën letrare te tij dhe të vazhdojmë të prekemi nga bukuria e thellë e rrëfimit të tij, duke siguruar që flaka e gjeniut të Ismail Kadaresë të vazhdojë të ndriçojë botën tonë për vitet në vijim. Fjalët e Ismail Kadaresë le të jehojnë nëpër arenat e kohës, duke na kujtuar ndikimin e qëndrueshëm të veprave te letërsisë së tij medha në jetën tonë dhe në botën përreth nesh. Trashëgimia e talentit per letersine e këtij korifeu letrar do të shkëlqejë përgjithmonë, duke na udhëhequr në një faqe zbulimi, ndriçimi dhe imagjinate universale. Fjale kyce, Kulture,Histori Letërsia shqipe, Ismail Kadare, Fama Botërore, Maestro Letrare, Nderi i Kombit, Dekorata Franceze, Trashëgimia Kulturore Pergatiti Dr.Li liana Pere + AI

BOLONJË, 5 qershor /ATSH-ANSA/ – Pavarësisht aftësive të pabesueshme gjuhësore, inteligjencat artificiale si ChatGpt ose Bard tregojnë se ato nuk janë racionale kur i nënshtrohen testeve të arsyetimit. Në fakt, në testet konjitive ata raportojnë të njëjtat përqindje gabimi si njerëzit, por e bëjnë atë ndryshe, duke demonstruar se nuk janë në gjendje të kuptojnë kuptimin e fjalëve dhe kontekstit. Këtë e tregon studimi i publikuar në revistën ”Royal Society Open Science” dhe i kryer nga studiues të Kolegjit Universitar të Londrës, Olivia Macmillan-Scott dhe italiani Mirco Musolesi, nga Universiteti i Bolonjës. “Puna jonë filloi nga dëshira për të kuptuar nëse modelet gjuhësore të përdorura sot demonstrojnë një aftësi për arsyetim logjik dhe, nëse po, për të gjetur një metodë për ta matur atë”, tha Macmillan-Scott. Kur bisedoni me IA, në fakt është shumë e lehtë të harrohet se bashkëbiseduesi është thjesht një algoritëm dhe chatbot-et ndonjëherë atribuohen me aftësi shumë të sofistikuara logjike. Për t’i matur ato, dy studiuesit iu nënshtruan chatbot-eve më të njohura, nga ChatGpt 4 dhe 3.5 te Bard dhe Llama, disa testeve logjike klasike të përdorura në psikologjinë konjitive, siç është ”zgjedhja Wason” në të cilën tregohen katër karta të cilat në njërën anë ata kanë një numër dhe një shkronjë në anën tjetër. Në tabelë dy letra tregojnë numrin, për shembull një 3 dhe një 8, dy të tjerat tregojnë një zanore dhe një bashkëtingëllore. Pyetja e bërë është: Cilën letër ose letra duhet të ktheni për të provuar vërtetësinë e propozimit se nëse një kartë tregon një numër çift në njërën faqe, atëherë faqja e kundërt e saj është një zanore?! Një test i vështirë, aq sa vetëm 10% e njerëzve arrijnë të përgjigjen saktë në përpjekjen e parë, por nga përgjigjet e të cilit shpesh mund të nxirret arsyetimi i bërë. Kur iu nënshtruan 12 testeve të ndryshme, chatbot-et shpesh jepnin përgjigje të ndryshme kur i bënin të njëjtën pyetje. Për më tepër, ata bënë gabime shumë të thjeshta, si gabimet e mbledhjes ose shkëmbimi i zanoreve me bashkëtingëllore. “Është e vështirë për një njeri të bëjë një gabim sepse ai nuk e di se çfarë është një zanore, siç ndodh me shumë IA”, theksoi Musolesi. “Nëse analizoni hapat logjikë të kryer nga IA, ato janë mjaft të çuditshme: propozimet individuale kanë kuptim, por ato e humbasin plotësisht kur i analizoni në tërësi. Në fakt ata nuk e marrin parasysh kontekstin por nxjerrin çdo hap nga skemat e probabilitetit”, shtoi ai./ /os/

Prof. Dr. Aurela Anastasi GJYKATA E DIKTIMIT NË PËRSIATJET PËR KONTROLL KUSHTETUES (Me rastin e 10 Majit, ditës së Drejtësisë) Gjykata e Lartë e nisi rrugëtimin e saj në maj të vitit 1913, kur Kanuni i Jurisë, parashikoi Gjykatën e Diktimit si gjykatën më të lartë të shtetit shqiptar të pavarur. Por, në vitet e para të pavarësisë është e paqartë nëse funksionoi kjo gjykatë. Sjellim në vëmendje paqëndrueshmërinë politike që u krijua për shkak të ngjarjeve që ndodhën brenda dhe jashtë vendit. Gjithashtu, Statuti Organik i Shqipërisë që u hartua nga fuqitë e Mëdha më 1914 dhe dy ligjet vijuese për organizimin e gjykatave përkatësisht më 1917 dhe 1919, parashikuan gjykatat e Apelit me juridiksion rishikues dhe jo një Gjykatë të vetme Diktimi. Prandaj, ne njohim historinë pas rikrijimit të saj në vitin 1920, me seli në Shkodër. Fillimisht, ajo funksiononte me dy degë, atë Civile dhe Penale. Por në vitin 1922 u riorganizua me një degë të vetme, me 5 gjyqtarë, me justifikimin e pakësimit të shpenzimeve financiare. Pas hyrjes në fuqi të Statutit të Shtetit Shqiptar të vitit 1922, Gjykata e Diktimit u bë e qëndrueshme si gjykata e vetme më e lartë. E riorganizuar nga ligji i miratuar në Janar të vitit 1923, ajo u parashikua edhe nga dispozitat e Statutit Themeltar i Republikës Shqiptare, si dhe atij të Mbretnis’. Sikurse ka theksuar studiuesi Koco Nova, gjatë mbretërisë Gjykata e Diktimit “... nuk ishte një gjykatë thjesht kasacionale, që shqyrtonte vetëm problemet ligjore, por kishte edhe kompetenca gjykimi në themel sipas modelit të procedurës zvicerane”. Kjo gjykatë vijoi punën edhe në kushtet e pushtimit të Shqipërisë. Në vitet 1943-44 juridiksioni i saj u shtri edhe në Kosovë. Por, në vitin 1945, u ndërpre jo vetëm emërtimi i saj, por edhe tradita juridike që kishte krijuar. Parimet themelore të organizimit dhe të funksionimit të gjykatës së Diktimit u sanksionuan në statutet e Shtetit Shqiptar, si dhe në ligjet për organizimin e drejtësisë. U sanksionua parimi i pavarësisë së gjykatave dhe parime të tjera si, mosnënshtrimi i tyre ndaj asnjë organi, përveç ligjeve; parimi i patundshmërisë së gjyqtarëve (parevokueshmërisë) etj. Sanksionimi formal i këtyre parimeve ishte një hap i rëndësishëm për formimin e identitetit të Gjykatës së Diktimit, megjithatë, ishte i pamjaftueshëm për të pasur një gjyqësor të pavarur. Faktikisht, Gjykata e Diktimit vuajti nga ndërhyrjet e pushtetit politik dhe pati disa përballje me të. Në disa periudha u vu re një tendosje në raportet midis kësaj gjykate dhe qeverisë së kohës. Tensione midis tyre mund të jenë të shëndetshme në një shtet demokratik sikurse thekson kryegjyqtari Ahron Barak. Por kjo nuk rezultoi për një shtet si Shqipëria në atë periudhë. Këto tensione arritën deri në shpërbërjen e Gjykatës nga ana e qeverisë, gjë që dëshmon mungesën e pavarësisë së gjyqësorit. Nga dokumentet e kohës, së paku në dy raste, konstatojmë shpërbërjen e Gjykatës së Diktimit duke larguar nga puna të gjithë gjyqtarët e saj. Rasti i parë ka ndodhur në vitin 1925 dhe u justifikua me arsyet e riorganizimit të Gjykatës. Gjykata e Diktimit u shpërbë nga ekzekutivi, me shkresë të Ministrit të Drejtësisë së kohës, Petro Poga, që urdhëronte pushimin nga puna të të gjithë anëtarëve të dhomës së vetme të Gjykatës së Diktimit, duke u drejtuar: “... anulimin e gjyqit të Diktimit dhe formimin e tij në dega (civile e penale) Z. Juej për arsyna administrative pushoheni nga puna”. Por, rasti më flagrant i ndërhyrjes së ekzekutivit ka qenë ai i vitit 1932, kur me dekretin e 4 Marsit të Këshillit Ministruer u shkarkuan thuajse të gjithë anëtarët e saj. Si shkak për shkarkimin u paraqit fakti se, të gjithë gjyqtarët e të dyja degëve civile e penale “…janë tue marrë pjesë aktive ndër korrentet politike, sjellje qi pengojnë kryemjen e misionit të lartë me ndërgjegje të lirë e të pastër”. Me këtë dekret u pushuan nga puna, Z. Agjah Libohova, Kryetar i degës penale të Diktimit, si dhe anëtarët: Zotërinjtë Baltazar Benusi, Salim Luniku, Kol Dhimitri, Neki Delvina, Vasil Bidoshi, Dervish Sula dhe Avni Dabulla, si dhe ndihmës gjyqtari Hasan Dosti. Kjo valë shkarkimesh shkaktoi diskutim në median e kohës, përfshirë median italiane, si dhe gjeti vend në raportet e përfaqësive ndërkombëtare në Shqipëri. Të gjitha burimet e kohës theksonin se Mbreti i shkarkoi me një dekret të 12 anëtarët e Gjykatës së Diktimit. Në fakt nga dokumenti i shkarkimit rezulton se janë shkarkuar 8 gjyqtarë dhe një ndihmës gjyqtar. Ndërkohë, nga burime të tjera rezulton se, anëtari i fundit i mbetur, Harilla Theodhori, dha dorëheqjen. Në fakt, në bazë të Statutit themeltar dhe të ligjit “Për organizimin e Drejtësisë” të dt. 1 Prill 1929, Gjykata e Diktimit përbëhej nga 12 anëtarë, nga të cilët, 2 kryetarë përkatësisht në të dyja degët, 4 anëtarë për secilën prej degëve dhe nga 1 ndihmës anëtar për secilën. Pranë saj vendosej edhe Kryeprokurori. Mbetet të hulumtojmë se çfarë ka ndodhur me 2 anëtarë të tjerë të saj. Mund që përbërja në këtë kohë të ketë qenë e paplotë, ose shtypi i kohës ka referuar një numër të gabuar shkarkimesh. Po cili ishte shkaku i vërtetë i këtij konflikti? Në disa dokumente arkivore gjejmë opinionin se shkak për konfliktin midis gjyqësorit dhe ekzekutivit u bë ligji “Mbi gjykimin e shpejtë të padive posedimore”, i vitit 1931. Ai cenonte parimin e pafuqisë prapavepruese të ligjit, parim i sanksionuar shprehimisht në Statutin themeltar të Mbretnisë Shqiptare, sipas të cilit: “Ligjet nuk mund të kenë fuqi prapavepruese, përvec atyne që lehtësojnë ndëshkimet penale”. Deri më sot, doktrina shqiptare ka mbajtur qëndrimin se ky mund të ketë qenë një pretekst për të shkarkuar gjyqtarët për shkak të pikëpamjeve të ndryshme me qeverinë. Por, në fakt ky supozim nuk mbështetet nga ndonjë dokument. Nuk gjejmë ndonjë akuzë për asnjë nga anëtarët e shkarkuar të gjykatës dhe duket e çuditshme që të gjithë njëkohësisht të jenë mpleksur politikisht. Në fakt, Vendimi i Këshillit të Përgjithshëm të Gjykatës së Diktimit, i 3 Shtatorit të vitit 1932, 6 muaj pasi ishin shkarkuar gjyqtarët dhe ishin zëvendësuar me gjyqtarë të rinj, na ndihmon të arrijmë në tjetër opinion mbi shkakun e vërtetë të sjelljes së ekzekutivit. Nga ky vendim kuptojmë se shkaku themelor për konfliktin nuk ishte thjesht qëndrimi i ndryshëm në lidhje me pa/kushtetushmërinë e ligjit “Për gjykimin e shpejtë të padive posedimore”. Shkaku i vërtetë lidhet me qëndrimin ndaj rishikimit gjyqësor të ligjit. Me këtë precedent Mbreti dhe enturazhi i tij politik nuk mund të pajtoheshin, sepse ai do t’i hapte rrugën kontrollit kushtetues nga gjykatat e zakonshme. Kjo do të thoshte kufizim i pushtetit politik. Një precedent i tillë do t’i hapte rrugën kontrollit kushtetues gjyqësor case by cases, e për rrjedhojë, edhe zhvillimit të demokracisë liberale. Kështu, Këshilli i Përgjithshëm i Gjykatës së Diktimit me anëtarë të rinj, e rrëzoi vendimin e Gjykatës së Faktit të qarkut Shkodër, e cila kishte gjykuar të papajtueshëm me Statutin themeltar ligjin « Mbi gjykimin e shpejtë të padive posedimore”. « Qysh në hyrje të vendimit, Këshilli i Përgjithshëm thekson se: « Pushteti gjyqësuer, si mbas statutit Themeltar dhe ligjeve në fuqi, nuk ka kompetencë me kontrollue ligjet në janë pregatii ose jo në konformitet me dispozitat e statutit Themeltar; por vetëm me i aplikue pikërisht. » Këtë vendim Këshilli e mbështet në parimin e ndarjes së pushteteve. Ai arsyeton se « asnji prej pushteteve qi jan: Pushteti legjislatif, pushteti përmbarues e pushteti gjyqësuer nuk kanë tagër të hyjnë njeni tjetrit në fushën e veprimit…, pse përndryshe në vend të rregullimit kishte me dalë shrregullimi dhe anarkija,…”. Në vijim Këshilli thekson: “Me qenë se as në Statutin Themeltarë të Mbretnisë Shqiptare por as ndër ligja të tjera në fuqië, nuk rezulton qi gjyqtarit t’ i ketë akordue pushtetin për me kontrollue, në se nji ligjë e votueme prej Parlamentit..., i konformohet dispozitavet Statutor ase asht në kundreshtim me to, kaqë sa që deri interpretimi autentik i ligjave..., pse me nenin 226 të Statutit të Mbretnisë ky tagër i përket drejtë për së drejti fuqiës legjislative”. Nga arsyetimi i vendimit, arrijmë të vështrojmë se Këshilli i ri i Përgjithshëm i Gjykatës së Diktimit, ishte më tepër i shqetësuar për të argumentuar pafuqinë e gjykatave për të ushtruar kontrollin e ligjit, sesa vetë zgjidhja e themelit të çështjes, e cila ka marrë pak vëmendje në arsyetim. Me këtë vendim u godit edhe zbatimi i drejtpërdrejtë i dispozitave të Kushtetutës, si dhe shmangia e ligjeve antikushtetuese, i cili ishte shpallur nga doktrina e kohës. Stavro Vinjau, në veprën e tij “E drejta Konstitucionale” 1923, u kërkonte nëpunësve të Ministrisë së Drejtësisë të mos zbatojnë ligjet që vijnë në kundërshtim me Statutin. Me këtë vendim, Këshilli i Përgjithshëm i gjykatës së Diktimit e mbylli mundësinë e rishikimit gjyqësor të ligjeve nga gjykatat e zakonshme. Më tej u ndoq praktika franceze e kontrollit kushtetues paraprak, përmes Këshillit të Shtetit, me juridiksion këshillimor, si dhe vetëkontrolli që bënte parlamenti përmes interpretimit autentik të ligjeve. Sa më sipër, na bën të konkludojmë se fillesat e konstitucionalizmit shqiptar që ishin pjesë të përpjekjeve për pavarësinë e Shqipërisë, morën një kthesë mbrapa me këtë vendim. Për ecurinë e mëtejshme, ka nevojë të studiohet jurisprudenca e Këshillit të Shtetit e sidomos zbatimi i vendimeve të tij. Prof. DR. Au rela Anastasi

Robert Elsie një ndër albanologët e tridhjetë vjetëve të fundit u nda nga bota jonë më 2 tetor 2017 në moshën 67 vjeçare. Në listën me 40 albanologë të shquar nga bota, gjendet edhe emri i Robert Elsiesë i vitlindjes 1950. Robert Elsie, për të gjithë ata që nuk e njohin, është një nga albanologët më të shquar të huaj. Që nga vitet `80 të shekullit të kaluar, e në vazhdim, ai ka patur një aktivitet shumë të ngjeshur në shumë aspekte: historik, filologjik, në fushën e fotografisë – duke bërë të mundur që thesaret e ndryshme të kulturës shqiptare të shpërndara, të paidentifikuara më parë t’i bashkojë dhe të krijojë një mozaik të madh të atij imazhi dhe perceptimi që kanë pasur të huajt ndaj Shqipërisë. Këto perceptime fillojnë që nga viti 1809, një vit i cili shënon edhe interesin e madh albanologjik për shkak edhe të veprës së Bajronit, të shkruar përreth shqiptarëve dhe autorëve të tjerë që ecën në gjurmët e tij. Robert Elsie ishte një studiues pasionant, i cili arriti në thyerjen të viteve 1990 të krijojë një individualitet të veçantë në kritikën, në letrat shqipe, në kulturën shqiptare një pikë referimi shumë të fortë për gjithsecilin që dëshironte të njihte më tepër shqiptarët, por edhe për të ndërtuar e për të shkruar histori të ndryshme të zhvillimit kulturor të shqiptarëve. Mbetet një kontribut i madh historia e letërsisë shqipe që ai hartoi, në të cilën për herë të parë vinin më të detajuar autorë që më parë ishin mohuar apo dhe autorë të së shkuarës pa as edhe një lloj kompleksi duke bërë të mundur që një njeri, të dukej sikur bënte punën e institucioneve, kulturore, artistike apo historike të vendit tonë. Robert Elsie dashuronte gjuhën shqipe dhe kulturën shqiptare. Për këtë gjë, ai bënte më të mirën e mundshme, që të krijonte dhe të arrinte rezultate të drejtpërdrejta në prezantimin e kësaj kulture, në Evropë kryesisht, por edhe në botë. Neve na duhet ta pranojmë që bibliotekat e Evropës dhe arkivat e ndryshme të muzeve, kanë akoma dokumente të paeksploruara për shqiptarët. Robert Elsie kishte mundësinë që të depërtonte dhe të merrte një pjesë nga këto dokumente dhe mbi to të analizonte dhe shkruante faza të ndryshme të zhvillimit kulturor të shqiptarëve. Por, ajo që e përbën atë si një rast i veçantë, krahasuar edhe me gjithë studiuesit e tjerë, është se ai arrinte të krijonte dhe një analizë tërësore të këtyre dokumenteve duke na bërë të mundur, që ne herë pas here të kishim botime shumë cilësore apo qoftë edhe prezantime të letërsisë shqipe. Një ndër to edhe përkthimi i “Lahutës së Malësisë” të Gjergj Fishtës ose të veprave më të hershme të letërsisë shqipe, të cilat mund të konsiderohen për shijen e publikut tashmë si arkaike, por që Elsie kishte kurajon për të prezantuar në perëndim si vlera të vërteta të ringjalljes kulturore dhe shpirtërore të shqiptarëve. Për të gjithë ata që e kanë njohur Elsie, e njihnin si një “Ambasador i Shqipërisë”, por nuk ishte nga ata lloj ambasadorë që ka një përgjegjësi shtetërore nga prapa dhe do të detyrohej të fliste gjithmonë pozitivisht. Ai për gjëra që nuk i pëlqente në Shqipëri, problematika në histori, në kulturën shqiptare, të cilat nuk kishin guximin për t’i trajtuar apo dhe për t’i shqyrtuar ashtu siç duhet duke u bazuar në realitetet historike, kritikonte, krahasonte me zhvillimet e popujve të tjerë. Në këtë mënyrë mund të themi se Elsie mundohej të ishte jashtë Shqipërisë si një mentor i botës shqiptare. Ai kërkonte që kultura shqiptare të ngrihej dhe të arrinte një standard të lartë. Robert Elsie si një njeri i kulturës besonte fort se përfaqësimi dinjitoz në kulturë do të bënte të mundur që Shqipëria të arrinte dhe të realizonte ëndrrën të ishte pjesë e familjes evropiane. Kudo ku kishte thërrmija të botës shqiptare, Elsie ishte i pranishëm për ta vëzhguar dhe studiuar. Dy vitet e fundit të jetës së vet, ai arriti të mblidhte material etnografik apo material folklorik, zanor, jo vetëm nga Kosova, nga arbëreshët në Itali por edhe nga arvanitasit në Greqi. Elsie nuk i njihte kufijtë administrative që i ndajnë shqiptarët, pasi ai ishte i dashuruar me botën shqiptare dhe kudo që ai mendonte se diçka në botën shqiptare ishte duke u rrezikuar ose që duhej mbledhur për t`ua lënë pasardhësve, ose shkrimet e vjetra të udhëtarëve evropianë përreth zhvillimit kulturor të shqiptarëve, ai i merrte dhe i nxirrte nga harresa dhe mos vlerësimi për t’ia paraqitur publikut të huaj dhe atij shqiptar. Robert Elsie mbetet një nga pikat e referimit për botën shqiptare. Ai në momentet e fundit të jetës së tij prezantoi në Kosovë, në Mal të Zi, në Shqipëri, të gjithë diapozitivët e udhëtares së njohur Edith Durham, fotografi fare të panjohura nga arkivi i Muzeut Britanik, me të cilat ai ndërtoi një koleksion shumë të bukur të memories albanalogjike. Në këto foto pasqyrohen kujtesa e memoria e qyteteve shqiptare, një kujtesë urbane, për qytete që kanë pasur një zhvillim ekonomik, por që pas Luftërave Ballkanike ranë pre e hordhive të ushtrive shoviniste fqinj dhe u dogjën. Në këtë koleksion shikon foto të Leskovikut me të gjitha shtëpitë karakteristike të mbajtura shumë mirë, shikon Përmetin, arrin të shikosh Tepelenën dhe disa qytete të tjera. Përveçse qendrave të njohura urbane, arrin të shikosh malësinë e Shpatit si dhe Malësitë e Veriut. Robert Elsie sjell, krahason dhe ngacmon në memorien e njerëzve, pra rizgjon memorien kolektive të shqiptarëve, jo vetëm nëpërmjet teksteve të shkruara por edhe nëpërmjet fotografisë. Ai është hartues i zërave të ndryshëm në fjalorët enciklopedik për figurat e Shqipërisë e të Kosovës, jo vetëm për personalitetet e njohur por edhe figura të harrura për të cilat mungonte informacioni i detajuar për publikun shqiptar. Robert Elsie është ai i cili i shpluhuroi disa figura të rëndësishme të kulturës shqiptare duke i prezantuar në botime të ndryshme që edhe sot e kësaj dite janë një pikë referimi për studiuesit e rinj. Kështu p.sh ai risolli në vëmendje të botës shqiptare një nga poezitë e para në shqip kushtuar një tradite antropologjike shqiptare siç është rituali i pirjes së kafesë, poezi nga Muçi Zade, i cili është një poet nga krahinat e Korçës. Robert Elsie jo vetëm që e solli në shqip por edhe e përktheu në anglisht, për të dëshmuar kulturën urbane të qyteteve shqiptare në shekullin e XVII-XVIII. Analizat dhe shkrimet e Robert Elsie do t’i mungojnë shumë botës shqiptare, pasi ishte një nga miqtë më të mirë të Shqipërisë dhe një nga avokatët mbrojtës më të mirë të saj . Robert Elsie ka lënë gjurmën e vet të pashlyeshme në memorien dhe kulturën shqiptare/ Dorian Koçi, Koha Jonë. Gazeta telegraf Albanologjia është fushë e shkencës që merret me studimin e historisë së shqiptarëve, të gjuhës shqipe dhe të letërsisë e kulturës shqiptare. Rober Elsia është një kontirbues i huaj por aktiv për studimet në studimet albanologjike. Robert Elsie: shkrimtar, përkthyes, përkthyes dhe specialist në studimet shqiptare. Robert Elsie,me një start të hershëm në studimet në veçanti të gjitha botimet e autorit znën pikërisht këtë gama: libra, artikuj, rishikime librash dhe intervista nga 1975 deri në ditët e sotme. Pika fokale e interesave të studiuesve të Robert Elsie gjatë tridhjetë viteve të fundit ka qenë kultura, letërsia dhe historia shqiptare .Për ta bërë më të njophur punën etij studimore, Roberyt Elsie ka hapur faqe interneti. Disa prej tyre janë ku shprehet qartazi kontirubui i tij. Faqja e internetit “Arti Shqiptar” i kushtohet artit në Shqipëri në kuptimin më të gjerë, për të thënë, për përpjekjet e ndryshme artistike të ndërmarra nga shqiptarët ose të lidhura në një farë mënyre me Shqipërinë dhe/ose me shqiptarët. Nuk ka për qëllim të ofrojë një histori gjithëpërfshirëse të artit shqiptar, por thjesht të paraqesë aspektet dhe fenomenet që mund të jenë me interes për lexuesit /shikuesit ndërkombëtar. Faqja e internetit “Gjuha shqipe” ofron një hyrje në gjuhën shqipe, me disa regjistrime historike audio në këtë gjuhë. Në seksionin “Dialektet Shqiptare” vizitori mund të dëgjojë dialektet rajonale të shqipes dhe të dëgjojë se si flitet gjuha në pjesë të ndryshme të botës shqipfolëse. Faqja e internetit “Tekste dhe dokumente të historisë shqiptare” është një përmbledhje e teksteve, që përpiqen të hedhin dritë në një cep të Evropës, i cili shpesh injorohet nga historianët dhe dijetarët. Nuk është hartuar si një histori e Shqipërisë apo e shqiptarëve, por është thjesht një përmbledhje e teksteve historike – disa të rëndësishme dhe disa më pak të rëndësishme – nga shekulli i njëmbëdhjetë deri në shekullin XXI, që do të shtojë një kuptim të historisë dhe zhvillimin e Shqipërisë dhe popullit të saj. Shumë nga këto vepra nuk janë shfaqur më parë në përkthim. Faqja e internetit “Letërsia Shqiptare në Përkthim” përmban përzgjedhjen më të madhe të gjuhës shqipe letërsi ndonjëherë të shfaqet në përkthimin në anglisht. Ai përfshin një gamë të gjerë autorësh nga e kaluara dhe të tashmen, duke përfshirë shkrimtarë nga Shqipëria, Kosova dhe diaspora shqiptare, si dhe shembuj të letërsisë shqipe shqiptare. Disa nga këto përkthime janë botuar, por shumica prej tyre shfaqen për herë të parëFaqja e internetit “Fotografi të hershme në Shqipëri” përpiqet të paraqesë disa koleksione të hershme të fotografive të Shqipërisë dhe shqiptarëve, kryesisht nga fundi i shekullit të nëntëmbëdhjetë dhe në fillim të shekullit të njëzetë, e cila, shpresohet, do të ofrojë disa pamje të mrekullueshme në të kaluarën e popullit shqiptar. Lindur më 29 qershor 1950 në Vancouver, British Columbia, Kanada, Elsie studioi në Universitetin e British Columbia, diplomuar në vitin 1972 me një diplomë në Studime Klasiake dhe Gjuhësi. Në vitet në vijim, ai vazhdoi studimet e tij pasuniversitare në Universitetin e Lirë të Berlinit, në Ecole Pratique des Hautes Études dhe në Universitetin e ParisitParis-Sorbonne, në Institutin e Dublinit për Studime të Avancuara në Irlandë dhe në Universitetin e Bonit, ku mbaroi doktoratën e tij në Gjuhësi dhe Studime Celtike më 1978 në Institutin e Gjuhësisë. Prej vitit 1978, Elsie vizitoi disa herë Shqipërinë me një grup studentësh dhe profesorësh të Universitetit të Bonit. Për disa vite, ai gjithashtu mori pjesë në Seminarin Ndërkombëtar mbi Gjuhën, Letërsinë dhe Kulturën Shqipe, mbajtur në Prishtinë, Kosovë. Nga viti 1982 deri në vitin 1987 punoi për Ministrinë Gjermane të Punëve të Jashtme në Bon dhe nga viti 2002 deri në vitin 2013 për Tribunalin Penal Ndërkombëtar për ish Jugosllavinë në Hagë, në veçanti si përkthyes për disa raste të përmendura, duke përfshirë gjykimin e Sllobodan Millosheviçit. Si një përkthyes Robert Elsie i ofroi lexuesit “një përzgjedhje të këngëve nga cikli më i njohur i vargut epik shqiptar”. Më 2 tetor 2017 Robert Elsie vdiq nga sëmundja e neuronit motorik në Bon, Gjermani. Para vdekjes së tij, ai kishte kërkuar që të varroseshin në Shqipëri. Robert Elsie botoi rreth 60 libra në anglisht, shqip ose gjermanisht. • Robert Elsie, editor (2006). Balkan Beauty, Balkan Blood : Modern Albanian Short Stories (Ëritings from an Unbound Europe). Northëestern University Press. ISBN 0-8101-2336-3. • Robert Elsie (2006). Albanian Literature: A Short History. I. B. Tauris. ISBN 1-84511-031-5. • Robert Elsie and Janice Mathie-Heck, editors (2004). Songs of the Frontier Ëarriors: Kenge Kreshnikesh–Albanian Epic Verse in a Bilingual English-Albanian Edition. Bolchazy-Carducci Publishers; Bilingual edition. ISBN 0-86516-412-6. • Visar Zhiti, Robert Elsie (Translator) (2004). The Condemned Apple : Selected Poetry. Green Integer; Bilingual edition. ISBN 1-931243-72-7. • Robert Elsie (2011). Historical Dictionary of Kosovo. Historical Dictionaries of Europe. 79. Scarecroë Press. ISBN 978-0-8108-7231-8. •Robert Elsie (2010). Historical Dictionary of Albania. Historical Dictionaries of Europe. 75. Scarecroë Press. ISBN 978-0-8108-6188-6. • Robert Elsie (2013). Leo Freundlich: Die Albanische Korrespondenz, Agenturmeldungen aus Krisenzeiten. Oldenburg Verlag. ISBN 978-3-486-70716-8. •Robert Elsie (2013). Biographical Dictionary of Albanian History. I. B. Tauris. ISBN 978-1-78076-431-3. • Robert Elsie (2013). The Cham Albanians of Greece: A Documentary History. I. B. Tauris. ISBN 978-1-780760-00-1. • Robert Elsie (2013). The Balkans Ëars: British Consular reports from Macedonia in the Final Years of the Ottoman Empire. I. B. Tauris. ISBN 978-1-780760-76-6.

Si të qëndroni në formë teksa vitet kalojnë Me moshën, ju mund të filloni të humbni më shumë nga ky mineral, sesa merrni. Kjo mund të bëjë që kockat tuaja të thyhen më lehtë (osteoporoza), veçanërisht për gratë pas menopauzës. Kalciumi ndihmon muskujt, nervat, qelizat dhe enët e gjakut të funksionojnë siç duhet. Ju e merrni pjesën më të madhe të tij nga kockat, të cilat e marrin atë nga ushqimi. Gratë mbi 50 vjeç dhe burrat mbi 70 vjeç duhet të marrin rreth 20% më shumë se të rriturit e tjerë. Qumështi, kosi dhe djathi janë burime të mira. Vitamina B12 Ndihmon në prodhimin e gjakut dhe qelizave nervore. Ju e merrni atë në mënyrë natyrale nga ushqimet shtazore si mishi, peshku, vezët dhe bulmeti. Deri në 30% e njerëzve mbi 50 vjeç kanë gastrit atrofik, gjë që e bën më të vështirë për trupin tuaj ta përthithë atë nga ushqimet. Antacidet, disa ilaçe dhe dietat për humbje peshe mund të kontribuojnë në mungesën e B12. Vitamina D Trupi juaj ka nevojë për të absorbuar kalciumin. Pra, merrini ato së bashku për të ndihmuar në parandalimin e osteoporozës. Vitamina D gjithashtu ndihmon muskujt, nervat dhe sistemin imunitar të funksionojnë siç duhet. Shumica e njerëzve marrin një pjesë të vitaminës D nga rrezet e diellit. Por trupi juaj është më pak në gjendje të konvertojë rrezet e diellit në vitaminë D me kalimin e moshës. Është më e vështirë për ta marrë këtë vitaminë nga ushqimet, por peshqit, si salmoni, skumbri dhe sardelet janë një burim i mirë. Vitamina B6 Trupi juaj e përdor atë për të luftuar mikrobet dhe për të prodhuar energji. Gjithashtu ndihmon në rritjen e trurit të foshnjave. Ju duhet më shumë B6, ndërsa rriteni. Disa studime kanë gjetur lidhje midis niveleve të larta të B6 në gjak tek të moshuarit dhe kujtesës më të mirë. Qiqrat janë një burim i mirë. Mëlçia, peshku dhe drithërat gjithashtu. Magnezi Ndihmon trupin të prodhojë proteina dhe e mban sheqerin në gjak të qëndrueshëm. Mund ta merrni nga arrat, farat dhe zarzavatet. Por të moshuarit priren të marrin më pak magnez me ushqim. Plus, ata kanë më shumë gjasa të marrin shumë ilaçe, të cilat çojnë në mungesë magnezi. Probiotikët Këto baktere “miqësore” janë të mira për zorrën tuaj. Ju i merrni ato nga ushqimet e fermentuara si kosi turshitë, ose nga suplementet. Ato mund të ndihmojnë me problemet e tretjes si diarreja ose sindroma e zorrës së irrituar, madje mund të mbrojnë kundër alergjive. Zinku Shumë të moshuar nuk e marrin mjaftueshëm këtë mikronutrient të nënvlerësuar. Ndihmon shqisën tuaj të nuhatjes dhe shijes, dhe lufton infeksionet dhe inflamacionet — të gjitha të rëndësishme, sidomos me kalimin e moshës. Zinku gjithashtu mund të mbrojë shikimin tuaj. Mund ta merrni nga mishi i viçit, gaforrja dhe drithërat. Fibra Ju ndoshta e dini se fibrat janë të mira për ju. Por a e dini se janë edhe më të rëndësishme ndërsa plakeni? Fibrat ndihmojnë në mbrojtjen kundër goditjeve, ju ndihmojnë të ulni kolesterolin dhe sheqerin në gjak. Gratë mbi 50 vjeç duhet të marrin të paktën 21 gramë në ditë, ndërsa burrat kanë nevojë për 30 gramë, por shumica e njerëzve nuk marrin aq shumë. Kjo është e barabartë me rreth 6-8 porcione drithëra, ose 8-10 porcione perimesh.

DRITËRO AGOLLI (13.10.1931-3.2.2017) GJENIU LETRAVE SHQIPE, NDERI I KOMBIT DRITËRO AGOLLI Ah, botë e mallkuar, e mbushur plot me rezilë, i miri shpon duart, i ligu fiton trëndafilë. Poezi perla te Driteroit. Nene Shqiperi. Me ler te bie ne preherin tend te ngrohte O hallemadhja ime shekullore! Te puth duart e tua, me te mirat ne bote, I ngazellyeer te hesht me heshtje foshnjore; Duart e tua qe u rregjen nga puna Dhe gishterinjte qe zune kallo nga kembezat e dyfekeve, Dhe supet qe u varen nga xhokja e nga guna, Dhe mesin qe u hollua nga gjerdanet e fishekeve, Dhe ballin qe rrudh e u lerua nga mendimi, Dhe beben e syrit qe u mpreh nga shenjestra, Dhe kembet qe u zmadhuan nga ecja e mundimi Dhe qerpiket qe u dogjen nga baruti ne shkrepa... Ti syte lan ne mengjes me ujin e krojeve te maleve Ti lleret lemon ne mengjes me shkumen e deteve, Ti faqet fshin me peshqirin e madh te livadheve, Ti floket lyen me lengun e luleve te bjeshkeve... Dhe cdo mengjes behesh me e re dhe perze zhubra e rudha Ne rrime ne prehrin tend e doren na shkon ne floke Thinjet na fshin kur gjunjet na dhembin nga udha, Lodhjen na heq kur zgjuar na tretesh mbi koke... Qendroj para teje, Ja tek me ke, Ne krahet e tua, Mua, Birin tend, shembellimin e qenies tende, Ate qe tha sa hapi syte Ne djep: "Te dua!" Dhe fjalen e peshes se rende e ruajten malet e rende.. 4.Gjithe dashurite per nenat qe jane e do vijne Ne prehrin tend te madh i kam vene, Gjithe dashurite per grate, per shoket e miqte T'i kam sjelle t'i ngrohesh o nene! Jeton dashuria per ty, se birin tend s'e thau civilizimi S'e thau shekulli i atomit dhe i zbritjes ne hene; Ne buzet e plasura s'iu vyshk belbezimi, Belbezimi i foshnjes qe pergjerohet per nene. Biri yt di te ulet ne sofren qe shtrojne fshataret ne oborr, Sic ulet ne banketet qe shtrojne kryeministrat; Biri yt di te hyje ne laboratorin termoberthamor, Sic hyn ne aren ku zgjatin mustaqet misrat... Cdo gje qe me dhe trashegim e kam mbajtur Kudo qe kam shkuar, Kudo qe kam vajtur. KUR TE JESH MERZITUR SHUME Ketu s' do te jem, do jem larguar; Ne toke i tretur si te tjeret, Ne kafenene e preferuar Nuk do me shohin kamarieret. Dhe neper udhet ku kam ecur, S'do ndihet kolla ime e thate, Mbi varrin tim do te rrije i heshtur Nje qiparis si murg i ngrate. Ti do trishtohesh atehere, Se s'do me kesh ne dhome gjalle, Dhe, kur ne xham te fryje ere, Do qash me eren dalengadale. Po kur te jesh merzitur shume. Ne raft te librave kerkome, Atje do te jem i fshehur une, Ne ndonje varg a ndonje shkronje Mjafton qe librin pak ta heqesh Dhe une do zbres, do vij pas teje; Ti si dikur me mall do qeshesh, Si nje blerim pas nje rrekeje. Shkrimtar, publicist, veprimtar shoqëror, anëtar i Akademisë së Shkencave të Shqipërisë. Lindi në Menkulas të Devollit. Mësimet e para i mori në vendlindje, të mesmen në shkollën Asim Zeneli (Gjirokastër), ku bëri dhe sprovat e para letrare. Në v. 19521957 ndoqi studimet e larta në Fakultetin e Letërsisë të Universitetit të Leningradit. Në v. 19571972 punoi si redaktor e gazetar në të përditshmen Zëri i popullit (shih). Në v. 19731992 ka qenë kryetar i Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë. Agolli është një nga figurat qendrore të poezisë shqipe dhe një prej përfaqësuesve më të rëndësishëm të brezit të viteve 1960. Kritik ndaj frymës tradicionaliste dhe patriotizmit retorik, solli në poezi ndjeshmëri e figuracion të ri, duke e përtërirë sistemin e vjershërimit shqip. Ai është prurësi i poezisë së unit të fortë. Prirja për vetëpohim u duk qysh në vëllimin e tij të parë Në rrugë dola (1958), por u shpreh më qartë në poemat Devoll-Devoll dhe Poemë për babanë dhe për veten. Poezia e tij nuk e ndan të përgjithshmen nga vetjakja, bën sintezën e kolektives me individualen. Ai ruajti prej vlerave më të arrira të poezisë së traditës - frymën popullore. Ai krijoi një gjedhe të re vjershërimi, që ndiqte Naimin, duke mëtuar risinë. Rruga e rritjes së tij të shkallëshkallshme poetike shprehet në librat: Hapat e mija në asfalt (1961), Shtigje malesh dhe trotuare (1965), Devoll-Devoll (1964), Mesditë (1968), Baballarët (1969), Nënë Shqipëri (1974), Fjala gdhend gurin (1977), Udhëtoj i menduar (1985), Pelegrini i vonuar (1993), Lypësi i kohës (1995), Fletorkat e mesnatës (1999). D.A. shfaqi në poezi një përfytyrim vetjak për temën e madhe, duke kërkuar madhështi poetike prej përjetimeve të subjektit të zakonshëm; duke zgjeruar shumëfish hapësirën e realitetit në poezi dhe duke i ndryshuar rrënjësisht raportet ndërmjet tyre. Kjo poezi ndikoi në tërësi për një klimë letrare më të butë në Shqipëri. Krijimtaria poetike e D.A. në thelbin e vet është liriko-epike, ndryshe nga ajo tradicionale, që mbahej kryesisht në lavdinë epike. Agolli e pruri poezinë shqipe prej shqetësimit të përgjithshëm tek shqetësimi i njeriut. Poezia e tij përshkohet nga kulti i vendlindjes, i tokës, i bukës, i parmendës, i familjes, i prindit, i babait. Ajo sundohet nga bota e gjallë, shpirtëzimi i mjedisit, shenjtërimi i natyrës, i arës dhe bagëtisë. Në këtë tipar të poezisë së tij shfaqen gjurmë të botëkuptimit panteist bektashian. Ai krijoi në poezi imazhin e një Shqipërie ideale. Vepra më e rëndësishme idealizuese dhe njëherësh më e angazhuar e tij është poema Nënë Shqipëri. Gjatë gjithë rrugës së vet krijuese më se gjysmëshekullore, Agolli është poeti i dhimbjes njerëzore dhe i filozofisë jetësore. I vëmendshëm ndaj dramave të mëdha të popullit, ai u bë njëherësh poeti i dhimbjes vetjake të njeriut. Njohu një ringjallje poetike në dy dekadat e fundme. Me vëllimet poetikë Pelegrini i vonuar, Lypësi i kohës, Fletorkat e mesnatës autori shpall sfidën e tij të re të mjeshtërisë. Në këto vëllime shpërfaqet poeti me ideal të tronditur, që duhet të gjejë vlerën dhe kuptimin e jetës së vet dhe të brezit që përfaqëson në kushtet e tronditjeve të mëdha të shoqërisë dhe të ndryshimeve rrënjësore të rrugës drejt së ardhmes së saj. Në tërësinë e vet poezia e tij nuk ka përthyerje që lidhen me këto ndryshime. Ajo është poezi e vlerave dhe shqetësimeve njerëzore, poezi e krenarisë dhe dramës, e lartësimit dhe goditjes, e nyjëtimit të gjendjeve poetike të imëta dhe fine. Përballoi me dinjitet sfidën për ti dhënë vlerën e merituar lirisë. Vepra më e hershme në prozë është vëllimi me tregime Zhurma e erërave të dikurshme (1964), që u prit keq nga kritika zyrtare dhe u hoq nga qarkullimi (1965). Këto tregime, një pjesë e të cilëve u ribotuan në fund të viteve 1980 në librin Njerëz të krisur, janë të mbushur me personazhe jotipike. Në to heronjtë paraqiten bashkë me cenet e tyre, duke iu shmangur skemës për heroin tipik pozitiv. Romani Komisari Memo (1970) është vepra më e angazhuar e Agollit në prozë. Në të autori poetizoi kohën e komisarëve, që ishte pjesë e kultit të luftës antifashiste, e cila sundoi për shumë kohë letërsinë shqipe. Figura më e plotë e romanit është komandanti Rrapo, i cili bën pjesë brenda llojit të njerëzve të krisur që përmban në tërësinë e vet letërsia e Agollit Në romanin Njeriu me top (1975) Agolli zbuloi një marrëdhënie tjetër, krejt të ndryshme nga ajo e Gjeneralit të ushtrisë së vdekur të I. Kadaresë (shih) sa i takon raportit të njeriut shqiptar me armën. Zot e rob i armës, i magjepsur dhe i marrosur prej saj, personazhi qendror i librit bën çudira e marrëzira nga më të pabesueshmet. Ndonëse romani merr një temë nga lufta, nyja dramatike e tij qëndron në faktin universal se morali i një brezi ka ardhur në kundërshtim me atë të brezit të mëparshëm. Romani Trëndafil në gotë (1980) u prit me nënçmim nga mendimi letrar si një libër rozë. Me këtë vepër Agolli provoi të bënte një sfidë tjetër në letërsi, duke krijuar një personazh, drama e të cilit është se gjendet midis disa dashurish. Kontributi më i rëndësishëm letrar në prozë i tij konsiderohet Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo(1973). Kronikë e karrierës së palavdishme të një zyrtari, romani është në të njëjtën kohë pasqyrë e pozitës së pandashme të vartësit të tij. Produkt i njëri-tjetrit, dy personazhet kryesorë, Zyloja dhe Demka, sikurse ndodh pothuajse në të gjitha veprat me karakter humoristik, janë pasqyrë e anës qesharake dhe njëherësh dramatike të funksionimit të burokratizmit. Zyloja është një figurë fatkeqe, ku bëhen bashkë mirësia e qëllimit me humbjen e ndjenjës së realitetit, të masës për të vërtetën. Ndryshe nga shumë burokratë të tjerë skematikë që kishin përmbytur jo vetëm letërsinë shqipe, por edhe publicistikën, Zyloja është një burokrat me dramë. Në thelbin e kësaj vepre, si dhe te romani Arka e djallit, qëndron an-tiskematizmi. Këtë të fundit ai nisi ta shkruajë në fillim të viteve 1980, për ta përfunduar në fillim të v. 1990. Në jetën shqiptare kishte hyrë ndërkaq një kuptim tjetër i lirisë. Romani e përballoi horizontin e ri të pritjes. Arka e djallit është një vepër e shkruar me shkujdesje ndaj disiplinës. Ajo është dëshmi për faktin se personalitetet e fuqishëm të letërsisë shqipe kanë qenë më të lirë se metoda e tyre krijuese. Agolli, duke vendosur në qendër të romanit të tij kërkimin e një tabuje, duke kërkuar të ndaluarën, shfaqet me një përmasë mendimi që gjendet mbi lirinë shtetërore. Shkrimtari arrin një shkallë të lartë lirie me romanin brenda romanit, me arkën e djallit, ku gjendet vepra e ndaluar. Ajo quhet Shakaja e ndaluar, titull që të kujton romanin e njohur disident të M. Kunderës Shakaja. Në këtë shkallë të lirisë krijuese ai realizon një vepër ku nuk ka censurë dhe autocensurë. Disa prej veprave më të arrira të tij kanë qenë nën vëmendjen ideologjike të autoriteteve zyrtare. Romani Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo, që botohej pjesë-pjesë në revistën Hosteni, u ndërpre në mënyrë të heshtur (në vitet 1990 autori botoi variantin e plotë të veprës). Për kundërvajtje ideologjike u qortuan edhe dramat Mosha e bardhë dhe Fytyra e dytë. Ndërsa për romanin Dështaku, që pruri tek lexuesit një realitet me dramë, u mbajt heshtje. Një pjesë e madhe e veprave të tij janë botuar në shumë gjuhë të huaja. Ka qenë deputet në Kuvendin Popullor dhe në Kuvendin e Shqipërisë për disa legjislatura (1974-2005). Agolli ka marrë Çmimin e Republikës të shkallës së parë dhe është dekoruar me Urdhrin Nderi i Kombit. U shua në Tiranë, më 3.2.2017. (Bibl.: R.Elsie HLSh,2002; Agolli, Vep.I , 1978; FESh I, 2009)

Sistemi imunitar i shpjeguar Infeksioni mikrobial & Sistemi imunitar Pjeset perberese Mbrojtes te tjere Ethet Crregullimet e zakonshme Imunizimi Sistemi imunitar Sistemi imunitar përbëhet nga organe të veçanta, qeliza dhe kimikate që luftojnë infeksionin dhe mikrobet. Pjesët kryesore të tij janë: qelizat e bardha të gjakut, antitrupat, Komplementi , sistemi limfatik, shpretka, timusi dhe palca e kockave. Këto janë pjesët e sistemit imunitar që luftojnë në mënyrë aktive infeksionin. Infeksioni mikrobial dhe sistemi imunitar Sistemi imunitar mban një provë për çdo mikrob që ka luftuar ndonjëherë, në llojet e qeliza të bardha të gjakut të njohura si qeliza të kujtesës. Kjo do të thotë se ai mund t’a njohë dhe shkatërrojë mikrobin shpejt nëse hyn përsëri në trup, para se të shumohet dhe t’ju bëjë të ndiheni sëmurë. Disa infeksione si gripi dhe ftohja e zakonshme duhet të luftohen shumë herë nga sistemi imunitar sepse kaq shumë viruse të ndryshme ose lloje të njëjta mund të shkaktojnë këto sëmundje. Kapja e një të ftohure ose gripi nga një virus nuk ju jep imunitet ndaj të tjerëve. Pjesët kryesore te sistemi imunitar Ato përfshijnë: Qelizat e bardha të gjakut Antitrupat Komplementi Sistemi limfatik Shpretka Palca e kockave Timusi Qelizat e bardha të gjakut, pjesë kryesore te sistemi imunitar Qelizat e bardha të gjakut janë lojtarët kryesorë tek sistemi imunitar. Ato prodhohen në palcën e kockave dhe janë pjesë e sistemit limfatik. Qelizat e bardha të gjakut lëvizin nëpër gjak dhe inde duke kërkuar pushtues të huaj si bakteret, viruset, parazitët dhe kërpudhat. Kur i gjejnë ato fillojnë një sulm imunitar. Antitrupat dhe sistemi imunitar Antitrupat ndihmojnë trupin për të luftuar mikrobet ose helmet që ato prodhojnë, si pjesë te sistemi imunitar. Ata e bëjnë këtë duke njohur substancat e quajtura antigjene në sipërfaqen e mikrobeve, të cilat e shënojnë mikrobin ose helmin si të huaj. Antitrupat pastaj shënojnë këto antigjene për shkatërrim. Ka shumë qeliza, proteina dhe kimikate të përfshira në këtë sulm. Sistemi i komplementit Ai përbëhet nga proteina, veprimet e të cilave plotësojnë punën e bërë nga antitrupat. Sistemi limfatik Rrjeti i tubave delikatë në të gjithë trupin përbën sistemin limfatik. Rolet kryesore të sistemit limfatik te sistemi imunitar janë: Menaxhon nivelet e lëngjeve në trup Reagojnë ndaj baktereve Merren me qelizat kancerogjene Kanë të bëjnë me produkte qelizore që përndryshe do të rezultonin në sëmundje ose çrregullime Thithin disa nga yndyrnat nga zorra në dietën tone Sistemi limfatik përbëhet nga: Nyjet limfatike – të cilat bllokojnë mikrobet Enët limfatike – tubat që mbajnë limfën, lëngun pa ngjyrë që lan indet e trupit tuaj dhe përmban qelizat e bardha të gjakut që luftojnë infeksionin Qelizat e bardha të gjakut , me një rol kryesor tek sistemi imunitar Shpretka Shpretka është një organ i filtrimit të gjakut që heq mikrobet dhe shkatërron qelizat e kuqe të vjetra ose të dëmtuara. Ai gjithashtu prodhon përbërës që luftojnë sëmundjet tek sistemi imunitar. Palca e kockave Palca e kockave, përbërës te sistemi imunitar, është indi sfungjeror që gjendet brenda kockave tuaja. Prodhon qelizat e kuqe të gjakut që trupat tanë kanë nevojë të mbajnë oksigjen. Qelizat e bardha të gjakut që përdorim për të luftuar infeksionin. Pllakëzat e gjakut që na duhen për të ndihmuar mpiksjen e gjakut. Timusi Timusi filtron dhe monitoron përmbajtjen tuaj të gjakut. Prodhon qelizat e bardha të gjakut. Mbrojtjet e tjera të trupit kundër mikrobeve Trupi, përveç ndihmës te sistemi imunitar, ka disa mënyra të tjera për të mbrojtur veten kundër mikrobeve, duke përfshirë: lëkura – një pengesë e papërshkueshme nga uji që sekreton vaj me vetitë vrasëse të baktereve mushkëritë – mukoza në mushkëri bllokon grimca të huaja, dhe qimet e vogla tundin mukozën lart kështu që mund të kollitet trakti tretës – muri i brendshëm i mukozës përmban antitrupa dhe acidi në stomak mund të vrasë shumicën e mikrobeve mbrojtje të tjera – lëngjet e trupit si vaji i lëkurës, pështyma dhe lotët përmbajnë enzima anti-bakteriale që ndihmojnë në uljen e rrezikut të infeksionit. Ethet janë një përgjigje te sistemi imunitar Një rritje e temperaturës së trupit, ose ethe, mund të ndodhë me disa infeksione. Kjo në fakt është një përgjigje nga sistemi imunitar. Një rritje e temperaturës mund të vrasë disa mikrobe. Ethet gjithashtu shkaktojnë procesin e riparimit të trupit. Çrregullimet e zakonshme te sistemi imunitar Është e zakonshme që njerëzit dhe sistemi imunitar i tyre të jetë tepër aktiv ose jo-aktiv. Mbivendosja te sistemi imunitar mund të marrë shumë forma, duke përfshirë: sëmundjet alergjike – ku sistemi imunitar bën një përgjigje tepër të fortë ndaj alergjenëve. sëmundjet autoimune – ku sistemi imunitar krijon një përgjigje kundër përbërësve normalë të trupit. Aktiviteti i ulët i sistemit imunitar,ose mungesa e imunitetit, mund të: trashëgohen – shembujt e këtyre kushteve përfshijnë sëmundje primare të mungesës së imunitetit . lindin si rezultat i trajtimit mjekësor – kjo mund të ndodhë për shkak të ilaçeve të tilla si kimioterapia të shkaktohet nga një sëmundje tjetër – të tilla si lloje të caktuara të kancerit. Një sistem imunitar me aktivitet të ulët nuk funksionon si duhet dhe i bën njerëzit të prekshëm nga infeksionet. Mund të jetë kërcënuese për jetën në raste të rënda. Njerëzit që kanë bërë një transplant organi kanë nevojë për trajtim për të parandaluar që trupi të sulmojë organin e transplantuar. Terapia me imunoglobulinë Imunoglobulinat përdoren për të trajtuar njerëz që nuk janë në gjendje të prodhojnë mjaftueshëm, ose antitrupat e të cilëve nuk funksionojnë si duhet. Ky trajtim njihet si terapi me imunoglobulinë. Terapia me imunoglobulinë në Australi kryesisht përfshinte shpërndarjen e tyre përmes pikimit në vena – terapi intravenoze . Imunoglobulina nën lëkurë mund të vendoset në indin yndyror nën lëkurë, gjë që mund të ofrojë përfitime për disa pacientë. Kjo është e njohur si infuzion nën lëkurë. Vendosja e saj nën lëkurë është e ngjashme me imunoglobulinën intravenoze. Ajo prodhohet nga plazma – pjesa e lëngshme e gjakut që përmban proteina të rëndësishme si antitrupat. Imunizimi Imunizimi funksionon duke kopjuar përgjigjen imune natyrale të trupit. Një vaksinë injektohet në trup. Trupi më pas bën antitrupa ndaj tij. Nëse një person i vaksinuar është i ekspozuar ndaj virusit aktual, ata nuk do të sëmuren sepse trupi i tyre,nga sistemi imunitar, do ta njohë atë dhe do të dijë ta sulmojë atë me sukses. Vaksinimet që mund t’ju nevojiten vendosen nga shëndeti, mosha, stili i jetës dhe profesioni juaj. Së bashku, këta faktorë referohen si HALO, i cili përcaktohet si: shëndeti – disa kushte ose faktorë shëndetësorë mund t’ju bëjnë më të prekshëm ndaj sëmundjeve të parandalueshme nga vaksinat. Për shembull, lindja e parakohshme, astma, diabeti, sëmundjet e zemrës, mushkërive, shpretkës ose veshkave, do të thotë që ju mund të përfitoni nga imunizime shtesë ose më të shpeshta mosha – në mosha të ndryshme keni nevojë për mbrojtje nga sëmundje të ndryshme të parandalueshme si nga sistemi imunitar dhe nga vaksinat (Programi Kombëtar i Imunizimit i Australisë). stili i jetës – zgjedhjet e stilit të jetës mund të kenë ndikim në nevojat tuaja për imunizim. Të udhëtosh jashtë në vende të caktuara, të planifikosh një familje, aktivitet seksual, pirja e duhanit dhe të luash sport mund të të ekspozojnë drejtpërdrejt në gjakun e dikujt tjetër, që do të thotë se mund të përfitosh. profesion – ka të ngjarë të keni nevojë për imunizime shtesë, nëse punoni në një profesion që ju ekspozon ndaj sëmundjeve të parandalueshme nga vaksinat ose ju vë në kontakt me njerëz që janë më të ndjeshëm ndaj problemeve nga sëmundjet e parandalueshme nga vaksinat. + 1 Burimet e informacionitMjeku Hartman Andersen👨🏻‍⚕️ flet mbi shkaqet e imunitetit të ulët: Toksiciteti në organe të ndryshme të trupit. Pse sugjerohet kërpudha shëruese Reishi?🍄 Reishi💊 ndihmon në balancimin e niveleve të enzimave të mëlçisë. Për më tepër, rrit nivelet e glutationit, një nga antioksidantët më të fuqishëm në trupin tuaj! Duke kontribuar në shëndetin e mëlçisë dhe atë të përgjithshëm, kapsulat Reishi na forcojnë imunitetin duke mbajtur larg sëmundjet, viruset dhe infeksionet. #doktornatyra #kerpudhasheruese #reishi #melcia #toksinatnetrup #imuniteti Nëse pihet esëll çdo ditë dhe pak i ngrohtë, ky lëng ofron shumë vlera dhe përfitime për trupin nga koka tek këmbët. Imuniteti Kur njeriu konsumon ujë me limon dhe mjaltë në mëngjes, imuniteti i tij është më i fortë dhe mund të përballet mjaft mirë me kërcënimet e ndryshme të baktereve gjatë ditës. Kjo ndodh falë antioksidantëve dhe vitaminës C. Ulja e Kolesterolit Konsumi i kësaj pijeje në mëngjes me stomak bosh ndihmon në uljen e nivelit të kolesterolit. Një gjë e tillë do të përmirësojë qarkullimin e gjakut dhe do të pengojë shumë probleme kardiovaskulare. Mbipesha Limoni ka aftësinë të djegë depozitat dhjamore ndërkohë që mjalti ka aftësi ngopëse. Ky kombinim është i duhuri për njerëzit që duan të bien nga pesha në mënyrë të shëndetshme.

Eno Peçi, balerin e koreograf i njohur shqiptar në Operën Shtetërore të Vjenës nderohet me unazën e nderit pas 24 vitesh kontribut si balerin në skenën e famshme. Pas vlerësimit “Kurora e Nderit të Austrisë për Shkencë dhe Art” (2019) ky është një vlerësim i veçantë për artistin shqiptar. Që prej vitit 1997, ai është pjesë e operas së Vjenës, si balerin dhe koreograf. Eno Peçi është i pari shqiptar, i cili ka performuar që prej vitit 2014 në mbrëmjen e vitit të ri me valset vjeneze në Operan Shtetërore të Vjenës. Për meritat artistike ai është nderuar edhe me dekoratat: “Kalorës i urdhrit të Skënderbeut“, (2018) në Shqipëri. Eno Peçi, balerin, solist dhe koreograf, u lind në Tiranë. Gjatë viteve 1994- 1998 kreu studimet në Shkollën e Baletit në Tiranë. Që në atë vit Eno Peçi është pjesëtar i trupës së Baletit në Teatrin e Operës dhe Baletit të Vjenës. Renato Zanella, drejtori i baletit në Vjenë, nga viti 1995 deri në 2005, e solli atë në ansambël, kështu në vitin 2002 i dha rol në baletin “Spartacus”. Në vitin 2003 arrin të jetë pjesë e solo këndimit deri në vitin 2009 kur do të kalojë në solo vallëzim baleti. - Publicitet - Eno Peçi është i pari balerin shqiptar, i cili performoi direkt në Koncertin e Vjenës të fillim të vitit 2014. Ka bashkëpunuar me shumë koreografë të njohur, si: Renato Zanella, John Neumeyer, Roland Petit, Boris Eifman, William Forsythe, Vladimir Malakov, Peter Right, Hans Van Manen, Giogio Madia, Leonide Massine, Nicolas Musin, Jiri Kylian, Paul Lightfoot etj. Ka qenë pjesëmarrës në “Ballon Vjeneze” dhe në Koncertin Vjenez të fundvitit që prej vitit 2004. Peçi bëri koreografinë edhe paraqitjen e Baletit Shtetëror të Vjenës në hapjen e Ballos Operistike. Eno Peçi pati premierën e shfaqjes “Exil” në Teatrin Kombëtar të Kosovës, e cila rezultoi shumë e suksesshme dhe së fundmi muzg në skenën e teatrit të operas në Shqipëri. p.c. / dita

Kush ishte Tefta Tashko Koço Soprano lirike, “Artiste e Popullit”. U lind më 2 nëntor 1910 në Fajum të Egjiptit, vajza e atdhetarit Athanas Tashko nga Frashëri i Përmetit dhe i Elena Zografit nga Korça. Familja e saj u vendos në Korçë më 1921. Në vitin 1927 filloi studimet për kanto në Konservatorin e Muzikës së Monpeliesë. Kur ishte në kursin e 3-t të konservatorit bashkëpunoi me grupin himarjot të Neço Mukos. Me këtë grup bëri incizime solo si dhe me disa individë të grupit. Më 1931 vazhdon studimet në “Institut Muzical dhe Dramatique Professionnel” të Parisit dhe, pa përfunduar vitin e dytë, ndërpret studimet dhe i vazhdon ato në një stad më të lartë, në “Conservatioire National de Muzique et de Declamation” të Parisit, nga viti 1932 deri në vitin 1936. Në vitet 1931-1932 mori pjesë në konkurset e organizuara nga Konservatori i Parisit, nga “Opera Komike”, ku debutoi në rolin e Batërflait te “Madame Batërflaj” e Puçinit. Më 1935, edhe pse ishte në vitin e fundit të konservatorit, kthehet në Shqipëri dhe jep koncerte me grupin artistik të drejtuar nga pianistja Lola (Aleksi) Gjoka: më 26 nëntor e 4 dhjetor në Korçë, më 12 dhjetor në Tiranë dhe më 19 dhjetor në Shkodër. Nga shtypi i kohës koncertet e Tefta Tashkos cilësohen të nivelit të Europës. Më 1936 përfundon Konservatorin e Parisit dhe kthehet në Shqipëri. Më 1936, në vjeshtë, merr pjesë në “Ditën Shqiptare” të Panairit të Lindjes në Bari të Italisë dhe recitali i saj u transmetua nga stacioni i dytë i Barit. Më vonë shkon për perfeksionim “në bel kanto” në Romë e Milano. Në Romë ajo paraqiti të plotë rolin e Byterfly-it, ndërsa në Milano bëri regjistrimet e para në disqe gramafoni. Më 13 shtator 1937, mori pjesë në “Ditën Shqiptare” të Panairit të Barit së bashku me Maria Palucën, Gjeorgjia Feliçen e Lola Aleksin. Në këtë panair Tefta këndoi : “Peshkatarët e Perlave” të Bizes, “Tistesse” të Shopenit, “Regnava nei silenzio” nga “Luçia di Lammermoor” e Donizettit si dhe me Marien duetin “Sull’aria” nga “Dasma e Figaros” të Moxartit, ndërsa ndër këngët popullore ajo këndoi “Çelni ju moj lule”, “Edhe ky bilbil” dhe “Kur më vjen burri nga stani”. Ky aktivitet pati jehonë të gjërë në Shqipëri e Itali. Tefta, recitalet, i organizoi jo vetëm në Tiranë, Korçë dhe Shkodër, por edhe në Durrës. Më 1938 me shumë sukses ishte recitali i dhënë në Shkodër me rastin e vizitës së poetit Asdren, ku morën pjesë përveç Asdrenit edhe Fishta, Koliqi e Poradeci. Më 1939 jep recitalin edhe në Elbasan, Kavajë, Fier, Berat e Vlorë. Në vitet e luftës 1939-1944 këndoi kryesisht në emisionet radiofonie, incizoi këngët lirike qytetare dhe kontribuoi si pedagoge në Institutin e Muzikës, formuar në janarin e vitit 1944. Më 28 nëntor 1944 mori pjesë në koncertin që u dha në Tiranë. Më 1945 me ftesë të Teatrit të Operës së Beogradit këndoi në rolet kryesore të operave: Mimisë në “Bohemë” dhe Rozinës tek “Berberi i Seviljes”. Pati shumë sukses në Beograd. Më 1946 dha mësim në degën e kantos në shkollën e parë muzikore në Shqipëri. Ajo u shqua jo vetëm në pjesët klasike, në opera, por edhe në interpretimin e këngëve popullore shqiptare të stilizuara, të tilla si: “Kroi i fshatit tonë”, “As aman o syri i zi”, “Fryn veri në Mal të Thatë” e këngë të mirëfillta, si: “Zare, trëndafile”, “Kur më vjen burri nga stani”, “Ç’u gremisa moj lejthatë”. Ishte soprano-lirike, zotronte një zë me cilësi timbrike të klasit të parë, me shtrirje diapazionale prej dy oktavash e gjysmë, që dallohej për ngjyrën e çiltër e të ëmbël, për vibrim të natyrshëm. Ajo interpretonte madhërishëm edhe Rozinën (Rosini “Berberi i Seviljes”), “Lakme” (Delib, “Lakme”), Miminë e Çio-Çio-Sanit (Puçini, “Bohema”, “Madam Baterflai”). U nda nga jeta në Tiranë më 22 dhjetor 1947. I është dhënë titulli i lartë “Artiste e Popullit”. Më 2 mars 2004 Këshilli i Bashkisë së Përmetit e nderoi me titullin “Qytetare Nderi e Përmetit”. Busti i saj ngrihet sot në qendër të qytetit të Përmetit. VASIL TOLE, Akademik E lindur në vitin 1910, në prag të Pavarësisë së Shqipërisë, jeta dhe vepra e saj e shkurtër fizike, por shumë e gjatë artistike për nga rëndësia, u lidh pazgjidhshmërisht me pavarësinë dhe shtetin e ri shqiptar, me hedhjen e themeleve të arteve tona, e posaçërisht të muzikës profesioniste shqiptare. Si një pioniere e interpretimit muzikor në Shqipëri, si iniciuese e procesit të këndimit të muzikës sonë popullore dhe asaj të kultivuar përmes programeve të koncerteve publike përpos atyre popullarizues të realizuar përmes disqeve dhe valëve të radios, Tefta Tashko Koço modeloi një realitet evropian në Shqipëri, në vendin ku sipas Faik Konicës:… ungjilli i Muzikës nuk qe predikuar dhe ku njerëzit qenë stërvitur ligsht me trallallata vulgare. Doc. HOLTA SINA (KILICA), Muzikologe, pedagoge në UA Një meritë e veçantë e autorit është kapja e thelbit të shpirtit artistik të Teftës (siç e thërret autori me një ajër gati familjar) si dhe nxjerrja në pah e aspektit më të rëndësishëm të karrierës së saj në lidhje me kulturën muzikore kombëtare – regjistrimin (incizimin në pllaka gramafoni) në Paris (me N. Mukon dhe grupin) si dhe në Milano, të këngëve shqiptare. Pikërisht këto këngë, si dhe pjesët klasike që sopranoja i kishte në repertor, fituan prej saj një zë dhe individualitet të papërsëritshëm, gjë që çmohet dhe vlerësohet si arritje e madhe për kohën dhe në kohë. EVA GOLEMI, Sopranoja e parë e TKOB Tefta Tashko Koço ngrihet përsëri në këtë libër si te filmi “Koncert në vitin 1936” me pianon e marrë me qira, por kësaj radhe jo më në rrugët drejt Moçaleve të Myzeqesë, por drejt shkretëtirave të zyrave ku marrin vendimet “asinus in cathedra”, të cilët mbyllën edhe ato pak shkolla muzike që kishin mbetur për t’i kursyer buxhetit të shtetit nja 150.000 Euro në vit duke na kthyer 100 vjet mbrapa. Sidomos sot, në një vend dhe shoqëri që duket se aspiron të hyjë në Europë, por ku në radio-televizione, mjete të transportit publik, restorante apo në ambiente të tjera publike dëgjohet vetëm muzikë mejhanesh e gjithfarë lloj muzike por jo arti i kultivuar që kjo misionare, si përfaqësuese më dinjitoze e një brezi artistësh të asaj kohe, solli në Shqipëri dhe pa të cilin, një popull europian nuk mund të quhet i tillë.

Princi dhe Princesha e Uellsit do të bëjnë një ndryshim të rëndësishëm në ekipin e tyre ndërsa kërkojnë një anëtar të ri të stafit. Çifti mbretëror janë në procesin e punësimit të një specialisti të korrespondencës për të ndihmuar me "mbështetje gjithëpërfshirëse në lidhje me korrespondencën e marrë nga Lartësitë e Tyre Mbretërore". Princi dhe Princesha e Uellsit janë në proces të punësimit të një specialisti të korrespondencës Rekruti i ri do të punojë ngushtë me Zyrën e Sekretarëve Privatë, ekipet e brendshme të Komunikimeve dhe Vizitat dhe Ngjarjet dhe ekipin e përgjithshëm të Korrespondencës në Pallatin Buckingham. Ata gjithashtu do të pritet të ndërlidhen me organizata të jashtme, autoritetet lokale, qeverinë dhe bamirësitë. Ndërsa Specialisti i Korrespondencës do të punojë kryesisht në Buckingham Palace, përshkrimi i punës shpjegon se anëtari i ekipit të punësuar do të duhet gjithashtu të udhëtojë në rezidenca të tjera mbretërore brenda MB për të përmbushur kërkesat e rolit. Në shpallje thuhet se grupi i aftësive të kërkuara për pozicionin përfshin aftësi të shkëlqyera komunikimi, aftësinë për të "kuptuar dhe interpretuar informacione komplekse të lidhura me portofolin", për të marrë vendime për "përgjigjet e duhura dhe drejtimet e veprimit" dhe për të komunikuar me individë dhe palë të interesuara të brendshëm dhe të jashtëm. duke përfshirë shumë të lartë. Familja është në kërkim të një individi "entuziast, të vetë-motivuar dhe proaktiv", i cili zotëron "aftësi të forta administrative dhe organizative". Në një përditësim të fundit përpara paraqitjes së saj në Trooping the Colour, Kate tha se ndërsa shpreson të bashkohet me "disa" angazhime publike gjatë verës, ajo "nuk është ende jashtë rrezikut " dhe do t'i nënshtrohet trajtimit për "disa të tjera". muaj".

Heart vs Mind Ju dini të mbani në ekuilibër emocionet dhe logjikën Nuk ka të bëjë me faktin nëse ju drejtoheni nga emocionet tuaja ose nga ndjenja e mirë. Bëhet fjalë për të ditur se si të mbash ekuilibrin e të dyve, për të parë qartë kur emocionet mbizotërojnë mbi logjikën në procesin e vendimmarrjes. Nëse jeni i fortë mendërisht, ju dini si të ekuilibroni të dy gjërat. Ju e kaloni kohën tuaj në mënyrë produktive Dikush mund të ketë një mijë justifikime për të mos kryer punën. Por njerëzit e fortë mendërisht përqendrohen në atë që dëshirojnë vërtet dhe shmangin humbjen e kohës në aktivitete joproduktive. Ju i besoni aftësisë tuaj për t’u përshtatur me ndryshimet Jeta po ndryshon vazhdimisht, dhe nganjëherë është e vështirë të përshtatesh me rrethanat e reja. Shumica e njerëzve thjesht përpiqen t’i rezistojnë këtyre ndryshimeve, por njerëzit e fortë mendërisht përqendrohen në përballimin e një realiteti që ndryshon shpejt Ju përballeni me frikën që ju pengon Shumica e njerëzve shmangin frikën e tyre; disa njerëz përpiqen të përballen me frikën e tyre vetëm që të duken mirë para të tjerëve. Por njerëzit e fortë mendërisht nuk kanë asgjë për të provuar. Ata përballen dhe kapërcejnë frikën që i pengon ata të jenë një version më i mirë i vetvetes. Mësoni nga gabimet tuaja Njerëzit e fortë mendërisht nuk përpiqen të justifikojnë veprimet e tyre ose t’i fshehin gabimet e tyre nga të tjerët. Ata mësojnë nga gabimet e tyre dhe shpresojnë të bëhen më të mirë. Gjeni një ekuilibër midis asaj që jeni dhe asaj që dëshironi të jeni Nëse jeni një person i fortë mendërisht mund të pranoni atë që jeni për momentin, por kurrë nuk pushoni së punuari për tu bërë një person më i mirë. Ju festoni suksesin e të tjerëve Të jesh i fortë mendërisht do të thotë të dish të bashkëpunosh. Suksesi i të tjerëve nuk të bën kurrë të ndihesh xheloz. Përkundrazi, njerëzit e fortë mendërisht dinë të festojnë lumturinë dhe suksesin e të tjerëve. Ju jetoni dhe merrni vendime sipas vlerave tuaja Nëse jetoni sipas vlerave tuaja dhe i kuptoni përparësitë tuaja, kurrë nuk keni probleme të merrni një vendim. Kjo aftësi i bën njerëzit të fortë mendërisht.

Agjencia Telegrafike Shqiptare “Festa e Grurit” promovon produktet dhe traditën myzeqare Arlinda Gjonaj Në Pojan të Fierit, “Festa e Grurit” është kthyer në traditë. Pojani i Fierit, një nga 100 fshatrat turistike shqiptare, u kthye në qendër të festimeve për Festën e Grurit e cila tashmë është kthyer në traditë. Dita e Grurit, mblodhi bashkë me qindra banorë të zonës, ndërsa merrnin pjesë edhe Presidenti Bajram Begaj, ministri i Brendshëm, Taulant Balla, ministrja e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, Anila Denaj si dhe kryetari i bashkisë së Fierit, Armando Subashi. ”Në Festën e grurit, bukës së re, produktet “Made in Albania”, janë tashmë zgjedhja e parë e konsumatorëve dhe turistëve”, u shpreh Denaj. Denaj theksoi se Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural është e angazhuar të mbështesë fermerët dhe njësitë agropërpunuese përmes politikave të prodhimit, agropërpunimit dhe Skemës Kombëtare të Naftës, ku gjatë këtij viti 1/3 e fermerëve që kultivojnë grurë kanë aplikuar për naftë falas. “Festa e grurit” është një prej festave më të bukura tradicionale që organizohet në fshatin Pojan, që përkon me një nga punët më të rëndësishme bujqësore, korrjen dhe shirjen e grurit. Ky manifestim unik kombinoi në mënyrë perfekte traditën e prodhimit të grurit, prodhimet vendase, manifestimin e mekanikës bujqësore, folklorin, këngët, vallet dhe veshjet tradicionale,

5 stile për të dekoruar një zyrë në shtëpi Maria Vazquez Zyrat e shtëpisë Puna nga shtëpia është një trend dhe ka detyruar shumë familje të përballen me sfidën e përfshirjes së hapësirave të caktuara për këtë qëllim në shtëpi. A jeni tani në procesin e krijimit të hapësirës tuaj të punës në shtëpi? Ne ndajmë me ju pesë stile për të dekoruar një zyrë në shtëpi që synojnë t'ju ndihmojnë me estetikën. Ka pak elementë thelbësore për të krijuar një zyrë në shtëpi dhe folëm për to kohët e fundit në Bezzia. Ndaj sot ne fokusohemi ekskluzivisht tek estetika, në mënyrë që t'i jepni entitetin e saj edhe nëse ndodhet në një hapësirë ​​me shumë qëllime dhe kështu të krijoni një kënd komod si dhe funksionale. klasik Për dashamirët e traditës, një zyrë e stilit klasik do të jetë gjithmonë tërheqëse. Një pjesë e madhe e mobiljeve prej druri të ngurtë E bërë me porosi zakonisht kryeson këto zyra ku nuk ka mungesë të hapësirës për të ruajtur furnizimet e zyrës dhe për të ekspozuar sendet personale. Zyra klasike në shtëpi Kjo pjesë e mobiljeve është zakonisht simetrike dhe ka një zonë më të qartë në qendër që shpesh bëhet sfondi ideal për çdo video thirrje. Përpara mobiljeve zakonisht ka një tavolinë të madhe me vija të drejta dhe a kolltuk ose karrige e veshur me lëkurë. Pëlhura të rënda, si dhe ngjyrat e errëta, qoftë në mobilje dhe/ose tavolinë, janë të zakonshme. skandinav Një zyrë e stilit skandinav do të jetë një zyrë e thjeshtë, funksionale dhe komode. Përdorimi i hapësirës dhe dritës natyrale, përdorimi i linjave të drejta dhe përdorimi i drurit së bashku me një gamë ngjyrash të ndezura të dominuara nga e bardha, grija dhe tonet e buta pastel do të jenë kryesore. Zyra skandinave Un tavolinë e bardhë me këmbë druri Është gjithmonë një shtesë e shkëlqyer dhe nëse ideja juaj është të ndërtoni tuajën zyre me mobilje Ikea Nuk do ta keni problem të gjeni një të tillë në katalogun e tyre. Zgjidhni një karrige me forma të rrumbullakosura për të kompletuar setin dhe aksesorë minimalistë që nuk e thyejnë estetikën. Industrial Një tjetër stil për të dekoruar një zyrë shtëpie që ne propozojmë sot është ai industrial. Dhe nuk është e nevojshme të jetoni në një ndërtesë të vjetër industriale të konvertuar për ta transferuar këtë prirje në zyrën tuaj të shtëpisë. E bardha, e zeza dhe grija janë ngjyrat dominuese në këto hapësira së bashku me materiale të forta si metal, çimento, alumini, qelqi apo druri është gjithmonë “mjaftueshëm” dhe në tonalitete të errëta. Zyra shtëpiake të stilit industrial për rafte me konstruksion metalik y rafte druri, dhe një tavolinë me karakteristika të ngjashme formojnë një tandem të madh nga i cili mund të krijohet një zyrë industriale. Ju gjithashtu mund t'i jepni murit një përfundim të ngjashëm me çimento ose ta simuloni atë me letër-muri. Do të përmirësonte stilin industrial dhe do të ishte gjithashtu e dobishme për të ndarë dhomat nëse zyra është në dhomën e ndenjes. Moderne me nota ngjyrash Sa e thjeshtë është të krijoni një zyrë moderne në shtëpi. Nëse vendosni t'i jepni këtë stil hapësirës tuaj të punës, duhet të keni parasysh se është një trend që zgjedh linjat e drejta. sipërfaqe të lëmuara dhe praktike dhe funksionale në të cilën çdo gjë e dobishme gjen vendin e saj, megjithëse ka gjithmonë vend për elementë të dizajnit. Zyra moderne Në këto hapësira të mbizotëruara përgjithësisht nga e zeza dhe e bardha dhe të nuancuara nga druri, ka nga ata që zgjedhin gjithashtu shënime të vogla me ngjyra që pasqyrojnë personalitetin tuaj. Qoftë përmes aksesorëve të vegjël dhe elementëve dekorativë apo mobiljeve të rëndësishme si karrigia. Mesdhetar Stilet e fundit për një zyrë shtëpiake që ne propozojmë është një stil shumë i yni, mesdhetar. Lejimi i diellit të vërshojë hapësirën është çelësi për ta arritur këtë dritë dhe ngrohtësi tipike për këtë stil, edhe pse nëse duhet ta ndriçoni me dritë artificiale, do të duhet ta arrini duke luajtur me intensitetet. Zyra e Mesdheut Në këtë lloj hapësire, e bardha është zakonisht ngjyra dominuese, megjithëse është e zakonshme që të përfshihet gjithashtu nuanca blu, jeshile apo edhe okër. Duhet të jetë i pranishëm edhe druri natyral, si dhe fibrat bimore për t'i dhënë ngrohtësi të tërës. Idealja është të mos e teproni me dekorimin si në imazhin e parë, por mund të përfshini elementë të rëndësishëm në këtë stil si mozaikë, pjesë qeramike, bimë dhe tekstile të lehta dhe të këndshme.

5 ngjyra trendi për mure në tone të çelura Maria Vazquez 5 ngjyra trendi për mure në tone të çelura A kanë nevojë dhomat tuaja për një shtresë bojë? Jeni të mërzitur me ngjyrën e mureve tuaja dhe dëshironi t'i ndryshoni ato? Ngjyra e gjalpit, livando dhe bluja e hapur do të jenë disa nga më të mirat protagonistë në dekorim të hapësirave të brendshme gjatë muajve në vijim. Zbuloni këto dhe të tjera ngjyra për mure në tone të lehta në trend dhe zgjidhni të preferuarin tuaj për t'i dhënë shtëpisë tuaj një pamje të re. Gjalpë ose gjalpë Muret me ngjyrë gjalpi kthehen në plan të parë. Janë një alternativë e shkëlqyeshme ndaj ngjyrës së bardhë, pasi, si ajo, i shtojnë shkëlqim hapësirës. Megjithatë, në krahasim me këtë ofrojnë ngrohtësi më të madhe. A është prioriteti juaj krijimi i hapësirave të ndritshme, të ngrohta dhe mikpritëse? Pra, ju keni gjetur ngjyrën e duhur! Ngjyra e gjalpit mund të bëhet ngjyra bazë nga e cila krijohet një paleta ngjyrash relaksuese, e ngrohtë dhe natyrale për të dekoruar shtëpinë tuaj të kombinuar me dru të hapur, terrakote dhe mobilje të zeza. Shikoni si përdoret në hapësirat e mëposhtme dhe frymëzohuni! rozë pluhur El ngjyra e çamçakëzit zbret në sediljen e pasme për të hequr dorë nga të gjithë vëmendjen të paktën deri në fund të vitit në a rozë më e butë, pluhur i cili funksionon mirë në pothuajse çdo mjedis. Dhe roza jo vetëm që është e ndritshme, por gjithashtu ofron një ndjenjë qetësie dhe rehatie në hapësira, duke e bërë atë një zgjedhje shumë të mirë në dhomat e gjumit dhe dhomat e ndenjes. Rozë e pluhurosur në mure Roza pluhur nuk është një ngjyrë me të cilën guxojnë të gjithë dhe megjithatë, është jashtëzakonisht miqësore. Mund të kombinohen me të bardha për të arritur hapësira shumë të freskëta, por edhe me gri për të balancuar femrën dhe mashkulloren. Dhe nëse qëllimi është të arrini hapësira me ngrohtësi të madhe me tonalitete dhe ngjyra të errëta të drurit si terrakota apo portokallia. Blu e zbehtë Një tjetër nga ngjyrat për muret në tonalitete të lehta që është gjithëpërfshirëse është kjo blu gri ose gri kaltërosh, nuk do të dinim si ta përkufizonim. Ajo që mund të sigurojmë është se është një ngjyrë relaksuese, pak freskuese dhe e lehtë për t'u kombinuar. Muret blu të zbehtë Mundësia e kombinoni me tone të ngrohta dhe të ftohta e bën këtë ngjyrë një ngjyrë shumë të gjithanshme. Në salla, kuzhina, dhoma ndenjeje apo dhoma gjumi, kudo që të vendosni ta aplikoni, do t'ju ndihmojë të krijoni një hapësirë ​​të ekuilibruar. Në Bezzia Ne e duam atë të kombinuar me trëndafila dhe terrakota që i japin ngrohtësi. Lila Lilac është një nga tonet e yjeve në dekorimin e shtëpisë këtë vit. Është një ngjyrë që pakkush guxon ta përdorë në mure dhe që shumica preferojnë ta rezervojnë për shtroja apo tekstile të tjera, por në një mur me theks Mund të shtojë shumë personalitet në dhomat tuaja. Muret në tonet e jargavanit Kombinohet shumë mirë me të bardha, gri dhe jeshile siç mund ta shihni në imazhe. Këshilla jonë është që nëse jeni të gatshëm të shkoni për atë ngjyrë, bëjeni në mure të vogla që dëshironi të tërhiqni vëmendjen ose në gjysmë mure duke përdorur një ngjyrë neutrale në gjysmën e poshtme. gri shumë e lehtë Nuk e di nëse mund ta klasifikojmë grinë si trend. Nëse është kështu, ka disa vite që. Fakti është se do të vazhdojmë ta shohim shumë në dizajnin e brendshëm në vitin 2024, nga tonet më të errëta tek ato më të lehta. Dhe është bërë një simbol i elegancës dhe luksit të arritshëm. Gri e hapur Gri është një ngjyrë ideale për lyej muret e dhomës së gjumit meqenëse ofron një ndjenjë strehimi dhe mbrojtjeje, por gjithashtu duket e shkëlqyeshme në dhomat e mëdha të ndenjes, veçanërisht në versionet e tij më të lehta dhe të kombinuara me kallëpe më të lehta. Dhe nuk ka pse të jetë ftohtë, në treg mund të gjeni edhe piktura me tone të ngrohta gri si ai që mund të shihni në imazhin e parë në të majtë. Të kombinuara me tone të bardha më të ftohta dhe drurë të lehtë, ato formojnë një tandem të shkëlqyeshëm për të arritur hapësira të ngrohta, relaksuese dhe mikpritëse.

Ikona e Eras Tour është një romantike e vërtetë Melanie Macleod Në albumin e saj të fundit, Departamenti i Poetëve të Torturuar (TTPD), Taylor Swift këndon vazhdimisht për dëshirën e saj për të ecur në korridor, duke mallkuar një të dashur që i premtoi "unaza dhe djepa" përpara se ta hidhte, dhe duke thënë se "vdiq në alter". duke pritur për prova se partneri i saj e donte atë. Ndërsa TTPD përshkruan një pamje të dëshpëruar të Taylor-it 34-vjeçar që ndihet i zhgënjyer nga mungesa e propozimeve për martesë, martesa është një temë për të cilën Taylor ka kënduar prej kohësh, me të gjitha albumet e saj, nga publikimi i saj debutues, 'Taylor Swift', në ' Dashurues' deri në 'Midnights' të gjitha paraqesin ëndrra rreth ecjes nëpër korridor. Me fansat që luten për një propozim nga dashuria e Taylor-it, Travis Kelce, bëni një udhëtim në korsinë e kujtesës me të gjitha tekstet e Taylor-it për martesën, nga të urtë dhe të çuditshëm, në të torturuar dhe të lodhur. Debutimi Taylor ka ëndërruar për martesë që kur publikoi albumin e saj të parë, të titulluar "Taylor Swift". Teksti ëndërrimtar në "Këngën e Marisë" thoshte: "Ne ishim ulur në vendin tonë të preferuar në qytet / Dhe ti më shikove, u ul në një gju / Më kthe në kohën kur ecnim nëpër rresht / Erdhi i gjithë qyteti ynë dhe nënat tona qanë / Ti the se po dhe unë gjithashtu bëra" Taylor Swift performon në skenë gjatë ceremonisë së 40-të American Music Awards në 2012 © Getty I patrembur Duke kënduar për mënyrën sesi ne ëndërrojmë martesën në adoleshencë, 'Fifteen' e sheh Taylor-in të kuptojë se martesa nuk është gjithçka, duke shkruar: "Atëherë u betova se do të martohesha me të një ditë / Por realizova disa ëndrra të mia më të mëdha." Kënga e Taylor-it e frymëzuar nga Shekspiri, 'Love Story', është ndoshta këndvështrimi i saj më përrallor për martesën, me tekstin që lexon: "Ai u gjunjëzua në tokë dhe nxori një unazë / Dhe tha: "Martohu me mua, Juliet / Nuk do të bëhesh kurrë duhet të jem vetëm / Unë të dua dhe kjo është gjithçka që di me të vërtetë / Kam folur me babin tënd, shko zgjidh një fustan të bardhë / Është një histori dashurie, vogëlushe, thuaj vetëm po." Në "Fearless" Vault Track "We Were Happy" Taylor këndon për planet e prishura për t'u martuar me të dashurën e saj adoleshente, duke shkruar me dëshpërim: "Askush nuk mund të prekë mënyrën se si ne qeshnim në errësirë ​​/ duke folur" 'për fermën e babait tuaj / Dhe ju do të martohu me mua / Dhe ne ishim të lumtur." Fol tani E gjithë titulli i titullit të 'Speak Now's përqendrohet rreth dikujt që ëndërron të ndërpresë një martesë për t'i thënë dashurisë së tyre të mos martohet - një këndvështrim ndryshe i teksteve normalisht të mbushura me dashuri të Taylor për martesën. Në Vault Track 'Foolish One' Taylor ankohet që nuk është me të cilin dashnorja e saj dëshiron të martohet, duke shkruar: "Sepse ti e ke marrë atë në krah dhe mua në krahë / Unë do të hedh shikimet e tua të malluara, por ajo do të marrë unazë." "Timeless" e sheh Taylor-in të tregojë përrallën e jetëve të çifteve të tjera, duke kënduar: "Unë u detyrova të martohesha me një burrë tjetër / Ti do të kishe qenë akoma i imi / Ne do të kishim qenë të përjetshëm". Taylor Swift me një fustan të bardhë në 2015© Getty Albumi Heartbreak 'Red' nuk e sheh 22-vjeçaren Taylor të ëndërrojë aq shumë për martesë - të paktën jo për veten e saj. Në 'Starlight' ajo këndon për Ethel Kennedy, duke shkruar: "Ne mund të martohemi / të kemi dhjetë fëmijë dhe t'i mësojmë se si të ëndërrojnë". Taylor Swift me një fustan të bardhë në 2014© Getty 1989 Taylor po jetonte jetën e saj më të mirë si single kur publikoi '1989', dhe kjo reflektohet në mungesën e teksteve të lidhura me martesën, me vetëm një referencë për lidhjen e njohurive në albumin e saj të parë të pastër pop. "How You Get The Girl" e sheh Taylor-in referencë për betimet e dasmës, duke kënduar: "Të dua për keq ose për mirë". Taylor Swift me një fustan të bardhë në 2014© Getty Reputacioni Pavarësisht se ishte shumë e dashuruar me burrin e ri Joe Alwyn, 'Reputation' nuk i referohej martesës apo fejesës – ndoshta Taylor po e luante mirë, duke e ditur se romanca e saj e re ishte 'Delikate'? LEXO: Afati kohor i marrëdhënies së Taylor Swift dhe Joe Alwyn Taylor Swift me një fustan të bardhë në 2012© Getty I dashuruar Ndryshe nga 'Reputation', albumi tjetër i Taylor, 'Lover', ishte i mbushur me referenca martese. Kënga e titullit shfaqi qëndrimin e saj tashmë ikonik për betimet e dasmës dhe përdoret rregullisht si kënga e parë e kërcimit. "Zonja dhe zotërinj, ju lutem, a qëndroni në këmbë? / Unë e marr këtë forcë magnetike të një burri për të qenë i dashuri im / Zemra ime është huazuar dhe e juaja ka qenë blu / Betohu të jesh tepër dramatik dhe e vërtetë me të dashurin tim." "Paper Rings" e sheh Taylor-in duke i thënë partneres së saj se "do ta martonte atë me unaza letre". Taylor Swift me një fustan të bardhë në 2013© Getty Folklori Një tjetër album me referenca minimale martese, publikimi i pandemisë përmend një martesë vetëm një herë, në 'The Last Great American Dinasty', me Taylor që shkruante: "Dasma ishte simpatike, qoftë edhe pak gauche". Taylor Swift duke kërcyer me fustan nusërie © Instagram Përgjithmonë 'Problemet e shampanjës' tregon historinë e një dashurie të dënuar, me disa tekste për një publik të refuzuar. Albumi fotogtafik

Vajza e Tom Cruise feston diplomimin vetëm me të ëmën, babai Vajza e aktorit të njohur Tom Cruise, Suri është diplomuar zyrtarisht nga gjimnazi. Vajza e Katie Holmes dhe Tom Cruise festoi marrjen e diplomës nga shkolla e mesme LaGuardia me nënën e saj. Babai i Surit, Tom, nuk ishte i pranishëm në ngjarjen speciale, pasi ata kanë qenë të huaj për pjesën më të madhe të jetës së saj. Në vend të kësaj, ai mori pjesë në turneun Eras të Taylor Swift në Londër. FOTO/ “Përpëlitem në vuajtje pafund…”- Agron Llakaj bën statusin e ndjerë për bashkëshorten Madje u zbulua në letrën e ceremonisë së diplomimit të adoleshentes se ajo identifikohej si “Suri Noelle" dhe me sa duket nuk përdor më mbiemrin e babait të saj të famshëm. Bukuroshja brune është fëmija i vetëm i Holmes. Që nga ndarja e yllit të "Dawson Creek" nga Tom në vitin 2012, ajo nuk është rimartuar.

Vajza e Nicole Kidman, Sunday Rose, 15, binjake me mamanë e famshme për debutimin e radhës së parë në Javën e Modës në Paris Nicole ndan të Dielën dhe Faith Margaret me bashkëshortin Keith Urban Nicole Kidman u shfaq në Koleksionin e 53-të të Couture të Balenciaga si pjesë e Javës së Modës në Paris, dhe asaj iu bashkua askush tjetër përveç vajzës së saj Sunday Rose Kidman-Urban. Adoleshentja, tani 15 vjeçe, është më e madhja nga dy vajzat e saj dhe të Keith Urban (ata gjithashtu ndajnë edhe Faith Margaret 13-vjeçare), dhe ajo dukej si kloni i adhurueshëm i mamasë së saj në shfaqjen e modës. Nicole, 57, zgjodhi një fustan të zi Balenciaga të ngushtë deri në dysheme, i bërë nga një pëlhurë vezulluese që theksonte fizikun e saj të dobët. Ajo e stiloi pamjen me flokët e saj bionde të mjaltit të hijshme dhe një palë syze dielli. Marrëdhënia e Nicole Kidman me fëmijët e birësuar me Tom Cruise E diela i mbajti gjërat elegante, duke zgjedhur një version të çiftëzuar të look-ut, duke veshur një mini fustan të zi prej kadifeje me mëngë të plota me geta të tejdukshme dhe një palë taka stiletto. Flokët e saj bionde ishin gjithashtu të stiluara drejt dhe ajo mbante një tufë me vete, duke vendosur një palë syze dielli njësoj si të mamasë së saj. Të tjerë në shfaqjen e modës përfshinin shoqen e ngushtë Naomi Watts, Katy Perry, Kerry Washington, Joey King dhe shumë të tjerë, të gjithë të stolisur me nuancat e zezë, të bardhë dhe argjend Nicole Kidman's daughter Sunday Rose, 15, twins with famous mom for front row debut at Paris Fashion Week Nicole shares Sunday and Faith Margaret with husband Keith Urban Nicole Kidman made an appearance at Balenciaga's 53rd Couture Collection as part of Paris Fashion Week, and she was joined by none other than her daughter Sunday Rose Kidman-Urban. The teen, now 15, is the older of her and Keith Urban's two daughters (they also share 13-year-old Faith Margaret), and she looked like her mom's adorable clone at the couture show. Nicole, 57, opted for a floor-length skintight Balenciaga black gown, made of a shimmering fabric that accentuated her lean physique. She styled the look with her honey blonde locks sleek and a pair of sunglasses. Nicole Kidman's relationship to adopted children with Tom Cruise Sunday kept things chic, opting for a paired down version of the look, wearing a full-sleeved black velvet mini dress with sheer tights and a pair of stiletto heels. Her blonde locks were also styled straight and she carried a clutch with her, donning a pair of sunglasses just like her mom's. Others at the couture show included close friend Naomi Watts, Katy Perry, Kerry Washington, Joey King, and many more, all of whom were adorned in shades of black, white, and silver.

E fundit tendencat e ndriçimit Ata na inkurajojnë të zgjedhim këtë llamba tavoline 2024 me personalitet ose për shkak të formave ose materialeve të tyre. Llambat e kërpudhave do të vazhdojnë të jenë një alternativë e shkëlqyer, por nuk do të jenë vetëm. Zbuloni tre tendenca që gjithmonë do t'i keni të drejtë. Bambu, thurje, rafia, bastun prej palme kacavjerrëse, sizal... llambat me fibra natyrale Kanë marrë shumë rëndësi në dekadën e fundit, duke u kthyer në një zgjedhje ideale për arredimin e të gjitha llojeve të ambienteve, duke i bërë më mikpritëse dhe më të ngrohta. Llambat me nuanca çeliku me forma të rrumbullakosura që janë frymëzuar nga ato që u bënë kaq të njohura në vitet '60 dhe njihen si llamba kërpudhash, janë një tjetër bast i sigurt. Këto llamba që tani janë në trend përfaqësojnë një stil industrial të rafinuar dhe elegant. Zakonisht paraqesin linja të pastra dhe të pastra, por nuk kalojnë pa u vënë re për shkak të dizajnit, kombinimit të materialeve dhe/ose ngjyrës. Dhe pikërisht ngjyra është çelësi; Shkoni për dizajne të bardha ose ngjyra të ndezura si portokalli, e kuqe ose jeshile. Ekranet e qelqit Ata gjithashtu gëzojnë rëndësi të madhe sot. Ato me ekran sferik janë, pa dyshim, mjaft trend. Dhe jo vetëm midis llambave të tavolinës, por edhe midis llambave të dyshemesë ose tavanit. 5 llamba tavoline me pak se 30 euro Le të shkojmë tek pika! Ju kishim premtuar pesë Llamba tavoline në modë për më pak se 30 € dhe ja ku i keni! Ne kemi përdorur disa prej dyqane dekorimi me kosto të ulët që i propozuam së fundmi, por nuk jemi kufizuar në këto. Zbuloni ato! Tokabo, llambë tavoline prej xhami opal Tokabo Ikea Kjo llambë e lezetshme tavoline xhami i vogël i bardhë përmirëson ambientin e të gjithë shtëpisë dhe përshtatet në raftin ose tryezën më të vogël. Vendoseni aty ku dëshironi të arrini një atmosferë intime. Është nga Ikea dhe mund të jetë e juaja për deri në 12,99 €. Llambë tavoline me top kristali Uvol Llamba tavoline Uvol Po në lidhje me Llamba tavoline Uvol? Ajo do t'i sigurojë shtëpisë tuaj një prekje elegance dhe bukurie falë strukturës së saj prej hekuri me një përfundim në ngjyrë ari dhe ekran xhami sferik që do të ndriçojë çdo cep të dhomës tuaj. Ai përshtatet me llambat E27 dhe mund ta vendosni në tavolinën anësore pranë kolltukut tuaj ose në tryezën e natës dhe të shijoni një lexim të mrekullueshëm ose duke parë serialin tuaj të preferuar në televizor. Mund ta kombinoni edhe me llambat e tavanit nga i njëjti koleksion që do të gjeni në Sklum dhe të krijoni kompozime unike dhe simpatike. Llambë tavoline Casandra me hekur dhe letër të thurura Llamba Kasandra Gjithashtu në Sklum do ta gjeni këtë llambë me strukturë hekuri në ngjyrë të zezë dhe abazhuri është prej letre të gërshetuar. Tendenca në ambientet e brendshme është krijimi i ambienteve të hapura dhe të kthjellëta, por që në të njëjtën kohë të jenë të ngrohta dhe me një pikë drite si ajo që ofron kjo llambë mund ta arrini këtë. Mund ta vendosni kudo që ju nevojitet, duke e përdorur, për shembull, si dritë kryesore në sallën tuaj ose si dritë ndihmëse në dhomën tuaj të ndenjes, zyrën ose dhomën e gjumit. Llambë tavoline anësore e dhomës Miller Po kërkoni një llambë të thjeshtë me një dizajn natyral? Llamba ndihmëse e tavolinës Dhoma Miller në El Corte Inglés Ka një stil natyral falë tij bazë druri katror dhe llambë e trashë me fole E27 me fuqi 3,4 W që lëshon një dritë të ngrohtë shumë komode (2.200 – 2.300K). A nuk mendoni se është ideale për të shtuar personalitet në çdo hapësirë ​​për shkak të veçantisë dhe karakterit të drurit? Flex, llambë tavoline Llambë tavoline fleksibël Flexos janë ideale për ndriçoni zonat e punës, por nuk është e zakonshme t'i gjeni për më pak se 30 €. Kjo është arsyeja pse shitjet janë një kohë e mirë për të marrë një like Kenay Home Flex. Një llambë tavoline perfekte për t'u vendosur në tavolinë, komodinë ose tavolinë anësore. Do të duket e mrekullueshme kudo që ta vendosni! Ju pelqejne keto llamba tavoline me pak se 30 euro? Cilin nuk do të hezitonit të blinit?

Pergatiti:Liliana Pere Fan Noli me nènèn Marie Noli, motra e tij Sulltane Noli. Fan Noli Një foto e rrallë e Fan S. Nolit me nënën Marie Noli, motra e tij Sulltane Noli dhe ish-nxënësja dhe mësuesja e Shkollës së Vajzave në Korçë, Polikseni Dhespoti Kekezi (ulur në të djathtë) LETERKEMBIMI I NOLIT ME MOTREN SULLTANA MARCH 16, 2015 *Fan Noli është artist dhe dijetar, burre i shquar dhe perfaqesues i letërsisë shqiptare te pas Rilindjes/ *Fan Noli dha një kontribut të çmuar në thesarin e kulturës kombëtare./ Letrat e Fan Nolit dërguar së motrës Sulltanës gjatë viteve 1923-1960./ Ndihma financiare e vazhdueshme që ai dërgonte nga larg për familjen e saj, e cila kishte probleme ekonomike/ Histori/ Sulltana, motra e vogël me të cilën ndau fëmijërinë e tij në Ibrik Tepe (fshatin e lindjes), do të mbetej gjithë jetën pika e dobët e Fan Nolit. Vajza e cila shfaqet në një foto të vitit 1911 në Sofje, përkrah të vëllait Theofan dhe së ëmës Maria, e veshur me një fustan të zi të gjatë, me flokët e mbledhura pas kokës, qe gjatë gjithë jetës përkrahësja më e madhe e dëshirave të tij, dëgjuesja e heshtur e shqetësimeve dhe e aktivitetit të tij politik e fetar. Kjo foto duke parë shtypin e kohës, shohim që është bërë gjatë kohës që Noli ka qenë në Sofje i ftuar për të meshuar një herë në gjuhën shqipe. Ishte koha kur Noli kishte shkuar në shumë koloni shqiptare ku kish meshuar shqip dhe me këtë mënyrë kisha ortodokse ish futur në rrugën e një kishe autoqefale e po bëhej kisha kombëtare e shqiptarëve. Ndoshta motrat dhe nëna e tij Maria kanë qenë të pranishme në meshën që u mbajt në gjuhën shqipe. Në një shkrim të Polikseni Luarasit, e pranishme në këtë meshë, thuhet: “Si shoqet e mia ashtu dhe unë, duke dëgjuar Fan Nolin të fliste aq bukur, lëshuam lotë mallëngjimi dhe kërkuan të gjitha të mblidheshim rreth kishës kombëtare, të kishim një fe të përbashkët-shqiptarizmin. Fan Noli me të motrën më bënë një vizitë në shtëpinë time, ku u mblodhën dhe shumë shqiptarë të tjerë për t’i uruar…”. Pra Sulltana ka qenë e pranishme në aktivitetin e rëndësishëm të vëllait për çështjen shqiptare në Sofje… Por njohja me Athanasin, martesa, rritja e fëmijëve, luftërat ballkanike, do t’i bënin gjithnjë e më të rralla takimet e saj me të vëllain, derisa për vite të tëra nuk do të shiheshin më. Takimet e tyre do të ishin vetëm përmes letrave… Sulltana ndante çdo gjë që ndodhte me jetën e saj me të vëllain. Mbrëmjeve, pasi kishte vendosur fëmijët në gjumë, ajo ulej e shkruante në tryezën e thjeshtë atë çfarë kishte ndodhur, për ta nisur në adresë të vëllait. Nëse letrat e saj niseshin nga një shtëpi e thjeshtë, ku ajo ndante jetën me të shoqin, përgjatë viteve që ato u shkruan, destinacionet e mbërritjes ishin të ndryshme. Durrës, Tiranë, selia e Kryeministrisë, Berlin, Romë, SHBA… Në të gjitha shtetet ku ndalonte, Fan Noli nuk harronte të lajmëronte të motrën. Ajo duhet ta dinte gjithnjë adresën e tij të saktë…. Në ditët e mbërritjes së tij në Durrës dhe qëndrimit në qytetin bregdetar, Noli e nënshkruan letrën në fund me humor “durrësaku”. Letrat e tij janë të shkurtra, më shumë telegrafike, po përmes tyre mund të shohësh përkushtimin e tij për të ndihmuar të motrën, e cila sipas përgjigjeve të shkruara prej Nolit, duket se po kalon kohë jo të mira financiare. Në çdo letër të dërguar ai e lajmëron për shumën e parave që i ka dërguar…Noli nuk reshti asnjëherë së ndihmuari të motrën edhe atëherë kur drejtonte qeverinë, apo dhe atëherë kur vetë nuk ishte mirë ekonomikisht dhe endej rrugëve të Europës… Letrat e Sulltanës nuk janë të ruajtura, por shkrimi duket se ka qenë një pasion i hershëm i vajzës që do ta linte atë për t’iu përkushtuar rritjes së fëmijëve. Duke lexuar këto letra shohim se ajo është martuar me Athanasin, dhe sipas informacioneve në shtypin e kohës, ajo ka jetuar në Greqi, në qytezën e Feres afër kufirit greko-turk. Në qershor të vitit 1924, Sulltana humb bijën e saj, Marinën. Kjo është një periudhë e trishtë në jetën e saj, të cilën nuk mund të rrijë pa e ndarë me të vëllanë. Ajo i shkruan atij pafundësisht për dhimbjen që ndjen dhe ai nga larg i jep kurajë për ta përballuar këtë dhimbje. Noli është i pranishëm në çdo ngjarje të familjes së Sulltanës. Ai përpiqet ta ndihmojë nga larg, por dhe t’i “japë durim” kur gjendja vjen e përkeqësohet. Në kohën kur dhe vetë Noli nuk është mirë nga financat, ai i shkruan “Tani për tani nuk kam, porse me rastin e parë kur të kem më tepër të holla, do t’ju përkujtoj përsëri patjetër. Sa i përket ndërtimit të shtëpisë suaj, unë e dëshiroj me gjithë zemër, por është e pamundur t’ju ndihmoj, sepse siç e dini nuk jam as i pasur dhe as që kam shpresë se do të pasurohem në vitet e moshuara. Me fat, Viti i Madh dhe përqafime për të gjithë”. Në këto letra shohim dhe shqetësimin e Nolit, për të shkolluar nipërit e tij. Ai është i bindur t’i ndihmojë ata për t’u shkolluar. Letrat e Nolit drejtuar së motrës shtrihen në harkun kohor 1926-1960, pesë vjet para se të largohej nga jeta. Pavarësisht angazhimeve të tij, Noli nuk reshti asnjëherë së shkruari së motrës dhe së kujdesuri për të. Nga llojet e parave që ai shkruan në letër se po i dërgon, mësojmë dhe vendet ku Noli ndodhet në periudha të ndryshme ku janë shkruar këto letra. Më 24 tetor 1924, Noli ka qenë në Amerikë, pasi shkruan në letër “do të dërgoj 20 dollarë për fëmijët e tu”. Më 11 nëntor 1929 ai ndodhet në Gjermani, pasi në letër shkruan “të dërgoj përmes postës 1.000 drahma”. Më 15 mars 1926, ai ndodhet në Itali pasi shkruan “po të dërgoj 15 franga italiane”… Sulltana ka jetuar deri pas moshës 80 vjeçe, në qytezën e Ferës, Greqi. Të afërmit e Nolit, motrat, nipërit, dhe mbesat kanë jetuar dhe jetojnë në Selanik, në Kavallë e qytete të tjera të Greqisë veriore. Box letrat Në Romë, 10 (XI) 1923 E dashura, motër, Këtu brenda të dërgoj një çek, prej 1.000 frangash italiane për të cilën mendoj se nuk do të kesh vështirësi ta ndërrosh përmes ndonjë personi të njohur. Nesër nisem për në Vlorë dhe Korçë ku do të qëndroj deri në fund të dhjetorit. Përqafime për bashkëshortin tënd dhe fëmijët e tu. Vëllai yt Theofanis Post scriptum. Një çek tjetër prej 1.000 frangash italiane që ua dërgova në korrik a e keni marrë apo jo. Theofanis Adresa ime: Monsignor F.S Noli Presse Legarione Albanese 92. Casso Italia Roma, Italia. Vlorë, 12 qershor 1924 E dashura, motër E mora letrën tënde dhe u trondita shumë për vdekjen e Marinës së vogël, (vajzës së Sulltanës) dhe për sëmundjen që e keni vuajtur. Të shkuara. Këtu brenda të dërgoj një çek me 1.500 franga italiane me qëllim që të mos vuani. Sonte kthehem në Durrës. Shumë përqafime. Vëllai yt Theofan Durrësaku Tiranë, 5/XII 1924 Zyra e kryeministrit E dashura, motër, Në zarfë të dërgoj valutën në shumë prej 1.000 frangash italiane për Kërshëndellat dhe për Vitin e Ri. Sot i dërgova nipit tim në Kavallë shpenzimet për udhëtim, për të ardhur këtu së bashku me motrën. Të lutem shumë t’iu krijoni lehtësime për udhëtimin e tyre. Dëshiroj t’i dërgoj që të dy në shkollë. Përshëndetje Athanasit dhe fëmijëve. Urime për Këshëndella dhe Vitin e Ri. Vëllai yt Theofan Durrësaku. 15.3.1926 E dashura motër, E mora letrën tënde dhe shumë u bezëdisa se vështirë po kaloni dhe se shumë po vuani. Durim. Këtu brenda t’i dërgoj 15 franga italiane. Tani për tani nuk kam, porse me rastin e parë kur të kem më tepër të holla do t’ju përkujtoj përsëri patjetër. Sa i përket ndërtimit të shtëpisë suaj, unë e dëshiroj me gjithë zemër, por është e pamundur t’ju ndihmoj, sepse siç e dini nuk jam as i pasur, dhe as që kam shpresë se do të pasurohem në vitet e moshuara. Me fat Viti i Madh dhe përqafime për të gjithë. Në shërbim të Zotit Theofanis. 24.10.1927 E dashura motër Këtu brenda të dërgoj 20 dollarë për fëmijët e tu. Përqafime prej meje dhe urimet më të mira e të zotit për të gjithë. Në shërbim të Zotit Theofanis. 22.6.1929 E dashura ime motër, Adresa ime pas një jave do të jetë si më poshtë. Përshëndetje për tërë familjen. Vëllai yt Theofanis Adresa: Mgr. F.S Noli Bei Borshi, Schliessfach 4, Berlin M.9 (Allemagne). 11. XI. 1929 E dashura ime motër Të dërgoj përmes postës 1.000 drahma. Më vjen keq që nuk mund t’ju ndihmoj rregullisht, meqë edhe unë vetë vuaj nga varfëria. Mirëpo, duhet të jesh e sigurt se nuk do të harroj aq lehtë. Përshëndetje bashkëshortit tënd dhe fëmijëve. Urime për Kërshëndella. Theofanis Adresa: Mgr, Fan S. Noli Poste restante Hamburg–Allemagne, 22.IV.1930 E dashura motër, Këtë javë shkoj për në Amerikë ku do të qëndroj 5-6 muaj. Adresa ime do të jetë si më poshtë: Përqafime Vëllai yt Theofanis Adresa: Mgr. Fan S. Noli Mr. K. Kirka 469 Columbus Avenue Boston Mss U.S America Kryekisha e Shqiptarëvet “Shën Gjergji”. 20 Emerald Street Boston, Mbas 18 korrik 1930 E dashura motër, Sot të kam dërguar një letër me vlerë 20 dollarësh Fan Noli është artist dhe dijetar, përfaqësues i shquar i letërsisë demokratike, që u zhvillua në Shqipëri fill pas Rilindjes. Fan Noli dha një kontribut të çmuar në thesarin e kulturës kombëtare. Lindi më 6 janar 1882 në Qytezë , te e Kolonjës. fan Noli eshte Kryeministri i pare i ndritur Shqipetar Fan Noli tha një ditë: “Ky vend i çuditshëm nuk ka shok në botë. Këtu shpesh bej mund të jetë një fshatar, fshatari një patric; të gjithëve, nën ato gunat e lypësit iu duket vetja kalorës I barabartë dhe madhështor sa edhe tjetri. Këtu ndryshimi midis të pasurit dhe të varfrit, midis të madhit dhe të voglit, midis të fortit dhe të dobëtit, fshihet nga ndjesia e dinjitetit të barabartë, apo edhe e përshtatjes. Këtu është sinori midis mënyrës evropiane dhe asaj aziatike të jetesës, midis koncepteve sociale gjermane dhe latine, midis etikës së krishterë dhe asaj myslimane, këtu është paleta ku ngërthehen të gjitha ngjyrat dhe dritëhijet, të gjitha reflekset e së kaluarës dhe e së tashmes”. Ky burrë i mençur u bë shtytësi dhe simboli i këtij revolucioni, gjoja shoqëror dhe ekonomik. Fitorja e tij e solli atë në karrigen e kryeministrit (16 qershor 1924). Zgjedhja u bë me short, si në lojërat e fatit. Mëtues për këtë post ishin Sulejman bej Delvina, Qazim Koculi dhe Fan Noli, secili kishte miqtë dhe kundërshtarët e vet. Një votim I rregullt parlamentar nuk mund të bëhej, sepse, e para, nuk kishte fare parlament, e dyta, edhe sikur të kishte, deputetët demokratë nuk përbënin shumicën. Atëherë u përdor një sistem special. U hodhën në një shportë tri pusulla me emrat e të tre kandidatëve dhe pastaj u mor një “fëmijë i popullit” (mbase ndonjë arixhofkë e vogël) të nxirrte njërën nga këto pusulla. Fati zgjodhi Fan Nolin dhe ai u bë kryeministër.| Hulumtim i hershem postuar ne gazeten Dielli mars 2015 *** Pergatiti: Liliana Pere

Arti i Modës Mbretërore Moda mbretërore nuk ka të bëjë vetëm me veshjen; është një formë arti në vetvete. Çdo veshje e kuruar me kujdes për të pasqyruar traditën, historinë dhe rëndësinë kulturore. Çdo pjesë tregon një histori, duke përzier trendet moderne me zakonet shekullore. Qëndisjet e ndërlikuara, pëlhurat luksoze dhe vëmendja ndaj detajeve tregojnë mjeshtërinë e patëmetë pas këtyre kryeveprave. Një shëtitje nëpër histori Ndërsa gërmojmë në historinë e pasur të modës mbretërore, ne zbulojmë një tapiceri stilesh që i kanë qëndruar provës së kohës. Nga pamja ikonike e Princeshës Diana, me kostumet e saj të sofistikuara dhe fustanet magjepsëse të mbrëmjes, tek eleganca mbretërore e Mbretëreshës Elizabeth II, e cila kombinon pa sforcim ngjyrat e guximshme dhe siluetat klasike, moda mbretërore vazhdon të frymëzojë stilistët dhe entuziastët e modës në mbarë botën. Trendet e përshtatshme për të drejtat e autorit Ajo që e dallon modën mbretërore janë aksesorët e hollë që i japin fundin e përsosur çdo ansambli. Nga diademat me gaz te kurorat madhështore, këto pjesë ngjallin një ndjenjë madhështie dhe madhështie. Le të mos harrojmë bizhuteritë verbuese që zbukurojnë figurat mbretërore, çdo gur i çmuar i zgjedhur me kujdes për të plotësuar veshjen dhe për të bërë një deklaratë mbretërore. Një përzierje e traditës dhe modernitetit Në sferën e modës mbretërore, tradita takohet me modernitetin në një valle harmonike stili dhe sofistikimi. Ndërsa nderojnë zakonet dhe protokollet shekullore, figurat mbretërore gjithashtu përqafojnë tendencat bashkëkohore, duke i dhënë pamjes së tyre një kthesë të freskët dhe moderne. Kombinimi i të vjetrës dhe të resë krijon një joshje magjepsëse që rezonon me entuziastët e modës të të gjitha moshave. Duke përqafuar modën mbretërore sot Në botën e sotme, moda mbretërore vazhdon të magjeps audiencën, me figurat mbretërore që bëhen ikona stili më vete. Pavarësisht nëse është eleganca e përjetshme e Dukeshës së Kembrixhit apo zgjedhjet e modës të Princeshës Charlene të Monakos, ndikimi i modës mbretërore është i pamohueshëm. Nga ngjarjet e profilit të lartë deri te daljet e rastësishme, figurat mbretërore e mbajnë veten pa mundim me hijeshi dhe ekuilibër, duke vendosur tendenca dhe duke frymëzuar adhuruesit e modës në mbarë botën. Kënaquni me elegancën Ndërsa përfundojmë udhëtimin tonë nëpër botën magjepsëse të tendencave të modës mbretërore, një gjë është e qartë: joshja e stilit mbretëror tejkalon kohën dhe vendin. Ajo fut elegancë dhe sofistikim në çdo pamje, duke na kujtuar bukurinë dhe sharmin që mund të sjellë moda. Kështu që, herën tjetër që visheni për një rast të veçantë ose thjesht dëshironi të shtoni një prekje të stilit mbretëror në veshjen tuaj të përditshme, mbani mend joshjen e përjetshme të modës mbretërore dhe përqafoni atë me besim dhe hijeshi. Le të vazhdojmë të festojmë shkrirjen e traditës dhe modernitetit, mjeshtërinë e modës mbretërore dhe ndikimin e qëndrueshëm të familjes mbretërore në botën e stilit. Në fund të fundit, në një botë të mbushur me tendenca që vijnë dhe shkojnë, moda mbretërore mbetet një fener i palëkundur i hirit dhe elegancës. Bashkohuni me ne për të festuar botën madhështore të modës mbretërore, ku çdo veshje tregon një histori dhe çdo aksesor shton një prekje madhështie mbretërore. Nga Liliana Pere + AI Embracing Royal Fashion Trends: A Glimpse into Elegance and Sophistication The Art of Royal Fashion Royal fashion is not merely about clothing; it's an art form in itself. Every outfit carefully curated to reflect tradition, history, and cultural significance. Each piece tells a story, blending modern trends with centuries-old customs. The intricate embroideries, luxurious fabrics, and attention to detail showcase the impeccable craftsmanship behind these masterpieces. A Walk Through History As we delve into the rich history of royal fashion, we uncover a tapestry of styles that have stood the test of time. From the iconic looks of Princess Diana, with her sophisticated suits and glamorous evening gowns, to the regal elegance of Queen Elizabeth II, who effortlessly combines bold colors and classic silhouettes, royal fashion continues to inspire designers and fashion enthusiasts worldwide. Trends Fit for Royalty What sets royal fashion apart are the exquisite accessories that add the perfect finishing touch to any ensemble. From sparkling tiaras to majestic crowns, these pieces evoke a sense of grandeur and majesty. Let's not forget the dazzling jewels that adorn the royal figures, each gemstone carefully selected to complement the attire and make a regal statement. A Blend of Tradition and Modernity In the realm of royal fashion, tradition meets modernity in a harmonious dance of style and sophistication. While honoring centuries-old customs and protocols, royal figures also embrace contemporary trends, infusing their looks with a fresh and modern twist. The fusion of old and new creates a captivating allure that resonates with fashion enthusiasts of all ages. Embracing Royal Fashion Today In today's world, royal fashion continues to captivate audiences, with royal figures becoming style icons in their own right. Whether it's the Duchess of Cambridge's timeless elegance or the fashion-forward choices of Princess Charlene of Monaco, the influence of royal fashion is undeniable. From high-profile events to casual outings, royal figures effortlessly carry themselves with grace and poise, setting trends and inspiring fashion lovers worldwide. Revel in the Elegance As we conclude our journey through the enchanting world of royal fashion trends, one thing is clear: the allure of royal style transcends time and place. It infuses elegance and sophistication into every look, reminding us of the beauty and charm that fashion can bring. So, next time you dress up for a special occasion or simply want to add a touch of regal flair to your everyday attire, remember the timeless allure of royal fashion and embrace it with confidence and grace. Let's continue to celebrate the fusion of tradition and modernity, the artistry of royal fashion, and the enduring influence of royalty on the world of style. After all, in a world filled with trends that come and go, royal fashion remains a steadfast beacon of grace and elegance. Join us in celebrating the majestic world of royal fashion, where every outfit tells a story and every accessory adds a touch of regal splendor. Long live the timeless allure of royal style!

Pergatiti, Liliana Pere + AI Si një admiruese e përkushtuar e familjes mbretërore, explorova ne një ditë të veçantë që ka një rëndësi të gjallë - Dita e Ngjyrave, ne Angli Kjo festë unike, e njohur si festa e flamurit, na lejon të zhytemi në historinë dhe traditat e pasura të mbretërve ndërsa eksplorojmë tapiceri shumëngjyrëshe të trashëgimisë së tyre. Bashkohuni me mua në këtë udhëtim magjepsës ndërsa gërmojmë në botën madhështore të familjes mbretërore dhe zbulojmë historitë e jashtëzakonshme pas këtij rasti mbretëror. Zbulimi i Ditës së Ngjyrave: Një traditë mbretërore Dita e Ngjyrave është e zhytur në shkëlqimin mbretëror dhe rëndësinë historike, duke simbolizuar unitetin dhe krenarinë e linjës mbretërore. Është një ditë ku madhështia e familjes mbretërore shfaqet përmes një kaleidoskopi me ngjyra të gjalla që zbukurojnë pallatet dhe rrugët. Festa e flamurit është një spektakël vizual që magjeps shikuesit dhe nxit një ndjenjë identiteti kombëtar dhe nderim për monarkinë. Prania mbretërore e familjes mbretërore gjatë Ditës së Ngjyrave rezonon me një ndjenjë të thellë të traditës dhe madhështisë, duke reflektuar një epokë të kaluar madhështie dhe elegance. Ndërsa jemi dëshmitarë të procesionit madhështor të mbretërve të stolisur me veshje ceremoniale, na kujtohet joshja dhe hiri i përjetshëm që përcakton mbretërinë. Eksplorimi i trashëgimisë së familjes mbretërore: Zbulohet arti, kultura dhe historia Dita e Ngjyrave jo vetëm që feston familjen mbretërore, por shërben gjithashtu si një homazh për artin, kulturën dhe historinë e pasur që kanë formësuar trashëgiminë e tyre. Nga kryeveprat shekullore te sixhadetë e ndërlikuara që zbukurojnë rezidencat mbretërore, patronazhi i arteve të familjes mbretërore ka lënë një gjurmë të pashlyeshme në peizazhin kulturor. Ndërsa shëtisim nëpër korridoret e historisë, na përshëndesin thesaret artistike që ndriçojnë mënyrën mbretërore të jetesës. Shkrirja e artit, arkitekturës dhe kulturës, e thurur në pëlhurën e familjes mbretërore zbulon një tapiceri magjepsëse të krijimtarisë dhe sofistikimit që vazhdon të magjeps audiencën në mbarë botën. Princesha dhe Ne: Një vështrim në Shkëlqimin Mbretëror Mes festimeve të Ditës së Ngjyrave, Princesha e Ne, princesha e dashur e familjes mbretërore, shfaqet si një fener hiri dhe elegance. Prania e saj shton një prekje magjepse në procedurat, duke mishëruar ekuilibrin dhe sharmin që përcaktojnë mbretërinë. Ndërsa admirojmë ndjenjën e patëmetë të stilit dhe sjelljes mbretërore të Princesha e We, ne transportohemi në një botë të pasurisë dhe rafinimit. Ndikimi i saj shtrihet përtej mbretërisë mbretërore, duke frymëzuar një ndjenjë admirimi dhe adhurimi midis subjekteve dhe admiruesve të saj. Përqafimi i ekstravaganzës: Zbavitje në madhështinë mbretërore Dita e Ngjyrave nuk është thjesht një festë e familjes mbretërore, por një spektakël madhështie dhe ekstravagance që mahnit shqisat. Ngjyrat e shkëlqyera, muzika emocionuese dhe atmosfera e madhështisë që mbështjell festimet mbretërore krijojnë një përvojë të paharrueshme që mbetet në zemrat dhe mendjet tona. Ndërsa zhytemi në lavdinë e festimeve mbretërore, na kujtohet trashëgimia e qëndrueshme e familjes mbretërore dhe traditat e përjetshme që vazhdojnë të na frymëzojnë dhe magjepsin. Dita e Ngjyrave është më shumë se thjesht një festë flamuri; është një testament i joshjes së qëndrueshme të familjes mbretërore dhe magjisë që ajo gërsheton në jetën tonë. Si përfundim, Dita e Ngjyrave në familjen mbretërore është një dëshmi e shkëlqimit, hirit dhe madhështisë që përcaktojnë mbretërinë. Është një ditë festimi, tradite dhe nderimi që ofron një vështrim në tapiceri të pasur të historisë dhe kulturës që rrethon familjen mbretërore. Pra, le të përqafojmë magjinë e këtij rasti mbretëror dhe të kënaqemi me madhështinë e Ditës së Ngjyrave! Fjalë kyçe: Art, Kulturë, Histori, Princeshë, Ekstravaganzë Walk Through History: Celebrating the Day of Colors in the Royal Family As a devoted admirer of the royal family, there is a special day that holds a vibrant significance - the Day of Colors. This unique celebration, known as the flag holiday, allows us to immerse ourselves in the rich history and traditions of royalty while exploring the colorful tapestry of their heritage. Join me on this enchanting journey as we delve into the majestic world of the royal family and unravel the remarkable stories behind this royal occasion. Unveiling the Day of Colors: A Royal Tradition The Day of Colors is steeped in royal splendor and historical importance, symbolizing the unity and pride of the royal lineage. It is a day where the grandeur of the royal family is showcased through a kaleidoscope of vibrant hues adorning the palaces and streets. The flag holiday is a visual spectacle that captivates onlookers and invokes a sense of national identity and reverence for the monarchy. The royal family's regal presence during the Day of Colors resonates with a deep sense of tradition and pageantry, reflecting a bygone era of magnificence and elegance. As we witness the grand procession of royals adorned in ceremonial attire, we are reminded of the timeless allure and grace that defines royalty. Exploring the Legacy of Royalty: Art, Culture, and History Unveiled The Day of Colors not only celebrates the royal family but also serves as a tribute to the rich art, culture, and history that have shaped their legacy. From centuries-old masterpieces to intricate tapestries that adorn the royal residences, the royal family's patronage of the arts has left an indelible mark on the cultural landscape. As we stroll through the corridors of history, we are greeted by the artistic treasures that illuminate the royal way of life. The fusion of art, architecture, and culture woven into the fabric of royalty reveals a mesmerizing tapestry of creativity and sophistication that continues to captivate audiences worldwide. The Princesha e We: A Glimpse into Royal Splendor Amidst the festivities of the Day of Colors, the Princesha e We, the beloved princess of the royal family, emerges as a beacon of grace and elegance. Her presence adds a touch of enchantment to the proceedings, embodying the poise and charm that define royalty. As we admire the Princesha e We's impeccable sense of style and regal demeanor, we are transported into a world of opulence and refinement. Her influence extends beyond the royal realm, inspiring a sense of admiration and adoration among her subjects and admirers. Embracing the Extravaganza: Reveling in Royal Grandeur The Day of Colors is not just a celebration of the royal family but a spectacle of grandeur and extravagance that dazzles the senses. The resplendent colors, the stirring music, and the aura of majesty that envelops the royal festivities create an unforgettable experience that lingers in our hearts and minds. As we bask in the glory of the royal celebrations, we are reminded of the enduring legacy of the royal family and the timeless traditions that continue to inspire and enchant us. The Day of Colors is more than just a flag holiday; it is a testament to the enduring allure of royalty and the magic it weaves into our lives. In conclusion, the Day of Colors in the royal family is a testament to the splendor, grace, and majesty that define royalty. It is a day of celebration, tradition, and reverence that offers a glimpse into the rich tapestry of history and culture that surrounds the royal family. So, let us embrace the enchantment of this royal occasion and revel in the magnificence of the Day of Colors! Keywords: Art, Culture, History, Princess, Extravaganza Liliana Pere + AI

Po çfarë është Sulltan Nevruzi? 22 Marsi po për shumë njerëz në botë është dita e Sulltan Nevruzit, ose siç njihet ndryshe, Viti i Ri Persian. Ndonëse shumica e vendeve në botë e festojnë më 21 mars, në Shqipëri kjo festë festohet më 22. Po çfarë është Sulltan Nevruzi? Novruz në gjuhën perse do të thotë ‘ditë e re’ dhe është festuar për më shumë se 3000 vite. Tradicionalisht ajo nis sapo ndodh ekuinoksi pranveror. Kjo festë shënon gjithashtu ditën e parë në kalendarin Iranian. Novruzi festohet në Lindjen e Mesme, Azinë Qëndrore, Indi, Gjeorgji dhe Shqipëri. Zakonisht, kjo festë zgjat tre ditë. Besimtarët bektashinj shkëmbejnë vizita tek njëri-tjeri dhe më pas kryejnë ritet fetare. Ndihmojnë njerëzit në nevojë dhe sipas traditës besimtarët shpërndajnë qumësht dhe sherbet, që simbolizojnë pastrimin e trupit dhe shpirtit. Në ditët e festës bektashinjtë mbjellin lule në shtëpitë e tyre ose vendosin në hyrje të portave degë ulliri. Besimtarët bektashianë kremtojnë sot Ditën e Sulltan Novruzit, ditëlindjen e të madhit Imam Aliu. Festa e Sulltan Novruzit shënon fillimin e vitit të ri, sipas sektit bektashian dhe përkon me ditëlindjen e Imam Alit në Qabe. Kjo ditë cilësohet në mbarë botën Aleviane si dita e fisnikërisë bektashiane dhe dita e ringjalljes së madhe. Në këtë ditë çdo gjë mund të ringjallet, lind shpresa, ringjallja për gjithë njerëzimin. Ajo është një ditë e re, kur të gjithë shpresojnë për një të ardhme më të mirë. Në Shqipëri Dita e Sulltan Novruzit, festa më e rëndësishme e Bektashizmit, u dekretua si festë kombëtare në vitin 1996. Në vendin tonë sekti i bektashinjve, është i vendosur kryesisht në jug të vendit, ndërkohë që ai ka një shtrirje të konsiderueshme në territorin e Republikës së Shqipërisë. Bektashinjtë janë të përhapur në Kosovë dhe në Maqedoni, ku krahas synitëve ata përbëjnë popullsinë shqiptare të besimit mysliman. Ushqimet tradicionale të Nevruzit janë byreku me monedhën brenda, që sipas traditës kush e gjen nga pjestarët e familjes e pret një vit i mbarë. Në tryezë nuk duhet të mungojë mishi i pjekur dhe sigurisht ëmbëlsira tradicionale që është sultjashi. Kjo ëmbëlsirë e cila në bazë të saj ka qumështin që simbolizon qumështin e nënës, orizin që simbolizon bollëkun dhe sherbeti që merret i kënduar në teqe.

Elbenita Kajtazi Solist (i ftuar) Sopranoja Elbenita Kajtazi vjen nga Kosova. Ajo ka studiuar në Universitetin e Muzikës në Mitrovicë dhe në Universitetin e Prishtinës dhe është fituese e konkurseve të shumta ndërkombëtare. Në vitin 2015 ajo fitoi çmimin e parë në Konkursin Vokal Riccardo Zandonai dhe mori një bursë për Programin e Shkollës Verore Campo Doro në Nju Jork. Nga viti 2014 deri në 2016 ajo këndoi role në Deutsche Oper Berlin si Frasquita ("Carmen"), Gianetta ("L'elisir d'amore"), Papagena ("Flauti Magjik"), Annina ("La traviata"), Hirt (“Tannhäuser”) dhe Sandman/Taumännchen (“Hansel dhe Gretel”). Nga viti 2016/17 ajo ishte anëtare e Teatrit Aalto Essen dhe që nga sezoni 2018/19 në ansamblin e Operës Shtetërore të Hamburgut. Repertori i saj ka përfshirë që atëherë Pamina ("Flauti Magjik"), Gretel ("Hansel dhe Gretel"), Musetta ("La Bohème"), Liù ("Turandot"), Violetta ("La Traviata"), Adele ("The Fledermaus”) dhe Nannetta (“Falstaff”). Ajo bëri debutimin e saj në Semperoper në 2020/21 si Pamina. Elbenita Kajtazi aktualisht është dhe do të jetë në Semperoper si Mimì (“La bohème”), Liù (“Turandot”) dhe Violetta Valéry (“La traviata”). (Që nga: 2023) Më shumë për Elbenita Kajtazi Faqja e Elbenita Kajtazit

Tregimi që u bë shkas për njohjen e Helenës dhe Ismail Kadaresë Shkrimtarja e njohur, Helena Kadare ka qenë e ftuara e mbrëmjes në mbylljen e sezonit të shtatë të emisionit “Në Kurthin e Piter Pan” në Tv Klan. Kadare foli për shumë gjëra nga karriera dhe jeta e saj dhe sigurisht që nuk kishte të mungonte rrëfimi për njohjen me të madhin Ismail Kadare. Helena Kadare: Ai mori çmimin e Republikës, unë isha nxënëse në gjimnaz dhe të gjithë e dinin që i dija përmendsh të gjitha poezitë e tij dhe më kishin shtruar fotot e tij të gazetës. Ai nuk më njihte fare. Unë botova një tregim tek “Zëri i Rinisë”. Ai ishte në Moskë, kishte përfunduar studimet këtu dhe kishte vajtur për specializim. Atje vinin gazetat shqiptare në një hotel në Moskë. Ai pa këtë tregim dhe më bëri 3 rreshta: Lexova tregimin tuaj, shkruani dhe mos u trembni. I gjithë gjimnazi e mori vesh këtë gjë që erdhi kjo letër. Pastaj kur erdhi në Shqipëri, u njohëm rastësisht në rrugë. Alketa Vejsiu: A kishte në ato kohë një propozim dashurie? Helena Kadare: Në atë kohë nuk kishte një propozim martese. Alketa Vejsiu: Direkt e tek martesa? Helena Kadare: Unë isha në konvikt, isha studente e vitit të parë dhe ishte “Lidhja e Shkrimtarëve”. Ismaili ftoi të gjithë shkrimtarët e “Lidhjes së Shkrimtarëve” dhe unë ftova të gjitha shoqet e konviktit duke zemëruar jashtëzakonisht shumë farefisin tonë dhe gjithashtu edhe gratë e shkrimtarëve që nuk ishin të ftuara. Aty u njohën dhe Sadija me Dritëro Agollin, ishte shoqe e klasës time./

Lily Collins tregon transformimin dramatik të flokëve në kombinim me xhaketë sportive bojëqielli dhe funde të veshura Ylli i Emily in Paris mori pjesë në premierën botërore të MaXXXine Sharnaz Shahid Zëvendësredaktor ONLINE Lily Collins ka ndryshuar sjelljen e vajzës së saj fqinje për diçka më të hijshme dhe nervoze - dhe ne e duam atë! Duke u shfaqur në premierën botërore të filmit të saj të fundit, MaXXXine, në Los Anxhelos të hënën, ylli i Emily in Paris debutoi një model flokësh të ri elegant. 35-vjeçarja, e cila është e famshme për rolin e fashionistes Emily Cooper në serialin e njohur të Netflix, dukej absolutisht sensacionale teksa tundte prerjen deri në shpatulla, e cila e përshtati bukur fytyrën e saj. Lily Collins debutoi një model flokësh të shkurtër në premierën e MaXXXine në Los Angeles Aktorja theksoi modelin e saj të flokëve dhe tiparet mbresëlënëse të fytyrës me një buzë rozë të errët, një prekje skuqjeje dhe sy smokey. Por kjo nuk është e gjitha, Lily arriti të komandonte vëmendjen e tapetit të kuq me një veshje të guximshme, e përbërë nga një xhaketë kostumi bojë qielli dhe një fund i mbështjellë bashkërendues nga koleksioni Pranverë/Verë 2024 i Schiaparelli. Pamja shik u shoqërua me një gjerdan të gjatë floriri, i cili përmbante "sy dhe presje me diamant të rremë, si dhe një palë sy të emaluar me diamant të rremë shumëngjyrësh". Lily Collins qëndron e gjatë në premierën e MaXXXine© Getty Aktorja e Emily në Paris zgjodhi një veshje të guximshme blu qielli Vetëm disa orë para paraqitjes, Lily ngacmoi transformimin e saj të ri. Duke ndarë dy foto me flokët e saj më të gjata, ajo shkroi në Instagram: “Mirupafshim ditën e flokëve…” Në vitin 2022, aktorja - e cila është e bija e muzikantit Phil Collins dhe aktores Jill Tavelman - foli sesi flokët e saj "ishin batanija ime e sigurisë". “Flokët e mi ishin identiteti im”, tha ajo për Harper's Bazaar. "Kam zbuluar se kur jeni duke kuptuar se kush jeni kur jeni më i ri, përfaqësimi më i drejtpërdrejtë do të jetë flokët dhe grimi juaj. Gjithashtu nuk e dija që mund të kishit flokë të shëndetshëm dhe t'i ndryshonit ato. Kështu për Unë kurrë nuk kam dashur t'i pres, kurrë nuk kam dashur t'i ngjyros flokët e mia ishin batanija ime e sigurisë." Aktorja dukej mahnitëse Në lidhje me ndryshimin e flokëve të saj për role, Lily shtoi: "Ka pasur disa ndryshime ngjyrash për rolet që kanë ndihmuar vërtet të nënkuptojnë përvoja të ndryshme. Dhe më pas, ka pasur dy prerje flokësh që ishin zgjedhje personale... sepse më duhej nga brenda të ndihesha si isha. duke shprehur diçka ndryshe dhe një ndryshim. "Flokët janë një mënyrë e shkëlqyeshme për të pasur një ndryshim jo të përkushtuar, sepse do të rriten përsëri ose ngjyra do të rritet. Është kënaqësi të luash". Bukuroshja brune ndër vite ka eksperimentuar me flokët e saj, duke pasur një prerje pixie dhe një thekë. “Mendoj se isha 25 vjeç kur i preva flokët në një prerje pixie, dhe kjo ishte paksa e frikshme, por çliruese në shumë mënyra”, vuri në dukje ajo. "Shumë njerëz nuk e besuan se nuk ishte për një film, sepse ndonjëherë ato zgjedhje të mëdha duhet të jenë sepse dikush tjetër po ju thotë se duhet. Por unë kisha nevojë për një fillim të ri dhe doja një këndvështrim tjetër për veten time. .

Laura Sutcliffe Të martën në mbrëmje, Victoria Beckham përrallore dukej e pabesueshme teksa hyri në Instagram për të zbuluar produktin e saj më të ri nga marka e saj Victoria Beckham Beauty. SHIKO: Shikoni: Victoria Beckham është mbretëresha e kujdesit të lëkurës 50-vjeçarja kënaqi ndjekësit teksa dha një tutorial bukurie për produktin e saj më të ri, 'Xhelin e vetullave FeatherFix'. E veshur me një fustan blu të çelur me xhaketë të gjerë dhe me flokë të gjatë të egër, ish-Spice Girl dukej e nxirë dhe shkëlqyese teksa tregonte se sa mbresëlënës ishte mjeti. Ne vumë re gjithashtu dy byzylykë tenisi shumë të mëdhenj me diamant me shkëlqim që vareshin nga kyçet e duarve të saj, ndërsa ajo tregonte se si ta përdorte artikullin. Asgjë si disa gurë të çmuar vezullues për të shkuar së bashku me lajmet emocionuese, apo jo? Manjati i modës, i cili është shumë i fiksuar pas bukurisë, tha: "Obsesioni im i vetullave vazhdon dhe pas vitesh zhvillimi është këtu! Doja të krijoja xhelin perfekt të vetullave - ishte e rëndësishme për mua që FeatherFix të kishte mjaftueshëm për të qëndruar. ditë, por unë gjithashtu doja të sigurohesha që vetullat e mia të dukeshin ende të plota, të freskëta dhe me shkurre Brunete e lehtë) dhe 4 nuanca të lyera në mënyrë që të gjithë të mund të gjejnë nuancën e tyre të përsosur." Sa emocionuese! Disa orë më vonë, vajza bukuroshe e VB-së, 12-vjeçarja Harper, mori në dorë Instagramin e mamasë së saj për të ndarë një tutorial grimi, duke demonstruar se si ajo i perfeksionon vetullat e saj, duke përdorur produkte nga linja e saj e bukurisë. Në videon simpatike, Harper buzëqeshi ëmbël ndërsa tregonte një para dhe pas me bojë për vetulla, për kënaqësinë e mamasë së saj. Harper tani është 12 vjeç dhe e gjitha është rritur!© Instagram Harper duke përdorur FeatherFix-in e ri nga Victoria Beckham Beauty Viktoria e ka mbishkrimin me humor të postimit, "Dikush më vodhi @victoriabeckhambeauty FeatherFix! Kisses #HarperSeven xxx".

Intervistë nga Dr. Liliana Pere. Merita Halili dhe Raif Hyseni, cifti i mirënjohur për publikun, shpreh për herë të parë për revistën PRESTIGE , rrugëtimin e tyre familjar dhe profesional. Raifi ka lindur në qytetin e Mitrovicës ndërsa Merita në qytetin e Tiranës Mitrovica dhe Tirana, janë dhe mbeten vendlindjet e tyre. Vendet ku kan kaluar fëmijërinë, aty ku jane shkolluar, aty ku kan filluar muzikën, Vendi që i ka dhënë një bazë të fortë për të krijuar karakterin njerëzor, vendi që i ka dhënë dashuri, që u ka mësuar për të mos u lëkundur dhe për tejkaluar vështirësitë që mund të paraqiten. Prindërit e tyre kanë qënë të përkushtuar për fëmijët familjen dhe shoqërinë. Ata kane krijuar familjen e tyre te bukur dhe kanë tri vajza. Si çift artistësh zënë nĵe vend te respektuar ne gjininë e mùzikës popullore. Suksesi i tyre kulmoi ne futjen e muzikes shqip ne program Ne Universitet.  Ata kane studjuar ne Montclair State University, dhe Raifi I propozoi Senatit te Universitetit qe te hapet Katedra e parë për muzikën Shqiptare në Amerikë, që do të thotë është e para edhe ne botë. Dhe ky eshte viti i dhjetë ku studentët Amerikan mësojnë, këndojnë, vallëzojne dhe luajnë muzikën Shqiptare nga Kosova, Shqipëria, Maqedonia Veriore, Camëria, Lugina e Preshevës, Mali I Zi perfshi këtu edhe Kalabrinë. Përkushtimi për familjen, dhe Atdhun per ciftin e artisteve eshte i barasvlershem, respekti dhe edukata që kanë marrë nga prindërit, reflektohet ne te gjitha ambjentet, nga cifti I artistëve dhe është një nga vlerat më të rëndësishme për ta. Pyetje: Dëshiroj te njohim lexuesit , për zanafillen tuaj, atje ku keni lerë e jeni rritur, për femijrinë familjen vendlindjen , arsimimin si dhe eksperiencat tuaja të punes në vite a mund të tregoni shkurtimisht? Merita Halili: Une kam lindur dhe jam rritur në Tiranë. Që e vogël kam filluar të këndoj në kopësht dhe pastaj jam aktivizuar në pallatin e pionerëve në Tirane ku jam aktivizuar me korrin e pallatit dhe si soliste. Me vonë konkurova ne Liceun Artistik në shkollen Jordan Misja dhe studjova në degën e kantos. Gjate kohës që isha ne shkollë une aktivizohesha me grupe te ndryshme artistike amatore si ansabli Migjeni, Ansambli Tirana, Ansambli Uzina e traktorëve. Gjatë viteve këndoja në Dekadat e Majit dhe gjithashtu në Festivalin Folklorik te Gjirokastres. Gjatë viteve që po studjoja në shkollë merja pjesë edhe ne Ansablin e këngëve dhe valleve popullore që më vonë u emërova si soliste pranë ketij Ansambli. Raif Hyseni: Une kam lindur në qyetetin e tre lumenjeve në Mitrovice. Qytet ky që ka dhënë shumë figura të njohura Kombetare patriotike, historike, intelektuale, artistike, sportive e shkencore. Kam filluar te luaj nŕ fis-harmonikë që në moshën 7 vjecare, dhe kam qënë me fat që Profesoret e mi të parë në këtë instrument kanë qënë Profesor Fahri Beqiri (I ndjere) si dhe Profesor dhe kompozitori I njohur në botë z. Rafet Rudi. Aty mbarova shkollën fillore të muzikës për fis-harmonike, pastaj vazhdova shkollën e mesme. Studimet e larta i vazhdova në Akademinë e Arteve pranë universiteti “Hasan Prishtina” në Prishtinë. Fatkeqësisht, në vitin e tretë (1989)regjimi I Sllobodan Millosheviqit I largoj te gjithë Shqipetarët nga institucionet shteterore, si neper Universitet, fabrika, radio-televizione, spitale, institucionet politike, ekonomike dhe sociale, përfshirë ketu edhe të gjithë deputetët Shqipëtare të Kuvendit të Kosoves. Në ndërkohe mua me erdhi një ftesë nga grupi shume I popullarizuar dhe shumë i dashur atëhere. “Besniket” që të vejmë në Amerikë për koncerte ne Dhjetor te vitit 1989, ku qŕndruam gjashtë muaj. Çfarë motivesh patët ju, për të emigruar, a i kujtoni momentet e para në emigracion, sa e vështirë ka qënë përshtatja juaj me kulturën Amerikane ? Merita Halili. Nuk kishim asnje motiv thjesht deshëm te provonim të jetonim në një vend të madh si Amerika. Fillimi ishte shume I veshtirë për mua dhe Raifin. Në atë kohë teknologjia nuk ishte e avancuar si sot që mund te komunikosh lehtë me familjen ose me shoqërinë. Sa i përket kulturës këtu ne USA ka njerëz nga gjithë bota dhe u pershtatëm dhe u adaptuam shpejt por na mungonte vendi jonë dhe dashuria për familjen dhe miqtë tanë. Pyetje: Kush ka qenë zbuluesi i talentit tuaj të spikatur, Ku e ka prejardhjen ky talent, bukuri viruoziteti muzikor? Merita Halili. Per here te parë talentin tim e ka zbuluar Naxhi Korca që ka qënë mësuesi I muzikës në shkollën fillore dhe tetëvjecare. Më pas ka qënë Profesor Robert Radoja, Ermelinda Paparisto dhe Suzana Turku. Prejardhja e talentit tim eshtë nga mamaja ime që kishte zë shumë të bukur dhe babai im që gjithmonë këndonte bashke me mamanë time në gëzime familjare dhe une u rrita me tingullin e prindërve te mi. Pyetje: Si janë raportet tuaja me vendin tuaj Kosoven , sa i detyroheni, vendin tuaj? Sa harmonike dhe e përfshirë eshtë familja në këte art të bukur muzikë? Raif Hyseni. Unë jam edukuar që në fëmijëri nga prindërit e mi ,dhe gjyshërit që me thonin: “Gjithmonë do jesh borxhli ndaj Zotit, Prindërve dhe Kosovës. Kosova ështe nje borxh I çdo Shqiptari. Unë me punën time, me aq sa di, kam dhe mundem që ta shpaguaj borxhin e Kosovës dhe trojeve Shqiptare deri sa të jem gjallë. Babai im, ndjesë pastë, ka pas dy dëshira në jeten e tij. Ne qofte se Zoti do I falte dy djem, do kishte deshire që njeri të bëhej fis-harmonikist, ndërsa tjeteri pilot. Une ia plotësova deshirën, ndërsa vëllau jo. Ai I kaloj te gjitha provimet shkencore, edukative, dhe fizike, por nuk e pranuan sepse ishte Shqiptar, dhe gjetën nje arsye koti, kështu që vëllaut ju refuzua shkollimi për pilot, ndërsa babit nuk ju plotësua dëshira. Nëna ime ka qene me muzikale sesa babai, nëna gjithmone këndonte me raste kur kishim raste tona gëzimi familjare. Muzikalisht kam më shume gjenin e Nanës. Nga se isha femiju I pare I prindërve të mij, pastaj edhe vëllau Jetoni, mbaroj per violinë, Shuki, motra per kitarë, Fatoni per kitarë, dhe Buki për flaute. Por dy vëllezërit e mi dhe të dy motrat morën drejtime te ndryshme, por jo profesionalisht që të merren me muzikë. Pyetje: Ju keni fituar shprehinë e punës, në vendlindjen tuaj, energjinë dhe vullnetin për të mësuar dhe për t'u rritur si artistë. Sa të ndjeshëm jeni për Atdheun tuaj, A e vizitoni rregullisht Kosovën, si me koncerte, por edhe thjesht për dëshirë? Raif Hyseni Po. Për mua Kosova është vënd I shenjtë, vend që Zoti na e ka dhuruar ne Shqiptarëve që të kujdesemi për te, ta ruajme si sytë e ballit, ta ndertojmë, të bëjmë më të mirën e mundur për të, sepse cdo Shqiptar është borxhli ndaj Kosovës, dhe trojeve Shqiptare. Pyetje: Ju jeni një cift artistësh shumë te dashur për publikun në gjininë e muzikës popullore paraqisni virtuozitet, bukuri dhe performancë të shkëlqyer, si keni arritur ta krijoni këte personalitet artistik? Merita Halili. Kemi shume përgjegjësi dhe duam që spektatori të kënaqet me interpretimin tonŕ dhe ti dhurojme caste të lumtura, duke ruajtur këngët e pastra dhe origjinale. Pyetje: Si ka qënë bashkëpunimi i ndërsjelltë me kolegët: I sinqertë , ndihmues,motivues per tu ngritur në një shkalle më lart ? Merita Halili. Me koleget ka qënë shumë I sinqertë, kam dhënë respect dhe kam marë respect por gjithmonë duke inkurajuar veten që të jap më të mirën por nuk e kam parë veten që të konkuroj por të kendoj bukur. Si ka qenë bashkëpunim juaj me bashkë atdhetaret tuaj duke ruajtur respektin për gjuhen dhe dashurine për vendin? Merita Halili Ne gjithmonë kemi qene shume te dashur dhe të afert me bashatdhetarët duke marë pjesë në cdo eveniment dhe duke I dhënë kenaqesi atyre për të ruajtur vlerat e muzikes tradicionale Shqiptare. Pyetje. Si jeni pritur dhe vlerësuar nga publiku , strukturat e artit dhe ato të shtetit Shqiptar dhe Amerikan? Si ka qënë historia e futjes se muzikes shqiptare ne programin mesimor në shkollën Amerikane? Raif Hyseni. Po, ne gjithmone jemi vlerësuar, dhe vazhdojmë të vleresohemi maksimalisht nga populli, por edhe nga disa institucione. Gjithashtu edhe nga populli Amerikan, dhe institucionet Amerikane jemi vleresuar, si nga Presidenti I Manhattanit, po ashtu edhe Universitete dhe organizata te ndryshme Amerikane. Ne kemi studjuar ne Montclair State University, dhe une I propozova Senatit te Universitetit qe te hapet Katedra e parë për muzikën Shqiptare në Amerikë, që do të thotë është e para edhe ne botë. Dhe ky eshte viti i dhjetë ku studentët Amerikan mësojnë, këndojnë, vallëzojne dhe luajnë muzikën Shqiptare nga Kosova, Shqipëria, Maqedonia Veriore, Camëria, Lugina e Preshevës, Mali I Zi perfshi këtu edhe Kalabrinë. Pyetje Cilët janë faktorët e kësaj arritje te madhe ne planin personal dhe kombëtar? Raif Hyseni puna sistematike, sinqeriteti, besnikëria, serioziteti, qiltërsia, dhe pak fat. do të thotë, që të punosh, studijosh, kujdesesh, mos të devijosh, te jesh I drejtë, të jesh I pergjegjshëm, dhe të mendosh për të tjeret ashtu si jemi edukuar ne Atdheun tone. Experienca të jep më shumë besim për të vazhduar punën dhe per të mësuar brezin e ri dhe për ti motivuar ata. Pyetje. Si ndjeheni që punoni në një vend si Amerika, ku të drejtat e njeriut janë në plan të parë dhe nuk ka diskriminim, si shtetas për te cilin keni investuar si artistë? Amerika është nje vend që i jep mundësi cdo njeriu të punojë dhe të eci përpara. Raif Hyseni. Po ta bënim te njejtën pune kudo tjeter në botë, nuk do ti arrinim keto suksese asnjeherë. Pyetje: Cili eshtë objektiivi në agjenden tuaj, a ka vënd për projekte të tjera shqipfolëse ? Raif Hyseni. Ështe një fjale që perdoret ketu “ Mendo globalisht, ndërsa vepro lokalisht” nuk është e mjaftueshme që të jesh vetëm Shqipfolës, por duhet te jesh edhe Shqipbërës dhe këtë e bejmë me pasion dhe përkushtim. Pyetje: Eksperienca juaj prej shume vjetësh është vërtet një pasuri per artin dhe muzikën e një kombi, një eksperience jetësore, me plot bindje një pasuri e ngritur prej pasionit këmbënguljes dhe profesionalizmi të lartë. Çfare do te thotë te jesh artist në nivele te larta, të kërkuara , për publikun për fushën akademike dhe atë studentore? Raif Hyseni ketu bashkëdyzohen katër lloj përvojash, pervoja e jetës, familjes, akademike, dhe e shoqërise. Në qoftë se ne dijmë ti perdorim momentin e duhur kur duhet përdorur këto përvoja atëhere mendoj që cdo kush mund te arrijë atë që dëshiron. Shpresoj dhe besoj t’u kemi sjellë lexuesve emocione dhe ndjesi te bukura me arritjet tuaja, reflektime dhe perspektiva që vijnë nga nje cift i shkëlqyer artistësh shqiptarë që kanë ndjekur bashkë rrugën e artit, larg, në realitet shoqëror ndryshe. Do të thotë, që të punosh, studijosh, kujdesesh, mos të devijosh, te jesh I drejtë, të jesh I pergjegjshëm, dhe të mendosh për të tjeret.  Experienca të jep më shumë besim për të vazhduar punën dhe per të mësuar brezin e ri dhe për ti motivuar ata. Puna dhe disiplina është ajo që më jep kurajo dhe dashuri për të vazhduar pa harruar vendlindjen Ju faleminderit të dashur artistë. Intervista me ju ishte nje kënaqësi. Ju uroj suksese nga zemra! Intervistoi. Liliana Pere.

Dua Lipa në gala “Time 100”: E ftuar si një nga 100 njerëzit më me ndikim në botë E shtunë, 27 Prill 2024 - 12:00By: Drin Reçica Këngëtarja shqiptare me famë ndërkombëtare, Dua Lipa tërhoqi vëmendjen të enjten në mbrëmje gala “Time 100” në qytetin e New Yorkut, përcjell Këngëtarja 28-vjeçare, e cila u pa më herët gjatë javës në qytet, mahniti të pranishmit teksa u paraqit e veshur me një fustan argjendi të me mëngë të gjata të markës “Chanel”. Fustani gjithashtu kishte në qendër një fjongo në formën e çelësit të zezë dhe një brosh në mes, shkruan DailyMail.

Prof.dr. Mimoza Kore Departamenti i gjuhës shqipe Fakulteti i Historisë dhe i Filologjisë Universiteti i Tiranë. Intervistë nga Dr.Liliana Pere. Profili i Mimoza Karagjozi Kore Profili. Për shqiptarët, shqipja është gur themeli i ngjizjes identitare, është mjeti më i dukshëm i përbashkimit kombëtar, prandaj të gjithë jemi të ndjeshëm për ruajtjen dhe kultivimin e saj. Te shqiptarët, thellë në ndërgjegje, ka qënë gati instiktiv reagimi vetëmbrojtës, ruajtja e gjuhës dhe përcjellja e saj në breza. Ne jemi nje popull i vogel, por me shumë vlera , shkelqimin e se cilit shpesh herë e japin gratë dhe trendi i promovimit dhe lartësimit të vlerave duhet te vlerësohet si mision i shenjtë. Mimoza Kore eshte nè shkallën mè të lartë të profesionit dhe të personalitetit si grua ne c’do këndvështrim, per cilesitë dhe virtytet e larta qe zotëroni dhe transmeton tek te tjerët, si nëne e shkelqyer, dhe Prof me nje nivel te lartë professional dhe akademik. Mimoza Karagjozi Kore (1961) është diplomuar për gjuhë dhe letërsi shqipe, në Universitetin e Tiranës më 1986. Është pedagoge prej tre dekadash ne Universitet, fillimisht në Universitetin “Eqrem. Çabej” dhe prej 2004-s në Universitetin e Tiranës, Fakulteti i Historisë dhe i Filologjisë, Departamenti i gjuhës shqipe. Fusha kryesore e studimit të saj është historia e gjuhës shqipe. Ka marrë gradën shkencore “Doktor i Shkencave” (2005) dhe “Profesor i asociuar” (2009). Është autore e monografisë “Parafjalët në “Mesharin” e Gjon Buzukut” (2005), “Ushtrime për shqipen standarde” (2007) dhe "Gjirokastra, vështrim historik, gjuhësor, etnologjik" (2014) si dhe e shumë artikujve shkencorë të mbajtur në konfernca brenda e jashtë vendit apo të botuara në revista shkencore. Por le te njihemi me poshte ne detaje nepermjet intervistes; E dashur Mimoza, a mund ta njohim publikun në këtë intervistë me disa mbresa dhe kujtime nga vendlindja , prejardhja familjare? Sa e prirë keni qene ju per te trasheguar kulturen e familjes? Sa determinant dhe ndikues ka qënë modeli dhe edukata e prinderve tuaj? Nje përshkrim ne detaje, desha ju lutem… Faleminderit që më bëtë pjesë të punës suaj për të promovuar gruan shqiptare. Unë kam lindur më 1961 në qytetin e Gjirokatrës nga prindër gjirokastritë. Gjyshërit, të afërmit, madje dhe nuset në fisin tonë janë po nga ky qytet. Kjo më ka bërë që të mendoj shpesh, edhe me të qeshur, se ky qytet, njerëzit e mi, historitë dhe gojëdhanat që na tregonin, traditat por edhe mënyra e veçantë e ndërtimit të tij, pa dyshim kanë lënë gjurmë si për këdo edhe në krijimin e personalitetit tim. Ato kanë zënë vend tek unë si pa u ndier, dhe fillon t’i dallosh kur përballesh me të tjerët. Atëhere e kupton se ato janë aty brenda teje, e në saj të tyre ndien gjithmonë mall të pashuar për qytetin e lindjes dhe për njerëzit që kanë qenë pjesë e jetës dhe e formimit tënd në vitet më të bukura, ato të fëminisë e rinisë së hershme Unë jam fëmija i vogël i familjes sime me tre fëmijë, me të cilët kam pasur edhe diferencë moshe e kjo ka bërë që të isha përherë nën kujdesin e të gjithëve. Nëna ime ka lindur në Stamboll, Turqi, ku gjyshi ishte gjykatës dhe ka ardhur në Gjirokastër në moshën 10-vjeçare. Menjëherë pas Çlirimit, familja e saj u transferua në Tiranë, pasi gjyshi nuk mund ta ushtronte më profesionin e tij, por nuk u shkëputën asnjëherë nga vendlindja dhe shtëpia që lanë pas. Kjo bëri që ime më të rikthehet dhe të martohet me tim atë, më 1950. Ajo ka qenë një grua e qetë, që na fali bashkë me gjyshen shumë dashuri, shumë punëtore e që sa herë që fliste fuste nëpër të edhe ndonjë fjalë nga turqishtja. Por ai që ka qenë jo vetëm kujdestari, mësuesi, këshilluesi, por dhe njeriu që më vuri për herë të parë librin në dorë e më ushqeu me dashurinë e përjetshme për të, ka qenë im atë, Ferhat Karagjozi. Babai im i përkiste brezit që u shkollua përpara Çlirimit. Mbaroi Liceun Francez në Gjirokastër e pastaj Normalen e Elbasanit dhe gjithë jetën punoi mësues. Ishte nderuar disa herë me titullin “Naim Frashëri” e më vonë edhe “Mësues i Merituar”. Dashurinë dhe respektin për punën e tij e kam ndier përherë prej nxënësve të tij që deri në ditën sa u largua nga kjo jetë, edhe pse sistemi I kohës nuk e lejonte, e thirrën me nderim “zoti Ferhat!” Fëmijërinë time e mbaj mend si fëmijë të qetë, shume e mirë në mësime, që shkonte në bibliotekën e “Pallatit të Pionierit”, që merrte pjesë në të gjitha aktivitet që zhvilloheshin aty, që shpesh kam recituar, prezantuar ndonje festival fëmijësh dhe si aktore kur rolet kërkonin fëmijë. Pushimet e verës, së bashku me nënën time që merrte lejen, i kaloja tek gjyshja në lagjen “Vojo Kushi” në Tiranë, në një shtëpi të madhe e me oborr, afër trenit, që më jepte mundësi të shtyja ndonjë karrocë a t’i hipja biçikletës, lojëra që Gjirokastra me terrenin e saj nuk m’i ofronte. Unë e kam njohur tim shoq në qytetin tim të lindjes, ku u ktheva e sapodiplomuar si mësuese në degën gjuhë-letërsi shqipe, kurse ai kishte mbaruar inxhinieri elektronikë. Jetuam 36 vjet së bashku dhe jeta na ndau dhimbshëm më 2022. Lidhja jonë u ushqye që në fillim si një marrëdhënie e bukur ku secili gjeti tek tjetri jo vetëm bashkshorti/en, por edhe shokun, njeriun më të dashur që të qëndron pranë në çdo përpjekje që bën, që të mbështet dhe të inkurajon edhe atëherë kur e përpjeta të duket e pamundur për t’u ngjitur. Ne kemi dy vajza që janë dashuria dhe krenaria jonë, të cilat i kemi rritur, si çdo prind me përkujdesje, por jo me llastim, që iu kemi dhënë arsim të mirë dhe që me gëzim shohim se po ecin në jetë të sigurta në hapat që bëjnë. Ato jetojnë dhe punojnë të dyja në Gjermani. Eksperienca juaj ne Universitetin prej shumë vitesh është vërtet një pasuri e ngriturme studim e punë, prej pasionit tuaj këmbënguljes dhe profesionalizmi te lartë. A mund te pershkruani shkurtimisht si ka filluar dhe ka vazhduar karriera juaj? Mbarova studimet më 1986 për Gjuhë shqipe dhe Letërsi Në UT dhe fillova punë si mësuese në gjimnazin e qytetit dhe pas 1 viti si pedagoge në Universitetin “E. Çabej”. Menjeherë u përfshiva në kualifikimin pasuniversitar duke dhënë të gjitha provimet dhe si fushë studimi zgjodha gjuhësinë dhe jo letërsinë megjithëse këtë të fundit e doja shumë. Ndoshta këtu ndikoi dhe fakti se gjatë viteve të studimit gjuhësinë na i bënë të dashur profesorë si: M. Domi, A. Kostallari, Sh. Demiraj, F. Agalliu, S. Mancaku etj. Nga ana tjetër edhe pse në lëndët e letërsisë na formuan po kaq figura të shquara, në vetvete ajo u studiua e kufizuar, vetëm si vepra të realizmit socialist, koha nuk lejonte frymëmarrje më të gjerë. Nga ana tjetër letërsia ngre dhe kurthe profesionale, kurse gjuhësia është më racionale dhe e saktë. Në vitet 1993- 1999 isha përgjegjëse e Departamentit të gjuhës shqipe në universitetin “E. Çabej”. Në vitin 1999 transferohem në Tiranë dhe filloj punë si pedagoge në Universitetin e Tiranës. Në vitin 2005 u pajisa me titullin shkencor “Doktor” në gjuhësi. Fusha ime e studimit vijoi të mbetej Gjuhësia Historike (Histori e gjuhës shqipe, Fonetikë historike dhe Albanologji). Në vitin 2009 fitova gradën shkencore “Profesore e asociuar" dhe në vitin 2014 “Profesor doktor”. Kam një përvojë 36-vjeçare si pedagoge. Sa punë e përgjegjshme sublime i është dashur Mozës për te arritur ketu ku jeni sot dhe sa i vlefshem është për mesim dhënien kur formimi individual është i kombinuar me ate pedagogjik e shoqëror? Shume pune. Përveç përvojës së gjatë si lektore kam dhe eksperienca të tjera profesionale si: Kryetare e Këshillit të Profesorëve të Fakultetit të Historisë e të Filologjisë; Anëtare e Këshillit Shkencor të Institutit të Gjuhësisë, Akademia e Shkencave e Shqipërisë; Nënkryetare e Komisionit të Doktoratave të Fakultetit të Historisë e të Filologjisë; Anëtare e drejtorisë së organizimit të përvitshëm të Seminarit Ndërkombëtar të Gjuhës, Letërsisë dhe Kulturës shqiptare, Prishtinë, Kosovë; Eksperte e jashtme e vlerësimit të cilësisë pranë Agjencisë së Akreditimit të Cilësisë në Arsimin e Lartë (sot ASCAL) etj. Gjithashtu kam qenë lektore në Universitetin e Ludwig-Maximilians-Universität, München, Gjermani në degën e Albanologjisë. Puna shkencore do të kërkonte dhe angazhime në projekte e trajnime , disa prej të cilave janë: Projekt i Akademise së Shkencave të Shqipërisë “Redaktim shkencor i veprës “Studime etimologjike në fushë të shqipes” të E. Çabejt” (7 volume) Projekti Erasmus + për mësimdhënie në Universitetin e Ca Foscari, Venecie, Itali. Në kuadër të projektit Tempus 517117-Tempus-1-2001-1IE Tempus- JPHES kam ndjekur seminaret, Ëorkshopet në Universitetin e Middlesex-it, Londër. Trajnim në kuadër të projektit Tempus 517117-Tempus-1-2001-1IE Tempus- JPHES (2011-2506/001-001) në Institutin e Teknologjisë në Limerick, Irlandë Vizitë studimore në Universitetin e Münsterit dhe në universitetin e Duisburg Essen, Gjermani. (me vërtetim). Vizitë studimore në Londer, Mbretëri e Bashkuar, Tempus Jep N. UM_JEP-14052-1999,Director; John Brennan, Project Coordinator, Cheri Ruth Williams Trajnim pranë Universitetit te Athines, Greqi, Fakulteti i Filozofise, Departamenti i Filologjise, Sektori i Linguistikes, Projekt Tempus, (me dëshmi). Trajnim pranë Universitetit të Janinës, Greqi, project Tempus Nr. IMG_96ALB1 Pjesëmarrëse në projektin “Komunikimi ndëretnik në Ballkan”. Projekt si pjesë e programit për Kërkim Shkencor e Teknologjik në universitetet e shkollat e larta. (finacuar nga AKTI dhe MASH). Pjesëmarrje dhe anëtare e grupit në projektin 3-vjeçar “Studime etno-linguistike në Shqipërinë e Mesme”, organizuar nga Departamenti i Gjuhës Shqipe. Pjesëmarrëse në projektin “Developing information literacy for lifelong learning and knoëledge economy in Ëestern Balkan countries” etj. Jam hartuese e librave shkencorë: 2021: “Bazat e historisë së gjuhës shqipe” Shtëpia botuese “Pegi”, ISBN 978 – 9928-310-53-8 2014: “GJIROKASTRA, vështrim historik, gjuhësor dhe etnologjik” Shtëpia botuese “Dudaj”, ISBN 978-999 43-0-350-2, (Monografi). 2007: “Ushtrime për shqipen standarde” “ShBLU”, ISBN 978-99927-0-433-2, (tekst universitar për studentët) 2005: “Parafjalët në “Mesharin” e Gj. Buzukut” Shtëpia Botuese “Flesh”, ISBN 99927-947-6-3, (Monografi). 2020: Libër ushtrimesh për “Gjuha shqipe” kl. 9-të, Filara. (bashkautore) 2016. “Shqipja. Al” (Metodë e mësimit të gjuhës shqipe për të huaj, 12 libra), bashkautore në 8 libra. Kam botuar mbi 60 artikuj shkencorë brenda e jashtë vendit. Po kështu mbi 6 artikuj divulgativë në gazeta e revista brenda vendit. Sigurisht gjuha standarde, gjuha e kulturës, e letërsisë, e shkencës dhe e teknikës nuk mund të mbetet në nivelin popullor. Ajo zhvillohet duke dhënë e marrë me gjuhët e tjera, por a eshte e rëndësishme ndërtimi të jetë në pajtim me tipologjinë e gjuhës shqipe. Çfarë po ndodh me gjuhën shqipe në proceset integruese? 3. Edhe pse specialiteti im është gjuhësia historike kam qenë e ndjeshme ndaj problemeve të gjuhës së sotme, veçanërisht asaj Standarde. Bashkësia shqipfolëse, e këtu e kemi fjalën për të gjitha ata që gjuhë amtare kanë shqipen brenda e jashtë kufijve shtetërorë të Shqipërisë, bën pjesë sot në bashkësitë e zhvilluara, që ka prioritet komunikimin e gjerë e të saktë e që për këtë ka krijuar varietetin letrar të gjuhës që të gjithë sot e quajmë, shqipja standarde. Në këto pesëdhjetë e dy vite ky varietet ka reflektuar stabilitet dhe rritje të funksioneve të tij, duke u bërë gjuha e shtetit, e medies, e shkollës, e auditorëve dhe e të gjithë atyre që mëtojnë të kenë status të lartë në punë e në shoqëri etj. Sot gjithmonë e më shumë është shtuar numri i bartësve ligjërimorë të gjuhës standarde, të cilët nuk zotërojnë në mënyrë krejt të ngurtë vetëm gjuhën standarde, por ata mund të kalojnë pa shumë mundim nga një regjistër gjuhësor në tjetrin, në varësi të rrethanave ligjërimore e sociolinguistike. Vështruar nga distanca e 52 vjetëve të jetëgjatësisë së normës së gjuhës sonë zyrtare mund të konstatojmë edhe disa tipare të saj që janë përvijuar me kohë dhe gjatë zbatimit të saj. Gjatë kësaj periudhe prej pesë dekadash konstatojmë dy prirje të normës që duket se bien ndesh me njëra-tjetrën, por në fakt janë komplementare dhe e bëjnë atë më të zbatueshme e më të pranueshme nga bartësit e saj. Para së gjithash ajo është konservatore, një karakteristikë domethënëse e normës e cila e ndihmon atë të kapërcejë paqëndrueshmërinë dhe ndryshueshmërinë e përdorimit dhe të pranojë vetëm ato elemente të reja të përdorimit që nuk bien ndesh me rregullsitë themelore të sistemit gjuhësor. Kjo do të thotë që edhe pse gjuha zhvillohet dhe ndryshon me kohën, kodet që përcaktojnë rregullat e standardit nuk mund të ndryshojnë kaq shpejt. Ndërkohë që problemet për ruajtjen e saktësië së saj, sipas normave të drejtshkrimit, po arrijnë kulmin, shqipja po rrezikohet edhe nga trysnia e gjuhëve të huaja, si duhet ta shmangim kete fenonmen? Standardi duhet të ketë qëndrueshmëri të vijueshme. Por praktika e çdo gjuhe ka vërtetuar se norma dhe rregullat mbi të cilat një gjuhë standarde zbatohet duhet të karakterizohen edhe nga një stabilitet fleksibël. Kritikat që bëhen në lidhje me përdorimet e gabuara të shqipes standarde sot nuk duhet të përligjen me marrëdhëniet e standardit me dialektet apo të folmet e veçanta, por me paaftësinë e institucioneve arsimore për t’u mësuar nxënësve shqipen standarde në nivel të mirë, sikurse lidhen edhe me nevojën, ende të shpërfillur, për t’u mësuar nxënësve jo vetëm gjuhën standarde si tërësi rregullash formale, por edhe rregullat e përdorimit të diferencuar të kësaj gjuhe, sipas konteksteve të ndryshme sociale. Pra duhet vetëm të dimë, në cilën situatë ta përdorim gjuhën letrare e në cilën dialektin, ashtu sikur nuk vishemi njësoj për raste të ndryshme Deshira dhe nevoja për t’u integruar, nga ana tjetër të folurit shqip me zë të ulët në ambiente ku ajo nuk u mirëprit, bëri që prindërit gjithmonë e më pak t’u flisnin bijve të tyre me “gjuhën e zemrës”. si depërtuan kaq shpejt në gjuhën tonë huazimet? 4. Sot gjuha standarde rrezikohet jo vetëm nga moszabatimi i rregullave të saj, por dhe nga vërshimi i fjalëve të huaja, të cilat pas viteve ’90 e rritën prezëncën në gjuhën tone, e në krye qëndrojnë fjalët prej anglishtes. Sigurisht që ne do të marrim si çdo gjuhë në botë fjalë e shprehje të tilla, por ato duhet të përshtaten me tipologjinë e gjuhës sonë dhe kur kemi fjalën shqipe duhet të përdorim së pari atë. Më vështirë e kanë shqiptarët në emigracion, të cilëve ju duhet të mësojnë “gjuhën e bukës” e shpesh të mos iu flasin fëmijëve me “gjuhën e zemrës” Nga na tjetër vihet re gjithmonë e më tepër përdorimi i shprehjeve dhe ndërtimeve të reja që po e ngrëne nivelin e gjuhës standarde. Por intelektualizimi me kohë i gjuhës duhet të bëhet sipas modifikimit të sistemit të gjuhës standarde dhe të sigurojë zhvillim nga gjuha e folur, por pa u shkëputur e krijuar hendek të thellë me gjuhën popullore me të cilën standardi ynë është i lidhur ende fort. Në zhvillimin e hapur dhe dianamik, në të cilin është përfshirë fuqishëm gjuha e sotme standarde, si dhe në kontaktet e hapura e të pandërprera me gjuhët e huaja, sepse vështirë të gjenden sot në botë shoqëri të izoluara, vihen re ndërtime të reja madje edhe si imitime të modeleve të gjuhëve të tjera. Ato duhen pranuar me kujdes dhe vetëm kur nuk prishin tipologjinë e gjuhës shqipe, kur nuk ndihen fallco e si mish i huaj në të. Kanë zënë vend në gjuhë dhe nuk bien ndesh me strukturën e saj togjet e fjalëve: hark kohor, shtet i së drejtës, dimension njerëzor, ridimensionim i qëndrimit; ndaj të njëjtin mendim etj. Të pranueshme janë dhe shprehjet: dorëhiqet kryeministri (dha dorëheqjen); ndërhyrja erdhi si rezultat; është bërë pjesë e konferencës; ndihmon në zgjidhjen e problemit, mori pjesë në punimet e konferencës etj. Unë ju falenderoj për intervistën dhe e them me bindje që një gruaje i duhet shumë punë e mund, madje më tepër se një burri në të njëjtin profesion, që të rritet profesionalisht. Ju faleminderit ju e nderuar Prof. Mimoza, për të gjithë kontributin tuaj të madh për trajtimin me dinjitet Shkencën e Gjuhës Shqipe, si shkencë e rëndësishme dhe e para nga të gjitha shkencat. Puna jote si Prof, botuese shkencërore në fushën e gjuhës vlen të respektohet. Ishte një kënaqësi intervista me ju. Dr. IT.Liliana Pere.

Princesha Shqiptare Favzia Fuad, motra e Mbretit me origjinë Shqiptare i Egjiptit Faruk I, mbretëreshë e Iranit nga 1941 deri në 1948, ishte e njohur si princesha më e bukur e botës në epokën e mbretërive. Ajo lindi në Egjipt dhe u martua me Shahun e Iranit.

Dua Lipa në listën e 100 njerëzve më me ndikim në botë! 16 PRILL 2024, 15:17 Dua Lipa në listën e 100 njerëzve më me ndikim në Në intervistën shoqëruese këngëtarja ka folur për albumin e saj të ri, Radical Optimism, kompaninë e saj mediatike dhe menaxhuese të sapokrijuar Radical22 dhe rëndësinë e trashëgimisë së saj shqiptare, ndër të tjera. Për albumin e saj të ardhshëm, Dua shprehet se tashmë është me pjekur se në të kaluarën, "Unë nuk jam i njëjti person që isha kur shkrova albumin tim të parë”, thotë ajo. “Unë kam evoluar dhe mësuar kaq shumë… duke e marrë atë siç vjen, duke mos parë asgjë si të keqe apo diçka si një pengesë. Kjo përfshin shumë rritjen dhe kuptimin e vetvetes, njohjen e vlerës sime, qoftë në biznes, dashuri apo miqësi”. Dua Lipa në listën e 100 njerëzve më me ndikim në “Që kur kam qenë fëmijë, kam shënuar gjërat që kam ëndërruar për vetën time. Gjithnjë kam planifikuar më përpara. Edhe pse lindin surpriza rrugës, unë i vlerësoj në këtë moment, gjithmonë kam një objektiv afatgjatë”, shtoi ajo më tej. 7 aksesorë për t’u dukur plot stil; edhe me veshjen tuaj më të thjeshtë! Dua Lipa, lindi në Londër në vitin 1995, nga Anesa dhe Dukagjini, të cilët u larguan si refugjatë në vitet ’90, ka folur gjithmonë për origjinën e saj. “Jam nga dy vende në të njëjtën kohë. Të jem kosovare është një pjesë shumë e rëndësishme dhe fakti që mora nënshtetësinë shqiptare ka qenë shumë emocionuese”, shtoi artistja, referuar marrjes së nënshtetësisë shqiptare në vitin 2022. “Kur unë dhe im atë bëjmë festivalin në Prishtinë, sjellim njerëzit nga e gjithë bota dhe ata vijnë dhe shohin që gjërat janë ndryshe nga ç’e presin”, deklaroi Lipa.

Shqiptarja Mira Murati është drejtore e ekzekutive e kompanisë Open AI, që krijoi Chat GPT, Ka lindur në 1988 në Shqipëri. Pasi kreu studimet me rezultate të shkëlqyera shkoi në SHBA ku vijoi edukimin pasuniversitar në fushën e inxhinierisë 35-vjeçarja shqiptaro-amerikane nga San Fancisko ka punuar si menaxhere e lartë në prodhimin e Model X në Tesla të Elon Musk midis 2013 dhe 2016. Ka udhëhequr zhvillimin e projekteve të prodhimit të automjeteve të Tesla Motors, duke përfshirë modelin X, si dhe nisma revolucionare të industrisë ajore. Ka mbikqyrur dhe skuadrat e inxhinierisë dhe prodhimit të Leap Motion. Ajo i u bashkua OpenAL në vitin 2018 si Shefe e Teknologjisë në këtë kompani që ka krijuar modelin revolucionar ChatGPT dhe Dall-E. Për 5 vite ka qenë në skuadrën e lidershipit të kësaj kompanie.

Prof. Dr. Eralda Met’hasani Prof.Dr. Eralda (Methasani) Çani është pedagoge me kohë të plotë në fushën e së drejtës publike në Fakultetin e Drejtësisë, Universitetin e Tiranës (UT) që nga viti 1998. Po ashtu, ka një angazhim të gjatë pranë Institutit të Studimeve Europiane, UT dhe Shkollës së Magjistraturës së Shqipërisë. Ka kryer studime universitare pranë Universitetit të Leyden, Hollandë, studime pasuniversitare LL.M. në të Drejtën e Krahasuar Kushtetuese në Universitetin e New York School, SHBA/CEU, Budapest, Hungari, dhe studimet e doktoraturës në fushën e së drejtës publike në Universitetin e Tiranës në 2008. Në vitin 2011 fitoi titullin akademik 'Profesor i Asociuar'. Mban titullin akademik 'Profesor” që prej vitit 2015. Ka mbajtur dhe mban pozicione të ndryshme administrative në Universitetin e Tiranës. Ka një përvojë 25 vjeçare në të drejtën publike dhe politikën publike me fokus në atë administrative, kushtetuese, dhe të drejtat e njeriut. Ka përvojë të gjerë me administratën publike në Shqipëri, përfshirë punën pranë Ministrisë së Punës dhe Çështjeve Sociale, si dhe kontributin si Këshilltare e Kryeministrit për të Drejtën Publike dhe Zëvendës Ministre e Integrimit gjatë viteve 2013-2017. Njohuritë e saj për kuadrin institucional të sektorit publik dhe reformën kushtetuese dhe administrative janë të shumta, dhe përfshijnë një gamë të gjerë si reforma e administratës publike, konsultimi publik, derregullimi, transparenca, konflikti i interesave dhe antikorrupsioni, decentralizimi, barazia gjinore, etj. Ajo ka përvojë të gjerë bashkëpunimi me karakter kërkimor-shkencor dhe studimor me organizata ndërkombëtare si OSBE, UNDP, UNWOMEN, USAID, Banka Botërore, GIZ, Friedrich Ebert, Konrad Adenauer, Delegacioni i BE në Shqipëri dhe Kosovë, RESPA, SIGMA/OECD, etj., si dhe shoqërinë civile vendase. Është autore dhe bashkëautore e një sërë botimesh, përfshirë: Fjalori i parë shqip-anglisht-shqip për të drejtat e njeriut në Shqipëri dhe Kosovë, ‘E drejta administrative në vështrim krahasues’, ‘E drejta kushtetuese dhe administrative’, ‘Shteti i së drejtës në Kushtetutën e Shqipërisë’. Është autore dhe bashkëautore e një game të gjerë artikujsh dhe prezantimesh në konferenca kombëtare dhe ndërkombëtare, seminare, simpoziume, punëtori, etj. Ka kryer hulumtime dhe studime të shumta në fushat e saj të ekspertizës, si dhe drejtuar dhe marrë pjesë në realizimin e një numri të madh projektesh me interes publik. (FD, UT) që prej vitit 2018, në programet bachelor, master dhe atë të doktoraturës, në lëndë të së drejtës publike, kryesisht e drejtë administrative, e drejtë administrative e Bashkimit Evropian, të drejtat e njeriut, etj., dhe ku ka mbajtur edhe pozicione të ndryshme administrative. Eshtë lektore pranë Institutit të Studimeve Evropiane të UTsë në lëndën e të drejtave të njeriut, si edhe pedagoge pranë Shkollës së Magjistraturës. Ka eksperienca të shumta kërkimore shkencore dhe dhënë kontribut si eksperte në fushën e së drejtës dhe hartimin e politikave publike për organizata ndërkombëtare si OSBE, UNDP, UNWOMEN, Banka Botërore, OECD/SIGMA, USAID, GIZ, Delegacioni Evropian në Shqipëri dhe Kosovë, etj. apo edhe rajonale si ReSPA-Shkolla Rajonale e Administratës Publike, shoqërinë civile si dhe institucione shtetërore vendase, përfshirë zyrën e Kryeministrit, ministri të ndryshme, Departamentin e Administratës Publike, Avokatin e Popullit, ILDKPKInë, Shkollën Shqiptare të Administratës Publike, etj. Gjatë periudhës 2013-2016 ka kontribuar si Këshilltare e Kryeministrit për të Drejtën Publike, dhe 2016-2017 si Zëvendësministre e Integrimit. Është autore dhe bashkëautore e një sërë botimesh “Çështje të së Drejtës Administrative në vështrim krahasues”, “Njohuri themelore mbi të drejtën kushtetuese dhe administrative: cikël leksionesh për studentët”, si dhe hartuese e manualeve të ndryshme të miratuara për çështje të së drejtës administrative përfshirë të gjithë manualët mbi konfliktin e interesave në Shqipëri, dhe artikujsh dhe prezantimesh në konferenca, simpoziume apo seminare kombëtare dhe ndërkombëtare në fushat e së drejtës administrative, kushtetuese dhe publike në përgjithësi, si dhe të drejtave të njeriut.

nga Ismail Kadare Ismail Kadare, feston sot (28 janar 2023) ditëlindjen e tij . I nominuar për çmimin Nobel, i nderuar rreth një vit më parë në Francë me titullin “Oficer i Madh i Legjionit të Nderit” dhe fitues i shumë çmimeve të tjera prestigjioze, Kadare mbetet përfaqësues i denjë i letërsisë shqipe nëpër botë. Me rastin e përvjetorit të tij, më poshtë do të gjeni të listuara veprat e lexuara më shumë nga shqiptarët, referuar një sondazhi të bërë në qershor të 2019-ës në 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare Duhet ti lexoni #1. "Ca pika shiu ranë mbi qelq" Përmbledhja e poezive më të famshme të Kadaresë. E veçanta e stilit të tij është gjuha moderne që përdor për të përshkruar, dashurinë, erosin apo dhe njeriun e shekullit të ri, pa harruar origjinën dhe rrënjët e pashkëputura prej tij. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #2. "Kush e solli Doruntinën" Ky roman, është bazuar në legjendën e famshme të Kostandinit dhe Doruntinës. Besa e shqiptarit, parë në këndvështrimit e mjeshtrit të fjalës e bën veprën të dosmosdoshme për t'u lexuar. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #3. "Gjenerali i ushtrisë së vdekur" I botuar fillimisht në 1963-in në Tiranë për t'u përkthyer më tej në disa gjuhë të botës, që do t'i jepte autorit famë ndërkombëtare. Ky libër është vlerësuar gjithashtu edhe nga gazeta e njohur parisiene "Le Monde" si një ndër 100 librat e shekullit XX. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #4. "Kronikë në gur" Gjirokastra, vendi i lindjes parë sipas syve të shkrimtarit. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #5."Kështjella" Ky libër do t'ju bëjë të magjepseni pas mjeshtërisë me të cilën Kadare përdor simbolikën. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #6. "Prilli i thyer" Besa, gjakmarrja dhe kanuni; tre traditat e ngulitura thellë në mentalitetin e një pjese të mirë të shqiptarët, të trajtuara me shumë finesë nga autori. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #7. "Pallati i ëndrrave" Një vepër që në dukje sulmon Perandorinë Osmane, por në fakt godet dhe dënon çdo lloj sistemi totalitar që përpiqet të ushtrojë pushtet absolut mbi njeriun. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #8. "Darka e gabuar" I gjithë subjekti i librit mbështetet mbi një darkë të pazakontë që mbart një mister që edhe sot mbetet i pazgjidhur plotësisht... 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #9. "Ura me tri harqe" Një Shqipëri tjetër, shumë larg legjendave dhe të shkuarës. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #10. "Dimri i vetmisë së madhe" Ishte dimri i viteve 1960-1961, periudhë kur Tirana dhe Moska prishën marrëdhëniet diplomatike. Një vendim i tillë ndikoi jo vetëm në jetën politike të vendit, por edhe në çdo shtëpi shqiptari, të përshkruar me detaje që spikasin në veprën e tij. Romani hapet e mbyllet me një stuhi që shtrembëron antenat mbi pallate. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #11. "E penguara: Requiem për Linda B." Nostalgjia për rrugët e Tiranës, merr një ngjyrim të skajshëm dramatik kur jepet nëpërmjet vizionit të një vajze që e ka të ndaluar të shkelë në kryeqytet. Kjo është “e penguara”, vajza 18-vjeçare, e cila, ashtu si personazhet antike që ngrihen kundër fatit, përpiqet të kapërcejë pengesën e shtetit. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #12. "Përse mendohen këto male" Në këtë vëllim përmblidhet vepra poetike e Kadaresë, krijuar midis viteve 1957 dhe 2005. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #13. "Koncert në fund të dimrit" Një satirë dhe një përqeshje me komunizmin, me parimet dhe idetë e tij. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #14. "Përbindëshi" Një libër, që më shumë se për t'u përshkruar, ka nevojë të lexohet. 15 librat e preferuar të shqiptarëve nga Ismail Kadare #15. "Dosja H" Ndonëse doli nga shtypi në kohën e acarimeve të mëdha në Kosovë dhe trajtonte çështje që lidheshin me autoktoninë e shqiptarëve në Ballkan, vepra pati një pritje të ftohtë dhe doli si libër më vete vetëm pas rënies së komunizmit.

Meryl Streep 75 vjeç, 10 fakte interesante për mbretëreshën e kinemasë Meryl Streep, mbretëresha e përjetshme e kinematografisë, mbush sot 75 vjeç. Aktorja më e mirë në jetë, ajo mban rekordin për nominimet për Oscar (21) duke triumfuar tre herë (për Kramer vs Kramer në 1979, Sophie's Choice në 1982 dhe për The Iron Lady në 2011). Vajza e një drejtuesi farmaceutik dhe një artisteje, zonja e Hollywood lindi në një familje të klasës së mesme në Summit, New Jersey, më 22 qershor 1949, përpara se të transferohej në Bernardsville ku kaloi adoleshencën e saj. Në vitin 1971, ajo bëri Bachelorin e Arteve për dramë dhe katër vjet më vonë, Masterin e Arteve të Bukura nga Universiteti e Yale. Ajo bëri debutimin e saj fillimisht në Broadway dhe më pas, në 1977, në ekranin e madh për Julia. Në vitin 2023, mbretëresha e filmit u divorcua nga bashkëshorti i saj, skulptori Don Gummer, pas 45 vitesh së bashku. Të dy kanë katër fëmijë: Henry Wolfe, muzikant, Mamie Gummer, Grace dhe Louisa Jacobson, të gjitha aktore. Diva është parë disa herë në shoqërinë e Martin Short: kolegu i saj në serialin e njohur ‘Only Murders in the Building’. Aktori 73-vjeçar, nga ana e tij, mbeti i ve pas vdekjes së gruas së tij, Nancy Dolman, në vitin 2010. Megjithatë, dy yjet mohojnë të kenë një lidhje romantike dhe deklarojnë se janë thjesht miq të mirë. Sot duam të festojmë 75-vjetorin e Meryl-it me 10 kuriozitete. Emri i saj i vërtetë nuk është Meryl Emri Meryl ishte shpikje e babait të saj. E lindur si Mary Louise Streep, aktorja e ka marrë emrin e saj të parë nga ajo e nënës dhe gjyshes së saj, që të dyja quheshin Mary. Emri i mesëm vjen nga ai i shoqes më të mirë të nënës së saj, Louise Buckman. Për pak soprano Aktorja trashëgon zërin e bukur të sopranos nga e ëma. Pasi këndoi në një recital shkollor në moshën 12-vjeçare, Meryl filloi të merrte mësime opere nga mësuesja e famshme, Estelle Liebling. Ai ndaloi pas katër vitesh, duke pranuar më vonë se "po këndonte diçka që nuk e dëgjoja ose nuk e kuptoja". Don't Cry for Me Madonna Në vitin 1996, Alan Parker donte Madonna-n në vend të saj për rolin e ikonës dhe ish-zonjës së parë të Argjentinës në muzikalin e famshëm 'Evita'. Tre vjet më vonë, Meryl u hakmor ndaj mbretëreshës së popit kur Wes Craven e preferoi atë në vend të Miss Ciccone për filmin Music of the Heart. Për shkak se roli kërkonte që ajo të luante violinë, Streep kaloi dy muaj duke ushtruar pesë deri në gjashtë orë në ditë. Vajza më e njohur në shkollën e mesme Ndërsa ndoqi shkollën e mesme Bernards në Bernardsville, Maryl u bë një nxitëse e tifozëve për Mountaineers dhe, gjatë vitit të saj të fundit, mbretëreshë e maturës. Dashuria e humbur Meryl ishte e fejuar për dy vjet me John Cazale, bashkë-yllin e saj në filmin The Deer Hunter, i cili u diagnostikua me kancer në mushkëri në 1977. Xhirimet e mini-serialit “Holocaust” e çuan aktoren larg, mes Gjermanisë dhe Austrisë, ndërsa Cazale mbeti në New York. Pas kthimit, ajo mësoi se tumori i tij kishte përparuar: vendosi të qëndronte pranë tij deri në fund, më 12 mars 1978. Gjashtë muaj pas vdekjes së të dashurit të saj, Streep u martua me skulptorin Don Gummer. 50 nuanca blu Vendimi për të përdorur ngjyrën cerulean, në fjalimin e saj ikonik në 'The Devil Wears Prada', u mor pasi skenaristja Aline Brosh McKenna i dërgoi Streep një listë të nuancave të blusë për të zgjedhur. Mbretëresha e thekseve E njohur për aftësinë e saj për të imituar çdo theks, ajo u pyet një ditë në Belfast se si ia del. Maryl u përgjigj me një theks të përsosur Belfastian: "Dëgjoj". Bekimi i Bette Davis Në fillim të karrierës së saj, Streep mori një letër nga askush tjetër por Bette Davis. Diva e 'All About Eve' e konsideroi atë si trashëgimtaren e saj të padiskutueshme. …dhe opinioni (i papëlqyer) i Hepburnit Në të kundërt, Katherine Hepburn nuk ishte një fanse e madhe. Epo, aktorja më e mirë e të gjitha kohërave e konsideroi Meryl Streep "mediokre". Vetëm pesë role të humbura Streep ka humbur vetëm pesë role gjatë karrierës së saj të jashtëzakonshme: Dwan në King Kong, Michelle Straton në American Gigolo, Patsy Cline .

Angelina Jolie Oliver Contreras CNN - Angelina Jolie thotë se nuk do të bëhej aktore nëse do të fillonte sot në industrinë e argëtimit. Kjo ishte vetëm një nga zbulimet që ylli ndau në intervistën e saj të publikuar së fundmi me Wall Street Journal Magazine. Në një artikull të titulluar "Angelina Jolie po rindërton jetën e saj", ajo foli për "shërimin" pas ndarjes nga Brad Pitt për planet e saj për të ardhmen. Ajo preku gjithashtu ndjenjat e saj për qytetin që e ndihmoi atë të bëhej yll. "Unë u rrita në një vend mjaft të cekët," tha Jolie për Hollywood. “Nga të gjitha vendet në botë, Hollivudi nuk është një vend i shëndetshëm. Kështu që ju kërkoni autenticitetin.” Vajza e aktorit Jon Voight, Jolie tha për publikimin, “Për shkak se u rrita në Hollywood, nuk më bëri kurrë shumë përshtypje. Unë kurrë nuk e bleva atë si të rëndësishme apo të rëndësishme.” Por duke pasur parasysh zgjedhjen për të hyrë në industri tani, Jolie ndoshta nuk do ta bënte. "Unë nuk do të isha aktore sot," tha ajo, me paralajmërimin se ndoshta do të kishte bërë teatër, por jo Hollywood. “Kur po filloja, nuk ishte aq e pritshme të isha sa publik, të ndaja kaq shumë.” Një pjesë e shqyrtimit ka ardhur si rezultat i paraqitjes së saj nga divorci shtatë vjet më parë nga Pitt me të cilin ajo ka gjashtë fëmijë. Gjatë asaj kohe, Jolie ka reduktuar punën dhe kryesisht ka qenë në shtëpi me fëmijët e saj. "Duhej të shëroheshim," tha ajo për familjen e saj. “Ka gjëra nga të cilat duhej të shëroheshim.” Ajo e kupton interesin për jetën e saj. Në një moment ajo dhe Pitt ishin një çift i artë në industri. "Që kur isha e re, njerëzve u pëlqente pjesa ime që është shumë e vështirë dhe ndoshta pak e egër - kjo është pjesa që mendoj se njerëzit e shijojnë," tha Jolie. “Unë nuk jam ajo që dëshironi të dëgjoni për dhimbjen ose trishtimin tim. E dini, kjo nuk është argëtuese.” Humanitarja e cila është po aq e rehatshme në një kamp refugjatësh sa është në një set filmi, tha se planifikon të largohet përfundimisht nga Los Angeles dhe të kalojë më shumë kohë në shtëpinë e saj në Kamboxhia. “Është pjesë e asaj që ndodhi pas divorcit tim”, tha Jolie. “Kam humbur aftësinë për të jetuar dhe udhëtuar sa më lirshëm. Unë do të lëviz kur të mundem.” ​

Julien Florkin Fillimi Ilustrimi i një stetoskopi të ndërthurur me kodin binar dhe "ai në kujdesin shëndetësor" në një skenar luminescent. Eksploroni 10 arritje novatore të AI në kujdesin shëndetësor. Nga diagnostikimi i hershëm deri te konsideratat etike, zbuloni se si AI po i jep formë një të ardhmeje më të shëndetshme. Prezantimi Seksioni 1: Aplikimet e UA në kujdesin shëndetësor Seksioni 2: Përfitimet dhe avancimet në teknologjitë e kujdesit shëndetësor të AI Seksioni 3: Konsideratat dhe sfidat etike Seksioni 4: Ndikimi pozitiv i kërkimit të AI në kujdesin shëndetësor Seksioni 5: E ardhmja e inteligjencës artificiale në kujdesin shëndetësor Prezantimi Në një botë ku teknologjia po përparon me shpejtësi, Inteligjenca artificiale (AI) qëndron në ballë të inovacionit. AI, i përcaktuar si simulimi i proceseve të inteligjencës njerëzore nga makinat, veçanërisht sistemet kompjuterike, po transformon industri të ndryshme. Nga makinat që drejtojnë vetë te asistentët personalë virtualë, ndikimi i AI është i kudondodhur. Por një sektor ku ndikimi i AI është veçanërisht i thellë është kujdesi shëndetësor. Kujdesi shëndetësor, duke qenë një fushë komplekse dhe dinamike, kërkon saktësi, efikasitet dhe risi të vazhdueshme. Hyni në AI, një teknologji që mund të analizojë sasi të mëdha të dhënash, të njohë modele dhe të bëjë parashikime, të gjitha në një pjesë të kohës që u duhet njerëzve. Inteligjenca artificiale në kujdesin shëndetësor nuk është thjesht një koncept futurist; është një realitet i sotëm që revolucionon mënyrën se si profesionistët mjekësorë diagnostikojnë, trajtojnë dhe monitorojnë pacientët. Spiralja e ADN-së e ndërthurur me kodin dixhital dhe "ai në kujdesin shëndetësor" që rrezaton përreth. AI në Kujdesin Shëndetësor: Shkrirja e gjenetikës dhe inteligjencës artificiale. Nga zbulimi i hershëm i sëmundjes deri te planet e trajtimit të personalizuar, zgjidhjet e fuqizuara nga AI po e bëjnë kujdesin shëndetësor më të saktë dhe më të përqendruar te pacienti. Kërkimi po përshpejtohet dhe modalitete të reja trajtimi po shfaqen, falë fuqisë llogaritëse të AI. Sistemet shëndetësore në mbarë botën po miratojnë AI për të përmirësuar operacionet, për të ulur kostot dhe për të përmirësuar rezultatet e pacientëve. Peizazhi global i kujdesit shëndetësor po përjeton sfida të paprecedentë. Me plakjen e popullsisë, rritjen e sëmundjeve kronike dhe nevojën gjithnjë e më të pranishme për zgjidhje me kosto efektive, kërkesa për Inteligjencë Artificiale në kujdesin shëndetësor është më urgjente se kurrë. AI ofron premtimin e transformimit të ofrimit të kujdesit shëndetësor, duke e bërë atë më të aksesueshëm dhe të përshtatur për nevojat individuale. Ky artikull do të gërmojë në aplikimet e shumëanshme të Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor, duke eksploruar përfitimet, sfidat, konsideratat etike dhe pamjet e saj në të ardhmen. Pavarësisht nëse jeni një profesionist i kujdesit shëndetësor, një entuziast i teknologjisë ose dikush kurioz se si AI po i jep formë shëndetit tonë, ky ekzaminim gjithëpërfshirës do të sigurojë njohuri të vlefshme. Dhoma moderne e spitalit me pacient të monitoruar nga pajisje të drejtuara nga AI dhe "ai në kujdesin shëndetësor" që shkëlqen mbi shtrat. AI në kujdesin shëndetësor: Gjenerata e ardhshme e kujdesit për pacientët e mundësuar nga inteligjenca artificiale. Integrimi i Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor është më shumë se një përparim teknologjik; është një ndryshim paradigme që mban premtimin e ripërcaktimit të kujdesit ndaj pacientit, përshpejtimit të kërkimit mjekësor dhe riformësimit të sistemeve shëndetësore. Në këtë artikull, ne do të eksplorojmë aplikimet novatore të Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor, duke hedhur dritë mbi fuqinë e saj transformuese, kurthet e saj të mundshme dhe atë që mban e ardhmja. Seksioni 1: Aplikimet e UA në kujdesin shëndetësor Nënseksioni 1.1: Diagnoza dhe analiza parashikuese Zbulimi dhe diagnoza e hershme: Algoritmet e drejtuar nga AI mund të analizojnë imazhe mjekësore si rrezet X, MRI dhe skanimet CT për të zbuluar anomalitë, duke përfshirë tumoret dhe frakturat, shpesh me saktësi më të lartë se specialistët njerëzorë. Raste studimore si DeepMind i Google që parashikon sëmundjet e syve dhe Watson i IBM që diagnostikon forma të rralla të kancerit. Analiza parashikuese në kujdesin ndaj pacientit: AI mund të vlerësojë historitë mjekësore të pacientëve, informacionin e stilit të jetesës dhe përbërjen gjenetike për të parashikuar rreziqet e mundshme shëndetësore. Shembujt përfshijnë modelet e AI që parashikojnë rreziqet e dështimit të zemrës, fillimin e diabetit dhe gjendje të tjera kronike, duke lejuar ndërhyrje në kohë. Nënseksioni 1.2: Trajtimi dhe Mjekësia e Personalizuar Krijimi i planeve të trajtimit të personalizuar: Duke analizuar të dhënat individuale të pacientit, AI mund të ndihmojë në krijimin e regjimeve të personalizuara të trajtimit të përshtatura për nevojat unike të çdo pacienti. Kjo përfshin terapi të synuara të kancerit, receta të personalizuara të barnave dhe këshilla të përshtatura ushqimore. Procedurat dhe operacionet mjekësore të drejtuara nga AI: Operacionet me asistencë robotike që përdorin AI ofrojnë saktësi dhe kontroll të shtuar, duke reduktuar rrezikun e komplikimeve. Shembujt përfshijnë Sistemin Kirurgjik Da Vinci, i cili ka kryer miliona operacione minimalisht invazive në mbarë botën. Nënseksioni 1.3: Zbulimi dhe zhvillimi i drogës Përshpejtimi i zhvillimit të barnave: AI mund të analizojë të dhëna komplekse biologjike për të identifikuar objektivat e mundshëm të barnave, duke reduktuar ndjeshëm kohën dhe koston e zhvillimit të ilaçeve. Arritjet e dukshme përfshijnë zbulimet e drejtuara nga AI të trajtimeve të mundshme për sëmundje si Alzheimer dhe COVID-19. Optimizimi i provave klinike: AI mund të thjeshtojë procesin e provës klinike duke identifikuar kandidatët e përshtatshëm, duke monitoruar progresin dhe duke analizuar rezultatet. Kjo çon në prova më të shpejta, më efikase dhe qasje më të shpejtë në medikamente që shpëtojnë jetën. Nënseksioni 1.4: Asistentët Virtualë të Shëndetit dhe Telemjekësia Asistentë të shëndetit virtual të fuqizuar nga AI: Asistentët virtualë të shëndetit përdorin AI për të ofruar këshilla mjekësore, përkujtues për mjekimin dhe mbështetje për menaxhimin e sëmundjeve kronike. Shembujt përfshijnë chatbot të fuqizuar nga AI që ofrojnë mbështetje dhe udhëzime për shëndetin mendor. Telemjekësia dhe monitorimi i pacientit në distancë: Inteligjenca artificiale mundëson monitorimin në distancë të pacientëve përmes pajisjeve të veshshme dhe teknologjisë së shtëpisë inteligjente, duke lejuar kujdes të vazhdueshëm jashtë mjediseve tradicionale mjekësore. Platformat e telemjekësisë të mundësuara nga AI ofrojnë konsultime virtuale, duke reduktuar barrierat për aksesin në kujdesin shëndetësor, veçanërisht në zonat e pashërbyera. Aplikimi i AI në kujdesin shëndetësor është i gjerë dhe vazhdon të rritet. Aftësia e tij për të analizuar grupe të mëdha të dhënash, për të njohur modele komplekse dhe për t'u përshtatur me informacionin e ri e bën atë një mjet jetësor në mjekësinë moderne. Nga diagnostikimi i hershëm tek trajtimi i personalizuar, zbulimi i barnave dhe kujdesi virtual, AI po riformëson peizazhin e kujdesit shëndetësor, duke ofruar zgjidhje më efikase, të sakta dhe të arritshme. Ky seksion i artikullit thekson një mori mënyrash se si AI po bën një ndryshim të prekshëm në kujdesin shëndetësor, duke reflektuar një revolucion teknologjik që është edhe emocionues dhe transformues. Seksioni 2: Përfitimet dhe avancimet në teknologjitë e kujdesit shëndetësor të AI Krahu robotik që ndihmon në kirurgji me analitikë të inteligjencës artificiale në kohë reale të shfaqura dhe "ai në kujdesin shëndetësor" të projektuar në qendër. AI në Kujdesin Shëndetësor: Revolucionarizimi i operacioneve me udhëzime të AI. Nënseksioni 2.1: Efikasiteti dhe saktësia Përmirësimi i detyrave administrative: Inteligjenca artificiale mund të automatizojë detyra administrative si planifikimi, faturimi dhe menaxhimi i të dhënave të pacientëve, duke i lejuar profesionistët e kujdesit shëndetësor të përqendrohen më shumë në kujdesin ndaj pacientit. Shembull: Mjetet e transkriptimit të zërit në tekst me fuqi AI që ndihmojnë në dokumentacionin mjekësor. Rritja e saktësisë diagnostike: Algoritmet e AI që analizojnë imazhet mjekësore dhe rezultatet laboratorike reduktojnë gabimet njerëzore dhe shpesh tejkalojnë ekspertët njerëzorë në saktësi. Studimet kanë treguar përmirësime të konsiderueshme në diagnostikimin e kushteve si pneumonia, kanceri i lëkurës dhe kanceri i gjirit duke përdorur AI. Nënseksioni 2.2: Monitorimi në distancë dhe Telemjeksi Fuqizimi i monitorimit të pacientit në distancë: Pajisjet dhe sensorët e veshur me AI mundësojnë monitorimin e vazhdueshëm të shenjave vitale, gjendjeve kronike dhe rimëkëmbjes pas operacionit. Këto mjete lejojnë ndërhyrjen në kohë dhe reduktojnë ripranimet në spital, siç tregohet në menaxhimin e dështimit të zemrës dhe diabetit. Zgjerimi i aftësive të telemjekësisë: AI përmirëson konsultimet mjekësore virtuale me veçori si përkthimi i gjuhës në kohë reale, analiza e simptomave dhe integrimi me të dhënat elektronike të shëndetit. Telemjekësia e mundësuar nga AI është dëshmuar jetike në zonat rurale dhe gjatë krizave globale shëndetësore si pandemia COVID-19. Nënseksioni 2.3: Kujdesi i personalizuar dhe parandalues Përshtatja e trajtimeve për individët: Aftësia e AI për të analizuar të dhënat gjenetike, stilin e jetës dhe klinike të një pacienti mundëson plane vërtet të personalizuara të kujdesit, duke optimizuar efektivitetin e trajtimit. Kjo qasje ka treguar sukses në onkologji, ku terapitë e synuara zhvillohen bazuar në përbërjen gjenetike të një individi. Strategjitë parandaluese të shëndetit: Duke parashikuar rreziqet shëndetësore, AI lehtëson masat parandaluese, duke inkurajuar ndryshimet e stilit të jetesës dhe ndërhyrjet e hershme. Iniciativa si aplikacionet e stërvitjes shëndetësore të drejtuara nga AI kanë ndihmuar njerëzit të menaxhojnë peshën, rutinat e ushtrimeve dhe gjendjet kronike. Nënseksioni 2.4: Përparimet në kërkimin dhe zbulimin e barnave Përshpejtimi i kërkimit mjekësor: Inteligjenca artificiale mund të analizojë sasi të mëdha të të dhënave kërkimore, duke identifikuar modele dhe njohuri që studiuesve njerëzorë mund t'u duhen vite për t'i zbuluar. Kjo ka çuar në përparime në kuptimin e sëmundjeve si Alzheimer dhe zhvillimin më të shpejtë të vaksinave. Revolucionarizimi i zbulimit të drogës: Zbulimi tradicional i barnave kërkon kohë dhe i kushtueshëm. Inteligjenca artificiale mund të simulojë se si ilaçe të ndryshme ndërveprojnë me objektivat në trup, duke ulur në mënyrë drastike kohën dhe kostot e zhvillimit. Zbulimi i barnave të drejtuara nga AI ka çuar në ilaçe të reja për kushte si malaria dhe lloje të caktuara të kancerit. Përfitimet dhe përparimet e Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor janë të shumëanshme dhe të gjera. Duke rritur efikasitetin, saktësinë, aksesin, personalizimin dhe inovacionin, AI nuk është thjesht duke plotësuar aftësitë njerëzore, por shpesh duke i tejkaluar ato. Këto përparime teknologjike po riformësojnë peizazhin e kujdesit shëndetësor, duke premtuar një të ardhme ku kujdesi mjekësor është më i përqendruar te pacienti, proaktiv dhe efektiv. Pavarësisht nëse është kujdesi i përditshëm i individëve ose kërkime novatore mjekësore, Inteligjenca Artificiale në kujdesin shëndetësor është një forcë shtytëse për ndryshime pozitive, duke reflektuar një epokë të re të përsosmërisë mjekësore. Seksioni 3: Konsideratat dhe sfidat etike Nënseksioni 3.1: Privatësia dhe siguria e të dhënave Mbrojtja e konfidencialitetit të pacientit: Me algoritmet e AI që mbështeten në sasi të mëdha të të dhënave personale shëndetësore, ruajtja e konfidencialitetit të pacientit bëhet parësore. Sfida e respektimit të rregulloreve si HIPAA në SHBA dhe GDPR në Evropë, duke ruajtur aksesin e të dhënave për modelet e AI. Incidentet e botës reale të shkeljeve të të dhënave dhe implikimet e tyre për besimin e pacientit dhe pajtueshmërinë ligjore. Sigurimi i sigurisë së të dhënave: Zbatimi i masave të forta të sigurisë për t'u mbrojtur nga aksesi i paautorizuar dhe sulmet kibernetike. Balancimi i nevojës për ndarjen e të dhënave për kërkimin dhe zhvillimin e AI me domosdoshmërinë për të mbështetur protokollet e rrepta të sigurisë. Nënseksioni 3.2: Paragjykimi dhe pabarazia Adresimi i paragjykimit algoritmik: Modelet e AI mund të përforcojnë pa dashje paragjykimet njerëzore nëse trajnohen mbi të dhëna të shtrembëruara ose diskriminuese, duke çuar në trajtim të padrejtë ose diagnozë të gabuar. Shembuj të algoritmeve të AI që tregojnë paragjykime racore, gjinore ose socio-ekonomike në rezultatet e kujdesit shëndetësor. Strategjitë për të luftuar paragjykimet, duke përfshirë mbledhjen e shumëllojshme të të dhënave dhe hartimin e algoritmit të vetëdijshëm për paragjykimet. Trajtimi i pabarazisë në kujdesin shëndetësor: Sigurimi që risitë e kujdesit shëndetësor të drejtuara nga AI janë të aksesueshme dhe të dobishme për të gjithë, pavarësisht nga statusi socio-ekonomik ose vendndodhja gjeografike. Sfidat në zbatimin e zgjidhjeve të AI në zonat e pashërbyera, duke përfshirë mungesën e infrastrukturës dhe ekspertizës. Iniciativat për të kapërcyer hendekun, të tilla si partneritetet publiko-private dhe programet e udhëhequra nga qeveria për të zgjeruar kujdesin shëndetësor të AI në komunitetet rurale dhe me të ardhura të ulëta. Nënseksioni 3.3: Ndërveprimi dhe besimi njeri-AI Ndërtimi i besimit në vendimmarrjen e AI: Sigurimi i transparencës dhe shpjegueshmërisë në modelet e AI, në mënyrë që profesionistët e kujdesit shëndetësor dhe pacientët të mund të kuptojnë dhe t'u besojnë vendimeve të drejtuara nga AI. Sfida e modeleve të inteligjencës artificiale të "kutisë së zezë", ku procesi i vendimmarrjes është i errët, duke çuar në mosbesim të mundshëm dhe dilema etike. Strategji për të rritur besimin, të tilla si zhvillimi i algoritmeve transparente të AI dhe përfshirja e mjekëve në zhvillimin e AI. Ruajtja e ndjeshmërisë dhe gjykimit njerëzor: Duke njohur kufizimet e AI dhe rolin e pazëvendësueshëm të ndjeshmërisë njerëzore, intuitës dhe gjykimit etik në kujdesin shëndetësor. Konsiderata etike në skenarët ku rekomandimet e AI bien ndesh me gjykimin profesional njerëzor ose preferencat e pacientit. Integrimi i AI në kujdesin shëndetësor, ndërsa ofron përfitime të jashtëzakonshme, paraqet gjithashtu konsiderata dhe sfida komplekse etike. Çështjet që lidhen me privatësinë e të dhënave, paragjykimin algoritmik, pabarazinë e kujdesit shëndetësor dhe ndërveprimin njeri-AI kërkojnë shqyrtim të kujdesshëm, praktika transparente dhe qeverisje të përgjegjshme. Ndërsa përqafojmë fuqinë transformuese të Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor, është detyrë e studiuesve, politikëbërësve, profesionistëve të kujdesit shëndetësor dhe shoqërisë në përgjithësi që të lundrojnë në këto dimensione etike me mençuri dhe largpamësi. Duke i adresuar këto sfida kokë më kokë, ne mund të ndërtojmë një të ardhme ku AI jo vetëm që përmirëson kujdesin shëndetësor, por përputhet me vlerat tona më të thella dhe angazhimet etike. Seksioni 4: Ndikimi pozitiv i kërkimit të AI në kujdesin shëndetësor 1. Zbulimi i hershëm i retinopatisë diabetike me DeepMind të Google Problem: Retinopatia diabetike është shkaku kryesor i verbërisë dhe zbulimi i hershëm është thelbësor për trajtimin efektiv. Zgjidhja: DeepMind i Google zhvilloi një algoritëm të AI që analizon imazhet e retinës me saktësi të jashtëzakonshme. Results: Sistemi arriti një saktësi diagnostike mbi 94%, e krahasueshme apo edhe më e madhe me oftalmologët njerëzorë. Është zbatuar në sisteme të ndryshme të kujdesit shëndetësor, duke mundësuar ndërhyrjen e hershme dhe duke reduktuar rrezikun e humbjes së shikimit për pacientë të panumërt. Bashkëpunimi me NHS në MB çoi në testimin dhe vërtetimin e sistemit në botën reale. 2. Trajtimi i Personalizuar i Kancerit me Watson të IBM Qendra komanduese e ndërmarrjes me ekrane të mëdha që shfaqin analitikën e të dhënave të IBM Watson. Problem: Trajtimi i kancerit shpesh kërkon qasje shumë të individualizuara dhe metodat tradicionale mund të humbasin faktorët gjenetikë të nuancuar. Zgjidhja: Watson për Onkologjinë e IBM-së përdori AI për të analizuar të dhënat gjenetike të pacientëve dhe për të rekomanduar plane të personalizuara trajtimi. Results: Watson identifikoi mutacione gjenetike përkatëse dhe rekomandoi terapi të synuara, shpesh duke zbuluar opsione që ekspertët njerëzorë humbën. Është përdorur në shumë spitale në mbarë botën, duke kontribuar në trajtime më të personalizuara dhe efektive të kancerit. Sistemi demonstron se si AI mund të rrisë ekspertizën njerëzore në vendimmarrje komplekse mjekësore. 3. Kirurgjia Robotike me Sistemin Kirurgjik Da Vinci Problem: Operacionet tradicionale mund të jenë shumë invazive, duke çuar në kohë më të gjata rikuperimi dhe rritje të rrezikut të komplikimeve. Zgjidhja: Sistemi Kirurgjik Da Vinci integron AI me robotikën për të kryer operacione minimale invazive me saktësi të shtuar. Results: Mbi 7 milionë operacione janë kryer me sistemin da Vinci, duke reduktuar komplikimet dhe kohën e rikuperimit. Sistemi ofron një gamë të gjerë aplikimesh kirurgjikale, nga procedurat kardiake deri tek ato gjinekologjike. Spitalet që përdorin da Vinci kanë raportuar përmirësime të rezultateve dhe kënaqësisë së pacientëve, duke treguar potencialin e AI në kujdesin kirurgjik. 4. Parashikimi i dështimit të zemrës me modelin AI të Verily Problem: Dështimi i zemrës shpesh diagnostikohet shumë vonë për trajtimin optimal, duke kërkuar mjete për parashikimin e mëparshëm. Zgjidhja: Verily (një kompani Alphabet) zhvilloi një model të AI që analizon të dhënat elektronike të shëndetit për të parashikuar rreziqet e dështimit të zemrës. Results: Modeli arriti një shkallë mbresëlënëse saktësie, duke tejkaluar metodat tradicionale parashikuese. Duke identifikuar më herët individët në rrezik, ofruesit e kujdesit shëndetësor mund të zbatojnë masa parandaluese, duke shpëtuar potencialisht jetë. Suksesi i modelit ka çuar në kërkime dhe zbatim të mëtejshëm në sisteme të ndryshme të kujdesit shëndetësor. 5. Përshpejtimi i zbulimit të drogës për malarinë me Atomwise Problem: Zhvillimi i barnave të reja për sëmundje si malaria kërkon kohë dhe është i shtrenjtë. Zgjidhja: Atomwise përdori AI për të simuluar se si molekula të ndryshme do të ndërveprojnë me qelizat e infektuara nga malaria, duke identifikuar kandidatët premtues të drogës. Results: Modeli i AI identifikoi dy ilaçe që mund të ripërdoreshin për të trajtuar malarinë, duke reduktuar ndjeshëm kohën dhe kostot e zhvillimit. Provat njerëzore dhe kërkimet e mëtejshme u përshpejtuan, duke çuar në trajtime të reja të mundshme për një sëmundje që prek miliona në mbarë botën. Suksesi tregon se si AI mund të revolucionarizojë zbulimin e ilaçeve, jo vetëm për malarien, por edhe për kushte të tjera të ndryshme mjekësore. 6. Diagnoza e goditjes me AI-Powered me Viz.ai Problem: Diagnoza dhe trajtimi i shpejtë i goditjeve në tru mund të nënkuptojë ndryshimin midis rikuperimit dhe paaftësisë së përhershme ose vdekjes. Zgjidhja: Viz.ai zhvilloi një algoritëm AI për të analizuar skanimet CT, duke identifikuar goditjet më shpejt dhe më saktë. Results: Sistemi reduktoi kohën e diagnostikimit nga orë në minuta në disa raste, duke mundësuar ndërhyrje më të shpejta. I miratuar nga FDA, ai është miratuar nga disa spitale, duke çuar në përmirësimin e rezultateve të pacientëve. Teknologjia tregon se si AI mund të përmirësojë përgjigjet mjekësore emergjente, duke shpëtuar jetë dhe duke reduktuar aftësinë e kufizuar. 7. Mbështetje për shëndetin mendor me Woebot Problem: Mbështetja e shëndetit mendor është shpesh e paarritshme ose e shtrenjtë, duke lënë shumë pa kujdesin e nevojshëm. Zgjidhja: Woebot është një chatbot i fuqizuar nga AI i krijuar nga psikologë nga Universiteti Stanford për të ofruar terapi njohëse-sjellëse (CBT). Results: Woebot ka ofruar mbështetje të aksesueshme të shëndetit mendor për mijëra përdorues, shpesh duke kapërcyer hendekun ku kujdesi profesional nuk është i disponueshëm. Studimet kanë treguar efektivitetin e Woebot në reduktimin e simptomave të depresionit dhe ankthit. Suksesi i Woebot demonstron potencialin e AI për të demokratizuar kujdesin e shëndetit mendor dhe për të ofruar mbështetje kuptimplotë. 8. Zbulimi i kancerit të lëkurës me DermEngine Problem: Kanceri i lëkurës është i përhapur, por zbulimi i hershëm mund të jetë sfidues, veçanërisht në zonat ku mungon ekspertiza dermatologjike. Zgjidhja: DermEngine zhvilloi një platformë të fuqizuar nga AI për të analizuar imazhet e lëkurës për shenjat e kancerit. Results: Sistemi arriti një shkallë të lartë saktësie, të krahasueshme me dermatologët, në identifikimin e lezioneve malinje. DermEngine është përdorur në mjedise të ndryshme klinike, duke përmirësuar zbulimin e hershëm dhe planifikimin e trajtimit. Kjo teknologji ilustron se si AI mund të zgjerojë ekspertizën e specializuar mjekësore në rajone të pashërbyera dhe të përmirësojë diagnozën e hershme. 9. Përmirësimi i trajtimit të sepsës me modelin e sepsisit të Epic Problem: Sepsis është një gjendje kërcënuese për jetën që kërkon identifikim dhe trajtim të shpejtë, shpesh sfidues në mjediset e ngarkuara spitalore. Zgjidhja: Epic Systems zhvilloi një model të AI që monitoron vazhdimisht të dhënat e pacientëve, duke paralajmëruar ofruesit e kujdesit shëndetësor për shenjat e hershme të sepsës. Results: Spitalet që përdorin modelin kanë raportuar diagnozë dhe trajtim më të shpejtë të sepsës, duke çuar në ulje të shkallës së vdekshmërisë. Sistemi integrohet pa probleme me të dhënat elektronike të shëndetit, duke demonstruar potencialin e AI për të përmirësuar vendimmarrjen klinike në kohë reale. Suksesi i modelit të Epic thekson rolin e AI në trajtimin e kushteve kritike mjekësore dhe përmirësimin e mbijetesës së pacientit. 10. Rritja e kujdesit ndaj astmës me shëndetin e helikës Problem: Menaxhimi i astmës kërkon monitorim të vazhdueshëm dhe respektim të planeve të trajtimit, shpesh një sfidë për pacientët. Zgjidhja: Propeller Health krijoi një sensor inhalator me fuqi AI që gjurmon përdorimin dhe ofron reagime të personalizuara përmes një aplikacioni celular. Results: Përdoruesit përjetuan më pak simptoma të astmës dhe vizita urgjente në spital për shkak të përmirësimit të respektimit të ilaçeve. Sistemi është përqafuar nga ofruesit e kujdesit shëndetësor dhe pacientët njësoj, duke çuar në kujdesin më proaktiv dhe të personalizuar të astmës. Inovacioni i Propeller Health ilustron se si AI mund të transformojë menaxhimin e sëmundjeve kronike, duke fuqizuar pacientët dhe duke përmirësuar cilësinë e jetës. Këto histori suksesi ilustrojnë më tej gjerësinë dhe thellësinë e ndikimit të AI në kujdesin shëndetësor. Nga ndërhyrjet urgjente dhe mbështetja e shëndetit mendor tek diagnostikimi i specializuar, kujdesi kritik dhe menaxhimi i sëmundjeve kronike, aplikacionet e AI janë të ndryshme dhe transformuese. Secili prej këtyre shembujve të botës reale tregon se si kërkimi dhe inovacioni i AI po çojnë në një kujdes shëndetësor më efikas, më të aksesueshëm dhe të përqendruar te pacienti, duke shënuar një moment historik të rëndësishëm në evolucionin e vazhdueshëm të praktikës mjekësore. Seksioni 5: E ardhmja e inteligjencës artificiale në kujdesin shëndetësor Klinika mjekësore futuriste me pacientë që ndërveprojnë me kabinat diagnostikuese të fuqizuara nga AI dhe një shenjë e ndezur e "ai në kujdesin shëndetësor". Revolucionues i diagnostikimit të pacientëve me kabinat e fuqizuara nga AI. Nënseksioni 5.1: Teknologjitë dhe novacionet në zhvillim Diagnostifikimi i gjeneratës së ardhshme: Duke u mbështetur në sukseset aktuale, mjetet e ardhshme diagnostikuese të drejtuara nga AI mund të ofrojnë analiza në kohë reale, duke përfshirë të dhëna gjenomike, faktorë të stilit të jetesës dhe kushte mjedisore për saktësi të pashembullt. Aplikimet e mundshme përfshijnë zbulimin e hershëm të sëmundjeve neurodegjenerative, vlerësimet e personalizuara të shëndetit mendor dhe më shumë. Kirurgjitë robotike dhe të përmirësuara me AI: Sistemet e ardhshme robotike mund të integrojnë realitetin e shtuar, reagimet haptike dhe të mësuarit e thellë për të rritur saktësinë kirurgjikale dhe për t'u përshtatur me ndryshimet e papritura gjatë procedurave. Përpjekjet bashkëpunuese midis kirurgëve dhe AI ​​mund të ripërcaktojnë trajnimin dhe ekzekutimin kirurgjik. Zbulimi i drogës i drejtuar nga AI dhe mjekësia e personalizuar: Modelet e AI që mund të simulojnë ndërveprimet biologjike në nivel molekular mund të reduktojnë në mënyrë drastike afatet kohore dhe kostot e zhvillimit të ilaçeve. Evolucioni i mjekësisë së personalizuar mund të shohë AI që përshtat jo vetëm planet e trajtimit, por edhe strategjitë shëndetësore parandaluese të bazuara në gjenetikën, sjelljen dhe mjedisin individual. Nënseksioni 5.2: Ndikimi global dhe miratimi Aksesueshmëria dhe barazia në kujdesin shëndetësor: Inteligjenca artificiale ka potencialin për të kapërcyer boshllëqet e kujdesit shëndetësor në zonat e pashërbyera duke përmirësuar telemjekësinë, monitorimin në distancë dhe mjetet e lokalizuara diagnostikuese. Bashkëpunimet midis qeverive, kompanive të teknologjisë dhe ofruesve të kujdesit shëndetësor mund të demokratizojnë aksesin në kujdesin shëndetësor të drejtuar nga AI në mbarë botën. Integrimi me teknologjitë në zhvillim: Konvergjenca e AI me teknologji të tjera në zhvillim si Interneti i Gjërave (IoT), blockchain për sigurinë e të dhënave dhe llogaritja kuantike për simulimet komplekse mund të krijojë përparime sinergjike. Ekosistemet e ardhshme të kujdesit shëndetësor mund të kombinojnë pa probleme këto teknologji, duke transformuar kujdesin, kërkimin dhe administrimin e pacientit. Nënseksioni 5.3: Konsideratat etike dhe peizazhi rregullator Transparenca dhe besimi në modelet e AI: Sistemet e ardhshme të AI do të duhet të balancojnë kompleksitetin me transparencën, duke siguruar që ofruesit e kujdesit shëndetësor dhe pacientët të kuptojnë dhe t'u besojnë vendimeve të drejtuara nga AI. Zhvillimi i standardeve dhe udhëzimeve globale për inteligjencën artificiale transparente dhe etike në kujdesin shëndetësor do të jetë vendimtar. Privatësia dhe siguria e të dhënave në një botë të lidhur: Ndërsa AI dhe pajisjet e lidhura shumohen, ruajtja e të dhënave të pacientëve do të bëhet më komplekse. Rregulloret e ardhshme duhet të adresojnë shkëmbimin ndërkombëtar të të dhënave, menaxhimin e pëlqimit dhe protokollet e sigurisë për të mbrojtur privatësinë pa penguar inovacionin. Nënseksioni 5.4: Edukimi, bashkëpunimi dhe transformimi i fuqisë punëtore Bashkëpunimi dhe edukimi ndërdisiplinor: E ardhmja e Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor ka të ngjarë të kërkojë një bashkëpunim të gjerë midis ekspertëve të AI, profesionistëve mjekësorë, etikëve dhe politikëbërësve. Programet e edukimit dhe trajnimit që lidhin teknologjinë dhe mjekësinë do të jenë thelbësore për të nxitur inovacionin dhe për të siguruar integrimin e përgjegjshëm të AI. Transformimi i fuqisë punëtore dhe sinergjia njerëzore-AI: AI mund të riformësojë rolet e kujdesit shëndetësor, duke automatizuar detyrat rutinë dhe duke rritur aftësitë njerëzore në diagnostikim, planifikimin e trajtimit dhe angazhimin e pacientit. Fokusi mund të zhvendoset në aftësitë me në qendër njeriun si ndjeshmëria, gjykimi etik dhe bashkëpunimi ndërdisiplinor, duke ripërcaktuar profesionet e kujdesit shëndetësor. E ardhmja e Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor është një peizazh dinamik dhe i shumëanshëm, i mbushur me premtime dhe kompleksitet. Teknologjitë në zhvillim, ndikimet globale, konsideratat etike dhe transformimet e fuqisë punëtore janë fije të ndërthurura që do të formësojnë epokën e ardhshme të kujdesit shëndetësor. Ndërsa jemi në prag të inovacionit të paprecedentë, sfida dhe mundësia qëndrojnë në lundrimin në këtë të ardhme me largpamësi, përgjegjësi dhe një angazhim të përbashkët për të përmirësuar shëndetin dhe mirëqenien e njeriut. Rruga përpara është njëkohësisht emocionuese dhe kërkuese, duke bërë thirrje për bashkëpunim, kreativitet dhe kujdes etik për të shfrytëzuar fuqinë transformuese të Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor. Përfundim Eksplorimi i Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor është një udhëtim në një të ardhme që tashmë po shpaloset. Nga diagnostikimi i hershëm dhe trajtimet e personalizuara deri te konsideratat etike dhe risitë në zhvillim, gjurmët e AI në kujdesin shëndetësor janë të thella dhe të shumëanshme. Ky artikull ka lundruar nëpër historitë e suksesit, përfitimet, sfidat dhe horizontin premtues që pret. Krahu robotik i fuqizuar nga AI që kryen operacion me profesionistë mjekësorë që vëzhgojnë dhe "ai në kujdesin shëndetësor" të ndriçuar më sipër. Ndërsa mahnitemi me përparimet teknologjike që AI sjell në kujdesin shëndetësor, ne gjithashtu duhet të përballemi me çështje komplekse etike dhe shoqërore. Përgjegjësia për të mbrojtur privatësinë, për të siguruar barazi, për të ndërtuar besimin dhe për të ruajtur kontaktin njerëzor në mjekësi është parësore. E ardhmja e AI në kujdesin shëndetësor nuk është thjesht një kërkim teknologjik; është një përpjekje etike që kërkon mençuri, ndjeshmëri dhe largpamësi. Implikimet globale të Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor janë emocionuese dhe kërkuese. Ndërsa përpiqemi ta bëjmë kujdesin shëndetësor më efikas dhe më të personalizuar, duhet të punojmë gjithashtu për ta bërë atë të aksesueshëm dhe gjithëpërfshirës. Kapërcimi i boshllëqeve të kujdesit shëndetësor, arritja e komuniteteve të pashërbyera dhe krijimi i një ekosistemi global të kujdesit shëndetësor të mundësuar nga AI është një sfidë që fton bashkëpunim përtej kufijve, disiplinave dhe sektorëve. Integrimi i AI në kujdesin shëndetësor sinjalizon një ndryshim paradigme. Ajo kërkon jo vetëm mprehtësi teknologjike, por edhe inovacion arsimor, bashkëpunim ndërdisiplinor, shkathtësi rregullatore dhe një riimagjinim të fuqisë punëtore të kujdesit shëndetësor. Profesionistët e ardhshëm të kujdesit shëndetësor jo vetëm që do të shërojnë me duart dhe zemrat e tyre, por gjithashtu do të shfrytëzojnë fuqinë e algoritmeve dhe të dhënave për të përmirësuar mirëqenien njerëzore. Në thelbin e saj, Inteligjenca Artificiale në kujdesin shëndetësor ka të bëjë me rritjen e përvojës njerëzore. Bëhet fjalë për përdorimin e makinave për të kuptuar, shëruar dhe fuqizuar trupin dhe mendjen e njeriut. Sinergjia midis inteligjencës njerëzore dhe inteligjencës artificiale ofron një vizion të kujdesit shëndetësor që është më i saktë, i personalizuar, proaktiv dhe i dhembshur. Dhomë spitalore moderne me pajisje mjekësore të avancuara, krahë robotikë dhe ekrane dixhitale të drejtuara nga AI që shfaqin "ai në kujdesin shëndetësor". Konvergjenca e kujdesit shëndetësor dhe AI ​​në një mjedis modern mjekësor. Ndërsa jemi në majë të një epoke të re në kujdesin shëndetësor, thirrja për veprim është e qartë. Përqafoni inovacionin, angazhohuni me kompleksitetet, bashkëpunoni përtej kufijve dhe mbi të gjitha, mbani mirëqenien e njerëzimit në zemër të evolucionit të AI në kujdesin shëndetësor. E ardhmja nuk është vetëm diçka që ne parashikojmë; është diçka që ne e formojmë, dhe në fushën e AI dhe kujdesit shëndetësor, mundësitë janë po aq të mëdha sa imagjinata jonë kolektive, etika dhe ambicia. Historia e Inteligjencës Artificiale në kujdesin shëndetësor është një rrëfim i gjallë, që pasqyron aftësitë tona teknologjike, parimet tona etike, ndërlidhjen tonë globale dhe kërkimin tonë të përjetshëm për shëndetin dhe shërimin. Siç është dashur të sqarojë ky artikull, Inteligjenca Artificiale në kujdesin shëndetësor nuk është një tendencë e thjeshtë; është një transformim që rezonon me vlerat tona më të thella njerëzore dhe potencialin tonë të pakufishëm për të inovuar për të mirën më të madhe

Shërimi i princeshës Kate po shkon mirë pasi Princi William merr një vendim të madh Princesha Kate po i nënshtrohet kimioterapisë parandaluese pas diagnostikimit të saj me kancer Sharnaz Shahid në mars. Që nga fillimi i vitit, Princi William ka modifikuar ditarin e tij për të ndihmuar në mbështetjen e gruas së tij Kate dhe tre fëmijëve të tyre të vegjël; Princi George, dhjetë vjeç, Princesha Charlotte, nëntë vjeç dhe Princi Louis gjashtë vjeç. Kate Middleton viziton Universitetin Nottingham Trent© Getty Princesha Kate po i nënshtrohet kimioterapisë parandaluese Në një shenjë që tregon se Princesha Kate po përparon me shëndetin e saj, Kensington Palace së fundmi konfirmoi se Princi William, 41 vjeç, do të angazhohet në dy angazhime publike që do ta shohin atë të largohet nga Windsor për një natë. MOS HUMBASË A do të ribashkohet Princi William me Princin Harry gjatë vizitës së shkurtër në Mbretërinë e Bashkuar këtë javë? Detajet A do të ribashkohet Princi William me Princin Harry gjatë vizitës së shkurtër në Mbretërinë e Bashkuar këtë javë? Detajet Si ka ndryshuar jeta për Princin William dhe Princeshën Kate që nga kurorëzimi Si ka ndryshuar jeta për Princin William dhe Princeshën Kate që nga kurorëzimi Gjithçka që dimë për diagnostikimin, trajtimin dhe kthimin në detyra mbretërore të Princeshës së Uellsit Gjithçka që dimë për diagnostikimin, trajtimin dhe kthimin në detyra mbretërore të Princeshës së Uellsit Të enjten, familja mbretërore do të bëjë vizitën e tij të parë zyrtare në Cornwall dhe Ishujt e Scilly që kur u bë Duka i Cornwall. Për pjesën e parë të udhëtimit të tij, William do të vizitojë vendin ku do të ndërtohet projekti i parë i strehimit për të pastrehët i Dukatit të Cornwall, në Nansleden, Newquay. Projekti, i ofruar së bashku me bamirësinë Cornish St Petrocs, do të sigurojë 24 shtëpi me mbështetje të plotë për njerëzit e pastrehë. Princi George, Princi William, Princesha Charlotte, Princi Louis dhe Catherine qëndrojnë në ballkonin e Pallatit Buckingham pas Konkursit të Platinumit më 5 qershor 2022 në Londër, Angli © Max Mumby/Indigo Princi William ka mbështetur gruan e tij Kate dhe tre fëmijët e tyre gjatë kësaj kohe të paprecedentë për familjen Babai i tre fëmijëve më pas do të vizitojë Plazhin Fistral, ku do të takohet me organizata që kujdesen për të. Të Premten, Princi Wiliam do të udhëtojë në Ishujt Scilly në portin e Shën Marisë, i cili drejtohet nga Dukati dhe trajton pasagjerët dhe anijet. Ai do të kalojë kohë me operatorët e portit përpara se të bëjë një vizitë në Spitalin Komunitar të Shën Marisë. Që nga njoftimi, është raportuar se Princi i Uellsit do të kryejë më shumë angazhime para se fëmijët e tij të shkojnë në pushime verore në korrik dhe gusht. KONTROLLI I KIRURGJISË DHE PËRDITËSIMET SHËNDETËSORE TË PRINCËS KATE Pamje nga afër e Kate Middleton e veshur me një xhaketë sportive© Getty Kate shkoi për një operacion abdominal më 17 janar 25 dhjetor 2023 - Kate është parë për herë të fundit publikisht në ditën e Krishtlindjeve 9 janar 2024 - Kate feston ditëlindjen e saj të 42-të, me Mbretin dhe Mbretëreshën duke ndarë një foto nga prapaskenat nga kurorëzimi për të shënuar ditën. 11 janar 2024 - William kthehet në detyrat mbretërore, duke takuar heronjtë e rugbit Rob Burrow dhe Kevin Sinfield në stadiumin Headingley në Leeds. 17 janar 2024 - Kensington Palace njofton në një deklaratë se Kate i është nënshtruar një operacioni abdominal në Klinikën e Londrës dhe se William është tërhequr përkohësisht nga detyrat mbretërore për t'u kujdesur për Kate dhe fëmijët e tyre. 18 janar 2024 - William viziton Kate në Klinikën e Londrës. 26 janar 2024 - Mbreti Charles viziton Kate në spital përpara se t'i nënshtrohet trajtimit për një prostatë të zmadhuar. 29 janar 2024 - Kate del nga spitali dhe kthehet në shtëpi në Windsor për të vazhduar shërimin e saj. Mbreti Charles gjithashtu largohet nga Klinika e Londrës në të njëjtën ditë pas trajtimit të tij. 7 shkurt 2024 - William rifillon detyrat mbretërore duke marrë pjesë në galën e Bamirësisë së Ambulancës Ajrore në Londër me Tom Cruise. 10 shkurt 2024 - William dhe Kate kalojnë gjysmë mandatin e shkurtit me George, Charlotte dhe Louis në shtëpinë e tyre në Norfolk, Anmer Hall. Vëllezërit e motrat e Kate janë fotografuar gjithashtu me pushime gjatë pushimeve të shkollës, me James Middleton dhe Alizee Thevenet duke fluturuar në Karaibe me fëmijën Inigo dhe Pippa Matthews dhe familjen e saj duke pushuar në ishullin St Barts. 27 shkurt 2024 – Kate tha se “po shkon mirë” ndërsa William tërhiqet nga memoriali i Mbretit Konstandin për shkak të një “çështjeje personale”. 29 shkurt 2024 - Kensington Palace adreson spekulimet e mediave sociale, duke përsëritur: "Ne ishim shumë të qartë që në fillim se Princesha e Uellsit ishte jashtë deri pas Pashkëve." 10 Mars 2024 - Një fotografi e Kate me tre fëmijët e tyre në shtëpi në Windsor është publikuar për të shënuar Ditën e Nënës dhe për të falënderuar publikun për "mbështetjen e vazhdueshme". 11 Mars 2024 - Kate kërkon publikisht falje për "konfuzionin" rreth fotografisë pasi ajo pranoi se "herë pas here eksperimenton me redaktim", pasi agjencitë e lajmeve tërhoqën imazhin në mes të

8 kopshtet më të bukura mbretërore dhe si t'i vizitoni ato këtë verë Mbreti Charles zotëron disa kopshte dhe terrene mahnitëse në të gjithë Mbretërinë e Bashkuar Georgia Brown Kopshtet mbretërore kanë formuar sfondin e shumë ngjarjeve prekëse gjatë historisë dhe janë shembuj të gjallë të hortikulturës së bukur britanike. "Për mua, kopshtaria është më shumë si pikturimi. Duhet të lyeni me bojë - dhe të mos shqetësoheni," tha Mbreti Charles për pasionin e tij të përjetshëm për kopshtarinë në Kopshtin e Kopshtarëve të BBC Radio 4. Disa kopshte mbretërore janë të hapura për publikun për t'u shijuar, me shfaqje të lulëzuara të florës dhe faunës të zbutur nga kopshtarët mbretërorë, të cilat duhet parë për verën. Nga livadhet me lule të egra në Sandringham House deri te lëndinat e pacenuara të Buckingham Palace, HELLO! liston kopshtet mbretërore që nuk dëshironi të humbisni. Kopshti Topiary do të ketë më shumë bimë vitin e ardhshëm© Bav Media / Geoff Robinson Shtëpia dhe kopshtet Sandringham E hapur për publikun: Prill - Tetor 2024 Çmimi: 14 £ për të rriturit, falas për fëmijët nën 17 vjeç Shtëpia Sandringham, vendstrehimi privat i Mbretit Charles dhe Mbretëreshës Camilla, është vendosur brenda 24 hektarësh kopshtesh që shpesh thuhet se janë ndoshta më të mirët nga të gjithë kopshtet mbretërore. Çdo brez i familjes mbretërore ka bërë shtesat dhe ndryshimet e veta në pasurinë piktoreske, e cila përmban një liqen, shëtitje pyjore dhe bimë të bukura që mund të vizitohen nga publiku nga fillimi i prillit deri në fund të tetorit çdo vit. Një nga kopshtet, Kopshti i Veriut, është mbjellë joformalisht në stilin e kopshtit vilë, duke e bërë atë një parajsë për bletët dhe fluturat. Me bimë shumëngjyrëshe të rrethuara nga gardhe të pacenuar, ky do të ishte një kopsht i bukur për të kaluar kohë gjatë pranverës dhe verës.

PRISHTINË, 12 qershor /ATSH/ Kosova shënon sot, 12 qershor 2024, 25-vjetorin e Ditës së Lirisë apo Çlirimit, kur trupat paqeruajtëse të NATO-s hynë në Kosovë pas fushatës ajrore të aleancës veriatlantike kundër caqeve ushtarake e policore serbe në Kosovë dhe Serbi. Ish-presidenti i Shteteve të Bashkuara, Bill Clinton, shkroi në rrjetin social X se ndihet mirënjohës për 25 vjet paqe në Kosovë. Bill Clinton është nderuar në Kosovë për kontributin e tij në çlirimin dhe pastaj pavarësimin e vendit nëntë vjet më pas. Në Prishtinë, në sheshin e emëruar për nder të Clintonit ndodhet edhe një shtatore e tij, ndërsa aty afër është hapur edhe një dyqan rrobash i emëruar Hillary, për nder të Zonjës së Parë të atëhershme të SHBA-së, Hillary Clinton. Clinton luajti rol kyç në çlirimin e Kosovës më 1999, pasi punoi me aleatët e tjerë të NATO-s për ndërmarrë veprime ushtarake në mbrojtje të popullit të Kosovës. “Mund t’i raportoj popullit amerikan se kemi shënuar fitore – për një botë më të sigurt, për vlerat tona demokratike dhe për një Amerikë më të fortë”, tha Clinton 25 vjet më parë. Ambasadori amerikan në Prishtinë, Jeffrey Hovenier, e uroi popullin e Kosovës për Ditën e Çlirimit dhe theksoi se Shtetet e Bashkuara do të vazhdojnë të qëndrojnë përkrah popullit kosovar. “Tani, 25 vjet më vonë, ne jemi krenarë për gjithçka që kemi arritur. Ju e keni ndërtuar shtetin tuaj sovran, demokratik dhe shumetnike nga themeli. Ajo që e keni arritur ju, është e jashtëzakonshme”, tha Hovenier. Ai theksoi në një videomesazh të publikuar në rrjetin social X se Shtetet e Bashkuara janë krenare që janë partneri i Kosovës në ditën kur ajo e shënon njërin prej momenteve më të rëndësishme në historinë e vet. “Dua të theksoj se përkushtimi i Shteteve të Bashkuara të Amerikës ndaj popullit të Kosovës është po aq i fortë dhe i qëndrueshëm si gjithmonë. Ne qëndrojmë pranë popullit të Kosovës kundër autoritarizmit; kundër përpjekje për ta shtypur apo ndarë shoqërinë në vija etnike ose fetare; kundër shkatërrimit me dhunë të jetës dhe jetesës së njerëzve kundër vullnetit të tyre. Ne qëndrojmë me krenari dhe plotësisht përkrah popullit të Kosovës”, shtoi ai. /REL/Nga Rezart Ekmekçiu -12/06/2024

🐝 🐝🐝 A e dini se një lugë 🍯 mjaltë është e mjaftueshme për të mbajtur gjallë një person për 24 orë? A e dini se një nga monedhat e para në botë kishte simbolin e një blete? A e dini se mjalti përmban enzima të gjalla? A e dini se në kontakt me një lugë metalike, këto enzima vdesin? Mënyra më e mirë për të ngrënë mjaltë është me një lugë druri; nëse nuk e gjeni, përdorni një lugë plastike. A e dini se mjalti përmban një substancë që ndihmon trurin të funksionojë më mirë? A e dini se mjalti është një nga ushqimet e pakta në tokë që vetëm mund të mbajë jetën e njeriut? A e dini se bletët shpëtuan njerëzit nga uria në Afrikë? A e dini se propole e prodhuar nga bletët është një nga antibiotikët më të fuqishëm natyralë? A e dini se mjalti nuk ka afat skadence? A e dini se trupat e perandorëve më të mëdhenj të botës u varrosën në arka me ar dhe më pas u veshën me mjaltë për të parandaluar kalbjen? A e dini se termi “muaj mjalti” vjen nga fakti se dhëndurët konsumojnë mjaltë për fertilitet pas martesës? A e dini se një bletë jeton më pak se 40 ditë, viziton të paktën 1000 lule dhe prodhon më pak se një lugë çaji mjaltë, por për të është një vepër jetësore. Faleminderit bletë të çmuara..!